II SA/Ke 563/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielce2025-02-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowystaw rybnyochrona środowiskadecyzja środowiskowaprawo wodnepostępowanie administracyjnesąd administracyjnySKOWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję o warunkach zabudowy dla stawu rybnego z powodu niekompletnego wniosku i braku oceny oddziaływania na środowisko.

Sprawa dotyczyła sprzeciwu J. D. od decyzji SKO w Kielcach, która uchyliła decyzję Wójta Gminy F. o warunkach zabudowy dla legalizowanego stawu rybnego. SKO uznało wniosek za niekompletny, wskazując na brak określenia sposobu odprowadzenia wody oraz konieczność zbadania, czy staw nie jest częścią większego przedsięwzięcia wymagającego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. WSA w Kielcach oddalił sprzeciw, podkreślając ograniczony zakres kontroli w postępowaniu sprzeciwowym i potwierdzając, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał sprawę ze sprzeciwu J. D. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach, która uchyliła decyzję Wójta Gminy F. o ustaleniu warunków zabudowy dla legalizowanego istniejącego stawu rybnego. Organ odwoławczy uznał wniosek za niekompletny z kilku powodów. Po pierwsze, nie wskazano na mapie sposobu odprowadzenia wody ze stawu, co jest istotne dla oceny wpływu na stosunki wodne i ustalenia granic obszaru oddziaływania. Po drugie, Kolegium podniosło, że nie zbadano, czy staw nie jest częścią większego kompleksu stawów rybnych, który jako całość mógłby wymagać uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej. Podkreślono, że powiązane technologicznie przedsięwzięcia należy traktować jako jedno, aby zapobiec omijaniu procedury oceny oddziaływania na środowisko. Po trzecie, analiza funkcji i cech zabudowy została uznana za zbyt ogólnikową. WSA w Kielcach oddalił sprzeciw, wyjaśniając, że w postępowaniu sprzeciwowym sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., a nie materialnoprawną podstawę decyzji. Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował ten przepis, ponieważ konieczny zakres uzupełnienia postępowania dowodowego przekraczał możliwości organu II instancji i naruszał zasadę dwuinstancyjności. Kwestie podniesione w sprzeciwie, dotyczące np. charakteru cieku wodnego czy głębokości stawu, nie mogły być przedmiotem wiążącej oceny sądu w tym postępowaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek jest niekompletny, ponieważ brak jest określenia sposobu odprowadzenia wody oraz nie zbadano, czy staw nie jest częścią większego przedsięwzięcia wymagającego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy uznał wniosek za niekompletny z powodu braku określenia sposobu odprowadzenia wody oraz konieczności zbadania, czy staw nie jest częścią kompleksu stawów rybnych, co mogłoby wymagać decyzji środowiskowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

P.p.s.a. art. 151a § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 64a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa środowiskowa art. 3 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

ustawa środowiskowa art. 3 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

ustawa środowiskowa art. 71 § 2

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

ustawa środowiskowa art. 63 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

ustawa środowiskowa art. 63 § 1

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

P.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 3 § 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 3 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ konieczny zakres uzupełnienia postępowania dowodowego przekraczał możliwości organu II instancji i naruszał zasadę dwuinstancyjności.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące charakteru cieku wodnego, głębokości stawu i braku obowiązku uzyskania decyzji środowiskowej nie mogły być przedmiotem wiążącej oceny sądu w postępowaniu sprzeciwowym.

Godne uwagi sformułowania

Zakres kontroli decyzji wydanej w trybie tego przepisu określony został w art. 64e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sprzeciw nie jest zatem środkiem prawnym służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji, ani prawidłowości zastosowania przez organ drugiej instancji przepisów prawa procesowego niezwiązanych z podstawami kasacyjnymi. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy zbadać przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Uchybienia związane z zaniechaniem wyczerpującego wyjaśnienia i rozpatrzenia tych kwestii nie mają więc charakteru ubocznego, których wyeliminowanie byłoby możliwe w drodze przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego przez organ II instancji w trybie art. 136 k.p.a.

Skład orzekający

Jacek Kuza

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zakres kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu sprzeciwowym od decyzji kasacyjnej oraz zasady stosowania art. 138 § 2 k.p.a."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania sprzeciwowego i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii warunków zabudowy czy oceny oddziaływania na środowisko.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na analizę ograniczonego zakresu kontroli sądu w postępowaniu sprzeciwowym. Dla szerszej publiczności może być mniej atrakcyjna, chyba że skupi się na aspekcie ochrony środowiska.

Sąd administracyjny nie rozstrzygnął sporu o staw. Dlaczego? Poznaj ograniczenia postępowania sprzeciwowego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 563/24 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2025-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-10-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Jacek Kuza /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono sprzeciw
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151a par. 2, art. 64a i nast.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 138 par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2024 poz 1112
art. 3 ust. 1 pkt 13
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.) po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu J. D. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 25 września 2024 r. [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala sprzeciw.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach zaskarżoną decyzją z 25 września 2024 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania A. O., od decyzji Wójta Gminy F. z 17 czerwca 2024 r. o ustaleniu, na wniosek J. D. i J. D., warunków zabudowy dla legalizowanego istniejącego stawu rybnego wraz z mnichami na terenie części działek o numerze 372 i 373 położonych w miejscowości C. K., gm. F., na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Kolegium, które działając w trybie instancyjnym, uchyliło poprzednią decyzję Wójta Gminy F. z powodu: niekompletnego wniosku, braku dokonania kompleksowej analizy stanu prawnego i faktycznego terenu inwestycji w aspekcie ustalenia granic obszaru oddziaływania oraz ustalenia obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Rozpoznając obecnie wydaną decyzję organ II instancji stwierdził, że złożony w sprawie wniosek jest nadal niekompletny z następujących powodów.
Kolegium zauważyło, że nie został nadal wskazany na mapie sposób odprowadzenia wody ze stawu objętego badaną decyzją o warunkach zabudowy, które to odprowadzenie wody co jakiś czas musi nastąpić. Ze złożonego odwołania wynika, że rów melioracyjny odprowadzający wodę z tego stawu został zniszczony. Organ zaznaczył, że określenie sposobu odprowadzenia wody jest istotne, gdyż może doprowadzić do naruszenia stosunków wodnych na terenach sąsiednich. Kwestia ta wymaga wyjaśnienia, tym bardziej, że może stanowić element oddziaływania przedsięwzięcia. Bez konkretnego ustalenia i wskazania miejsca - w części graficznej wniosku sposobu odprowadzania wody ze stawu, a zatem bez określenia kompletnego zakresu inwestycji, nie można określić prawidłowo granic obszaru, na jaki będzie oddziaływała cała inwestycja.
Organ odwoławczy podkreślił dalej, że kluczową kwestią w sprawie jest to, czy inwestycja objęta wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy wymaga uprzednio uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Podał, że załączone do akt postanowienie dotyczy wyłącznie kwestii ustalenia środowiskowych uwarunkowań do budowli piętrzącej - mnicha spustowego dla potrzeb zasilania stawu rybnego, natomiast pomija, że głębokość stawu ustalona jest jako nieprzekraczająca 3m, a zatem maksymalnie 3 m. Uzupełniając wniosek pełnomocnik wnioskodawców wskazał głębokość 1,9 m. W takiej sytuacji powinno zostać zbadane, czy przedsięwzięcie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w aspekcie obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia stanowiącego kompleks stawów rybnych.
Cytując treść art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz.U. 2024.1112 ze zm.), dalej zwanej: "ustawą środowiskowa", organ odwoławczy podkreślił, że przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. Dalej wskazał, że brak jest ustawowej definicji pojęcia powiązania technologicznego, jednak zgodnie przyjmuje się, że jest nim taki związek pomiędzy przedsięwzięciami, który powoduje, że wspólnie tworzą zorganizowaną całość ukierunkowaną na ten sam cel gospodarczy. W ocenie Kolegium, wskazane wyżej cechy poszczególnych inwestycji nie pozostawiają wątpliwości, że w niniejszym przypadku ma miejsce taka właśnie sytuacja. Przepis art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej ma zapobiegać dzieleniu jednego przedsięwzięcia na kilka przedsięwzięć realizowanych w tym samym czasie, w celu ominięcia procedury oceny oddziaływania na środowisko i ominięcia obowiązku opracowania związanej z tą procedurą dokumentacji. Okoliczności rozpatrywanej sprawy pozwalają na przyjęcie, że taki właśnie cel towarzyszył ubieganiu się o decyzję o warunkach zabudowy w rozpatrywanej sprawie, co powinien dostrzec organ, zamiast kierować się wyłącznie zasadą związania treścią wniosku inwestora i granicami rozgraniczającymi teren inwestycji. Takie postępowanie prowadziło bowiem do ominięcia procedury związanej z dokonaniem oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia jako całości. Tymczasem art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej wprost przesądza, że przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty - tak jak to ma miejsce w niniejszym przypadku. Reguła ta znajduje potwierdzenie na etapie kwalifikowania inwestycji do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - w § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Z wykładni tego przepisu wynika, że nie tyle chodzi w nim o jeden zakład lub obiekt, ale "powiązania technologiczne", które należy rozumieć jako związek pomiędzy inwestycjami, który powoduje, że wspólnie tworzą one zorganizowaną całość w postaci jednej spójnej infrastruktury ukierunkowanej na ten sam cel gospodarczy (por. wyrok NSA z 21 listopada 2017 r., sygn. II OSK 183/17). W ocenie Kolegium organ I instancji pominął tę kwestię, co stanowi istotne uchybienie.
Następnie odwołując się do treści § 3 ust. 1 pkt 89 lit. e i f powyższego rozporządzenia z 10 września 2019 r. oraz art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy środowiskowej, Kolegium wskazało, że realizacja tego typu przedsięwzięć wymaga uprzedniego wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ podał, że z analizy załącznika graficznego do wniosku wynika, że istniejący staw najprawdopodobniej jest częścią zespołu istniejących stawów na działkach sąsiednich należących do inwestorki. W sprawie nie ustalono i nie określono ich charakterystyki w koniecznym zakresie w celu zbadania, czy zachodzi konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Istnieje zatem prawdopodobieństwo, że istniejący staw jest częścią większej całości. W myśl definicji przedsięwzięcia zawartej w art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej, wszystkie powiązane technologicznie elementy przedsięwzięcia należy traktować jako całość. Opisany staw należy zatem ocenić pod kątem rozbudowy istniejącego obiektu istniejącej całości i zastanowić się, czy mogą mieć zastosowanie zasady omówione w § 3 ust. 2 pkt 2 albo pkt 3 przywołanego wyżej rozporządzenia z 10 września 2019 r. Zastosowanie któregoś z tych punktów będzie uzależnione od kwalifikacji obiektu istniejącego, z którym powiązany jest technologicznie samowolnie zrealizowany staw. Trudno jest rozstrzygnąć tę kwestię bez przedstawienia i opisu całości obiektu, powiązań technologicznych istniejącego stawu i wszystkich charakterystycznych parametrów sąsiednich stawów. Natomiast w sytuacji, kiedy w sposób nie budzący żadnych wątpliwości nie będzie można zakwalifikować wnioskowanego przedsięwzięcia jako mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jego realizacja nie będzie wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ta kwestia nie została jednak w dalszym ciągu wyjaśniona.
Kolegium stwierdziło również, że ustalenia i wnioski sporządzonej w sprawie analizy funkcji i cech zabudowy są zbyt ogólne. W analizie nie określono i nie podano konkretnej charakterystyki zainwestowania działek znajdujących się w granicach obszaru analizowanego. Nie przedstawiono analizy stanu faktycznego i prawnego terenu inwestycji w wystarczającym zakresie, nadto nie uzasadniono ani prawnie, ani faktycznie ustalonych szczegółowo parametrów przedmiotowego przedsięwzięcia. Zdaniem organu odwoławczego, złożony w niniejszej sprawie wniosek inwestorski o ustalenie warunków zabudowy jest niekompletny w powyższym zakresie i jako taki nie mógł stanowić podstawy procedowania przez organ. W takiej sytuacji organ I instancji winien wezwać inwestora celem dokonania stosownej korekty i uzupełnienia wniosku o ustalenie warunków zabudowy we wskazanym wyżej zakresie.
Sprzeciw od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wnieśli J. D. i J. D.. Postanowieniem WSA w Kielcach z 2 grudnia 2024 r. sprzeciw J. D. został odrzucony.
J. D. we wniesionym sprzeciwie przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie. Nie zgodził się z twierdzeniem organu, że staw nadmiernie ingeruje w działkę sąsiednią i, że przy budowie zniszczono rów melioracyjny, co spowodowało ograniczenie odpływu wody z działek położonych na wschód. Wskazał, że nie jest to prawdą, gdyż nie jest to rów melioracyjny, tylko naturalny ciek wodny, a woda w nim płynie od wschodu na zachód. Wnoszący sprzeciw także stwierdził, że od 1988 r., kiedy został wybudowany staw, został ułożony jedynie betonowy krąg na tym cieku wodnym, aby woda mogła wpływać do stawu.
Autor sprzeciwu dalej podał, ze organ I instancji ustalił głębokość stawu jako nieprzekraczającą 3 m, a skoro tak, to uzyskanie decyzji środowiskowej nie jest wymagane, a Wójt Gminy F. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania takiej decyzji. Ponadto strona dodał, że dno stawu nie zostało zasypane, a maksymalna wysokość lustra wody wynosi obecnie 1,56 m.
W odpowiedzi na sprzeciw organ odwoławczy wniósł o jego oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podkreślić, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Zakres kontroli decyzji wydanej w trybie tego przepisu określony został w art. 64e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2024.935 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Z przepisu tego wynika, że rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Sprzeciw nie jest zatem środkiem prawnym służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji, ani prawidłowości zastosowania przez organ drugiej instancji przepisów prawa procesowego niezwiązanych z podstawami kasacyjnymi. Sprzeciw jest kierowany przeciwko uchyleniu decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. Kontrola dokonywana przez sąd administracyjny w ramach tego środka ma charakter formalny.
Powyższa regulacja w sposób istotny ogranicza zastosowanie w sprawie art. 134 § 1 oraz art. 145 P.p.s.a. Tożsamy wniosek wynika również z art. 151a § 1 P.p.s.a. Sąd nie bada zatem w tym postępowaniu innych naruszeń prawa, niż prawidłowe zastosowanie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy zbadać przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
W świetle tej regulacji stwierdzić należy, że organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia jedynie wtedy, gdy postępowanie w pierwszej instancji zostało przeprowadzone z naruszeniem norm prawa procesowego, a więc gdy organ I instancji w istocie nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zwrot "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy" będący podstawą zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., jest równoznaczny z brakiem przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Tak więc dokonując oceny zaistnienia przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej sąd powinien wziąć pod uwagę, czy w danej sprawie możliwe było uzupełnienie materiału dowodowego na podstawie art. 136 k.p.a., a więc czy zakres przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organ II instancji w konkretnym przypadku był na tyle szeroki, że jego przeprowadzenie przez ten organ wykraczałoby poza dodatkowy charakter tego postępowania, a co za tym idzie naruszało zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (por. Komentarz do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wydawnictwo C.H.BECK Warszawa 2017, str. 448).
W ocenie Sądu kwestionowana decyzja nie narusza art. 138 § 2 k.p.a., a zakres koniecznego uzupełnienia postępowania dowodowego przekracza zakres możliwości zastosowania w sprawie art. 136 k.p.a.
Jak to już wyżej stwierdzono, przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu była decyzja, którą SKO w Kielcach uchylił decyzję organu I instancji dotyczącą ustalenia warunków zabudowy dla legalizowanego stawu rybnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu Kolegium wskazując, że złożony w niniejszej sprawie wniosek inwestorski o ustalenie warunków zabudowy jest niekompletny, podało kilka powodów wydania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.
Pierwszy z nich dotyczył braku określenia we wniosku o ustalenie warunków zabudowy sposobu odprowadzenia wody ze stawu. Zdaniem organu odwoławczego kwestia ta jest niezbędna do stwierdzenia, czy inwestycja może spowodować naruszenie stosunków wodnych na gruntach sąsiednich. Ponadto brak konkretnego wskazania w części graficznej wniosku sposobu odprowadzania wody ze stawu uniemożliwia ustalenie granic obszaru oddziaływania inwestycji.
Za wadliwe Kolegium uznało także niezbadanie przez organ I instancji, czy istniejący staw wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia stanowiącego kompleks stawów rybnych powiązanych ze sobą groblami i przepustami, znajdujących się na działce wnioskodawców oraz na działkach sąsiednich. Organ odwoławczy wyraził bowiem pogląd, że istniejący staw najprawdopodobniej jest częścią zespołu stawów, które znajdują się na działkach sąsiednich, a w tej sytuacji wszystkie powiązane technologicznie elementy przedsięwzięcia, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty, należy traktować jako jedno przedsięwzięcie (art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej). Trudno jest jednak rozstrzygnąć tę kwestię bez przedstawienia i opisu całości obiektu, powiązań technologicznych nowego stawu i wszystkich charakterystycznych parametrów sąsiednich stawów, a tego organ I instancji nie uczynił. Wójt Gminy F. nie ustalił również, czy opisane wyżej przedsięwzięcie stanowiące kompleks stawów rybnych może potencjalnie znacząco oddziaływać na ten kompleks i na środowisko.
Kolegium nadto zauważyło, że sporządzoną w sprawie analizę funkcji i cech zabudowy cechuje zbytnia ogólnikowość w ustaleniach i wnioskach. W analizie tej bowiem nie określono i nie podano konkretnej charakterystyki zainwestowania działek znajdujących się w granicach obszaru analizowanego, nie przedstawiono w wystarczającym zakresie analizy stanu faktycznego i prawnego terenu inwestycji, a nadto nie uzasadniono ani prawnie, ani faktycznie ustalonych szczegółowo parametrów przedmiotowego przedsięwzięcia.
Odnosząc się do takich poglądów należy zauważyć, że zapatrywanie organu II instancji nie mogło być przedmiotem materialnoprawnej, wiążącej oceny Sądu w niniejszej sprawie, ze względu na wyjaśniony wyżej, ograniczony zakres kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny w trybie art. 64a i n. P.p.s.a., a także ze względu na wynikły ze specyfiki postępowania toczącego się przed sądem administracyjnym na skutek sprzeciwu, brak udziału innych niż wnoszący sprzeciw i organ, stron postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Dokonanie przez sąd administracyjny materialnoprawnej oceny poglądów wyrażonych w sprawie przez organ II instancji, pozbawiłoby podmioty mające interes prawny w postępowaniu administracyjnym (w tym A. O. będącego stroną, która wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji), a nie mogące brać udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym toczącym się na skutek sprzeciwu od decyzji kasacyjnej, możliwości kwestionowania oceny prawnej na temat wykładni prawa materialnego oraz wskazań co do dalszego postępowania przyjętych przez sąd administracyjny, które zgodnie z art. 153 p.p.s.a. wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Nie mogło więc być przedmiotem oceny Sądu, czy istotnie organ II instancji prawidłowo uznał, że legalizowany staw rybny może podpadać pod zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej definicję przedsięwzięcia powiązanego technologicznie z zespołem innych stawów na działkach innych osób. Uznanie przez organ II instancji z kolei, że takie powiązanie technologiczne zachodzi i stawy te powinny być traktowane jako jedno przedsięwzięcie, rodzi konieczność przeprowadzenia całościowej analizy oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane zarówno dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, jak także dla przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ust. 2 ustawy środowiskowej).
Kryteria, które należy uwzględnić przy stwierdzaniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa art. 63 ust. 1 lit. b ustawy środowiskowej. Z przepisu tego wynika, że przy stwierdzaniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (decyzji środowiskowej) powinien uwzględnić m.in. rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem.
Niewątpliwie więc przy wydawaniu decyzji środowiskowej i orzekaniu o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, organ musi dokonać analizy rodzaju i charakterystyki planowanego przedsięwzięcia oraz rodzaju, cech i skali możliwego oddziaływania, z uwzględnieniem powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z przedsięwzięciem planowanym w niniejszej sprawie. Do kwestii tych wyczerpująco powinien się odnieść także sam inwestor.
Nie ulega wątpliwości, że dla wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia oraz stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko konieczne jest wnikliwe i wyczerpujące dokonanie analizy kryteriów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 13 i art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej. Uchybienia związane z zaniechaniem wyczerpującego wyjaśnienia i rozpatrzenia tych kwestii nie mają więc charakteru ubocznego, których wyeliminowanie byłoby możliwe w drodze przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego przez organ II instancji w trybie art. 136 k.p.a. To zaś wyczerpuje dyspozycję normy art. 138 § 2 k.p.a. pozwalającej na wydanie decyzji kasacyjnej. Zgodzić należy się z Kolegium, że przeprowadzenie wspomnianego postępowania i dokonanie stosownych ustaleń przez organ II instancji niewątpliwie naruszałoby wyrażoną w art. 15 k.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania.
Wskazana powyżej argumentacja pozwalała na wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia bez względu na ocenę zasadności pozostałych powodów jego wydania.
Odnosząc się do kwestii podniesionych w sprzeciwie należy wyjaśnić, że nie mogły doprowadzić do jego uwzględnienia. Jak już bowiem wyżej wspomniano w niniejszej sprawie ze względu na wskazaną wyżej ograniczoną kognicję sądu administracyjnego rozpatrującego sprzeciw, nie mogło dojść do podważenia poglądów organu II instancji, czy też do wiążącej oceny tych poglądów. Będzie to natomiast możliwe w razie zaskarżenia do sądu administracyjnego ostatecznej decyzji organu odwoławczego, o ile taka decyzja zapadnie. Dlatego jedynie ubocznie należy stwierdzić, że Wójt Gminy F. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji dotyczącej wyłącznie ustalenia środowiskowych uwarunkowań do budowli piętrzącej - mnicha spustowego dla potrzeb zasilania stawu rybnego. Natomiast w ocenie Kolegium należy zbadać, czy inwestorzy powinni uzyskać decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia stanowiącego - ze względu na powiązanie technologiczne - kompleks stawów rybnych.
Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił sprzeciw na podstawie art. 151a § 2 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI