II SA/Ke 374/05

II SA/Ke 374/05 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2006-01-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Renata Detka
Sylwester Miziołek
Teresa Kobylecka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6159 Inne o symbolu podstawowym 615
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1994 nr 89 poz 415
art.18 ust.2, art.24 ust.1, art.33
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Sentencja
Sygnatura akt: II SA/Ke 374/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Kobylecka (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Renata Detka, Asesor WSA Sylwester Miziołek, Protokolant: Referent stażysta Sebastian Styczeń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi M. i T. małż. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Staszowie z dnia 30 czerwca 2004 r. numer XXI/220/04 w przedmiocie : odrzucenia zarzutów do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla ,,Staszówek" w Staszowie oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach uchwałą Nr XXI/220/04 z dnia 30 czerwca 2004 r. Rada Miejska w Staszowie uchyliła § 1 uchwały Nr XXXVIII/364 /2002 Rady Miejskiej w Staszowie z dnia 25 stycznia 2002 r. i odrzuciła w całości zarzut M. i T. D., dotyczący poszerzenia drogi I.5.KUD kosztem działki oznaczonej nr ewidencyjnym 2713, w uzasadnieniu podnosząc co następuje:
M. i T. D. w zarzucie do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla "Staszówek" w Staszowie nie wyrazili zgody na wykorzystanie ich działki dla poszerzenia drogi I.5.KUD, co oznaczałoby zabranie im pasa gruntu o szerokości 3 m na długości kilkunastu metrów, wyburzenie części domu mieszkalnego, a w efekcie niemożność korzystania z działki i domu zgodnie z ich przeznaczeniem i konieczność poszukania nowego siedliska.
Zarzut nie został uwzględniony przez Radę Miejską w Staszowie, która w § 1 uchwały Nr XXXVIII/364 /2002 z dnia 25 stycznia 2002 r. odrzuciła w całości zarzut M. i T.D.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie rozpatrując skargę M. i T. D. na powyższą uchwałę wyrokiem z dnia 23 czerwca 2003 r. sygn. akt II SA/Kr 790/02 orzekł o niezgodności z prawem § 1 zaskarżonej uchwały, uznając że wbrew przepisowi art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym nakładającemu obowiązek ustosunkowania się do treści zarzutu oraz wskazania przyczyn jego odrzucenia, organ w ogóle nie wyjaśnił dlaczego nie zmieniono projektu w zakresie kwestionowanym w zarzucie.
Rozpatrując ponownie zarzut Rada Miejska w Staszowie odrzuciła zarzut M. i T. D. w całości, uznając że poszerzenie ulicy W. jest niezbędne z punktu widzenia ogólnospołecznego dla właściwej obsługi istniejącej zabudowy i prawidłowego funkcjonowania osiedla, umożliwi również realizację infrastruktury technicznej w zakresie sieci wodociągowej, gazowej, energetycznej, kanalizacji sanitarnej, deszczowej. Posadowienie budynku skarżących oraz właścicieli nieruchomości położonych po stronie przeciwnej ulicy wskazuje, że usytuowanie tych budynków było niezgodne z prawem budowlanym, bez zachowania ładu przestrzennego i wymogów architektonicznych.
Aktualnie opracowany projekt planu ma na celu miedzy innymi uporządkowanie układu komunikacyjnego, który do tej pory uniemożliwiał prawidłowe funkcjonowanie całego osiedla. Kwestia realizacji nowego obiektu na działce skarżących dotyczy przyszłościowego zagospodarowania działki na wniosek zainteresowanych. Z powyższych względów interes publiczny jest w sprawie na tyle ważny, że wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli, jednak ograniczenie prawa własności nie jest związane z naruszeniem prawa oraz nadużyciem władztwa planistycznego. Przy przeznaczaniu terenu pod zabudowę obowiązkiem władz gminy staje się wskazanie i ustalenie w planie miejscowym m.in. zasad obsługi komunikacyjnej tych terenów.
Skutkiem uwzględnienia zarzutu byłoby pozbawienie całego terenu możliwości prawidłowej obsługi komunikacyjnej, co w konsekwencji uniemożliwiłoby racjonalne i funkcjonalne wykorzystanie gruntów przeznaczonych pod zabudowę. Poszerzenie ulicy W., oznaczonej w projekcie planu symbolem I.5.KUD ma istotne znaczenie także ze względu na bezpieczeństwo publiczne. Przy ulicy tej są usytuowane budynki i budowle, a zatem istnieje konieczność zapewnienia właściwego dojazdu do nich, m.in. na wypadek pożaru, interwencji pogotowia ratunkowego itp. okoliczności. Poszerzenie ulicy może nastąpić wyłącznie kosztem działki sąsiadującej z nią. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2.III.1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 43, poz. 430) szerokość drogi w liniach rozgraniczających powinna zapewnić możliwość umieszczenia elementów drogi i urządzeń z nią związanych, wynikających z ustalonych docelowych transportowych i innych funkcji drogi oraz uwarunkowań terenu. Najmniejsza szerokość w liniach rozgraniczających ulicy D, do której została zaliczona ulica Wysoka o przekroju jednojezdniowym wynosi 10 m (zgodnie z § 7 ust. 1), zaś zgodnie z § 7 ust. 2 w wyjątkowych wypadkach, uzasadnionych trudnymi warunkami terenowymi lub istniejącym zagospodarowaniem dopuszcza się przyjęcie mniejszych szerokości ulic, pod warunkiem spełnienia wymagań, o których mowa w § 6 rozporządzenia. W projekcie planu przyjęto najmniejszą z możliwych szerokość ulicy Wysokiej – tj. 6 m.
Projekt planu przewiduje pozostawienie istniejącej zabudowy M. i T. D. do czasu amortyzacji budynku oraz lokalizację budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, wolnostojącego na ich działce, oznaczonej w ewidencji gruntów nr 2713. W planie przewidziano inny podział działek położonych przy ulicy o nr 2711. 2712, 2709/2, 2708/1 i 2708/2, 2707 i 4360 oraz 4359 i 4357, ściany frontowe lub najbliższe narożniki budynków lokalizowanych przy ul. W. powinny znajdować się w odległości 5m od linii rozgraniczającej
Rada Miejska stwierdziła także, że w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla "Staszówek" władze Miasta i Gminy w Staszowie zmieniając przeznaczenie gruntów w celu realizacji tych zadań działają w słusznym interesie społecznym, który jest nadrzędny w stosunku do indywidualnych interesów poszczególnych obywateli. W sprawie bowiem nie występuje obowiązek uwzględnienia zarzutu z tego powodu, że naruszenie interesu prawnego D. związane jest z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. Poszerzenie drogi I.5.KUD w projekcie planu odbyło się w zgodzie z obowiązującym prawem, w granicach przysługującego gminie władztwa planistycznego (art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym).
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą uchwałę złożyli M. i T.D., domagając się stwierdzenia jej nieważności.
W uzasadnieniu skargi podnieśli, że celem ich zarzutu jest ochrona indywidualnego interesu w procesie planowania przestrzennego. Zdaniem skarżących nie jest prawdziwe uzasadnienie, że ulica będzie poszerzona do 6 m, gdyż w projekcie nie zachowano tej szerokości dla całej ulicy, a dostęp do infrastruktury posiadają "wszyscy mieszkańcy uliczki w swych domach". Zarzucają także, że poszerzenie ulicy nie "dotyka" w równym stopniu działek sąsiadujących z tą drogą, czym została naruszona zasada równości wobec prawa. W uzasadnieniu uchwały nie odniesiono się do zarzutu, jak mają żyć i mieszkać, w sytuacji gdy rozbierze się im znaczną część domu, w którym mieszkają od prawie 40 lat.
Skarżący podnieśli także, że przedmiotowa ulica leży w peryferyjnej dzielnicy miasta, jest bez znaczenia komunikacyjnego, nie łączy żadnych ulic.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Staszowie wniosła o jej oddalenie, podtrzymała argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.
Nadto dodała, że w projekcie planu przyjęto, że ul. W. będzie ciągiem pieszo-jezdnym o szerokości 6 m na całej długości. Teren, na którym położona jest działka skarżących oznaczony jest w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego symbolem 1.7.MN i jest przeznaczony pod jednorodzinną zabudowę mieszkaniową. Modernizacja ulicy W. poprzez m.in. jej poszerzenie do 6 m wymaga uszczuplenia działki skarżących o ok. 9% (700 m² - 60 m² = 640 m²), zaś pozostała powierzchnia (640 m²) jest uznana za działkę budowlaną, na powierzchni której ma być lokalizowany nowy budynek. Według projektu planu istniejąca zabudowa działki skarżących jest przeznaczona do amortyzacji. Ostateczna modernizacja ulicy W. na wysokości działki 2713 nastąpi po amortyzacji zabudowy mieszkaniowej znajdującej się na tej działce.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 27 ust. 1 mającej zastosowanie w sprawie, a nieobowiązującej już ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.
o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) zakres sądowej kontroli uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ograniczony jest do badania jej zgodności z prawem; celowość
i trafność przyjętych rozwiązań nie należy do zakresu badania sądu administracyjnego.
Oceniając legalność zaskarżonej uchwały o odrzuceniu zarzutu skarżących przede wszystkim należy stwierdzić, że Rada Miejska w Staszowie przy opracowywaniu projektu omawianego planu dochowała obowiązujących postanowień zawartych w art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, które określają szczegółowo procedurę sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czego skarżący nie kwestionowali.
Uchwałą Nr XXXVIII/364/98 z dnia 29 kwietnia 1998 r. Rada Miejska w Staszowie przystąpiła do opracowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla "Staszówek" w Staszowie. Zakres planu m.in. stanowił linie rozgraniczające ulic.
Rada przystąpiła do prac nad kwestionowanym planem w ramach przysługującego jej władztwa planistycznego, a zatem w zgodzie z obowiązującym prawem. Nie można jej więc skutecznie zarzucić, że naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżących dokonało się z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (normy prawa materialnego), a dopiero takie naruszenie uprawnienia skarżących skutkowałoby nieważnością uchwały o odrzuceniu zarzutu.
Stosownie do art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie planu, wyłożonego do publicznego wglądu, co staje się przesłanką do jego merytorycznej oceny.
Zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwem sądowym "obowiązek uwzględnienia zarzutu powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (normy prawa materialnego). Rada gminy nie ma takiego obowiązku wówczas, gdy naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienia wnoszącego, ale dzieje się to zgodnie z obowiązującym prawem, w granicach określonych przepisem art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, w ramach którego rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy" (Z. Niewiadomski - Prawo zagospodarowania przestrzennego, Wspólnota 1998r., Nr 37). Uprawnienia te przesądzają o samodzielności planistycznej. Skarżący nie mogą zatem oczekiwać, że Rada Miasta nie będzie korzystała z przyznanych jej uprawnień i będzie związana żądaniami właścicieli działek z obrębu objętego projektem planu. Mogą natomiast oczekiwać, że Rada wykonując ustawowe uprawnienia
w przedmiotowym zakresie będzie działała w zgodzie z obowiązującym prawem i nie będzie nadużywała przysługującego jej uprawnienia. Wówczas, mimo że naruszony zostaje prawem chroniony interes wnoszącego zarzut, w szczególności wynikający
z uprawnień właścicielskich, nie ma obowiązku uwzględnienia zarzutu i w ślad za tym radzie nie można skutecznie zarzucić, iż zgłoszony zarzut odrzuciła. Rada działa
w takiej sytuacji w granicach przysługującego jej uznania i o ile go nie nadużywa, odrzucenie zgłoszonego zarzutu nie może później powodować stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nieważności stosownej uchwały rady gminy.
Ma rację Rada Miejska w Staszowie stwierdzając, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.
o zagospodarowaniu przestrzennym jest jedną z ustaw, które ograniczają właściciela
w korzystaniu z jego prawa własności, chronionego przepisem rangi konstytucyjnej. Zgodnie z art. 33 tej ustawy ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości.
W świetle materiałów sprawy bezsporne jest, że zakwestionowane przez skarżących ustalenie projektu planu narusza ich interes prawny, skoro skarżący są
właścicielami nieruchomości, przez którą przebiega część ulicy W. w wyniku jej poszerzenia. Fakt ten jednak nie oznaczał konieczności uwzględnienia zgłoszonego zarzutu, a jedynie stwarzał legitymację do jego wniesienia przez skarżących.
W niniejszej sprawie w ocenie Sądu Rada Miejska w Staszowie, odrzucając zgłoszony zarzut postępowała w ramach obowiązującego porządku prawnego i nie nadużyła przyznanego jej władztwa planistycznego. Jest oczywiste, że tworząc miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uprawniony organ gminy nie może kierować się wyłącznie interesem jednostki, ale winien działać zgodnie z potrzebami całej społeczności lokalnej. Przy innym założeniu nie byłby możliwy rozwój miasta i gminy, któremu służy planowanie przestrzenne. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie narusza stosunków własnościowych, czy też posiadania. Określa jedynie przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu.
Zważyć należy, że treść planu powinna być zgodna z przepisami ustaw oraz aktów wykonawczych wydanych na podstawie i w celu wykonania ustaw, które w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały zostały przez Radę Miejska w Staszowie omówione.
W projekcie planu przyjęto, że dla ulicy W. o funkcji dojazdowej, oznaczonej symbolem I.5.K.U.D. planuje się na całej długości szerokość 6 m (jej obecna szerokość wynosi od 3 m do 6 m) i przewiduje się realizację tej ulicy jako ciąg pieszo-jezdny o nawierzchni, na odcinku dotychczas nieutwardzonym z kostki betonowej. Kwestia poszerzenia ul. W. do 6 m na całej jej długości, została przez Radę Miejską w Staszowie uzasadniona wyczerpująco, z uwzględnieniem interesu ogółu mieszkańców, względami celowościowymi i racjonalnymi, mieszczącymi się w granicach przysługującego jej uznania. Ustalenia faktyczne w nim zawarte co do konieczności wprowadzenia w planie projektowanych zmian nie zawierają cech dowolności. Zauważyć należy, że przedmiotowa droga (ul. W.) dotyczy terenu już zainwestowanego na ten sam cel. Przyjętych rozwiązań planu w tym zakresie nie można poczytać jako naruszających prawo. Skarżący nie godzą się z przyjętym przez Radę rozwiązaniem komunikacyjnym na tym terenie, stwierdzając że jest to teren peryferyjny, bez znaczenia komunikacyjnego, ale to w myśl wcześniejszego wywodu nie jest równoznaczne z naruszeniem prawa. Skutki uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przewidział ustawodawca w art. 36 cyt. ustawy. Według projektu planu istniejąca zabudowa działki skarżących jest przeznaczona do amortyzacji. Ostateczna modernizacja ulicy W. na wysokości działki 2713 nastąpi po amortyzacji zabudowy mieszkaniowej znajdującej się na tej działce. Nie bez znaczenia jest podniesiona przez skarżących okoliczność, że ich budynek mieszkalny ma już ponad 40 lat, podczas gdy znajdujący się naprzeciwko budynek został zrealizowany znacznie później. Nie ma przy tym znaczenia zarzut skarżących, że nie brali udziału w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę tego budynku.
Podnieść należy, że w projekcie przedmiotowego planu określono linie rozgraniczające ul. W., natomiast dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę określi dokładnie jej położenie, szerokość, odległości od budynków zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 2.III.1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 43, poz. 430).
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie stwierdzając naruszenia prawa przez Radę Miejską w Staszowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.