II SA/Ke 37/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Kielcach oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę pozostałości samowolnie wzniesionej budowli dla celów imprez okolicznościowych, uznając ją za budowlę wymagającą pozwolenia na budowę.
Sąd administracyjny rozpatrzył skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę pozostałości budowli służącej celom imprez okolicznościowych. Skarżący kwestionowali zaliczenie kamiennej posadzki, grilla i drewnianego wejścia do kategorii "budowli". Sąd uznał, że te elementy, wraz z wcześniej rozebraną drewnianą konstrukcją, stanowiły całość techniczno-użytkową wymagającą pozwolenia na budowę, a ich wzniesienie bez takiego pozwolenia stanowiło samowolę budowlaną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę I. T. i K. T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki pozostałości budowli przeznaczonej do prowadzenia imprez okolicznościowych. Skarżący twierdzili, że rozebrana wiata była obiektem tymczasowym, a pozostałe elementy (kamienna posadzka, grill, wejście) nie stanowią budowli. Sąd uznał jednak, że całość – w tym utwardzenie terenu, schody, grill i wejście – stanowiła budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, która została wzniesiona samowolnie, bez wymaganego pozwolenia na budowę. Sąd podkreślił, że elementy te, mimo częściowej rozbiórki, nadal tworzyły całość techniczno-użytkową i nie można ich było traktować jako obiektów tymczasowych. Ponieważ skarżący nie przedłożyli wymaganych dokumentów legalizacyjnych w wyznaczonych terminach, sąd uznał decyzję o nakazie rozbiórki za zgodną z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, te elementy, wraz z rozebraną konstrukcją, stanowiły całość techniczno-użytkową, która kwalifikuje się jako budowla w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b Prawa budowlanego i wymagała pozwolenia na budowę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo częściowej rozbiórki, pozostałe elementy (posadzka, schody, wejście, grill) tworzyły z pierwotną konstrukcją jednolitą całość techniczno-użytkową, służącą celom imprez okolicznościowych. Brak pozwolenia na budowę dla całości stanowił samowolę budowlaną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
u.p.b. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Pomocnicze
u.p.b. art. 3 § pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Definicja budowli jako obiektu budowlanego niebędącego budynkiem ani obiektem małej architektury.
u.p.b. art. 3 § pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Definicja obiektu budowlanego jako części składowych całości użytkową.
u.p.b. art. 28 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Wymóg uzyskania pozwolenia na budowę przed rozpoczęciem robót budowlanych.
u.p.b. art. 29
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Wyliczenie obiektów i robót, na które nie jest wymagane pozwolenie na budowę.
u.p.b. art. 30
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Określenie robót i obiektów wymagających zgłoszenia.
u.p.b. art. 31
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Zwolnienie od obowiązku uzyskania pozwolenia na rozbiórkę.
u.p.b. art. 49b § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 77 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość zmiany postanowienia organu w każdym stadium postępowania.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny materiału dowodowego.
k.p.a. art. 77 § § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Fakty powszechnie znane i znane organowi z urzędu nie wymagają dowodu.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zadanie sądów administracyjnych - kontrola działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie przez sąd administracyjny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozostałości budowli (posadzka, grill, wejście) wraz z rozebraną konstrukcją drewnianą stanowiły całość techniczno-użytkową wymagającą pozwolenia na budowę. Wzniesienie budowli bez wymaganego pozwolenia na budowę stanowiło samowolę budowlaną. Niespełnienie przez inwestorów obowiązku przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w wyznaczonych terminach uzasadniało nakaz rozbiórki.
Odrzucone argumenty
Skarżący twierdzili, że rozebrana wiata była obiektem tymczasowym, a pozostałe elementy nie stanowią budowli. Skarżący podnosili, że utwardzenie terenu i murki istniały od wielu lat i służyły jedynie wyrównaniu terenu.
Godne uwagi sformułowania
przedmiotowa budowla nie utraciła cech budowli przeznaczonej do określonego celu, tj. do prowadzenia imprez okolicznościowych całość techniczno-użytkową, służącą organizowaniu imprez okolicznościowych w ramach prowadzonej przez inwestorów działalności gospodarczej obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury samowolnie wzniesionej budowli dla celów prowadzenie imprez okolicznościowych
Skład orzekający
Dorota Pędziwilk-Moskal
przewodniczący
Jacek Kuza
członek
Sylwester Miziołek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"budowli\" w kontekście Prawa budowlanego, zwłaszcza w odniesieniu do obiektów służących celom rekreacyjnym lub okolicznościowym oraz konsekwencje samowoli budowlanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie pozostałości po rozebranej konstrukcji są nadal traktowane jako część budowli.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego, co jest interesujące dla prawników zajmujących się tą dziedziną.
“Czy kamienna posadzka i grill mogą być "budowlą"? WSA rozstrzyga spór o samowolę budowlaną.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ke 37/14 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2014-02-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2014-01-13 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Dorota Pędziwilk-Moskal /przewodniczący/ Jacek Kuza Sylwester Miziołek /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II OSK 1587/14 - Wyrok NSA z 2016-02-25 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 1994 nr 89 poz 414 art. 48. art. 3 pkt 1 lit. b, art. 3 pkt 3, art. 28 ust. 1, art. 29, art. 30, art,. 31, art. 49 b ust. 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 77 par. 1, 2, art. 80 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 lutego 2014r. sprawy ze skargi I. T. i K. T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 19.07.2012r. na terenie posesji [...] przedstawiciele organu I instancji ustalili, że w północnej części działki nr [...] znajduje się drewniany obiekt kubaturowy (w postaci altany) o wymiarach w rzucie ok. 10,5 x 17 m i wysokości ok. 3 m, przylegający od strony zachodniej do tzw. "chaty myśliwskiej", ustawiony na posadzce z kamienia. Mając na uwadze powyższe postanowieniem z dnia 28.08.2012r. organ I instancji, działając na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. nr 243, poz. 1623 ze zm.), nakazał wstrzymanie wszelkich robót przy budowie tej budowli, z jednoczesnym nałożeniem na I. T. oraz na K. T. obowiązku przedłożenia w terminie do dnia 31.12.2012r. wymienionych w tym rozstrzygnięciu dokumentów, Ze względu na pismo zobowiązanych z dnia 30.08.2012r. o rozebraniu ww. obiektu organ I instancji przeprowadził w dniu 7.09.2012r. kolejną kontrolę, podczas której stwierdzono, że jakkolwiek została rozebrana drewniana konstrukcja obiektu kubaturowego, to jednak w dalszym ciągu istnieją pozostałe elementy przedmiotowej budowli, tj. kamienna posadzka ze schodami murowanymi z kamienia od strony zachodniej, zadaszone ażurowe wejście od strony południowo-wschodniej oraz fragment obiektu murowanego z kamienia od strony północno-wschodniej. Pismem z dnia 26.09.2012r. Wojewódzki Konserwator Zabytków poinformował organ I instancji o możliwość pozostawienia niektórych elementów pozostałych po rozebranej częściowo budowli – pod warunkiem przedłożenia projektu zagospodarowania terenu zawierającego propozycję właściwego ich wkomponowania w otoczenie. Mając na uwadze powyższe organ I instancji pismem z dnia 16.10.2012r. poinformował inwestorów, że po dokonanej przez nich rozbiórce drewnianej konstrukcji obiektu kubaturowego przedmiotowa budowla nie utraciła cech budowli przeznaczonej do określonego celu, tj. do prowadzenia imprez okolicznościowych, podtrzymując tym samym stanowisko zawarte w swoim postanowieniu z dnia 28.08.2012r. Pomimo upływu terminu wyznaczonego postanowieniem z dnia 28.08.2012r., zobowiązani nie przedłożyli żądanych dokumentów, natomiast organ I instancji zmierzając do wydania decyzji w niniejszej sprawie, powziął wątpliwości co do dotychczasowych ustaleń odnośnie usytuowania przedmiotowej budowli na działce nr [...]. Z pozyskanych kopii map geodezyjnych wynikało bowiem, że w skład przedmiotowej posesji przy ul. [...] wchodzi kilka działek, w tym m. in. działka nr [...] oraz nr [...], a przedmiotowa budowla jest usytuowana na obydwu tych działkach. Ze względu na powyższe organ I instancji dokonał w dniu 4.03.2013r. ponownej kontroli, potwierdzając, że przedmiotowa budowla jest usytuowana na działce nr [...] i nr [...]. Dodatkowo uszczegółowiono dotychczasowe ustalenia wskazując, że przy istniejącej na działce nr [...] tzw. chacie myśliwskiej od strony zachodniej istnieje zniwelowany i utwardzony plac o wymiarach około 10,20 - 11,85 x 19 m, okolony z trzech stron (od strony zachodniej, północnej oraz południowej) murkami wykonanymi z kamienia o zmiennej wysokości, dostosowanej do konfiguracji terenu. Ponadto od strony zachodniej utwardzonego placu istnieją schody kamienne (o szerokości około 1,55 m i długości 1,30 m i wysokości około 1 m, składające się z 4 stopni kamiennych), prowadzące do tego placu. Od strony południowej utwardzonego placu znajduje się zadaszone ażurowe wejście (o wymiarach w rzucie 2,75 m x 2,15 m i wysokości ok. 2,40 m do okapu i 3,05 m w kalenicy), usytuowane w odległości 0,3 m od lica elewacji zachodniej oraz w odległości 0,35 m od lica elewacji południowej chaty myśliwskiej. Z kolei od strony północnej placu istnieje kamienny grill o wymiarach w rzucie około 2 x 1,9 m i wysokości do okapu ok. 2,3 m (do kalenicy 2,85 m) z dwuspadowym drewnianym dachem, wspartym na 4 słupach obudowanych kamieniem, usytuowany w odległości około 6 m od chaty myśliwskiej. Uczestnicząca w oględzinach I. T. oświadczyła m. in. że: grill i ażurowe wejście zostały wykonane około 4-5, a może 6 lat temu, a podczas prac wykończeniowych przy chacie myśliwskiej grill został obudowany kamieniem z zewnątrz. Z kolei utwardzenie terenu przed chatą myśliwską zostało jedynie wypełnione "pomiędzy kołami, których było 5 sztuk"; wszystkie natomiast murki oraz schodki kamienne, których na terenie parku jest około 50-ciu, zostały wykonane wiele lat temu, ale nie wiadomo kiedy konkretnie. Mając na uwadze wyniki powyższej kontroli organ I instancji postanowieniem z dnia 12.03.2013r., wydanym na podstawie art. 77 § 2 K.p.a., zmienił swoje postanowienie z dnia 28.08.2012r. poprzez wskazanie, że teren, na którym znajduje się przedmiotowa budowla, obejmuje również działkę nr [...] przy [...] – z jednoczesnym wyznaczeniem nowego terminu dotyczącego przedłożenia dokumentów określonych w sentencji postanowienia z dnia 28.08.2012r. – do dnia 15.09.2013r. Pomimo upływu ww. terminu inwestorzy nie przedłożyli wymaganych dokumentów. Ze względu na powyższe decyzją z dnia 7.11.2013r. organ I instancji nakazał I. T. oraz K. T. dokonać rozbiórki samowolnie wzniesionej budowli dla celów prowadzenie imprez okolicznościowych na działkach nr ewid. [...] i [...], znajdujących się przy [...] poprzez rozbiórkę pozostałych części budowli, to jest: - posadzki kamiennej o długości 19 m i szerokości zmiennej od 10,20-11,85 m wraz ze schodami kamiennymi - 4 stopni o szerokości ok. 1,55 m od strony zachodniej oraz okalającym murkiem kamiennym o wys. zmiennej od 0,85 m do 0,00 m, - drewnianego, obudowanego wejścia do obiektu o wymiarach 2,75 x 2,15 m i wysokości 2,40-3,05 m (od strony południowo-wschodniej tzw. chaty myśliwskiej), - grilla kamiennego o wymiarach w rzucie 2 x 1,9 m i wysokości do okapu około 2,30 m, znajdującego się w obrysie ww. budowli. W podstawie prawnej powołano art. 48 ust. 1 w związku z ust. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ wskazał, że wymienione w treści decyzji elementy wraz ze zdemontowaną przez inwestorów konstrukcją drewnianą (nazywaną "pergolą") tworzyły budowlę do celów prowadzenia imprez okolicznościowych, a wybudowane zostały samowolnie w okresie pomiędzy 2009 a 10 sierpnia 2011r. – co wynika zebranego w sprawie materiału dowodowego. W rezultacie, wobec braku przyniesienia rezultatu przez wdrożone procedury legalizacyjne zasadnym było orzeczenie o rozbiórce ww. pozostałych elementów. W odwołaniu od ww. decyzji I. i K. T. podnieśli, że wiata stanowiąca przedłużenie istniejącej wcześniej chaty myśliwskiej została wykonana na potrzeby jednej imprezy (przyjęcie prezydenta RP), a następnie rozebrana, przy czym poza obrysem tej wiaty pozostał grill oraz ażurowe wejście. Nie jest to, zdaniem inwestorów, budowla, gdyż wiata ta (a raczej "pergola") była tymczasowym obiektem budowlanym, o jakim mowa w art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego i nie wymagała pozwolenia na budowę na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 12 tej ustawy. Natomiast kamienne obmurowania, schody, schodki, posadzka - zostały wykonane w celu zlikwidowania nierówności terenu ok. 5-6 lat temu i nie mają związku z postawionym na cele imprez okolicznościowych obiektem. Organ odwoławczy, utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie, w całości podzielił argumentację prawną organu I instancji – w szczególności co do tego, że przedmiotem prowadzonego postępowania była budowla, o jakiej mowa w art. 3 pkt 1b ustawy Prawo budowlane. Podkreślono ponadto, że pomimo dokonanej przez inwestorów rozbiórki drewnianej altany pozostałe elementy tej budowli nie utraciły cech budowli stanowiącej całość techniczno-użytkową i spełniającej funkcję do jakiej zostały przeznaczone przez inwestorów. Jednocześnie za prawidłowe uznano wydane w toku postępowania postanowienia o charakterze dowodowym, podkreślając że pomimo upływu dodatkowego terminu wyznaczonego postanowieniem z dnia 12.03.2013r., inwestorzy nie przedłożyli dokumentów wymienionych w postanowieniu z dnia 28.08.2012r. W rezultacie organ I instancji był zobowiązany do zastosowania przepisu art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Odnosząc się do argumentacji odwołania wskazano, że przedmiotem postępowania jest budowla, której elementami w chwili obecnej, tj. po ww. rozbiórce są: posadzki kamienna wraz z okalającym ją murkiem i schodami kamiennymi od strony zachodniej obudowane wejście w postaci bramy od strony południowo-wschodniej oraz grill kamienny. Wyjaśniono przy tym, że dla dokonania kwalifikacji przedmiotowej inwestycji jako budowli zaliczanej do obiektu budowlanego nie miał znaczenia sposób połączenia "wiaty" z posadzką, skoro wraz z innymi elementami stanowiła ona jedno przedsięwzięcie (całość techniczno- budowlaną), na wykonanie którego wymagane było pozwolenie na budowę. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach I. i K. T. zakwestionowali zaliczenie w decyzji organu odwoławczego posadzki kamiennej (utwardzenia kamiennego), grilla i drewnianego wejścia jako "budowli" do celów prowadzenia imprez okolicznościowych. W tym zakresie skarżący podtrzymali w całości swoje wcześniejsze twierdzenia przedstawione w odwołaniu, dodając że tymczasowa pergola została postawiona na istniejącym wiele lat wcześniej utwardzeniu kamiennym terenu. Tego typu umocnienia i wypełnienia kamienne znajdują się na terenie całego zespołu pałacowo-parkowego, podobnie jak schodki, murki, wzmocnienia nierówności terenu. W skardze podkreślono, że nikt do tej pory nie kwestionował kamiennych utwardzeń, gdyż nie były one nigdy częścią "budowli". Natomiast stan kamienia, jego zużycie, pokrycie mchem, zasinienia oraz połamania świadczą o wielu latach jego istnienia. W tym zakresie strony powołały się na art. 77 § 4 K.p.a., zgodnie z którym fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi z urzędu nie wymagają dowodu, podkreślając że kontrola przeprowadzona w dniu 4.03.2013r. nie ujawniła nowych dowodów w sprawie. Jednocześnie skarżący podważają zastosowanie przepisów Prawa budowlanego oraz klasyfikowanie spornego obiektu jako "budowli", powołując się na art. 3 pkt 1 i 6 tej ustawy. Zdaniem inwestorów postawiony przez nich obiekt nie kwalifikuje się do żadnej z kategorii wskazanych w tych przepisach, jako że nie miał żadnych instalacji ani urządzeń technicznych, nie stanowił całości techniczno-użytkowej i nie był obiektem małej architektury, nie stanowił odbudowy, rozbudowy, nadbudowy obiektu budowlanego. Był to natomiast tymczasowy obiekt budowlany, na postawienie którego nie było wymagane pozwolenie na budowę. Okoliczność tę potwierdził organ I instancji w postanowieniu z dnia 28.08.2012r., w którym stwierdzono, cyt. "na posadzce z kamienia posadowiono słupy drewniane poprzez złącza stalowe" – które to stopy aluminiowe do dnia dzisiejszego znajdują się na tym terenie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zakwestionowana decyzja odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., zadaniem wojewódzkich sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a.), a kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy. Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia, bądź stwierdzenia nieważności decyzji organu odwoławczego. Kontrolą sądowoadministracyjną w niniejszej sprawie została objęta decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego , utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji nakazującą skarżącym dokonanie rozbiórki samowolnie wzniesionej budowli dla celów prowadzenie imprez okolicznościowych na działkach nr ewid. [...] i [...] znajdujących się przy [...] poprzez rozbiórkę pozostałych części budowli, to jest: - posadzki kamiennej o długości 19 m i szerokości zmiennej od 10,20-11,85 m wraz ze schodami kamiennymi - 4 stopni o szerokości ok. 1,55 m od strony zachodniej oraz okalającym murkiem kamiennym o wysokości zmiennej od 0,85 m do 0 m; - drewnianego, obudowanego wejścia do obiektu o wymiarach 2,75 x 2,15 m i wysokości 2,40-3,05 m (od strony południowo-wschodniej tzw. chaty myśliwskiej); - grilla kamiennego o wymiarach w rzucie 2 x 1,9 m i wysokości do okapu około 2,3 m, znajdującego się w obrysie ww. budowli. Jak wynika z akt administracyjnych ww. elementy stanowią pozostałość po postawionym na nich i w ich obrębie drewnianym obiekcie kubaturowym (altanie) o wymiarach w rzucie ok. 10,5 x 17 m i wysokości ok. 3 m (materiał fotograficzny i szkic na załącznikach do K-I-6), przylegającym od strony zachodniej do tzw. "chaty myśliwskiej". Inwestorzy, niezwłocznie po doręczeniu postanowienia z dnia 28.08.2012r., dotyczącego m. in. wstrzymania robót prowadzonych przy ww. obiekcie, dokonali jego częściowej rozbiórki – przy jednoczesnym pozostawieniu: - kamiennej posadzki w postaci zniwelowanego i utwardzonego placu o wymiarach ok. 10,20 - 11,85 x 19 m, okolonego z trzech stron murkami wykonanymi z kamienia o zmiennej wysokości, dostosowanej do konfiguracji terenu – do którego prowadzą 4 – stopniowe schody kamienne o szerokości około 1,55 m, - zadaszonego ażurowego wejścia o wymiarach w rzucie 2,75 m x 2,15 m i wysokości ok. 2,40 m do okapu i 3,05 m w kalenicy, - kamiennego grilla o wymiarach w rzucie około 2 x 1,9 m. Powyższy stan faktyczny dokumentują protokoły z kontroli przeprowadzonych w dniach 7.09.2012r. oraz 4.03.2013r. oraz załączone do nich szkice sytuacyjne oraz dokumentacja fotograficzna (K-I-12, K-I-32) Przytoczone okoliczności, podobnie jak fakt, że ww. elementy powstały w okresie obowiązywania ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. nr 243, poz. 1623 ze zm.) – bez uzyskania pozwolenia na budowę – nie były kwestionowane przez skarżących, wobec czego należy uznać je za niesporne. Co się zaś tyczy twierdzeń skarżących o tym, że utwardzenie terenu zostało przez nich jedynie wypełnione "pomiędzy kołami, których było 5 sztuk", a istniejący już grill jedynie obłożyli w dolnej części kamykami dla potrzeb estetyki, to argumentacja ta nie mogła odnieść skutku. Z całości materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie (w szczególności z początkowej dokumentacji fotograficznej na K-I-6) jednoznacznie bowiem wynika, że samowolnie powstała altana – na którą, oprócz zdemontowanej ażurowej konstrukcji drewnianej, składały się również wskazane w ww. decyzji organu I instancji elementy – stanowiła jednolitą całość konstrukcyjną, służącą organizowaniu w jej obrębie imprez okolicznościowych. Należy przy tym zwrócić uwagę na zaznaczenie zewnętrznych konturów przedmiotowego obiektu poprzez wyniesienie jego posadzki ponad poziom otaczającego ją gruntu – co nie mogło mieć charakteru przypadkowego działania, zwłaszcza w świetle prawidłowych ustaleń organu I instancji, że takiego obiektu przed 2009r. nie było. Podkreślenia wymaga, że jakkolwiek na mapie stanowiącej załącznik do decyzji Prezydenta Miasta załącznik 6 do K-I-43) zaznaczono kapliczkę, współcześnie wykonaną grotę oraz ww. chatę myśliwską (po stronie północno-wschodniej pałacu), a nawet istniejące na terenie parku ciągi komunikacyjne, to nie znalazło się na niej (znacznych przecież rozmiarów) rzekomo wcześniej istniejące utwardzenie, na jakim miała zostać wzniesiona sporna altana. Identyczne dane zawiera mapa pozyskana przez organ z zasobów geodezyjnych Starostwa Powiatowego (przedstawiona za K-I-29). Podkreślić ponadto należy, że również z wnikliwych opinii Narodowego Instytutu Dziedzictwa (znajdujących się wśród dokumentów uzyskanych podczas szczegółowej kwerendy przeprowadzonej przez organ I instancji w Wojewódzkim Urzędzie Ochrony Zabytków - K-I-43) nie wynika, aby tak duże utwardzenie było zlokalizowane na terenie parku otaczającego pałacyk myśliwski. Wręcz przeciwnie, na str. 9 opinii Narodowego Instytutu Dziedzictwa wskazuje się, że "po stronie wschodniej pałacyku myśliwskiego znajdowała się kapliczka, w otoczeniu modrzewi (...). Od strony północnej nasadzone były świerki (...). Dziś w tym miejscu dominują drzewa liściaste, zaś na szczycie umiejscowiono drewnianą altanę z chałupą". Niebagatelne znaczenie ma także lokalizacja tego obiektu, celowo usytuowanego przy istniejącej "chacie myśliwskiej", niewątpliwie w celu prowadzenia działalności towarzyszącej temu obiektowi, to jest prowadzenia imprez okolicznościowych. Mając na względzie powyższe stwierdzić trzeba, że organy nadzoru budowlanego podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, zbierając i rozpatrując w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.), przy jednoczesnym zachowaniu reguł oceny materiału dowodowego wskazanych w art. 80 K.p.a. Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji należy podzielić stanowisko organów obu instancji o tym, że na zbudowanie przedmiotowego obiektu wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. W rezultacie wykonanego przez inwestorów zakresu robót budowlanych (polegających na utwardzeniu terenu, ustawieniu na nim altany, wykonaniu schodów prowadzących do utwardzonego placu, obudowanej bramy oraz kamiennego grilla) – powstała bowiem całość techniczno-użytkowa, służąca do organizowania imprez okolicznościowych w ramach prowadzonej przez inwestorów działalności gospodarczej (gastronomiczno hotelarskiej). Nie budzi wątpliwości Sądu, że jest to budowla, o jakiej mowa w art. 3 pkt 1 lit. b w zw. z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, stanowiąca obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Te same rozważania należy odnieść do pozostałych po tym obiekcie elementów, których dotyczy zaskarżona decyzja, będących – zgodnie z brzmieniem ostatniego z ww. przepisów – odrębnymi pod względem technicznym częściami przedmiotów składających się na całość użytkową. Podkreślić przy tym trzeba, że z treści art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego (zwanego dalej ustawą) wynika domniemanie, że jeżeli nie można zaliczyć określonego obiektu budowlanego do kategorii budynków lub obiektów małej architektury, to stanowią one budowle. Jak wynika z kolei z art. 28 ust. 1 ustawy roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Wskazane przepisy art. 29 zawierają wyliczenie obiektów i robót, na które nie jest wymagane pozwolenia na budowę, zaś art. 30 określa roboty i obiekty wymagające zgłoszenia (art. 31 dotyczy zwolnienia od obowiązku uzyskania pozwolenia na rozbiórkę). W tym miejscu należy podkreślić, że omawiany obiekt (na który składają się m.in. elementy obecnie przewidziane do rozbiórki) nie należy do grupy wyszczególnionych w tych przepisach obiektów zwolnionych od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Co się zaś tyczy twierdzeń skarżących o tym, że sporny obiekt jest tymczasowym obiektem budowlanym w rozumieniu art. 29 pkt 12 ustawy, niepołączonym trwale z gruntem i przewidzianym do rozbiórki lub przeniesienia to należy je uznać za niezasadne. W tym zakresie należy podkreślić, że powyższa argumentacja odnosi się wyłącznie do drewnianej konstrukcji altany, której charakteru nie sposób rozpatrywać w oderwaniu od pozostałych elementów (objętych zakwestionowaną decyzją), składających się wraz z tą konstrukcją na całość techniczno-użytkową, służącą organizowaniu imprez okolicznościowych. Wobec faktu, że przedmiotowa budowla posiada kamienną posadzkę, schody oraz grill, jak również okalający ją kamienny murek brak podstaw, aby uznać że elementy te są niepołączone trwale z gruntem. Niezależnie od powyższego, z analizy akt administracyjnych nie wynika, aby skarżący przedstawili złożone uprzednio zgłoszenie na budowę tymczasowego obiektu budowlanego – jakiego wymaga art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 12 ustawy. W rezultacie, nawet gdyby podzielić argumentację skargi, to i tak w niniejszej sprawie istniałyby podstawy do wydania nakazu rozbiórki – w trybie art. 49b ust. 1 ustawy, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia. Końcowo podkreślić także trzeba, że inwestorzy w swoim piśmie z dnia 25.10.2012r. (K-I-20), wystosowanym do organu już po demontażu drewnianej konstrukcji, wskazują m.in. że: "w związku z prowadzoną działalnością nie wykluczamy ponownego montażu (pergoli) w razie potrzeby". Takie deklaracje mogą wskazywać, że demontaż drewnianej konstrukcji (będącej jedynie częścią zakwestionowanej przez organy budowli) miał jedynie charakter pozorny lub czasowy – wobec czego za prawidłowe należy uznać stwierdzenie organu odwoławczego, że po dokonanej rozbiórce drewnianej konstrukcji obiektu kubaturowego przedmiotowa budowla nie utraciła cech budowli przeznaczonej do określonego celu, tj. do prowadzenia imprez okolicznościowych. W świetle powyższego niezbędne było rozstrzygnięcie przez organy o rozbiórce pozostałych elementów przedmiotowego obiektu – tak, aby zapobiec jego ponownemu powstaniu i konieczności prowadzenia kolejnych postępowań w tym zakresie. Mając na uwadze zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy nie ulega zatem wątpliwości, że na budowę przedmiotowego obiektu budowlanego było wymagane pozwolenie na budowę, którym inwestorzy przed rozpoczęciem robót się nie legitymowali. W rezultacie skarżący – wznosząc omawianą budowlę bez wymaganego prawem budowlanym pozwolenia na budowę, a następnie pozostawiając, po demontażu drewnianej konstrukcji, jej zasadnicze części, objęte zakwestionowaną decyzją – dopuścili się samowoli budowlanej, rodzącej skutki przewidziane w art. 48 ustawy. Doprowadziło to do wydania przez organ I instancji – na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy – postanowienia z dnia 28.08.2012r. (K-I-10) o wstrzymaniu robót budowlanych przy samowolnej budowie budowli dla celów prowadzenia imprez okolicznościowych na działce nr [...] i nałożeniu na inwestorów obowiązku przedłożenia w terminie do dnia 31.12.2012r.: - ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, - 4 egzemplarzy projektu budowlanego obejmującego przedmiotową budowlę, opracowanego przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane z aktualną przynależnością do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa oraz uzgodnionego pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanym, przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności, lub rzeczoznawcę budowlanego oraz pozytywnie uzgodnionego przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków; - oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestorzy zostali przy tym pouczeni, że niespełnienie nałożonych obowiązków w wyznaczonym terminie skutkować będzie wydaniem decyzji na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Dodatkowo postanowieniem z dnia 12.03.2013r. (K-I-35), wydanym z uwagi na ustalenie, że sporny obiekt znajduje się w istocie na działkach nr [...] oraz nr [...] – organ I instancji: - rozszerzył teren inwestycji o działkę nr [...] oraz - zmienił ww. postanowienie z dnia 28.08.2012r. poprzez wyznaczenie nowego terminu dotyczącego przedłożenia dokumentów określonych w sentencji tego postanowienia z dnia 28.08.2012r., to jest do dnia 15.09.2013r. W tym miejscu zaznaczyć trzeba, że ostatnie z ww. postanowień zostało prawidłowo wydane na podstawie art. 77 § 2 K.p.a., zgodnie z którym organ może w każdym stadium postępowania m. in. zmienić swoje postanowienie dotyczące przeprowadzenia dowodu. Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu, że rozstrzygnięcie to było de facto korzystne dla inwestorów – wobec przedłużenia terminu na przedłożenie dokumentów umożliwiających legalizację ww. obiektu. Skoro na podstawie prawidłowo dokonanych ustaleń organów obiekt budowlany będący przedmiotem postępowania został wybudowany bez pozwolenia na budowę, natomiast skarżący nie przedstawili w terminie do dnia 15.09.2013r. dokumentów, do okazania których zostali zobowiązani postanowieniem z dnia 28.08.2012r. – zasadnie orzeczono obowiązek rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy. Jak wynika bowiem z art. 48 ust. 4 ustawy w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 (nakaz rozbiórki obiektu budowlanego). Skoro zatem brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI