II SA/Ke 369/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielce2007-08-23
NSAAdministracyjneŚredniawsa
policjadyscyplina służbowapostępowanie dyscyplinarnekara dyscyplinarnaodpowiedzialność funkcjonariuszaprawo administracyjnesąd administracyjnykontrola legalności

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę policjanta na orzeczenie dyscyplinarne, uznając zarzuty za bezzasadne i potwierdzając prawidłowość postępowania.

Policjant A. C. złożył skargę na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji, które utrzymało w mocy karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby. Policjant zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym pozbawienie prawa do obrony i wszczęcie postępowania przez nieuprawnioną osobę. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając zebrany materiał dowodowy za wystarczający do potwierdzenia winy policjanta i stwierdzając, że postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z prawem, mimo nieobecności obwinionego na wezwaniach.

Sprawa dotyczyła skargi policjanta A. C. na orzeczenie dyscyplinarne, które utrzymało w mocy karę ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby. Policjantowi zarzucono szereg przewinień dyscyplinarnych, w tym nieprzygotowanie do służby, zezwolenie na służbę funkcjonariuszowi nieznającemu zasad użycia środków przymusu, niestawienie się do służby oraz zaniechanie oceny wyników służby. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy orzeczenie pierwszej instancji, uznając winę policjanta za udowodnioną zebranym materiałem dowodowym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. C. podniósł zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w szczególności pozbawienia go prawa do obrony poprzez nieprzesłuchanie go i nieudzielenie dostępu do akt, a także zarzucił, że postępowanie zostało wszczęte przez osobę nieuprawnioną. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że materiał dowodowy zebrany w postępowaniu dyscyplinarnym był wystarczający do potwierdzenia winy policjanta. Sąd uznał, że próby wezwania obwinionego do stawiennictwa były prawidłowe, a jego nieobecność nie wstrzymała biegu postępowania. Odnosząc się do zarzutów dotyczących wyłączenia organów, sąd stwierdził, że przepisy ustawy o Policji samodzielnie regulują te kwestie i nie wystąpiły obligatoryjne przesłanki do wyłączenia. Sąd podkreślił, że waga czynu i okoliczności jego popełnienia uzasadniały wymierzoną karę dyscyplinarną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli obwiniony nie usprawiedliwił swojej nieobecności na wezwaniach, a materiał dowodowy był wystarczający do wydania orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nieusprawiedliwiona nieobecność obwinionego nie wstrzymuje postępowania, a czynności z jego udziałem mogą być przeprowadzane w miejscu jego pobytu lub pominięte, jeśli materiał dowodowy jest wystarczający. W tym przypadku rzecznik dyscyplinarny podjął próby wezwania obwinionego, a dowody zebrane w sprawie potwierdziły winę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (24)

Główne

u.o. Policji art. 132 § ust. 1

Ustawa o Policji

Policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej.

u.o. Policji art. 132 § ust. 2

Ustawa o Policji

Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów.

Dz.U. 2002 nr 7 poz 58 art. 132 § ust. 3 pkt 3

Czyn policjanta stanowiący naruszenie dyscypliny służbowej.

Dz.U. 2002 nr 7 poz 58 art. 132 § ust. 3 pkt 2

Czyn policjanta stanowiący naruszenie dyscypliny służbowej.

Pomocnicze

u.o. Policji art. 132 § ust. 3

Ustawa o Policji

Przykładowy katalog zachowań wypełniających znamiona naruszenia dyscypliny służbowej.

u.o. Policji art. 135e § ust. 1

Ustawa o Policji

Rzecznik dyscyplinarny zbiera materiał dowodowy i podejmuje czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy.

u.o. Policji art. 135f § ust. 9

Ustawa o Policji

Nieusprawiedliwiona nieobecność obwinionego lub niestawiennictwo na wezwanie rzecznika dyscyplinarnego nie wstrzymują biegu postępowania dyscyplinarnego.

u.o. Policji art. 135c § ust. 1

Ustawa o Policji

Obligatoryjne przesłanki wyłączenia przełożonego dyscyplinarnego lub rzecznika dyscyplinarnego.

u.o. Policji art. 135c § ust. 2

Ustawa o Policji

Możliwość wyłączenia przełożonego dyscyplinarnego i rzecznika dyscyplinarnego z innych uzasadnionych przyczyn.

u.o. Policji art. 134h § ust. 1

Ustawa o Policji

Kara dyscyplinarna powinna być współmierna do popełnionego przewinienia i stopnia zawinienia.

u.o. Policji art. 134

Ustawa o Policji

Katalog kar dyscyplinarnych.

u.o. Policji art. 135j § ust. 1 pkt 3

Ustawa o Policji

Podstawa prawna wydania orzeczenia o ukaraniu.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice kontroli sądowej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez sąd administracyjny.

k.p.a. art. 24 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki wyłączenia pracownika organu od udziału w postępowaniu.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Strona postępowania.

