II SA/Ke 393/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące pozwolenia na budowę malarni proszkowej, uznając sąsiadów za strony postępowania, mimo że organy dwukrotnie odmawiały im tego statusu.
Sąd administracyjny uchylił decyzje Wojewody i Starosty dotyczące pozwolenia na budowę malarni proszkowej. Sprawa dotyczyła wznowienia postępowania administracyjnego, w którym sąsiedzi K.B. i D.B. domagali się uznania ich za strony. Organy obu instancji dwukrotnie odmawiały im tego statusu, uznając, że ich działka nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Sąd uznał, że organy naruszyły przepisy, nie stosując się do wcześniejszego wyroku sądu i błędnie interpretując pojęcie obszaru oddziaływania obiektu, które powinno uwzględniać również immisje.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił decyzje Wojewody Świętokrzyskiego i Starosty Włoszczowskiego dotyczące zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla malarni proszkowej. Sprawa dotyczyła wznowienia postępowania administracyjnego, zainicjowanego przez sąsiadów K.B. i D.B., którzy nie byli stronami pierwotnego postępowania. Organy administracji dwukrotnie odmawiały przyznania im statusu strony, argumentując, że ich działka nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Sąd, rozpatrując skargę sąsiadów, stwierdził naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. Kluczowym zarzutem było niezastosowanie się przez organy do wiążących wskazań zawartych w poprzednim wyroku sądu (II SA/Ke 435/22), który uchylił wcześniejsze decyzje. Sąd podkreślił, że organy nie ustaliły jednoznacznie, w oparciu o który reżim prawny (przed lub po nowelizacji Prawa budowlanego z 19 września 2020 r.) orzekają, mimo że pierwotne postępowanie zostało zainicjowane po wejściu w życie nowelizacji, a decyzja z 27 maja 2021 r. opierała się na przepisach obowiązujących do 18 września 2020 r. Sąd uznał, że definicja "obszaru oddziaływania obiektu" (art. 3 pkt 20 P.bud.) w brzmieniu obowiązującym do 18 września 2020 r. obejmuje również immisje, takie jak hałas i pył, a nie tylko ograniczenia w zabudowie. W związku z tym, nieruchomość skarżących mogła znajdować się w obszarze oddziaływania inwestycji, co dawało im przymiot strony. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, zasądzając jednocześnie od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, nieruchomość sąsiednia może znajdować się w obszarze oddziaływania obiektu, jeśli inwestycja generuje immisje, które utrudniają korzystanie z nieruchomości ponad przeciętną miarę, nawet jeśli zachowane są odległości techniczne. Definicja obszaru oddziaływania obiektu w brzmieniu obowiązującym do 18 września 2020 r. obejmuje takie przypadki.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że definicja obszaru oddziaływania obiektu w Prawie budowlanym (w brzmieniu do 18.09.2020 r.) ma szerszy zakres znaczeniowy niż tylko ograniczenia w zabudowie i obejmuje również immisje (hałas, pył) oraz utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem, wynikające z przepisów prawa cywilnego (art. 140, 144 K.c.).
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
Ppsa art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy.
Kpa art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka wznowienia postępowania: strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Kpa art. 151 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Odmowa uchylenia decyzji w postępowaniu wznowieniowym.
P.bud. art. 3 § pkt 20
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Definicja obszaru oddziaływania obiektu. W brzmieniu do 18.09.2020 r.: teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu. Po 19.09.2020 r.: teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu.
P.bud. art. 28 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Ustalanie kręgu stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.
Pomocnicze
Ppsa art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Ppsa art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 26
Możliwość dołączenia projektu budowlanego sporządzonego na podstawie przepisów dotychczasowych w terminie 12 miesięcy od wejścia w życie ustawy.
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 27 § ust. 1
Stosowanie przepisów ustawy Prawo budowlane w brzmieniu dotychczasowym w przypadkach określonych w art. 26.
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 1
Nowelizacja ustawy Prawo budowlane.
Kpa art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Kpa art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Kpa art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rozstrzygnięcia organu odwoławczego.
P.bud. art. 35 § ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Postanowienie o nałożeniu obowiązku uzupełnienia projektu budowlanego.
P.bud. art. 20 § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przepis uchylony z dniem 19 września 2020 r., dotyczący projektu budowlanego.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Prawo własności i jego granice.
K.c. art. 144
Kodeks cywilny
Ochrona właściciela przed immisjami pośrednimi.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § ust. 1
Przepisy dotyczące usytuowania budynków i ich odległości od granic działek.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 20 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § ust. 4
Przepisy dotyczące usytuowania budynków i ich odległości od granic działek.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie zastosowały się do wiążących wskazań sądu zawartych w wyroku II SA/Ke 435/22. Organy przeprowadziły postępowanie w sposób pobieżny i niewszechstronny, nie weryfikując rzeczywistego obszaru oddziaływania inwestycji. Organy pominęły dowody (płyta DVD) wskazujące na emisję pyłów i hałasu wykraczającą poza obszar wykazywany przez inwestorów. Organy nie przeprowadziły wnioskowanych dowodów (przesłuchanie, oględziny). Organy błędnie zinterpretowały definicję obszaru oddziaływania obiektu, nie uwzględniając immisji (pył, hałas) jako czynników wpływających na ten obszar. Skarżący posiadają przymiot strony w postępowaniu, ponieważ ich nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji.
Odrzucone argumenty
Argumenty organów o braku podstaw do uchylenia decyzji, ponieważ działka skarżących nie jest objęta obszarem oddziaływania inwestycji. Argumenty organów o tym, że hałas i pył są czynnikami ocenianymi w postępowaniu środowiskowym, a nie budowlanym. Argumenty organów o tym, że przywołanie różnych podstaw prawnych w projekcie budowlanym nie jest przesłanką do zmiany decyzji.
Godne uwagi sformułowania
"analiza tych decyzji nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, w oparciu o który reżim prawny, ten obowiązujący od 19 września 2020 r., czy wcześniejszy, orzekały organy." "obszar oddziaływania inwestycji mieści się w granicach działek nr [...] i [...]." "nie posiadają bowiem przymiotu strony." "nie sposób zgodzić się z wyrażonym w zaskarżonej decyzji poglądem, że w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.bud. w obszarze odziaływania określonej inwestycji znajdują się tylko takie nieruchomości, co do których inwestycja ta powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu terenu, bez względu na ewentualne immisje." "przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy więc rozumieć również utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem." "Niewątpliwie więc sąsiadująca bezpośrednio z nieruchomością inwestorów nieruchomość skarżących znajduje się w obszarze oddziaływania tego obiektu - w rozumieniu art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.bud. w brzmieniu obowiązującym do 18 września 2020 r."
Skład orzekający
Beata Ziomek
sprawozdawca
Krzysztof Armański
członek
Sylwester Miziołek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'obszar oddziaływania obiektu' w kontekście immisji (hałasu, pyłu) oraz związanych z tym uprawnień sąsiadów jako stron postępowania o pozwolenie na budowę, a także obowiązek organów do stosowania się do wskazań sądu zawartych w poprzednich wyrokach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 18 września 2020 r. w zakresie definicji obszaru oddziaływania, choć sąd wskazuje na potrzebę uwzględnienia immisji również w nowym brzmieniu przepisu. Konieczność indywidualnej analizy każdego przypadku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania i jak sądy administracyjne egzekwują swoje wcześniejsze orzeczenia. Dotyczy codziennych problemów sąsiedzkich związanych z inwestycjami budowlanymi.
“Sąsiad kontra malarnia proszkowa: Sąd przyznał rację mieszkańcom w sporze o pozwolenie na budowę.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ke 393/23 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2023-09-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Beata Ziomek /sprawozdawca/
Krzysztof Armański
Sylwester Miziołek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 153, art. 170, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2023 poz 682
art. 3 pkt 20, art. 28 ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 471
art. 26
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 151 par. 1 pkt 1, art. 145 par. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Armański, Protokolant Starszy inspektor sądowy Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2023 r. sprawy ze skargi K. B. i D. B. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. znak: IR.I.7840.13.2.2023 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę we wznowionym postępowaniu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Wojewody Świętokrzyskiego na rzecz K. B. i D. B. solidarnie kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
II SA/Ke 393/23
Uzasadnienie
Decyzją z 28 kwietnia 2023 r., znak: IR.I.7840.13.2.2023, Wojewoda Świętokrzyski, po rozpatrzeniu odwołania D. i K. B., utrzymał w mocy decyzję Starosty Włoszczowskiego z 21 lutego 2023 r., nr 9.3/2021, wydaną w postępowaniu wznowieniowym, którą Starosta odmówił uchylenia decyzji własnej z 27 maja 2021 r., znak: AB.6740.1.54.2021.II, w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla E. i T. W., obejmującego rozbudowę, nadbudowę i przebudowę związaną ze zmianą sposobu użytkowania istniejącego budynku produkcyjnego (pustaczarnia) z przeznaczeniem na budynek produkcyjno-usługowy (malarnia proszkowa) wraz z niezbędnymi urządzeniami, tj. zbiornikiem na ścieki sanitarne oraz technologiczne z separatorem, na działce nr ewid. [...], obr. [...], gm. M .
W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
Właściciele działki sąsiedniej nr [...] D. i K. B. nie byli stroną postępowania zakończonego ww. decyzją ostateczną z 27 maja 2021 r. Postanowieniem z 4 stycznia 2022 r. Starosta Włoszczowski na wniosek D. i K. B. wznowił postępowanie administracyjne zakończone ww. decyzją, po czym decyzją z 11 lutego 2022 r., działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, odmówił uchylenia decyzji z 27 maja 2021. Zdaniem organu, wznowione postępowanie administracyjne nie wykazało naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, tj. tego, że "strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu". D. i K. B. nie posiadają bowiem przymiotu strony. Decyzją z 14 czerwca 2022 r. Wojewoda Świętokrzyski utrzymał w mocy decyzję Starosty. Wyrokiem z 12 października 2022 r., sygn. II SA/Ke 435/22, tut. Sąd uchylił decyzje organów obu instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że analiza tych decyzji nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, w oparciu o który reżim prawny, ten obowiązujący od 19 września 2020 r., czy wcześniejszy, orzekały organy.
Postanowieniem z 17 stycznia 2023 r. Starosta Włoszczowski ponownie wznowił postępowanie zakończone decyzją z 27 maja 2021 r. Wydając opisaną na wstępie decyzję z 21 lutego 2023 r., uznał, że działka wnioskodawców nr [...] nie jest objęta obszarem oddziaływania projektowanego obiektu, co stanowi o braku podstaw do uchylenia decyzji w trybie wznowieniowym.
Wojewoda Świętokrzyski utrzymując w mocy decyzję Starosty opisał szczegółowo reguły według których toczy się postępowanie wznowieniowe. Wskazał, że krąg stron w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę ustala się na podstawie art. 28 ust. 2 zw. z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ("P.bud."). Przywołał treść art. 3 pkt 20 P.bud., zgodnie z którym przez obszar oddziaływania obiektu rozumieć należy teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia z zabudowie tego terenu. Zdaniem organu, w myśl tych przepisów dla ustalenia przymiotu strony w tym postępowaniu niezbędne jest wskazanie dla terenu objętego badaniem istnienia przepisu wprowadzającego ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu, z uwagi na oddziaływanie obiektu będącego przedmiotem inwestycji. Organ ustalił, że usytuowanie przedmiotowej inwestycji względem granicy z działką nr [...] wynosi ponad 11 m, natomiast projektowana rozbudowa znajduje się w odległości minimum 14,45 m od granicy.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z projektem zagospodarowania terenu i projektem architektoniczno-budowlanym inwestycja polegająca na rozbudowie budynku produkcyjno-usługowego o pow. 844,6 m², pow. użytkowej 804,96 m² i kubaturze 3.719,44 m², obejmuje:
1. budynek wolnostojący, niepodpiwniczony, z jedną kondygnacją o wysokości max. do kalenicy 6,29 m, zlokalizowany w odległości od granicy działki większej niż wymagane przepisami technicznymi - w tym w stosunku do granicy działki sąsiedniej nr ewid. [...] (strona północna) w odległości min. 4,45 m i w stosunku do granicy działki sąsiedniej nr ewid. [...] (strona południowa) w odległości min. 3 m;
2. zbiornik bezodpływowy na ścieki o pojemności 10 m³, zlokalizowany z zachowaniem odległości wymaganych przepisami technicznymi - w tym w stosunku do granicy działki sąsiedniej nr ewid. [...] (strona północna) w odległości min. 7,5 m i w stosunku do granicy działki drogowej nr ewid. [...] (strona wschodnia) w odległości min. 7,5 m;
3. zagospodarowanie terenu (w tym utwardzone miejsca parkingowe dla samochodów osobowych o wymiarach 2,5 m x 5,0 m w ilości 5 szt. oraz 1 szt. o wymiarach 3,6 x 5,0 m), zlokalizowane w odległości od granicy działki większej niż wymagane przepisami technicznymi - w tym w stosunku do granicy działki sąsiedniej nr ewid. [...] (strona północna) w odległości ok. 15,76 m i w stosunku do granicy działki sąsiedniej nr ewid. [...] (strona południowa) w odległości ok. 11,6 m;
4. zagospodarowanie terenu (w tym miejsce gromadzenia odpadów stałych na działce), zlokalizowane w odległości od granicy działki wymaganymi przepisami technicznymi w tym w stosunku do granicy działki sąsiedniej nr ewid. [...] (strona południowa) w odległości min. 10,5 m i w stosunku do granicy działki drogowej nr ewid. [...] (strona wschodnia) w odległości min. 2,57 m.
W ocenie Wojewody przedmiotowa inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i nie wymagała przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Podlega więc uregulowaniom jedynie Prawa budowlanego, co oznacza, że obszar oddziaływania inwestycji należy wyznaczyć na podstawie § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ nie stwierdził naruszenia § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z ust. 5 tego rozporządzenia. W konsekwencji, obszar oddziaływania inwestycji mieści się w granicach działek nr [...] i [...]. Wnioskodawcy nie wskazali przepisu wprowadzającego ograniczenia w zagospodarowaniu swojej działki, po rozbudowie, nadbudowie i przebudowie przedmiotowego budynku. Nie mogą więc być uznani za stronę postepowania, w rozumieniu art. 28 ust. 2 P.bud. w postępowaniu zakończonym decyzją z 27 maja 2021 r., co oznacza, że nie zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Zgodnie ze stanowiskiem organu, hałas, pył, składowanie substancji łatwopalnych należą do czynników ocenianych w postępowaniu w sprawie ochrony środowiska, a przedmiotowa inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Dla uznania za stronę postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę przepisy Kodeksu cywilnego muszą być powiązane przepisem Prawa budowlanego, który w związku z działaniem inwestora spowodował ograniczenia do zagospodarowania nieruchomości. O możliwości realizacji przedmiotowej inwestycji przesądziła decyzja ostateczna Wójta Gminy M. z 14 stycznia 2020 r. o warunkach zabudowy
Odnosząc się do rozważań zawartych w wyroku w sprawie II SA/Ke 435/22 organ wyjaśnił, że kwestia przywoływania różnych podstaw prawnych zawartych w projekcie budowlanym nie jest przesłanką do zmiany decyzji w trybie wznowieniowym, ponieważ organy administracji architektoniczno-budowlanej wydając decyzję o pozwoleniu na budowę badały zgodność z obowiązującymi przepisami.
W skardze do tut. Sądu D. B. i K. B.:
1) zaskarżyli decyzję Wojewody Świętokrzyskiego w całości;
2) zarzucili naruszenie przepisów postępowania, a to:
a) art. 153 Ppsa poprzez niezastosowanie się do wiążących wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku tut. Sądu w spawie II SA/Ke 435/22 – w zaskarżonej decyzji nie dokonano analizy co do podstawy prawnej wydawanych decyzji, w szczególności do zastosowania art. 3 pkt 20 P.bud. w brzmieniu obowiązującym przed 19 września 2020 r. czy po tej dacie;
b) art. 7 i art. 77 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa poprzez:
– przeprowadzenie przez organy obu instancji postępowania w sposób pobieżny i niewszechstronny, w oparciu jedynie o dokumentację formalną (projekt budowlany inwestorów i dokumentacja przedstawiona przez inwestorów) z jednoczesnym całkowitym zaniechaniem przeprowadzenia jakichkolwiek czynności zmierzających do ustalenia, jaki jest rzeczywisty obszar oddziaływania inwestycji prowadzonej na działce nr [...], oraz czy obszar oddziaływania inwestycji na działce nr [...] wynika z dokumentacji przedstawionej przez inwestorów odpowiada rzeczywistemu obszarowi oddziaływania tej inwestycji;
– całkowite zaniechanie weryfikacji twierdzeń skarżących co do rzeczywistego obszaru oddziaływania przedmiotowej inwestycji i nieprzeprowadzenie przez organy obu instancji żadnych dowodów zmierzających do ustalenia obszaru rzeczywistego oddziaływania inwestycji na działce nr [...];
– całkowite pominięcie dowodu w postaci materiałów na płycie DVD załączonej do pisma z 28 kwietnia 2022 r., wskazujących że obszar oddziaływania przedmiotowego obiektu poprzez emisję znacznej ilości pyłów i hałasu wykracza znacznie poza obszar wykazywany przez inwestorów w dokumentacji projektowej, na nagraniach tych widoczna jest przedmiotowa lakiernia proszkowa w czasie swej pracy z widoczną emisją pyłu oraz hałasu słyszalnego w promieniu kilkuset metrów;
– nieprzeprowadzenie wnioskowanych przez skarżących dowodów, tj. z przesłuchania skarżących oraz z oględzin przedmiotowej nieruchomości z udziałem skarżących, pomimo że są to dowody niezbędne do zrekonstruowania stanu faktycznego w sprawie;
– całkowite nieuwzględnienie przy oznaczaniu obszaru oddziaływania inwestycji zagrożenia wybuchem w związku z przechowywaniem i wykorzystywaniem przez inwestorów substancji łatwopalnych;
– w konsekwencji wskazane naruszenia doprowadziły do błędnego uznania, że działka nr [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, wobec czego Wojewoda Świętokrzyski nie uchylił decyzji organu I instancji - mimo wskazanych naruszeń;
c) art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.bud. oraz art. 28 Kpa poprzez uznanie, że skarżący nie mają interesu prawnego do udziału w niniejszym postępowaniu - chociaż uwzględnienie rzeczywistego (a nie wynikającego z dokumentacji formalnej - projekt budowlany) obszaru oddziaływania inwestycji prowadzi do wniosku, że nieruchomość skarżących znajduje się w tymże obszarze oddziaływania; naruszenie to doprowadziło do faktycznego pozbawienia skarżących możliwości działania w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę dotyczącej inwestycji uciążliwej, która negatywnie oddziałuje na nieruchomości sąsiednie – w tym na ich nieruchomość;
3) zarzucili naruszenie prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 20 P.bud. ustawy poprzez jego błędną wykładnię polegającą na:
– przyjęciu, że określenie "obszaru oddziaływania obiektu" należy oprzeć tylko i wyłącznie na analizie dokumentów przedstawionych przez inwestorów - zamiast na rekonstrukcji rzeczywistego obszaru tego oddziaływania z uwzględnieniem wpływu inwestycji na stosunki cywilnoprawne i na sposób korzystania z nieruchomości sąsiednich;
– błędnym przyjęciu, że "przepisy odrębne", wyznaczające zgodnie z art. 3 ust. 20 P.bud. obszar oddziaływania obiektu, nie obejmują oddziaływania na nieruchomość przez emisję pyłu i hałasu, co stanowi immisje w rozumieniu Kodeksu cywilnego;
4) wnieśli o dołączenie akt sprawy II SA/Ke 435/22 i przeprowadzenie dowodu z wyroku wydanego w tej sprawie i jego uzasadnienia;
5) wnieśli o uchylenie decyzji organów obu instancji, a nadto o uchylenie decyzji z 27 maja 2021 r.
6) wnieśli o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżący rozwinęli zarzuty skargi, przywołując na ich poparcie stosowne orzecznictwo sądów administracyjnych.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Świętokrzyski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wyjaśnił, że na stronie 5 decyzji przytoczył treść art. 3 pkt 20, zgodnie z którym przez obszar oddziaływania należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia z zabudowie tego terenu. Organy rozpatrując sprawę w postepowaniu wznowieniowym orzekały na podstawie przepisów obecnie obowiązujących.
W piśmie "Odpowiedź na skargę" z 17 sierpnia 20-23 r. uczestnicy E. W. i T. W. wnieśli o:
1. dopuszczenie i przeprowadzenia na podstawie art. 106 § 3 Ppsa dowodu z dokumentów w postaci: protokołu kontroli nr WIOS-KIELC 344/2020, protokołu pomiarów akustycznych nr 386/77, sprawozdania nr 326/KL/2020 z pomiarów hałasu w środowisku na okoliczność nieprawdziwości twierdzeń skarżących w zakresie rzekomej nadmierności emisji hałasu i pyłów z terenu inwestycji, a nadto na okoliczność, że nieruchomość skarżących nie leży o obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji;
2. oddalenie skargi w całości.
W uzasadnieniu uczestnicy podnieśli, że bez znaczenia dla rozstrzygnięcia jest, która wersja przepisu została zastosowania, ponieważ w żadnej opcji skarżący nie kwalifikują się do uznania ich za strony postępowania dotyczącego udzielenia pozwolenia na budowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634), dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli miało lub mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa).
Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa).
Na wstępie należy podkreślić, że sprawa zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia małż. W. pozwolenia na budowę obejmującego rozbudowę, nadbudowę i przebudowę związaną ze zmianą sposobu użytkowania istniejącego budynku produkcyjnego (pustaczarnia) z przeznaczeniem na budynek produkcyjno-usługowy (malarnia proszkowa) wraz z niezbędnymi urządzeniami, tj. zbiornikiem na ścieki sanitarne oraz technologiczne z separatorem, na działce nr ewid. [...], obr. [...], gm. M., we wznowionym postępowaniu, była już przedmiotem kontroli tut. Sądu, który prawomocnym wyrokiem z 12 października 2022 r., sygn. II SA/Ke 435/22, uchylił decyzje organów obu instancji. Organy te były więc, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, związane oceną prawną i wskazaniami Sądu co do dalszego postępowania. Zgodnie bowiem z art. 170 Ppsa, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby, zaś według art. 153 Ppsa, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Ciążący na organie i na sądzie obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego może być wyłączony w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej pogląd prawny nieaktualnym, a także w razie wzruszenia wyroku w trybie przewidzianym prawem (por. A. Kabat [w:] B. Dauter i in., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el. 2019, uw. 9 do art. 153).
W uzasadnieniu wyroku z 12 października 2022 r. tut. Sąd stwierdził, że treść art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682 ze zm.), dalej "P.bud.", uległa istotnej zmianie z dniem 19 września 2020 r. w wyniku nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471), zwanej dalej "ustawą nowelizującą". W pierwotnej wersji tego przepisu przez obszar oddziaływania obiektu należało rozumieć "teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu". Na gruncie takiego brzmienia przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmowano, że do przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20, należą nie tylko przepisy rozporządzeń określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przepisy z zakresu ochrony środowiska oraz zagospodarowania przestrzennego, ale także przepisy prawa cywilnego w zakresie ochrony prawa własności. Wskazywano również, że przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej należy rozumieć także utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem. Począwszy od 19 września 2020 r. zgodnie z art. 3 pkt 20 ustawy przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć "teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu". Jak wynika z uzasadnienia projektu ustawy nowelizującej z dnia 13 lutego 2020 r., w związku właśnie z szeroką interpretacją obszaru oddziaływania obiektu dokonywaną w orzecznictwie, koniecznym było doprecyzowanie tej definicji, "tak aby dostosowana była do materii regulowanej przez Prawo budowlane. Inne formy ograniczenia zagospodarowania terenu niż zabudowa (np. hałas, spaliny) wykraczają poza zakres przedmiotowy Prawa budowlanego".
Sąd w wyroku z 12 października 2022 r. stwierdził, że analiza orzeczeń organów obu instancji, w tym zaskarżonej decyzji, nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, w oparciu o który reżim prawny, obowiązujący od 19 września 2020 r., czy sprzed tej daty, orzekały organy. Wskazał, że postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę zainicjowane przez inwestorów zostało wszczęte już po wejściu w życie przywołanej nowelizacji (wniosek o pozwolenie na budowę został złożony 4 marca 2021 r.), jednak zgodnie z art. 26 ustawy nowelizującej w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy inwestor do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę albo wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego, albo zgłoszenia budowy może dołączyć projekt budowlany sporządzony na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym. Wówczas, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy nowelizującej, stosuje się przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu dotychczasowym. Nie jest zatem wykluczone, że w sprawie podlegały zastosowaniu przepisy ustawy w takim właśnie brzmieniu. Organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji powołał się na "nowe" brzmienie art. 3 pkt 20 ustawy, natomiast organ odwoławczy przywołał w tym zakresie definicję obszaru oddziaływania obiektu w poprzednim brzmieniu, obowiązującym do dnia 18 września 2020 r., akceptując przy tym w całości rozstrzygnięcie organu I instancji.
Dokonując oceny wydanych po tym wyroku decyzji organów administracji architektoniczno-budowlanej, Sąd na obecnym etapie, będąc z mocy art. 153 Ppsa związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w tym wyroku, stwierdza, że organ odwoławczy nie wyeliminował uchybień, których dopatrzył się Sąd w sprawie II SA/Ke 435/22. Organ I instancji wskazał (s. 3 uzasadnienia decyzji), że inwestorzy zgodnie z art. 33 ust. 2 P.bud. w zw. z art. 26 ustawy nowelizującej dołączyli do wniosku o pozwolenie na budowę 4 egz. projektu budowlanego, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowalne, decyzję o warunkach zabudowy, decyzję zezwalającą na wyłączenie gruntu z produkcji rolniczej. Kwestionowana w postępowaniu wznowieniowym decyzja z 26 maja 2021 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę została więc wydana na podstawie przepisów P.bud. obowiązujących do 18 września 2020 r. Przepis art. 3 pkt 20 P.bud. został przywołany w brzmieniu obowiązującym do tej daty. Tymczasem organ odwoławczy w uzasadnianiu swojej decyzji (s. 5) przywołuje przepis art. 3 pkt 20 P.bud. w brzmieniu obowiązującym od 19 września 2020 r. ("Poprzez obszar oddziaływania obiektu według powyższego art. 3 pkt 20, rozumieć należy przez to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu"), po czym dwa akapity niżej opisuje, że "dla ustalenia przymiotu strony niezbędnym jest wskazanie (...) istnienia przepisu wprowadzającego ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu, z uwagi na oddziaływanie obiektu będącego przedmiotem inwestycji". Dalej na tej samej stronie wskazuje, że "jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki czy ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki względem działki sąsiedniej, to tym samym właściciel tejże działki jest stroną postępowania o pozwolenie na budowę". Następnie na stronie 7 stwierdza, że pełnomocnik małż. B. nie wskazał przepisu wprowadzającego ograniczenia w zagospodarowaniu działki swoich mocodawców, po rozbudowie, nadbudowie i przebudowie przedmiotowego budynku.
Na koniec organ odwoławczy tylko jednym zdaniem odniósł się do rozważań zawartych w wyroku w sprawie II SA/Ke 435/22, stwierdzając, że przywołanie różnych podstaw prawnych w projekcie budowlanym nie jest podstawą do zmiany decyzji w trybie wznowieniowym, "bowiem organy administracji architektoniczno-budowlanej wydając decyzję o pozwoleniu na budowę badały zgodność z obowiązującym przepisem".
W świetle powyższego należy stwierdzić, że organ odwoławczy nie określił jednoznacznie, wbrew wyraźnemu obowiązkowi wynikającemu z uzasadnienia wyroku w sprawie II SA/Ke 435/22, w oparciu o który reżim prawny w istocie orzekał. W odpowiedzi na skargę wskazał, że na stronie 5 uzasadnienia decyzji przytoczył brzmienie art. 3 pkt 20 P.bud. w wersji obowiązującej od 19 września 2020 r., oraz że organy administracji architektoniczno-budowlanej rozpatrując sprawę w postępowaniu wznowieniowym orzekały na podstawie przepisów obecnie obowiązujących. Kłóci się to jednak ewidentnie z treścią rozważań na tej samej stronie 5 uzasadnienia decyzji oraz na stronie 7, gdzie organ odwoławczy powołuje się na ograniczenia w zagospodarowaniu terenu oraz ze stanowiskiem organu I instancji, który jednoznacznie wskazał, że orzekał na podstawie przepisów obowiązujących do 18 września 2020 r. Jednakże biorąc pod uwagę zgromadzony w aktach materiał dowodowy jak też rozważania Sądu zawarte w treści uzasadnienia wyroku wskazujące, że: oświadczenia projektantów zostały złożone z powołaniem się na uchylony z dniem 19 września 2020 r. art. 20 ust. 4 P.bud., a część rysunków pochodzi z sierpnia 2020 r., w projekcie przytoczono rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (s. 24 projektu), w innym miejscu projektu (s. 89) w podstawie prawnej jego opracowania powołano z kolei obwieszczenie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 13 września 2018 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, w postanowieniu z dnia 10 maja 2021 r. wydanym w trybie art. 35 ust. 3 P.bud. nawiązano do § 6 ust. 1 poprzednio obowiązującego rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, odnoszącego się konkretnie do oprawy projektu budowlanego, zaś w decyzji z 27 maja 2021 r. odwołano się do wspomnianego wyżej uchylonego art. 20 ust. 4 P.bud. – przyjąć należało, że w sprawie zastosowanie miały, w zw. z brzmieniem art. 26 ustawy nowelizującej, przepisy P.bud. obowiązujące do 18 września 2020 r.
Skoro w postępowaniu dotyczącym decyzji udzielającej pozwolenia na budowę krąg stron postępowania w niniejszej sprawie należało ustalić w oparciu o dyspozycję art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.bud. w brzmieniu obowiązującym do 18 września 2020 r., nie sposób zgodzić się z wyrażonym w zaskarżonej decyzji poglądem, że w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.bud. w obszarze odziaływania określonej inwestycji znajdują się tylko takie nieruchomości, co do których inwestycja ta powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu terenu, bez względu na ewentualne immisje. Potwierdza to treść definicji legalnej "obszaru oddziaływania obiektu", z której wynika, że pojęcie "ograniczenia w zagospodarowaniu" ma szerszy zakres znaczeniowy niż same tylko ograniczenia zabudowy. Dodatkowo, jak trafnie podnosi się w orzecznictwie, do przepisów odrębnych w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.bud. nie należą jedynie przepisy techniczno-budowlane, ale wszelkie regulacje prawa powszechnie obowiązującego, które wyznaczają jakiekolwiek ograniczenia w zagospodarowaniu terenu z powodu istnienia w sąsiedztwie innego obiektu budowlanego. W szczególności przepisy sanitarne, przepisy z zakresu ochrony środowiska, zagospodarowania przestrzennego, a także prawa cywilnego w zakresie ochrony prawa własności. Nie ulega przy tym wątpliwości, że wyznaczenie tak pojmowanego obszaru oddziaływania obiektu wymaga każdorazowo uwzględnienia konkretnych (indywidualnych) cech i parametrów danej inwestycji (por. wyroki NSA: z 26 stycznia 2012 r., sygn. II OSK 1398/10; z 30 stycznia 2018 r., sygn. II OSK 910/16; 17 marca 2011 r., sygn. II OSK 520/10; z 22 stycznia 2018 r., sygn. II OSK 1354/17).
W świetle powyższego, o interesie prawnym podmiotu świadczyć może m.in. prawo do niezakłóconego korzystania z nieruchomości, wynikające z art. 140 Kodeksu cywilnego (ochrona właściciela przed immisjami bezpośrednimi, uniemożliwiającymi korzystanie z prawa własności) i art. 144 K.c. (ochrona właściciela przed immisjami pośrednimi, zakłócającymi korzystanie z nieruchomości ponad przeciętna miarę). Przez ograniczenie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.bud. należy więc rozumieć również utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem (por. wyroki NSA: z 8 czerwca 2011 r., sygn. II OSK 1296/10; z 26 czerwca 2012 r., sygn. II OSK 1613/11).
Jak już wyżej wskazano, wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu budowlanego zależy zawsze od stanu faktycznego konkretnej sprawy, a przy jego wyznaczaniu należy uwzględnić indywidualne cechy obiektu, jego wielkość, formę, konstrukcję, przeznaczenie oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu inwestycji. W rozpoznawanej sprawie chodzi o znacznych rozmiarów obiekt produkcyjny (pow. zabudowy po rozbudowie 844,6 m²) na gruncie wyłączonym z produkcji rolniczej na mocy decyzji Starosty Włoszczowskiego z 6 kwietnia 2021 r., znak: ROL.6124.18.2021.IS (k. 31 akt sprawy AB.6740.1.54.2021.II). Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest rozbudowa, nadbudowa i przebudowa istniejącego budynku produkcyjnego pustaczarni w związku ze zmianą sposobu jego użytkowania na budynek produkcyjno-usługowy w postaci malarni proszkowej. Niewątpliwie więc sąsiadująca bezpośrednio z nieruchomością inwestorów nieruchomość skarżących znajduje się w obszarze oddziaływania tego obiektu - w rozumieniu art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.bud. w brzmieniu obowiązującym do 18 września 2020 r., nawet jeśli zachowane są odległości wynikające z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 20 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r., poz. 1065 ze zm.).
Powyższe oznacza, że ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni rozważania Sądu i przyjmie, że skarżący posiadają przymiot strony w postępowaniu w sprawie zakończonej zatwierdzeniem projektu budowlanego i udzieleniem pozwolenia na budowę dla E. i T. W .
Z podniesionych wyżej względów, zarówno zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji, jako wydane z naruszeniem art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.bud. w zw. z art. 26 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, podlegały uchyleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa. W konsekwencji doszło również do naruszenia art. 151 § 1 pkt 1 Kpa poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy zachodzi podstawa wznowieniowa o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa.
O kosztach, na które złożył się wpis od skargi, wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem i opłata skarbowa od pełnomocnictwa, orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 Ppsa.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI