II SA/Ke 54/24

II SA/Ke 54/24 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2024-03-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Beata Ziomek
Dorota Pędziwilk-Moskal /przewodniczący sprawozdawca/
Krzysztof Armański
Symbol z opisem
6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne
Ochrona zwierząt
Skarżony organ
Lekarz Weterynarii
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1075
art. 8 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt
Dz.U. 2004 nr 158 poz 1657
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla  prowadzenia schronisk dla zwierząt
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek Sędzia WSA Krzysztof Armański Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2024 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. W. Klimontowicz sprawy ze skargi J. D. na decyzję Lekarz Weterynarii z dnia [...] listopada 2023 r. [...] w przedmiocie zakazu prowadzenia działalności nadzorowanej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 29 listopada 2023 r. [...] Świętokrzyski Wojewódzki Lekarz Weterynarii, po rozpatrzeniu odwołania J. D., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. z 4 października 2023 r. nr [...] w sprawie zakazu J. D. prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą P.H.U. J. D. ul. [...], C. , [...], prowadzenia działalności nadzorowanej - schroniska dla zwierząt, weterynaryjny numer identyfikacyjny [...], [...], [...] oraz skreślenia ww. podmiotu z rejestru podmiotów prowadzących działalność nadzorowaną.
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ wskazał, że organ pierwszej instancji wydając decyzję z 27 czerwca 2022 r. dał skarżącemu możliwość usunięcia uchybień związanych z brakiem spełniania niektórych wymogów określonych obowiązującymi wówczas przepisami rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt (Dz. U. 2004 nr 158 poz. 1657). Postąpił zatem w sposób uzasadniony art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1075), zwanej dalej “u.o.z.". Pomimo tego, skarżący nadal prowadził schronisko w sposób nieodpowiadający wymogom weterynaryjnym określonym przepisami prawa dla tego typu podmiotów nadzorowanych. Dowiodły tego kolejne kontrole przeprowadzone w tym schronisku.
Pierwszą z nich była kontrola sprawdzająca wykonanie nakazów ww. decyzji, przeprowadzona od 5 do 10 listopada 2022 r., która wykazała, że skarżący nie usunął wszystkich niezgodności. Kolejna kontrola interwencyjna przeprowadzona została od 10 do 14 sierpnia 2023 r. w związku ze skargą Fundacji Pomocy Zwierzętom [...] na nieprawidłowości w funkcjonowaniu tego schroniska.
W jej toku stwierdzono nie tylko liczne uchybienia dotyczące wymogów określonych rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 stycznia 2022 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk, dla zwierząt (Dz.U. z 2022 r., poz. 175), zwanego dalej “rozporządzeniem", ale także naruszenia przepisów u.o.z. oraz ustawy z dnia21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1580). Liczba stwierdzonych w toku tej kontroli niezgodności, a nade wszystko ich waga, zadecydowały o wydaniu 4 października 2023 r. decyzji nr [...] oraz nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 k.p.a.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa. Reagując na nieprawidłowości stwierdzone w toku kontroli przeprowadzonej od 21 kwietnia do 19 maja 2022 r. organ ten 27 czerwca 2022 r. wydał decyzję nr [...] nakazującą usunięcie stwierdzonych uchybień. Podstawą prawną decyzji był art. 8 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 1 (wymagania weterynaryjne dla podejmowania i prowadzenia działalności w zakresie prowadzenia schronisk dla zwierząt) ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt. Kolejnym etapem działań podjętych przez organ było przeprowadzenie w schronisku dla bezdomnych zwierząt kontroli sprawdzającej wykonanie nakazów ujętych w ww. decyzji. Jak ustalono, skarżący nie zastosował się do wszystkich nakazów tej decyzji, w tym kluczowego, polegającego na uzupełnieniu wszystkich wpisów w wykazie zwierząt padłych z podaniem przyczyny zgonu lub powodu eutanazji, utrwalając w ten sposób stan, w którym niemożliwym jest precyzyjne ustalenie bilansu psów przyjętych i opuszczających to schronisko. Po tej kontroli doszło do kolejnej, która miała miejsce w sierpniu 2023 r. Ta zaś wykazała liczne nieprawidłowości, w tym te wcześniej stwierdzone. Następstwem ustaleń kontroli, które wykazywały niewykonanie przez skarżącego nakazów decyzji wydanej na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy, było uruchomienie trybu, o którym mowa w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Wobec powyższego organ zobligowany był do wydania decyzji o zakazie prowadzenia schroniska, co nastąpiło decyzją z 4 października 2023 r.
W celu wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, 14 i 17 listopada 2023 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Weterynarii w K. dokonali oględzin dokumentacji i pomieszczeń schroniska dla bezdomnych zwierząt w miejscowości S., uzupełniając dowody i materiał zebrany w sprawie. Oględziny w schronisku rozpoczęto od ustalenia faktycznej liczby zwierząt w nim przebywających, poprzez odczytanie indywidualnych numerów transponderów wszystkich znajdujących się w nim psów.
W schronisku stwierdzono obecność 100 psów (w tym 1 szczenięcia), z czego: 11 psów było nieoznakowanych numerem CHIP i nie figurowało w elektronicznym wykazie zwierząt przebywających w schronisku (zwanym dalej "wykazem", tj.: 2 psy w kojcu nr 64 oraz po 1 psie w kojcach nr: 22, 23, 24 (kojce kwarantannowe), 5, 51, 72, 80, 92, 96; 7 psów oznakowanych numerem CHIP, ale nie figurujących w wykazie, tj.: po 1 psie w kojcach nr: 9, 34, 57,59, 62, 74, 89 oraz
8 psów agresywnych, którym nie udało się odczytać numeru CHIP, tj.: po 1 psie w kojcach nr: 31, 40, 41, 44, 47, 81, 93 oraz 1 pies na wybiegu. Nie stwierdzono aby w schronisku przebywały koty. Zgodnie z wykazem, w schronisku na dzień 14 listopada 2023 r. przebywa 98 psów. Odczytane numery CHIP poszczególnych psów przebywających w schronisku porównano z numerami CHIP psów znajdującymi się w wykazie. Ustalono, że spośród 98 psów widniejących w wykazie aż 26 numerów CHIP nie pokrywało się z numerami faktycznie odczytanymi. W trakcie oględzin dokumentacji znajdującej się w schronisku sporządzono również roczny bilans dotyczący zwierząt przyjmowanych i opuszczających schronisko w 2023 r. Ustalono, że na koniec 2022 r. w schronisku przebywało 130 psów. Gminy, z którymi skarżący ma podpisane umowy na odłów bezdomnych zwierząt zadeklarowały przekazanie do schroniska 427 psów oraz 7 kotów. Z powyższego wynika, że do dnia oględzin w schronisku czasowo przebywało 557 psów i 7 kotów. Przenalizowano zatem liczbę zwierząt, które w tym samym okresie opuściło schronisko. Ustalono, że: 250 psów zostało oddanych do adopcji; 15 psów wróciło do swoich właścicieli; 94 psy padły i 3 psy zostały poddane eutanazji. Schronisko do dnia oględzin w 2023 r. opuściły zatem 362 psy. Odejmując od ogólnej liczby psów przebywających w schronisku w 2023 r., tj. 557 psy, liczbę psów, które opuściły je w tym samym okresie, tj. 362 psy, ustalono, że w dniu oględzin 14 listopada 2023 r. powinno znajdować się w nim 195 psów. Tymczasem w tym dniu, na terenie schroniska znajdowało się jedynie 100 psów.
Z elektronicznego wykazu zwierząt przebywających w schronisku nie sposób ustalić co stało się z 95 psami. Podobna sytuacja ma również miejsce w przypadku kotów. Spośród 7 kotów, które powinny przebywać w tym schronisku, w wykazie figuruje jedynie 1 adopcja kota przekazanego z gminy C.. Los pozostałych 6 kotów nie został udokumentowany.
Organ odwoławczy stwierdził, że powyższe świadczy o braku transparentności w prowadzeniu przedmiotowej działalności przez skarżącego. Ustawodawca tak skonstruował przepisy odnośnie wymogów dla prowadzenia schronisk dla bezdomnych zwierząt, by zminimalizować możliwość powstania jakichkolwiek wątpliwości co do losu przebywających w nim zwierząt. Mocą przepisów ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 stycznia 2022 r. na prowadzących schroniska dla bezdomnych zwierząt nałożono wymóg, zarówno prowadzenia wykazu zwierząt przebywających w schronisku w formie elektronicznej, zgodnie z § 6 ust. 2 rozporządzenia, jak i zapewnienia, że psy i koty przyjęte do schroniska niemające oznakowania zostaną oznakowane transponderem, zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia. Oznakowanie to powinno być wykonane nie później niż w terminie 7 dni od dnia zakończenia kwarantanny, chyba że lekarz weterynarii zaleci inaczej. Podczas oględzin ujawniono, że żadne z powyższych wymogów nie jest w schronisku przestrzegane w należyty sposób.
W ocenie organu odwoławczego, powyższe okoliczności potwierdziły zatem nieprawidłowości w elektronicznym wykazie zwierząt przyjmowanych do schroniska oraz dalsze nierealizowanie przez skarżącego jednego z podstawowych obowiązków ciążących na podmiocie prowadzącym działalność nadzorowaną w postaci schroniska dla zwierząt.
Ponadto organ drugiej instancji ustalił, że w schronisku znajdowało się co najmniej 5 niewykastrowanych psów, które przebywały w schronisku dłużej niż 8 miesięcy. Dodatkowo w kojcu nr 93 utrzymywano razem niewykastrowanego psa (samca) oraz 2 suki. W kojcu nr 40 również znajdował się pies z suką. Kolejnymi stwierdzonymi nieprawidłowościami w funkcjonowaniu schroniska było m.in.: niezapewnienie w budynku schroniska, w którym znajdowały się m.in. pomieszczenia przeznaczone dla matek ze szczeniętami, przewidzianej przepisami temperatury nie niższej niż 16° C (temperatura ta wynosiła 11,3° C). W tym czasie w budynku przebywało 10 psów, w tym 1 szczenię oraz 3 suki po zabiegu sterylizacji ubrane w fartuchy pooperacyjne. Zainstalowany w budynku piec nie spełnia zatem swej funkcji; 2 kojce oznaczone tabliczkami z napisem "izolatka" zlokalizowane poza budynkiem; 5 kojców kwarantannowych lokalizowanych poza strefą ograniczoną matami dezynfekcyjnymi, które można ominąć, nie spełniają zatem wymogów rozporządzenia; w niektórych kojcach niezabezpieczone elementy konstrukcyjne stanowiące ryzyko trwałego okaleczenia przebywających w nim psów; brak dostępu do wody wodociągowej, na terenie schroniska znajdują się 3 studnie - brak aktualnych badań wody pozyskiwanej ze studni celem pojenia zwierząt przebywających w schronisku; na terenie schroniska zbiornik bezodpływowy przeznaczony do gromadzenia nieczystości ciekłych o poj. 4 m3. Umowa na odbiór nieczystości ciekłych zawarta na czas nieokreślony. Poza ogrodzonym terenem schroniska płyta gnojowa, na której składowane są odchody psów; w zamrażarce skrzyniowej przeznaczonej do tymczasowego przetrzymywania zwłok zwierząt, znajdującej się w komorze chłodniczej zwłoki 18 psów (5 psów dorosłych oraz 13 szczeniąt).
Na podstawie wniosków pokontrolnych organ odwoławczy stwierdził, że schronisko dla bezdomnych zwierząt prowadzone przez skarżącego w dalszym ciągu nie spełnia wielu wymogów określonych przepisami rozporządzenia. Tymczasem organ pierwszej instancji na początku roku 2022 r. wysłał informacyjnie do skarżącego wydruk przepisów ww. rozporządzenia, co oznacza, że skarżący posiadał wiedzę o planowanej zmianie wymogów, które zaczną obowiązywać prowadzących schronisko dla bezdomnych zwierząt od dnia 20 stycznia 2023 r. Pomimo tego oraz wydania wobec strony decyzji nr [...] z 27 czerwca 2022 r. skarżący zaniechał podjęcia czynności zmierzających do spełnienia ww. wymogów w prowadzonym przez siebie schronisku dla zwierząt. Jak ustalono w trakcie oględzin schroniska, nawet poczynione przez skarżącego inwestycje nie przyczyniły się do poprawy warunków w schronisku na tyle, aby zostały spełnione ww. wymogi. Zakupiony do budynku schroniska piec nie jest w stanie zapewnić minimalnej, przewidzianej w rozporządzeniu temperatury 16° C. Z niewyjaśnionych względów skarżący, do 17 listopada 2023 r. nie zlecił wykonania badań wody przeznaczonej do pojenia zwierząt znajdujących się w schronisku, tak aby spełniała ona wymogi wody pitnej. Nade wszystko jednak w dalszym ciągu nie jest spełniony podstawowy warunek możliwości jego funkcjonowania, tj. rozliczalność i identyfikacja zwierząt przybyłych i opuszczających schronisko.
Odnosząc się do podniesionej przez skarżącego kwestii cofnięcia przez organ pierwszej instancji wniosku o wydanie decyzji w sprawie czasowego odebrania zwierząt skierowanego do Burmistrza [...] i Gminy O. 11 sierpnia 2023 r., organ odwoławczy wyjaśnił, że zarówno złożenie tego wniosku, jak i jego cofnięcie, nie miało żadnego związku z meritum zaskarżonej decyzji, która odnosi się do wymogów weterynaryjnych ciążących na podmiocie prowadzącym działalność nadzorowaną w postaci schroniska dla zwierząt.
J. D. w skardze na powyższą decyzję Ś. Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego mogące mieć wpływ na treść tego rozstrzygnięcia, a to:
1) art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, które doprowadziło do błędnego stwierdzenia licznych nieprawidłowości w prowadzonej przez skarżącego działalności nadzorowanej i ocenie ich jako zagrażających życiu i zdrowiu zwierząt w sytuacji braku tego rodzaju przesłanek, bowiem ewentualne uchybienia nie mają cech mogących wywołać bezpośrednio skutki na życiu i zdrowiu zwierząt;
2) art. 138 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzonych w celu zapewnienie stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie przez organ odwoławczy zasady proporcjonalności i zastosowanie względem skarżącego sankcji, która nie jest współmierna do wagi zarzucanych naruszeń;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 3 u.o.z. przez brak współdziałania ze skarżącym w osiągnięciu skutku jakim jest dalsze prowadzenie działalności na rzecz dobra zwierząt poprzez przedwczesne i zbyt pochopne uchylenie decyzji zezwalającej na dalsze wykonywanie działalności.
W uzasadnieniu skargi jej autor przedstawił argumentację na poparcie stawianych zarzutów, w oparciu o które wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skarżący podniósł w szczególności, że twierdzenia organu o liczbie i skali nieprawidłowości nie znajdują odzwierciedlenia w istniejącym stanie faktycznym sprawy. Nawet gdyby skarżący dopuścił się naruszeń, które zostały wymienione w treści zaskarżonej decyzji - czemu skarżący zaprzecza - to reperkusje stosowane przez organ nie czynią zadość zasadzie proporcjonalności. Zakaz prowadzenia działalności nadzorowanej stanowi sankcję, która w sposób znaczący przewyższa wagę nieprawidłowości, które zarzucono stronie. Zdaniem skarżącego, w ramach przeprowadzonych kontroli nie stwierdzono, aby życie lub zdrowie zwierzęcia było zagrożone, a jedynie występowały braki logistyczne i formalne, które w świetle dotychczasowego funkcjonowania schroniska zostałyby skutecznie i niezwłocznie dostosowane do stawianych wymogów. Podniósł, że ustalenia organów pomiędzy kontrolami schroniska zostały poczynione w dużym odstępie czasowym, a materiał zebrany w sprawie nie był kompletny, co przyczyniło się do wydania wadliwych decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pismem z 26 lutego 2024 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w K. W. K. , na podstawie art. 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") zgłosiła swój udział w sprawie.
Na rozprawie 20 marca 2024 r. pełnomocnik skarżącego poparł skargę
i wyjaśnił, że skarżący nie kwestionował decyzji organu pierwszej instancji z dnia
27 czerwca 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Rozpatrując skargę w ramach powyżej zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia bądź stwierdzenia nieważności decyzji organu odwoławczego.
Na wstępie wskazać należy, że w sytuacji przytoczenia w skardze zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania, w pierwszej kolejności Sąd rozpoznaje ostatnio wymieniony zarzut. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że w postępowaniu zachowano prawidłowy tok procedury, nie uchybiając jej przepisom w stopniu, który mógłby istotnie wpłynąć na wynik sprawy, można przejść do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego.
Naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 k.p.a. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich istotnych okoliczności faktycznych koniecznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego. Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Stosownie do art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy, a następnie go rozpatrzyć.
Wbrew zarzutom skargi w kontrolowanej sprawie ustalenia faktyczne poczynione przez organ są prawidłowe. Ustalenia te, jak również ich ocena prawna, znajdują potwierdzenie w obszernym materiale dowodowym zebranym w aktach administracyjnych, który był wystarczający do wydania decyzji. Sąd ustalenia te akceptuje w całości i uznaje za własne. Sąd podziela również argumentację prawną przedstawioną przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 9 ust.1 w zw. z art. 8 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1075), zwanej dalej "ustawą" oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 20 stycznia 2022 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt (Dz.U. z 2022 r., poz. 175).
Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy, powiatowy lekarz weterynarii, w przypadku gdy podmiot prowadzący działalność nadzorowaną nie zastosuje się do nakazu lub zakazu określonego w decyzji, o której mowa w art. 8 ust. 1-3, wydaje decyzję zakazującą prowadzenia określonego rodzaju działalności nadzorowanej i skreśla podmiot z rejestru, o którym mowa w art. 11. Stosownie natomiast do art. art. 8 ust. 1 ustawy, powiatowy lekarz weterynarii w przypadku stwierdzenia, że przy prowadzeniu działalności nadzorowanej, o której mowa w art. 1 pkt 1 lit. a-n oraz p, są naruszone wymagania weterynaryjne określone dla tej działalności, w zależności od zagrożenia stwarzanego dla zdrowia publicznego lub zdrowia zwierząt, wydaje decyzję: 1) nakazującą usunięcie uchybień w określonym terminie lub 2) nakazującą wstrzymanie działalności do czasu usunięcia uchybień, lub 3) zakazującą umieszczania na rynku lub handlu określonymi zwierzętami będącymi przedmiotem działalności albo zakazującą produkcji, umieszczania na rynku lub handlu określonymi produktami wytwarzanymi przy prowadzeniu tej działalności.
Wymagania weterynaryjne dla działalności polegającej na prowadzeniu schroniska określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 20 stycznia 2022 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt (Dz.U. z 2022 r., poz. 175).
Każdy podmiot prowadzący schronisko dla zwierząt jest zobligowany do przestrzegania wymagań, które zostały określone w rozporządzeniu. Spełnienie warunków podlega kontroli, a właściwy organ – powiatowy lekarz weterynarii, w przypadku stwierdzenia, że naruszone zostały standardy prowadzenia działalności regulowanej, może w drodze decyzji nałożyć na prowadzącego schronisko obowiązek usunięcia nieprawidłowości w określonym terminie. Dopiero zaniechanie wykonania nałożonych obowiązków stanowi podstawę wydania decyzji zakazującej prowadzenia działalności nadzorowanej - schroniska dla zwierząt.
Procedura prowadząca do wydania decyzji zakazującej prowadzenia działalności nadzorowanej - schroniska dla zwierząt została zatem podzielona na dwa etapy. Pierwszy etap stanowi stwierdzenie, że nie spełnia ono wymagań, o których mowa w rozporządzeniu, co winno znaleźć wyraz w decyzji wydanej na podstawie art. 8 ust. 1-3 ustawy o ochronie zdrowia zwierząt. Decyzja w tym zakresie powinna zawierać precyzyjne wskazanie stwierdzonych uchybień, określenie sposobu ich usunięcia i zakreślenie terminu, w którym winno to zostać uczynione.
Stwierdzenie, że prowadzący schronisko nie zastosował się do nakazów bądź zakazów określonych w decyzji wydanej na podstawie art. 8 ust. 1-3 ustawy, stanowi podstawę do uruchomienia następnego etapu, o którym mowa w art.9 ust. 1 tej ustawy. Należy wyraźnie podkreślić, że decyzja wydawana na podstawie art. 9 ust. 1 ma charakter związany, co oznacza, że w przypadku stwierdzenia, iż zaistniały okoliczności, o których mowa w treści art. 9 ust. 1 ustawy organ zobligowany jest do wydania decyzji o zakazie prowadzenia działalności nadzorowanej – schroniska dla zwierząt. Inaczej rzecz ujmując, wydając decyzję na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy organ nie orzeka w ramach "luzu decyzyjnego", ale jest zobligowany do jej wydania po stwierdzeniu zaistnienia okoliczności określonych w tym przepisie.
Mając na uwadze powyższe, ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji sprowadzać się zatem musi do ustalenia, czy poprzedzało ją przeprowadzenie kontroli schroniska, czy wydano decyzję nakładającą na prowadzącego obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, a przede wszystkim, czy nakazy określone w decyzji wydanej na podstawie art. 8 ust.1-3 ustawy zostały wykonane.
W kontrolowanej sprawie decyzja z dnia [...] czerwca 2022 r., nakładająca obowiązek usunięcia stwierdzonych w schronisku dla zwierząt uchybień była efektem przeprowadzonej w okresie od 21 kwietnia 2022 r. do 19 maja 2022 r. kontroli. Dla poszczególnych wymienionych w tej decyzji obowiązków przewidziano terminy. Następnie organ przeprowadzał kolejne kontrole, celem sprawdzenia, czy skarżący zastosował się do wynikających z decyzji nakazów (kontrola sprawdzająca od 5 października do 10 listopada 2022 r.). Nadto od 10 sierpnia 2023 r. do 14 sierpnia 2023 r. organ przeprowadził kontrolę interwencyjną.
Efektem kolejno przeprowadzanych kontroli było stwierdzenie, że nie wszystkie z nałożonych obowiązków zostały wykonane. Jak ustalono w toku kontroli sprawdzającej, skarżący nie zastosował się do wszystkich nakazów ww. decyzji, w tym kluczowego, polegającego na uzupełnieniu wszystkich wpisów w wykazie zwierząt padłych z podaniem przyczyny zgonu lub powodu eutanazji, utrwalając w ten sposób stan, w którym niemożliwym jest precyzyjne ustalenie bilansu psów przyjętych i opuszczających schronisko. Nadto kontrola interwencyjna wykazała nie tylko liczne uchybienia dotyczące wymogów określonych przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 stycznia 2022 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt (Dz.U. z 2022 r., poz. 175), ale także naruszenia przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1580) oraz ustawy.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że przedmiotem postępowania w sprawie wydania decyzji w sprawie zakazu prowadzenia działalności nadzorowanej nie jest badanie zasadności nałożenia poszczególnych nakazów, czy zakazów, ale to czy zostały one wykonane.
Decyzja wydana na podstawie art. 8 ust.1-3 ustawy nakładająca obowiązek usunięcia nieprawidłowości, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, podlega zaskarżeniu do organu wyższego stopnia (art. 127 § 1 k.p.a.). Strona ma zatem prawną możliwość odwołania się od takiej decyzji, jeżeli kwestionuje ustalenia kontroli, czy zasadność nakazów w niej zawartych. W ocenie Sądu, postępowanie w sprawie zakazu prowadzenia działalności nadzorowanej – schroniska dla zwierząt nie może prowadzić do weryfikacji prawidłowości ostatecznej i prawomocnej decyzji wydanej na podstawie art. 8 ust. 1-3 ustawy.
Jak zgodnie wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, celem postępowania poprzedzającego wydanie decyzji na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy jest wyłącznie ustalenie, czy decyzja wydana na podstawie art. 8 ust.1-3 ustawy została wykonana w całości.
Lektura akt sprawy niniejszej oraz oświadczenie skarżącego złożone na rozprawie sądowej dowodzi, że strona nie wniosła odwołania od decyzji z [...] czerwca 2022 r. W świetle obszernego materiału dowodowego zebranego w sprawie nie ulega wątpliwości, że nie wszystkie z nałożonych obowiązków zostały wykonane, w szczególności kluczowy obowiązek, polegający na uzupełnieniu wszystkich wpisów w wykazie zwierząt padłych z podaniem przyczyny zgonu lub powodu eutanazji, utrwalając w ten sposób stan, w którym niemożliwym jest precyzyjne ustalenie bilansu psów przyjętych i opuszczających schronisko. Co istotne sam skarżący nie wykazał, aby obowiązki w tym zakresie zostały wykonane. Warto również zauważyć, że na etapie postępowania odwoławczego organ przychylił się do wniosku skarżącego o przeprowadzenie oględzin schroniska. Z ustaleń dokonanych w trakcie kontroli wynika, że schronisko prowadzone przez skarżącego w dalszym ciągu nie spełnia wymagań określonych przepisami rozporządzenia.
W tych okolicznościach, skoro organ jednoznacznie stwierdził, że skarżący nie wywiązał się ze wszystkich nałożonych obowiązków, konsekwencją musiało być wszczęcie postępowania na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy i wydanie decyzji zakazującej prowadzenia działalności nadzorowanej – schroniska dla zwierząt. Jak trafnie podkreślił organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji, liczba, rodzaj i waga uchybień nieodpowiadających wymogom weterynaryjnym określonym przepisami prawa, uzasadniały wydanie zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zarzuty skargi są nieuzasadnione.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji doprowadziła Sąd do przekonania, że przy jej wydaniu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania.
Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.