II SA/Ke 496/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielcach2006-03-28
NSArolnictwoŚredniawsa
płatności uzupełniającerolnictwowniosekpostępowanie administracyjneKPAsądy administracyjneśrodki unijneARiMR

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące przyznania płatności uzupełniającej do gruntów rolnych, uznając, że organ administracji naruszył obowiązek udzielania informacji i wyjaśnień stronie.

Skarżący J. L. domagał się przyznania płatności uzupełniającej do działki rolnej "C", jednak organ uznał, że nie ubiegał się o nią z powodu niewypełnienia odpowiedniej rubryki we wniosku. Sąd administracyjny uchylił decyzje obu instancji, stwierdzając, że organ naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności obowiązek udzielania informacji i wyjaśnień stronie zgodnie z art. 9 KPA, oraz nieprawidłowo zinterpretował znaczenie niewypełnionej rubryki, opierając się na instrukcji, która nie jest źródłem prawa.

Sprawa dotyczyła skargi J. L. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, która utrzymała w mocy decyzję o przyznaniu jednolitej płatności obszarowej, odmawiając jednocześnie przyznania płatności uzupełniającej do działki rolnej oznaczonej literą "C". Skarżący twierdził, że wadliwe wypełnienie wniosku było wynikiem wprowadzenia go w błąd przez pracowników Agencji. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że organ administracji naruszył przepisy prawa procesowego, w tym art. 9 KPA (obowiązek udzielania informacji i wyjaśnień) oraz art. 61 KPA (określenie przedmiotu postępowania). Sąd podkreślił, że wątpliwości co do zakresu żądania powinny być wyjaśnione poprzez zwrócenie się do strony o sprecyzowanie wniosku, a nie opieranie się na wewnętrznej instrukcji, która nie jest źródłem prawa. Niewypełnienie kolumny 5 we wniosku nie mogło automatycznie oznaczać rezygnacji z płatności uzupełniającej. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, niewypełnienie rubryki nie oznacza automatycznej rezygnacji. Organ ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony i udzielić jej niezbędnych wyjaśnień.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ nie może opierać się na wewnętrznej instrukcji, która nie jest źródłem prawa, aby odmówić rozpatrzenia wniosku. Niewypełnienie rubryki powinno skutkować wezwaniem strony do sprecyzowania żądania, zgodnie z zasadami KPA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

PPSA art. 145 § par. 1 pkt 1 lit c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

PPSA art. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 3 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.d.g.r. art. 3 § ust. 1

Ustawa o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych

u.p.d.g.r. art. 2 § ust. 2

Ustawa o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych

k.p.a. art. 61 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ naruszył zasadę udzielania informacji i wyjaśnień stronie (art. 9 KPA). Organ nieprawidłowo zinterpretował skutki niewypełnienia rubryki we wniosku, opierając się na instrukcji niebędącej źródłem prawa. Organ powinien był wezwać stronę do sprecyzowania żądania, zamiast odmawiać rozpatrzenia wniosku.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu oparta na instrukcji wypełniania wniosku, zgodnie z którą niewypełnienie kolumny 5 oznacza brak żądania płatności uzupełniającej.

Godne uwagi sformułowania

Instrukcja jako akt nie jest ujęta w katalogu źródeł prawa i w związku z tym nie może stanowić podstawy praw lub obowiązków stron w postępowaniu administracyjnym. Organ ma obowiązek czuwania nad tym, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu powinien udzielić jej w razie potrzeby niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

Skład orzekający

Beata Ziomek

przewodniczący sprawozdawca

Renata Detka

sędzia

Jacek Kuza

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązków organów administracji w zakresie udzielania informacji i wyjaśnień stronom postępowania, zwłaszcza w kontekście wniosków o płatności."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki wniosków o płatności bezpośrednie w rolnictwie, ale zasady proceduralne są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe wypełnianie wniosków i jak organy powinny postępować w przypadku wątpliwości, co ma znaczenie praktyczne dla wielu rolników.

Niewypełniona rubryka we wniosku o dopłaty? Sąd przypomina organom o obowiązku pomocy stronom.

Dane finansowe

WPS: 1663,19 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 496/05 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2006-03-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Beata Ziomek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.200, art.145 par.1 pkt1c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2004 nr 6 poz 40
art.3 ust.1, art.2 ust.2
Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art.9, art.61
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Sygnatura akt: II SA/Ke 496/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Renata Detka, Asesor WSA Jacek Kuza, Protokolant: referent stażysta Katarzyna Mrozicka-Bąbel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2006 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]znak: [...] w przedmiocie przyznania płatności uzupełniającej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji w S. z dnia[...] numer [...], II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz J. L. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Dyrektor Oddziału Regionalnego w Kielcach Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] znak: [...] po rozpatrzeniu odwołania J. L. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] o przyznaniu jednolitej płatności obszarowej w wysokości 1663,19zł na 2004r.
W motywach rozstrzygnięcia podniesiono, iż J. L. wnioskiem z dnia 7 maja 2004r. wystąpił do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2004r. deklarując ogólną powierzchnię gospodarstwa rolnego wynoszącą 7,90ha w skład którego wchodzą cztery działki rolne o powierzchni powyżej 0,1ha, kwalifikujące się do objęcia płatnościami. Płatności bezpośrednie do gruntów rolnych obejmują jednolitą płatność i płatność uzupełniającą do powierzchni upraw. Występujący z wnioskiem jest zobowiązany podać we wniosku o jaki rodzaj płatności się ubiega wypełniając odpowiednie rubryki. J. L. nie wypełnił kolumny 5 w części VIII wniosku dla działki rolnej oznaczonej we wniosku literą "C" – powierzchnia działki 3ha co zgodnie z instrukcją wypełniania wniosku oznacza, iż w tym zakresie tj. o przyznanie płatności uzupełniającej do tej działki rolnej się nie ubiegał. W ocenie organu, w okolicznościach faktycznych i prawnych danej sprawy brak było podstaw do rozpatrzenia wniosku ponad granice objętego nim żądania.
W skardze na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego w Kielcach Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] znak: [...] J. L. podniósł, że wadliwe wypełnienie wniosku było następstwem wprowadzenia go w błąd przez pracowników Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S., w związku z tym nie wypełnił w dziale VIII kolumny 5 poprzez wpisanie litery "R". W tej sytuacji Skarżący uważa się za poszkodowanego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie kontrola sądowoadministracyjna wykazała, że w toku postępowania o przyznanie płatności bezpośrednich doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. Nr 6, poz. 40 ze zm.) sprawa o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych jest sprawą z zakresu prawa administracyjnego, a inicjatywa wszczęcia takiego postępowania zależy od samego zainteresowanego. Z faktu, iż załatwienie tego rodzaju sprawy wymaga wydania decyzji administracyjnej wynika, że w postępowaniu administracyjnym obowiązują reguły i zasady zawarte w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa zgodnie z art. 61 § 1 kpa przedmiot tego postępowania, a w razie wątpliwości – sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do organu administracji. Jeśli charakter wniesionego podania budzi wątpliwości, organ ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony. Organ ma przy tym kierując się zasadą wyrażoną w art.9 kpa obowiązek czuwania nad tym, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu powinien udzielić jej w razie potrzeby niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.
W rozpoznawanej sprawie bezspornie J. L. wypełniając w dniu 7 maja 2004r. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2004r. wskazał cztery działki rolne a wśród nich działkę oznaczoną we wniosku literą "C" o nr ewidencyjnym 162/3, której zarówno powierzchnia (3ha) jak i rodzaj uprawy (jęczmień) kwalifikowały do przyznania płatności uzupełniających. Zgodnie bowiem z treścią art. 2 ust. 2 cyt. ustawy warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie przez producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami, przy czym za działkę rolną uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego. Natomiast jęczmień należący do zbóż został ujęty w wykazie zawartym w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 6 kwietnia 2004r. w sprawie roślin objętych płatnościami uzupełniającymi ( § 1 ust. 1 pkt 1). W tych okolicznościach wątpliwości co do zakresu zgłoszonego żądania wynikające z niewypełnienia przez skarżącego w dziale VIII wniosku kolumny 5, którego wzór określa załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 marca 2004r. (Dz.U. Nr 52, poz. 523 ze zm.) organ powinien rozstrzygnąć poprzez zwrócenie się do strony o sprecyzowanie żądania. Powołanie się przez organ na instrukcję wedle której nie wypełnienie w dziale VIII wniosku kolumny 5 oznacza, że Wnioskodawca nie ubiega się o płatność uzupełniającą do tej działki rolnej nie ma znaczenia prawnego. Źródłami powszechnie obowiązującego prawa w Rzeczypospolitej Polskiej są zgodnie z art. 87 Konstytucji: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe, rozporządzenia oraz prawo miejscowe. Instrukcja jako akt nie jest ujęta w tym katalogu i w związku z tym nie może stanowić podstawy praw lub obowiązków stron w postępowaniu administracyjnym. Z istniejącego porządku prawnego wynika, że postanowienia zawarte w instrukcji nie mogą wyłączać stosowania zasad i reguł określonych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Stąd też za nieuprawnioną należy uznać ocenę organu, iż niewypełnienie wskazanej wyżej rubryki świadczy o braku żądania strony w zakresie przyznania płatności uzupełniającej do powierzchni uprawy co do ujętej we wniosku działki nr ewidencyjny 162/3, oznaczonej literą "C".
W świetle powyższych rozważań należy uznać, że zarówno Dyrektor Oddziału Regionalnego w Kielcach Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydając decyzję z dnia[..] jak i Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. w decyzji z dnia [...] w przedmiocie przyznania J. L. jednolitej płatności obszarowej w wysokości 1663,19zł na 2004r. naruszyli zasadę obowiązku organów udzielania informacji faktycznej i prawnej wyrażoną w art. 9 kpa oraz art. 61 kpa , w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje ich uchyleniem.
W tych okolicznościach faktycznych i prawnych obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej na nowo, zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz procedury administracyjnej.
Z podniesionych względów orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI