Orzeczenie · 2026-02-19

II SA/Ke 607/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Miejsce
Kielcach
Data
2026-02-19
NSAubezpieczenia społeczneWysokawsa
świadczenie pielęgnacyjneświadczenie wspierająceustawa o świadczeniach rodzinnychniepełnosprawnośćopieka nad osobą starsząprawa nabyteorzecznictwosąd administracyjny

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego skarżącej G.S. na opiekę nad matką B.N. Organy administracji odmówiły, powołując się na niespełnienie warunków dotyczących wieku powstania niepełnosprawności (art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych) oraz na fakt, że matka skarżącej nie legitymowała się nieprzerwanie znacznym stopniem niepełnosprawności po 31 grudnia 2023 r. Skarżąca argumentowała, że zrezygnowała z pracy w celu opieki nad matką, a jej stan zdrowia uzasadniał przyznanie świadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Sąd uznał, że skarżąca zachowała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2023 r., zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy o świadczeniu wspierającym (art. 63 ust. 2 i 3). Sąd podkreślił, że przepisy te chronią nabyte prawa i nie wymagają nieprzerwanego legitymowania się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności po tej dacie, o ile złożono wnioski w przewidzianych terminach. W ocenie Sądu, pomimo przerwy w znacznym stopniu niepełnosprawności matki, skarżąca spełniła warunki do przyznania świadczenia od 29 maja 2025 r. do 30 września 2025 r., biorąc pod uwagę, że jej matka zmarła w sierpniu 2025 r., a prawo do świadczenia zostało przyznane do 31 grudnia 2023 r.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych ustawy o świadczeniu wspierającym dotyczących ochrony praw nabytych do świadczeń pielęgnacyjnych oraz kwestia wpływu wieku powstania niepełnosprawności na prawo do świadczenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji osób, które miały przyznane świadczenie pielęgnacyjne przed 1 stycznia 2024 r. i złożyły wnioski zgodnie z przepisami przejściowymi.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarżąca zachowała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2023 r., pomimo zmian w przepisach i przerw w orzeczeniu o znacznym stopniu niepełnosprawności matki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarżąca zachowała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2023 r., zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy o świadczeniu wspierającym.

Uzasadnienie

Przepisy przejściowe (art. 63 ust. 2 i 3 ustawy o świadczeniu wspierającym) chronią nabyte prawa do świadczeń pielęgnacyjnych przyznanych przed wejściem w życie nowej ustawy. Nie wymagają one nieprzerwanego legitymowania się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności po 31 grudnia 2023 r., o ile złożono wnioski w przewidzianych terminach.

Czy wiek powstania niepełnosprawności może być wyłączną podstawą odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wiek powstania niepełnosprawności nie może być wyłączną podstawą odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Uzasadnienie

Zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego (sygn. K 38/13), wiek powstania niepełnosprawności nie może stanowić jedynej przesłanki do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach oraz decyzję organu I instancji odmawiające przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Przepisy (6)

Główne

u.ś.w. art. 63 § ust. 2-3

Ustawa o świadczeniu wspierającym

Osoby, którym przyznano świadczenie pielęgnacyjne na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2023 r., zachowują prawo do niego na tych zasadach, nawet jeśli wydano nowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, pod warunkiem złożenia wniosków w terminach.

u.ś.r. art. 17 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje m.in. matce w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję administracyjną w przypadku naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżoną decyzję oraz orzeka o zasadności jej uchylenia.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 17 § ust. 1b

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub do 25. roku życia w trakcie nauki.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu I instancji w całości i orzec co do istoty sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca zachowała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2023 r. na mocy przepisów przejściowych ustawy o świadczeniu wspierającym. • Wiek powstania niepełnosprawności nie może być wyłączną podstawą odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. • Przerwy w orzeczeniu o znacznym stopniu niepełnosprawności matki nie pozbawiają prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, jeśli złożono wnioski w terminach i prawo zostało przyznane przed 31 grudnia 2023 r.

Odrzucone argumenty

Odmowa przyznania świadczenia z powodu niespełnienia warunku wieku powstania niepełnosprawności. • Odmowa przyznania świadczenia z powodu braku nieprzerwanej ciągłości znacznego stopnia niepełnosprawności matki po 31 grudnia 2023 r.

Godne uwagi sformułowania

nie jest dopuszczalne, jak to uczynił organ I instancji, oparcie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na tej podstawie, że niepełnosprawność nie powstała przed 18 lub 25 rokiem życia • nie stawia jednak warunku nieprzerwanego legitymowania się osobą niepełnosprawną orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności po 31 grudnia 2023 r., aby ubiegać się o świadczenie na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2023 r.

Skład orzekający

Krzysztof Armański

przewodniczący

Beata Ziomek

sprawozdawca

Agnieszka Banach

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych ustawy o świadczeniu wspierającym dotyczących ochrony praw nabytych do świadczeń pielęgnacyjnych oraz kwestia wpływu wieku powstania niepełnosprawności na prawo do świadczenia."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji osób, które miały przyznane świadczenie pielęgnacyjne przed 1 stycznia 2024 r. i złożyły wnioski zgodnie z przepisami przejściowymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego świadczenia socjalnego i pokazuje, jak przepisy przejściowe chronią prawa obywateli w obliczu zmian legislacyjnych, co jest istotne dla wielu osób.

Czy przerwa w orzeczeniu o niepełnosprawności pozbawi Cię świadczenia pielęgnacyjnego? Sąd wyjaśnia!

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst