II SA/Ke 554/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę S. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach, która uchyliła decyzję organu I instancji i orzekła o uznaniu świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane oraz zobowiązaniu do jego zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Spór dotyczył okresu od 27 czerwca 2024 r. do 30 kwietnia 2025 r., kiedy to matka skarżącego, K. N., była uprawniona do świadczenia wspierającego. SKO uznało, że świadczenie pielęgnacyjne pobrane za ten sam okres jest świadczeniem nienależnie pobranym, powołując się na art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym. Sąd administracyjny zgodził się z organami co do konieczności zwrotu świadczenia pielęgnacyjnego, jednakże uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej naliczenia odsetek ustawowych za opóźnienie. Sąd uznał, że przepis art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym jest przepisem szczególnym, który nie przewiduje obowiązku naliczania odsetek w przypadku jednoczesnego pobierania świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego. Ponadto, sąd stwierdził naruszenie zakazu reformationis in peius (art. 139 K.p.a.) przez organ odwoławczy, który orzekł na niekorzyść strony w zakresie odsetek, podczas gdy organ I instancji ich nie naliczył.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego, w szczególności kwestii nienależnie pobranego świadczenia i naliczania odsetek, a także stosowania zakazu reformationis in peius w postępowaniu administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji zbiegu świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego. Orzeczenie dotyczy konkretnego okresu przejściowego i przepisów wprowadzonych ustawą o świadczeniu wspierającym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy świadczenie pielęgnacyjne pobrane za okres, w którym osoba niepełnosprawna otrzymała świadczenie wspierające, jest świadczeniem nienależnie pobranym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym, świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające, jest świadczeniem nienależnie pobranym.
Uzasadnienie
Ustawa o świadczeniu wspierającym wprowadziła zasadę, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, gdy osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego. Okres pobierania świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego nie mogą się pokrywać.
Czy od nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego, wypłaconego za okres jednoczesnego pobierania świadczenia wspierającego, można naliczać odsetki ustawowe za opóźnienie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak jest podstaw prawnych do naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy zostało ono pobrane za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające.
Uzasadnienie
Przepis art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym jest przepisem szczególnym, który nie przewiduje obowiązku naliczania odsetek. Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych dotyczące naliczania odsetek nie obejmują tej konkretnej sytuacji.
Czy orzeczenie przez organ odwoławczy o obowiązku zwrotu świadczenia pielęgnacyjnego wraz z odsetkami, podczas gdy organ I instancji nie orzekł o odsetkach, narusza zakaz reformationis in peius (art. 139 K.p.a.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, orzeczenie o obowiązku zwrotu świadczenia wraz z odsetkami, gdy organ I instancji ich nie naliczył, stanowi pogorszenie sytuacji prawnej strony odwołującej się i narusza art. 139 K.p.a.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes społeczny. W tej sprawie brak podstaw do naliczania odsetek nie stanowi rażącego naruszenia prawa.
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.ś.w. art. 63 § ust. 11
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 139
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7 § w zw. z art 77 § 1 i art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.ś.r. art. 30 § ust. 2b i ust. 8
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
u.ś.r. art. 30 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
u.ś.w. art. 63 § ust. 6
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
u.ś.w. art. 63 § ust. 9
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
u.ś.w. art. 3 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
u.ś.w. art. 9 § ust. 1-3
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
u.ś.w. art. 13 § ust. 1 i 4
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
u.ś.w. art. 63 § ust. 16
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podstaw prawnych do naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od świadczenia pielęgnacyjnego pobranego za okres, gdy osoba niepełnosprawna otrzymywała świadczenie wspierające. • Naruszenie przez organ odwoławczy zakazu reformationis in peius (art. 139 K.p.a.) poprzez orzeczenie na niekorzyść strony w zakresie odsetek.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu odwoławczego, że brak rozstrzygnięcia o odsetkach rażąco narusza prawo lub interes społeczny. • Argumentacja organu odwoławczego, że brak zobowiązania do zwrotu świadczeń wraz z odsetkami premiuje osoby pobierające świadczenie pielęgnacyjne za okres otrzymywania świadczenia wspierającego.
Godne uwagi sformułowania
świadczenie pielęgnacyjne jest świadczeniem nienależnie pobranym – skoro zostało wypłacone za okres przyznanego osobie z niepełnosprawnością świadczenia wspierającego. • art. 63 ust. 11 u.ś.w. jest przepisem odrębnym i niezależnym od regulacji ustawy o świadczeniach rodzinnych • brak podstaw prawnych do naliczania ustawowych odsetek od kwoty pobranego nienależnie świadczenia pielęgnacyjnego
Skład orzekający
Sylwester Miziołek
przewodniczący
Krzysztof Armański
sprawozdawca
Agnieszka Banach
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego, w szczególności kwestii nienależnie pobranego świadczenia i naliczania odsetek, a także stosowania zakazu reformationis in peius w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zbiegu świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego. Orzeczenie dotyczy konkretnego okresu przejściowego i przepisów wprowadzonych ustawą o świadczeniu wspierającym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii finansowej dla wielu opiekunów osób niepełnosprawnych, wprowadzając jasność co do naliczania odsetek w specyficznych okolicznościach.
“Opiekunowie, uwaga! Czy od nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego można żądać odsetek? Sąd rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.