II SA/Ke 534/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielcach2016-12-30
NSAtransportoweŚredniawsa
wyłączenie sędziegobezstronnośćsąd administracyjnytransport drogowykara pieniężnapostępowanie sądowoadministracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił wniosek o wyłączenie sędziów, uznając brak obiektywnych podstaw do wątpliwości co do ich bezstronności.

Pełnomocnik skarżącej M. K. złożył wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, argumentując, że brali oni udział w podobnych sprawach i mogą mieć wyrobione zdanie. Sąd, analizując przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 18 i 19 Ppsa), uznał, że samo orzekanie w innych sprawach nie stanowi wystarczającej przesłanki do wyłączenia sędziego, jeśli nie towarzyszą temu konkretne, obiektywne okoliczności budzące uzasadnione wątpliwości co do bezstronności. Wnioskowani sędziowie złożyli oświadczenia o braku takich okoliczności. W konsekwencji, sąd oddalił wniosek.

Wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach został złożony przez pełnomocnika skarżącej M. K. w sprawie II SA/Ke 534/16. Jako podstawę wniosku wskazano fakt, że niektórzy z wnioskowanych sędziów (Jacek Kuza, Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal) brali już udział w rozprawie w tej samej sprawie oraz w innych, podobnych sprawach dotyczących skarżącej. Pełnomocnik argumentował, że wcześniejsze orzekanie w identycznych sprawach może prowadzić do wyrobienia sobie przez sędziów zdania i podważyć ich bezstronność. Sąd, rozpatrując wniosek, odwołał się do przepisów art. 18 i 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Ppsa). Zgodnie z art. 18 Ppsa, sędzia jest wyłączony z mocy ustawy w określonych sytuacjach, np. gdy jest stroną, pozostaje w stosunku prawnym z stroną, był pełnomocnikiem, świadczył usługi prawne, brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia lub w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji. Art. 19 Ppsa stanowi, że sędzia podlega wyłączeniu również wtedy, gdy istnieje okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd podkreślił, że wątpliwość ta musi mieć charakter obiektywny i uzasadniony, a nie opierać się jedynie na subiektywnym odczuciu strony. Stwierdzenie, że sędziowie orzekali w innych sprawach z udziałem tej samej strony, samo w sobie nie jest wystarczającą przesłanką do wyłączenia, jeśli nie towarzyszą temu konkretne dowody wskazujące na realną wątpliwość co do bezstronności. Wnioskowani sędziowie złożyli pisemne oświadczenia, w których zaprzeczyli istnieniu okoliczności mogących budzić wątpliwości co do ich bezstronności. Wobec braku obiektywnych podstaw uzasadniających wątpliwość co do bezstronności sędziów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach postanowił oddalić wniosek.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, samo orzekanie w innych sprawach z udziałem tej samej strony nie stanowi wystarczającej przesłanki do wyłączenia sędziego, jeśli nie towarzyszą temu konkretne, obiektywne okoliczności budzące uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do art. 18 i 19 Ppsa, podkreślając, że wątpliwość co do bezstronności musi mieć charakter obiektywny i uzasadniony. Subiektywne przekonanie strony lub samo orzekanie w podobnych sprawach nie jest wystarczające do wyłączenia sędziego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

Ppsa art. 18 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 19

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 22 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ppsa art. 18 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Sędziowie brali udział w innych sprawach z udziałem skarżącej, co może budzić wątpliwości co do ich bezstronności.

Godne uwagi sformułowania

Wątpliwość ta powinna wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Nie wystarczy zatem samo subiektywne podejrzenie czy odczucie strony, co do braku bezstronności sędziego. Nie można bowiem upatrywać wystarczającej przesłanki wyłączenia sędziego tylko w tym, że ten sam sędzia brał udział w rozpoznawaniu innej sprawy, z której przebiegu lub wyniku wnioskodawca nie jest zadowolony.

Skład orzekający

Anna Żak

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Rojek

członek

Mirosław Surma

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście orzekania w podobnych sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania sądowoadministracyjnego i interpretacji przepisów o wyłączeniu sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowego - bezstronności sędziów, co jest istotne dla każdego uczestnika postępowań. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład stosowania prawa proceduralnego.

Czy sędzia orzekający w podobnych sprawach może być stronniczy? Sąd rozwiewa wątpliwości.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 534/16 - Postanowienie WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2016-12-30
Data wpływu
2016-06-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Anna Żak /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Rojek
Mirosław Surma
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
II GZ 435/17 - Postanowienie NSA z 2017-06-21
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 18 par. 1, art. 19, art. 22 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Żak (spr.) Sędzia WSA Ewa Rojek Sędzia WSA Mirosław Surma po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach w sprawie II SA/Ke 534/16 ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 maja 2016 r., znak: [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach: Doroty Chobian, Magdaleny Chraniuk-Stępniak, Renaty Detki, Jacka Kuzy, Sylwestra Miziołka, Doroty Pędziwilk-Moskal i Beaty Ziomek od orzekania w sprawie II SA/Ke 534/16.
Uzasadnienie
Na rozprawie w dnia 14 grudnia 2016 r. pełnomocnik skarżącej M. K., N. K. wniósł do protokołu o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie sędziów tut. Sądu: Doroty Chobian, Magdaleny Chraniuk-Stępniak, Renaty Detki, Jacka Kuzy, Sylwestra Miziołka, Doroty Pędziwilk-Moskal i Beaty Ziomek. W uzasadnieniu podał, że sędziowie Jacek Kuza, Dorota Chobian i Dorota Pędziwilk-Moskal brali już udział w rozprawie w dniu 1 grudnia 2016 r., a sędzia Dorota Chobian uczestniczyła dodatkowo w sprawach II SA/Ke 543/16 i II SA/Ke 532/16. Okoliczność ta wywołuje wątpliwość co do bezstronności tych sędziów w niniejszej spawie, ponieważ prowadzili oni już identyczne sprawy i mogą mieć wyrobione zdanie.
Wnioskowani do wyłączenia sędziowie złożyli pisemne oświadczenia, z których wynika, że nie znają osobiście stron, a nadto nie zachodzą w sprawie okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie
Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej "Ppsa", sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli (§ 2). Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3).
Przepis art. 19 Ppsa stanowi natomiast, że niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Przesłanki wyłączenia wymienione w art. 18 Ppsa opierają się na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Są to powiązania tego rodzaju, że niezależnie od odczuć osób występujących, czy odczuć samego sędziego, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, by sędzia, co do którego zachodzą przesłanki z powołanego przepisu, nie orzekał w sprawie (por. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012 r., s. 230). W przepisie art. 19 Ppsa ustawodawca ogólnie scharakteryzował zaś przyczynę wyłączenia sędziego przez odwołanie do stwierdzenia, że chodzi o okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego. Wyłączenie sędziego, czy to z mocy prawa, czy na wniosek (sędziego lub strony), ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych oraz nie mieli wcześniejszych związków z rozpoznawaną sprawą (por. J.P. Tarno. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2010 r., s. 76 -77).
Ratio legis ww. przepisów sprowadza się więc do eliminowania pozaprawnych przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 25 lipca 2012 r., sygn. II OZ 608/12, Lex nr 1282364). Podkreślić przy tym należy, że wątpliwość, o której mowa w art. 19 Ppsa, co do bezstronności sędziego, powinna wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Wątpliwość ta powinna być realna, a nie potencjalna; nie wystarczy zatem samo subiektywne podejrzenie czy odczucie strony, co do braku bezstronności sędziego. Chodzi tu o wykazanie zaistnienia takich powodów (okoliczności), będących w związku przyczynowym z osobą skarżącego lub też jego sprawą, a osobą sędziego, które uprawdopodabniają, że sędzia może okazać się nieobiektywny w swej ocenie.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że wnioskodawca nie przedstawił okoliczności, które stanowiłyby wystarczające przesłanki do wyłączenia ww. sędziów od rozpoznania sprawy II SA/Ke 534/16. Stwierdzenie, że sędziowie ci orzekali już w innych sprawach z udziałem skarżącej ma charakter generalny i nie zostało poparte konkretnymi, obiektywnymi okolicznościami oraz dowodami wskazującymi na realną wątpliwość co do bezstronności tych sędziów. Nie można bowiem upatrywać wystarczającej przesłanki wyłączenia sędziego tylko w tym, że ten sam sędzia brał udział w rozpoznawaniu innej sprawy, z której przebiegu lub wyniku wnioskodawca nie jest zadowolony. Subiektywne przekonanie wnioskodawcy co do istnienia przyczyn wyłączenia sędziów, nie poparte żadnymi dowodami, nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziego (por. postanowienie NSA z dnia 25 września 2012 r., sygn. II OZ 798/12, Lex nr 1282370). Rozpoznawany wniosek nie zawiera zatem takiej argumentacji, która wskazywałaby na uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności ww. sędziów WSA w Kielcach w rozpoznaniu sprawy II SA/Ke 534/16.
Zgodnie z art. 22 Ppsa wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Sędziowie objęci wnioskiem stanowiącym przedmiot niniejszej sprawy złożyli stosowne oświadczenia, z których nie wynika, aby między nimi a stronami zachodziły okoliczności, które mogłyby wywoływać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności, a tylko takie mogą być podstawą uwzględnienia wniosku na podstawie art. 19 Ppsa.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił wniosek o wyłączenie sędziów na podstawie art. 22 § 2 w zw. z art. 19 Ppsa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI