II SA/KE 528/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzję organu I instancji, które odmawiały umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz Z. R.. Skarżący, osoba niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym, samotnie wychowująca syna i utrzymująca się z pomocy społecznej, argumentował, że jego stan zdrowia i trudna sytuacja materialna uniemożliwiają mu spłatę zadłużenia. Organy administracji uznały, że sytuacja skarżącego nie jest wyjątkowa, a on sam jest zdolny do podjęcia pracy w warunkach pracy chronionej. Sąd administracyjny uznał jednak, że organy nie przeprowadziły należytej i wnikliwej oceny jego sytuacji materialnej i rodzinnej, a ocena jego stanu zdrowia była sprzeczna z przesłankami przyznania mu zasiłku stałego. Sąd podkreślił, że umorzenie należności ma charakter uznaniowy, ale nie może być dowolne, a organy powinny dokładnie zbadać całokształt okoliczności faktycznych. Wskazano, że sytuacja skarżącego, obejmująca zamieszkiwanie w lokalu socjalnym, utrzymanie z świadczeń socjalnych, samotne wychowywanie syna oraz pogarszający się stan zdrowia, powinna skłonić organy do rozważenia przynajmniej częściowej ulgi w spłacie zadłużenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego, obowiązki organów w zakresie oceny sytuacji materialnej i zdrowotnej dłużnika, zasady postępowania administracyjnego.
Dotyczy konkretnej sytuacji dłużnika alimentacyjnego, ale stanowi ważny głos w sprawie oceny przesłanek umorzenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organy administracji prawidłowo oceniły sytuację materialną i rodzinną dłużnika alimentacyjnego przy rozpatrywaniu wniosku o umorzenie należności z funduszu alimentacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie przeprowadziły wyczerpującej oceny materiału dowodowego i nie dokonały wnikliwej analizy sytuacji majątkowej oraz rodzinnej skarżącego w kontekście przesłanek z art. 30 ust. 2 ustawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie wywiązały się z obowiązków, nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego, a ocena stanu zdrowia skarżącego była sprzeczna z przesłankami przyznania mu zasiłku stałego, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.
Czy odmowa umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego może być oparta na ocenie postawy dłużnika wobec obowiązku alimentacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ustawa nie uzależnia możliwości umorzenia od oceny postawy zobowiązanego względem jego obowiązku alimentacyjnego, a odmowa nie może być dokonywana przez pryzmat naganności postępowania.
Uzasadnienie
Z woli ustawodawcy o umorzenie może ubiegać się każdy dłużnik alimentacyjny, niezależnie od przyczyn powstania długu.
Czy przyznanie zasiłku stałego osobie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowitej niezdolności do pracy jest sprzeczne z późniejszym stwierdzeniem, że jest ona zdolna do pracy w warunkach pracy chronionej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmienna ocena stanu zdrowia w sprawie dotyczącej zasiłku stałego i w sprawie odmowy umorzenia należności powinna zostać wyjaśniona przez organ.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na sprzeczność w ocenie stanu zdrowia skarżącego przez organy, co podważa zasadność odmowy umorzenia należności.
Przepisy (12)
Główne
u.p.o.a. art. 30 § ust. 2
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję w przypadku naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, w celu merytorycznego załatwienia sprawy, uchyla decyzję organu I instancji i orzeka co do istoty sprawy.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy obowiązane są do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.
u.p.s. art. 37 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o pomocy społecznej
Zasiłek stały przyznawany jest osobie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowitej niezdolności do pracy, jeżeli dochód jest niższy od kryterium dochodowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie przeprowadziły wyczerpującej oceny materiału dowodowego. • Ocena stanu zdrowia skarżącego była sprzeczna z przesłankami przyznania mu zasiłku stałego. • Sytuacja materialna i rodzinna skarżącego powinna być rozważona pod kątem możliwości umorzenia należności.
Odrzucone argumenty
Sytuacja skarżącego nie jest wyjątkowa i pozwala na spłatę zadłużenia. • Skarżący jest zdolny do pracy w warunkach pracy chronionej.
Godne uwagi sformułowania
Organy orzekające nie wywiązały się z ciążących na nich obowiązków. • Organy winny zatem przekonać wnioskodawcę, iż nie ma racji twierdząc, że nie jest w stanie spłacić należności i jednocześnie wskazać, jakie możliwości w tym zakresie strona realnie posiada. • Z woli ustawodawcy o umorzenie może się ubiegać i je uzyskać każdy dłużnik alimentacyjny niezależnie od tego w jakich okolicznościach i z jakich przyczyn stał się dłużnikiem alimentacyjnym. • Warunkiem przyznania zasiłku stałego jest niezdolność do pracy, tymczasem w niniejszej sprawie organ przyjmuje, że skarżący może podjąć pracę na warunkach pracy chronionej.
Skład orzekający
Krzysztof Armański
przewodniczący
Beata Ziomek
sprawozdawca
Agnieszka Banach
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego, obowiązki organów w zakresie oceny sytuacji materialnej i zdrowotnej dłużnika, zasady postępowania administracyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji dłużnika alimentacyjnego, ale stanowi ważny głos w sprawie oceny przesłanek umorzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie sytuacji życiowej i zdrowotnej osoby ubiegającej się o umorzenie długu, nawet jeśli organy początkowo uznają ją za zdolną do pracy. Podkreśla znaczenie spójności ocen organów.
“Czy niepełnosprawny ojciec musi spłacić dług alimentacyjny, gdy ledwo wiąże koniec z końcem?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.