Dz. U. z 2002r. nr 151, poz. 1261 art. 15 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów

Obowiązek powiadamiania przełożonego o niemożności stawienia się do służby.

Decyzja nr 22/2006 Komendanta Powiatowego Policji w S. art. I § 2,3,4,5

Przepisy dotyczące wyznaczania policjantów odpowiedzialnych za organizację i nadzór nad służbą patrolową.

Decyzja nr 22/2006 Komendanta Powiatowego Policji w S. art. III § 1,2,3

Przepisy dotyczące przeprowadzania odpraw do służby.

Decyzja nr 22/2006 Komendanta Powiatowego Policji w S. art. IV § 1,2,3

Przepisy dotyczące oceny wyników służby i czynności wykonywanych w ramach nadzoru nad służbą patrolową.

D.U. KGP z 2004 nr 8, poz. 33 art. 22 § ust. 1

Zarządzenie nr 494 Komendanta Głównego Policji z dnia 25 maja 2004r.

Przepisy dotyczące metod i form wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową.

D.U. KGP z 2004 nr 8, poz. 33 art. 23 § ust. 2

Zarządzenie nr 494 Komendanta Głównego Policji z dnia 25 maja 2004r.

Przepisy dotyczące metod i form wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Materiały dowodowe (notatki urzędowe, notatnik służbowy, zeznania świadków, notatki przełożonych) potwierdzają popełnienie przewinień dyscyplinarnych przez policjanta. Nieusprawiedliwiona nieobecność obwinionego na wezwaniach nie wstrzymuje postępowania dyscyplinarnego. Przepisy ustawy o Policji samodzielnie regulują kwestie wyłączenia organów dyscyplinarnych, a obligatoryjne przesłanki wyłączenia nie wystąpiły. Kara dyscyplinarna ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby jest współmierna do popełnionego przewinienia i stopnia zawinienia.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania, w tym pozbawienie prawa do obrony poprzez nieprzesłuchanie obwinionego i nieudostępnienie akt. Wszczęcie postępowania przez osobę nieuprawnioną, która powinna być wyłączona od udziału w sprawie. Komendant Wojewódzki Policji, wydając polecenie wszczęcia postępowania, stał się stroną i również powinien być wyłączony. Niewystarczający materiał dowodowy zebrany w sprawie. Niewykonanie czynności dowodowych zmierzających do rzetelnego wyjaśnienia sprawy, w tym nieprzesłuchanie ważnych świadków.

Godne uwagi sformułowania

zachowanie sierż. szt. A. C. świadczyło o tym, że utrudnia postępowanie uporczywe uchylanie się obwinionego od udziału w czynnościach dowodowych nie ma znaczenia to, czy działanie lub zaniechanie konkretnej osoby było zamierzone czy też nie waga czynu, okoliczności jego popełnienia dają podstawę do stwierdzenia, że wymierzenie skarżącemu kary dyscyplinarnej ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku nie stanowi, zdaniem Sądu, dowolności co do zastosowanej sankcji

Skład orzekający

Anna Żak

przewodniczący

Dorota Chobian

członek

Dorota Pędziwilk-Moskal

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Policji, w szczególności w zakresie praw obwinionego, dopuszczalności dowodów i zasad wyłączenia organów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania dyscyplinarnego wobec policjantów, opartego na przepisach ustawy o Policji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej policjanta, co jest tematem interesującym dla prawników zajmujących się prawem pracy i administracyjnym, a także dla samych funkcjonariuszy.

Policjant przegrał sprawę o karę dyscyplinarną. Sąd rozwiewa wątpliwości co do jego praw.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 369/07 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2007-08-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-07-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Anna Żak /przewodniczący/
Dorota Chobian
Dorota Pędziwilk-Moskal /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 7 poz 58
art. 132 ust. 1
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.- tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian,, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Sekretarz sądowy Katarzyna Tuz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2007r. sprawy ze skargi A. C. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym orzeczeniem [...] Komendant Wojewódzki Policji w K., po rozpatrzeniu odwołania A. C., utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w O. nr [...] o stwierdzeniu winy i wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że A. C. został obwiniony o to, że: 1. będąc na podstawie Planu służb na miesiąc wrzesień 2006r. kierownictwa kontrolnych KPP w S. L.dz.0178/9/06 wyznaczony do pełnienia w dniu 15 września 2006r. w godz. 14.00-22.00 obowiązków kontrolnego jednostki Komendy Powiatowej Policji w S. nie dopełnił swoich obowiązków w ten sposób, że był do niej nieprzygotowany, albowiem nie zaznajomił się z zasadami użycia środków przymusu bezpośredniego, w wyniku czego nie znał ich prowadząc od godz. 16.00 odprawę do służby z funkcjonariuszem Ogniwa Patrolowo - Interwencyjnego sierż. R. K. , czym naruszył przepis § 1 p. III Decyzji nr 22/2006 Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 24 sierpnia 2006r. w sprawie wyznaczenia w Komendzie Powiatowej Policji w S. policjantów odpowiedzialnych za organizację i nadzór nad służbą patrolową oraz przepisy § 22 ust. 1 § 23 ust. 2 Zarządzenia nr 494 Komendanta Głównego Policji z dnia 25 maja 2004r. w sprawie metod i form wykonywania zadań przez policjantów pełniących służbę patrolową (D.U. KGP z 2004 nr 8, poz. 33), tj. o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002r. nr 7, poz. 58 ze zm.),
2. w dniu 15 września 2006r. jako funkcjonariusz publiczny - zatrudniony na stanowisku asystenta Ogniwa Patrolowo-Interwencyjnego Sekcji Prewencji Komendy Powiatowej Policji w S., pełniąc służbę kontrolnego jednostki, w czasie prowadzonej odprawy do służby wykonał ją w sposób nieprawidłowy z funkcjonariuszem sierż. R. K. z Komendy Powiatowej Policji w S., gdyż pomimo stwierdzenia, że wymieniony nie zna zasad użycia środków przymusu bezpośredniego, poprzez zaniechanie działania zezwolił mu od godz. 16.25 na kontynuowanie służby, tj. o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 2 ustawy o Policji,
3. jako funkcjonariusz publiczny - zatrudniony na stanowisku asystenta Ogniwa Patrolowo-Interwencyjnego Sekcji Prewencji Komendy Powiatowej Policji w S., będąc na podstawie planu służb na miesiąc wrzesień 2006r. kierownictwa i kontrolnych KPP w S. L.dz. 0178/9/06 wyznaczony w dniu 16 września 2006r. w godzinach od 14.00 do 22.00 jako kontrolny jednostki - nie stawił się do służby, w wyniku czego nie dopełnił swoich obowiązków w ten sposób, że nie odprawił do służby: o godz. 15.00 funkcjonariuszy st. sierż. R. Z. i post. M. C., o godz. 17.00 sierż. A. L. i post. P. K., o godz. 18.00 sierż. A. O. i post. T. D. , o godz. 20.00 sierż. szt. P. M. i sierż. szt. M. D. oraz nie dokonał o godz. 18.00 oceny uzyskanych wyników w służbie patrolowej po jej zakończeniu przez funkcjonariuszy sierż. szt. A. R. i sierż. szt. M. M. , czym naruszył przepisy zawarte w pkt I - 2,3,4,5, pkt III 1,2,3 i pkt IV-1,2,3 Instrukcji dotyczącej przeprowadzania odpraw do służby, dokumentowania przebiegu służby, oceny wyników służby i czynności wykonywanych w ramach nadzoru nad służbą patrolową stanowiącej Załącznik nr 1 do Decyzji nr 22/2006 Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 24 sierpnia 2006r. - przy czym nie dopełnił także swoich obowiązków nie powiadamiając bezpośredniego przełożonego o niemożności stawienia się do służby, czym naruszył przepis zawarty w § 15 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. z 2002r. nr 151, poz. 1261), tj. o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji,
4. w dniu 20 września 2006r. jako funkcjonariusz publiczny - zatrudniony na stanowisku asystenta Ogniwa Patrolowo-Interwencyjnego Sekcji Prewencji Komendy Powiatowej Policji w S., pełniąc służbę kontrolnego jednostki nie dopełnił swoich obowiązków w ten sposób, że nie dokonał oceny uzyskanych wyników w służbach patrolowych po ich zakończeniu przez funkcjonariuszy: o godz. 5.00 st. post. J. A. , post. S. S. oraz o godz. 6.00 st. post. Z. L. i st. post. E. P., czym naruszył przepisy zawarte w pkt III-1,2,3 i pkt IV-1,2,3 Instrukcji dotyczącej przeprowadzania odpraw do służby, dokumentowania przebiegu służby, oceny wyników służby i czynności wykonywanych w ramach nadzoru nad służbą patrolową stanowiącą Załącznik nr 1 do Decyzji nr 22/2006 Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 24 sierpnia 2006r., to jest o czyn z art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji.
W uzasadnieniu orzeczenia Komendant Wojewódzki Policji stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdził, że sierż. szt. A. C. popełnił zarzucane mu czyny. Potwierdzeniem zarzutu dotyczącego niedopełnienia obowiązków w zakresie nieprzygotowania się do służby poprzez nieznajomość zasad użycia środków przymusu bezpośredniego określonego w pkt 1 oraz zezwolenie na kontynuowanie służby przez sierż. R. K. pomimo stwierdzenia u niego nieznajomości zasad użycia ŚPB (zarzut określony w pkt 2) są dowody w postaci notatki urzędowej oraz uwierzytelnionej kserokopii notatnika służbowego sierż. R. K. W sposób wyczerpujący zgromadzono również materiał dowodowy w zakresie zarzutu określonego w pkt 3 - dotyczącym niestawienia się do służby w dniu 16 września 2006r. i niezrealizowania ciążących na nim obowiązków. Popełnienie tego przewinienia dyscyplinarnego zostało poparte protokołami przesłuchania w charakterze świadka D. W., A. L., P. M., M. D., R. Z. oraz notatkami przełożonych obwinionego: nadkom. K. K., nadkom. K. P., nadkom. J. M., którzy jednoznacznie stwierdzili, że nie udzielali sierż. szt. A. C. na dzień 16 września 2006r. dnia wolnego od służby. Niezaprzeczalna jest także, zdaniem organu odwoławczego okoliczność, iż obwiniony nie dopełnił obowiązków w zakresie oceny uzyskanych wyników pracy funkcjonariuszy po zakończeniu służb patrolowych w dniu 20 września 2006r. co potwierdzają zeznania. S. S., J. A. i E. P. oraz Z. L.
Komendant Wojewódzki Policji w K. oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, stwierdził, że orzeczona kara dyscyplinarna ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku jest adekwatna do zarzucanych czynów i stopnia zawinienia. Odnosząc się do zarzutu podnoszonego przez sierż. szt. A. C. dotyczącego naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności rażącego naruszenia prawa - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., organ stwierdził, że w sprawie organ I instancji prawidłowo wydał zaskarżone orzeczenie powołując w podstawie prawnej art. 135j ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji z dnia 6 kwietnia 1990 roku, natomiast co do zarzutu pozbawienia policjanta prawa do obrony podniósł, że nie znajduje on potwierdzenia w aktach sprawy. Zgodnie z art. 135e ust. 1 ustawy o Policji rzecznik dyscyplinarny zbiera materiał dowodowy i podejmuje czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy. W szczególności przesłuchuje świadków, obwinionego, przyjmuje od niego wyjaśnienia, dokonuje oględzin. Z czynności tych sporządza protokół. Rzecznik dyscyplinarny może także zlecić przeprowadzenia odpowiednich badań. W postępowaniu dyscyplinarnym będącym przedmiotem postępowania odwoławczego, rzecznik dyscyplinarny działał zgodnie z obowiązującymi przepisami, bowiem wykonał wszystkie istotne czynności dowodowe, a przede wszystkim przesłuchał świadków, uwzględnił zapisy w książce przebiegu służby oraz adnotacje policjantów w notatnikach służbowych. W toku postępowania dowodowego nie przesłuchał jedynie obwinionego, ponieważ zachowanie sierż. szt. A. C. świadczyło o tym, że utrudnia postępowanie. W aktach sprawy zgromadzono dowody potwierdzające podjęte próby wezwania obwinionego:
- w dniu 15 listopada 2006r. za pośrednictwem przełożonych obwinionego wysłano mu wezwanie do stawiennictwa w dniu 27 listopada 2006r. w celu wykonywania czynności dowodowych, przesyłkę awizowano dwukrotnie i wobec nie podjęcia jej w terminie zwrócono do nadawcy,
- w dniu 29 listopada 2006r. przeprowadzono z sierż. szt. A. C. rozmowę telefoniczną, na podstawie której ustalono, że nie zamierzał uczestniczyć w czynnościach dowodowych,
- w dniu 6 grudnia 2006r. za pośrednictwem poczty wysłano obwinionemu wezwanie do stawiennictwa w dniu 18 grudnia 2006r. Przesyłkę dwukrotnie awizowano i zwrócono jako niepodjętą w terminie do nadawcy.
Zgodnie z art. 135f ust. 9 cytowanej ustawy nieusprawiedliwiona nieobecność obwinionego w służbie, zwolnienie obwinionego od zajęć służbowych z powodu choroby oraz nieusprawiedliwione niestawiennictwo na wezwanie rzecznika dyscyplinarnego nie wstrzymują biegu postępowania dyscyplinarnego, a czynności, w których jest przewidziany udział obwinionego nie przeprowadza się lub przeprowadza w miejscu jego pobytu. W celu zapewnienia prawidłowego toku postępowania rzecznik podjął próbę przeprowadzenia czynności w miejscu pełnienia służby sierż. szt. A. C. Obwiniony dwukrotnie został wezwany do stawiennictwa w macierzystej jednostce. Na wezwanie nie stawił się i niestawiennictwa nie usprawiedliwił. Uwzględniając uporczywe uchylanie się obwinionego od udziału w czynnościach dowodowych oraz fakt, że materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu dyscyplinarnym - mimo nieprzesłuchania funkcjonariusza okazał się wystarczający rzecznik dyscyplinarny podjął słuszną decyzję o zakończeniu postępowania dyscyplinarnego. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego niesporządzenia protokołu z przesłuchania obwinionego, jak również nie przyjęcia jego wyjaśnień organ uznał go za bezprzedmiotowy, bowiem obwiniony nie został przesłuchany w ramach prowadzonego postępowania, jak również nie złożył pisemnych wyjaśnień, a zatem nie było możliwości sporządzenia z tych czynności protokółów.
Skargę na powyższe orzeczenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył A. C. wnosząc o uznanie zaskarżonej decyzji za nieważną. W skardze podniósł, że postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte przeciwko niemu z chęci zemsty, po to aby udowodnić jego winę o czym świadczy fakt, że pierwotnie postawione mu zarzuty zostały zmienione. Skarżący zwrócił także uwagę no to, że w toku przeprowadzonych czynności dowodowych naruszono przepisy art. 135e ust. 1 i 135f ust. 9 ustawy o Policji, bowiem nie wykonano wielu czynności zmierzających do rzetelnego wyjaśnienia sprawy: nie przesłuchano ważnych świadków w tym sierż. szt. G. K., nie przesłuchano jego jako obwinionego, nie zapoznano go z aktami postępowania, a tym samym pozbawiono go prawa do obrony. Zdaniem skarżącego to nie on uchylał się od przeprowadzenia z nim czynności dowodowych, tylko rzecznik dyscyplinarny nieudolnie wykonywał swoje obowiązki. Wskazał, że nie odbierał przesyłek listowych, bowiem był na zwolnieniu lekarskim oraz na urlopie wypoczynkowym, a ponadto sam przynajmniej kilkakrotnie próbował skontaktować się z rzecznikiem dyscyplinarnym. Dodał, że przedstawione mu zarzuty po rzetelnym przesłuchaniu świadków oraz po umożliwieniu mu obrony zostałyby niepotwierdzone. Skarżący podniósł, że samo powołanie do prowadzenia rzecznika dyscyplinarnego z Komendy Powiatowej Policji w O. jest wątpliwe, gdyż powołany przez Komendanta Powiatowego Policji w S. do tej roli nadkom. A. K. na żadnym etapie postępowania nie został wyłączony więc czynności wykonywała osoba, która na mocy ustawy nie była do tego upoważniona. Nadmienił także, że nie kwestionuje zasadności wszczęcia przeciwko niemu postępowania dyscyplinarnego ani zawartych w nim zarzutów, a jedynie okoliczność, że uczyniła to osoba, która na podstawie art. 24 § 3 k.p.a. powinna zostać wyłączona od udziału w postępowaniu. Wskazał również, że Komendant Wojewódzki Policji w K. wydając polecenie wszczęcia mu postępowania w myśl art. 28 k.p.a. stał się stroną postępowania i również powinien zostać wyłączony.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dniu ich wydania. Z kolei art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., przewiduje, że sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie natomiast do regulacji art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a, decyzja (lub postanowienie) podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi:
- po pierwsze, naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
- po drugie, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
- po trzecie, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego orzeczenia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub też stwierdzenia nieważności.
Na wstępie należy podnieść, że odpowiedzialność dyscyplinarna i karna policjantów została uregulowana w rozdziale 10 pragmatyki policyjnej, a postępowanie dyscyplinarne w stosunku do skarżącego prowadzone było według określonych tam zasad. Zgodnie z treścią art. 132 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. 2002r. Nr 7, poz. 58 ze zm.), zwanej dalej ustawą, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Z kolei stosownie do art. 132 ust. 2 cyt. ustawy naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Co prawda art. 132 ust. 3 cyt. ustawy zawiera przykładowy katalog zachowań wypełniających znamiona naruszenia dyscypliny służbowej, jednakże wobec niewyczerpującego charakteru tego wyliczenia konkretny czyn można uznać za naruszenie dyscypliny służbowej w przypadku, gdy spełnia ogólne wymogi zawarte w cyt. wyżej przepisie art. 132 ust. 2 ustawy o Policji. Warto także podkreślić, że w orzecznictwie sądowym zgodnie przyjmuje się, że przy odpowiedzialności dyscyplinarnej nie ma znaczenia to, czy działanie lub zaniechanie konkretnej osoby było zamierzone czy też nie. Jeżeli dochodzi do przewinienia służbowego, wówczas samo naruszenie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa może skutkować zastosowaniem tej odpowiedzialności ( por. np. wyrok WSA w Warszawie z 17.01.2006r. sygn. akt. II SA / Wa 1755/05 – Lex 194440).
Podkreślenia wymaga, że zgodnie z dyspozycją art. 134 h ust. 1 cyt. ustawy kara dyscyplinarna orzeczona za naruszenie dyscypliny służbowej powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, uwzględniając w szczególności okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. Natomiast przepis art. 134 h ust. 2 cyt. ustawy wśród okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego mających wpływ na zaostrzenie wymiaru kary wymienia m. in. działanie z motywacji zasługującej na szczególne potępienie albo w stanie po użyciu alkoholu lub innego podobnie działającego środka (pkt 1) oraz poważne skutki przewinienia dyscyplinarnego, zwłaszcza istotne zakłócenie realizacji zadań Policji lub naruszenia dobrego imienia Policji (pkt 3).
Na podstawie oceny zebranego w postępowaniu dyscyplinarnym materiału dowodowego przełożony dyscyplinarny może wydać orzeczenie o ukaraniu (art. 135 j ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy).
Przenosząc powyższe wywody na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że materiał dowodowy zebrany w aktach sprawy wskazuje na popełnienie przez skarżącego wskazanych przewinień dyscyplinarnych. Sąd wnikliwie przeanalizował całość materiałów zgromadzonych w postępowaniu dyscyplinarnym i nie stwierdził uchybień w zakresie zbierania dowodów, ani też nie dopatrzył się błędów w ustaleniach faktycznych. Zarzuty skarżącego sformułowane w skardze są chybione, zaś podnoszenie ich wynika z przyjętej przez skarżącego postawy, będącej swoistą linią obrony. Organy zebrały stosowny materiał dowodowy w postaci m.in. zeznań świadków oraz notatek służbowych, podejmując tym samym stosownie do art. 135 e ust. 1 ustawy o Policji - wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy. Zasadnie organy przyjęły, że materiał dowodowy zebrany w aktach sprawy potwierdza zarzut niedopełnienia obowiązków w zakresie nieprzygotowania się do służby poprzez nieznajomość zasad użycia środków przymusu bezpośredniego ( pkt 1 orzeczenia) oraz zarzut określony w pkt 2 tj. zezwolenie na kontynuowanie służby przez sierż. R. K. pomimo stwierdzenia u niego nieznajomości zasad użycia ŚPB. Powyższe zarzuty znajdują bowiem potwierdzenie w notatce urzędowej oraz uwierzytelnionej kserokopii notatnika służbowego sierż. R. K., z której wynika, że sierż. szt. A. C. jako kontrolny jednostki, czyli osoba odpowiedzialna za nadzór nad pełnieniem służby patrolowej, był nieprzygotowany do służby i w sposób lekceważący realizował zadania służbowe w zakresie przeprowadzenia odprawy do służby, co skutkowało dopuszczeniem do służby osoby nieznającej podstawowych zagadnień niezbędnych do prawidłowego pełnienia służby. Co do zarzutu określonego w pkt 3 - dotyczącym niestawienia się do służby w dniu 16 września 2006r. i niezrealizowania ciążących na skarżącym obowiązków należy zgodzić się z organami orzekającymi, że popełnienie tego przewinienia dyscyplinarnego zostało udowodnione protokołami przesłuchania w charakterze świadka D. W., A. L., P. M., M. D., R. Z. oraz notatkami przełożonych skarżącego - nadkom. K. K., nadkom. K. P. , nadkom. J. M., którzy jednoznacznie stwierdzili, że nie udzielali sierż. szt. A. C. na dzień 16 września 2006r. dnia wolnego od służby. Nie może również budzić wątpliwości, że obwiniony nie dopełnił obowiązków w zakresie oceny uzyskanych wyników pracy funkcjonariuszy po zakończeniu służb patrolowych w dniu 20 września 2006r., albowiem zarzut ten potwierdzają zeznania S. S., J. A. i E. P. oraz Z. L.
Reasumując, należy stwierdzić, że wina skarżącego nie budzi wątpliwości albowiem została stwierdzona w oparciu o zebrany w postępowaniu dyscyplinarnym wszechstronny materiał dowodowy. Dowody zebrane w tym postępowaniu wskazują, że skarżący dopuścił się zarzucanych mu czynów. Dowodzą tego zarówno zeznania wskazanych powyżej świadków jak i dowody rzeczowe zgromadzone w sprawie. Brak jest natomiast podstaw do kwestionowania powołanych dowodów, zwłaszcza, że wiarygodność świadków w żaden sposób nie została podważona.
Zachowanie skarżącego opisane w prawidłowo ustalonym przez organy stanie faktycznym wypełnia znamiona przewinienia dyscyplinarnego, o jakim mowa w art. 132 ust. 1 ustawy o Policji. Sąd podziela również stanowisko organów obu instancji, iż zachowanie skarżącego miało charakter działania zawinionego. Stosownie bowiem do art. 132a ust. 1 ustawy o Policji przewinienie dyscyplinarne jest zawinione m. in. wtedy, gdy policjant ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi, co bezsprzecznie miało miejsce w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 134 ustawy o Policji karami dyscyplinarnymi są nagana, zakaz opuszczania wyznaczonego miejsca przebywania, ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku, wyznaczenie na niższe stanowisko służbowe, obniżenie stopnia, wydalenie ze służby.
Powyższa gradacja kar jest swego rodzaju stopniowaniem środków, jakie mogą być zastosowane w konkretnej sprawie. Jednakże ustawodawca nie określił, jakiemu przewinieniu służbowemu odpowiada każdy z nich, pozostawiając to do uznania właściwego organu. Dokonywana przez sąd administracyjny kontrola uznaniowości w tym zakresie sprowadza się w istocie do oceny, czy organ badał sprawę w zakresie przesłanek ustawowych, jak również, czy zebrał i rozważył cały materiał dowodowy.
W rozpoznawanej sprawie waga czynu, okoliczności jego popełnienia dają podstawę do stwierdzenia, że wymierzenie skarżącemu kary dyscyplinarnej ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku nie stanowi, zdaniem Sądu, dowolności co do zastosowanej sankcji.
Odnosząc się do zarzutu w zakresie nieprzesłuchania skarżącego – obwinionego w sprawie należy stwierdzić, że jest on bezzasadny. Zgodnie z art. 135f ust. 9 ustawy nieusprawiedliwiona nieobecność obwinionego w służbie, zwolnienie obwinionego od zajęć służbowych z powodu choroby oraz nieusprawiedliwione niestawiennictwo na wezwanie rzecznika dyscyplinarnego nie wstrzymują biegu postępowania dyscyplinarnego, a czynności, w których jest przewidziany udział obwinionego nie przeprowadza się lub przeprowadza w miejscu jego pobytu. Z akt sprawy wynika, że rzecznik dyscyplinarny podjął próbę przeprowadzeniu czynności w miejscu pełnienia służby A. C. Obwiniony został dwukrotnie wezwany do stawiennictwa w jednostce. Na wezwanie nie stawił się i niestawiennictwa nie usprawiedliwił. W aktach sprawy zgromadzono dowody potwierdzające podjęte próby wezwania obwinionego:
- w dniu 15 listopada 2006r. za pośrednictwem przełożonych obwinionego wysłano mu wezwanie do stawiennictwa w dniu 27 listopada 2006r. Przesyłkę awizowano dwukrotnie i wobec nie podjęcia jej w terminie zwrócono do nadawcy,
- w dniu 29 listopada 2006r. przeprowadzono ze skarżącym rozmowę telefoniczną, na podstawie której ustalono, że nie zamierzał uczestniczyć w czynnościach dowodowych,
- w dniu 6 grudnia 2006r. za pośrednictwem poczty wysłano skarżącemu wezwanie do stawiennictwa w dniu 18 grudnia 2006r. Przesyłkę dwukrotnie awizowano i zwrócono jako niepodjęta w terminie.
Z kolei zarzut, iż w postępowaniu nie przesłuchano wnioskowanych przez skarżącego świadków jest także bezzasadny. Wnioski dowodowe o przesłuchanie w charakterze świadków G. K. i R. K. wpłynęły do organu I instancji odpowiednio w dniu 14.05.2007r. i w dniu 16.05.2007r. ( k. 311 – 312 akt sprawy), a zatem już po zakończeniu czynności dowodowych w dniu 9 lutego 2007r. ( k. 269 akt sprawy) i po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy ( decyzja organu II instancji z dnia 9 maja 2007r.). Niezależnie od powyższego należy podzielić stanowisko organu II instancji, że zgromadzony w postępowaniu dyscyplinarnym materiał dowodowy w pełni uzasadniał decyzję o zakończeniu czynności dowodowych.
Bezzasadny jest również zarzut, iż postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte przez osobę nieuprawnioną, która na mocy art. 24 § 3 k.p.a. winna zostać wyłączona od udziału w sprawie, jak również, że Komendant Wojewódzki Policji, wydając polecenie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, stał się na mocy art. 28 k.p.a. stroną tego postępowania, a więc również powinien być wyłączony. Przepisy ustawy o Policji samodzielnie (odrębnie od unormowań zawartych w k.p.a.) regulują kwestie wyłączenia przełożonego dyscyplinarnego lub rzecznika dyscyplinarnego. Zgodnie z art. 135 c ust. 1 ustawy o Policji przełożony dyscyplinarny lub rzecznik dyscyplinarny podlegają obligatoryjnie wyłączeniu od udziału w postępowaniu, jeżeli:
1. sprawa dotyczy go bezpośrednio,
2. jest małżonkiem, krewnym lub powinowatym obwinionego lub osoby przez niego pokrzywdzonej w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania karnego,
3. był świadkiem czynu,
4. między nim a obwinionym lub osobą pokrzywdzoną przez obwinionego zachodzi stosunek osobisty mogący wywołać wątpliwości co do jego bezstronności.
Na gruncie rozpoznawanej sprawy obligatoryjne przesłanki do wyłączenia przełożonego dyscyplinarnego lub rzecznika dyscyplinarnego nie wystąpiły.
Z kolei stosownie do art. 135 c ust. 2 cyt. ustawy przełożonego dyscyplinarnego i rzecznika dyscyplinarnego można wyłączyć od udziału w postępowaniu dyscyplinarnym także z innych uzasadnionych przyczyn. Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia 13 października 2006r. Komendant Wojewódzki Policji w oparciu o art. 135 c ust. 2 ustawy o Policji wyłączył Komendanta Powiatowego Policji w S. - dotychczasowego przełożonego dyscyplinarnego - od udziału w postępowaniu prowadzonym przeciwko skarżącemu i wyznaczył do dalszego prowadzenia tego postępowania Komendanta Powiatowego Policji w O. Ten z kolei jako rzecznika dyscyplinarnego wyznaczył dekretacją z dnia 19 października 2006r. ( k.96 akt sprawy) podinsp. G. H., który od dnia 25 października 2006r. podjął czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy. Brak formalnego wydania postanowienia o wyłączeniu rzecznika dyscyplinarnego nie stanowi, w ocenie Sądu, takiego naruszenia przepisów postępowania dyscyplinarnego, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji oddziaływać na prawa strony. Należy również podnieść, że skarżący w żaden sposób nie wykazał by zarzucane uchybienie proceduralne uniemożliwiło mu dokonanie konkretnych czynności procesowych.
Podkreślenia również wymaga, że skarżący zwrócił się z wnioskiem do Komendanta Głównego Policji o wyłączenie Komendanta Wojewódzkiego Policji jako organu II instancji w toczącym się w stosunku do niego postępowaniu dyscyplinarnym. Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2007r. nr 203 Komendant Główny Policji odmówił wyłączenia Komendanta Wojewódzkiego Policji, stwierdzając w jego uzasadnieniu, iż nie znajduje podstaw do podjęcia takiej decyzji ( k. 299-304 akt sprawy).
Reasumując, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI