II SA/Ke 30/08

II SA/Ke 30/08 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2008-03-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-01-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Anna Żak /przewodniczący sprawozdawca/
Dorota Pędziwilk-Moskal
Jacek Kuza
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Sygn. powiązane
I OZ 624/08 - Postanowienie NSA z 2008-08-29
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2005 nr 240 poz 2027
art. 20 ust. 1 pkt1, ust. 2 pkt1, art. 22 ust. 1 pkt3
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
par. 12, par. 45
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 marca 2008r. sprawy ze skargi W. D. na decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy zmian w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
Uzasadnienie
II SA/Ke 30/08
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] znak: [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego po rozpatrzeniu odwołania S. G., W. D., H. G., M. W. od decyzji Starosty z dnia [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta S., polegającej na zmianie przebiegu granicy pomiędzy działkami oznaczonymi nr nr 1063/1 i 1063/2 a działką nr 1064 - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podano, że na wniosek S. G. było prowadzone postępowanie w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów miasta S. dot. granicy i powierzchni działki nr 1063. Decyzją z dnia [...] Starosta odmówił wprowadzenia tych zmian. Decyzja ta została uchylona przez organ wyższego rzędu w dniu 31.01.01r., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 14.09.2004r. sygn. akt II SA/Kr 764/01 oddalił skargę na decyzję z dnia [...].
Wnioskiem z dnia 10.01.2005r. S. G. i W. D. wystąpili do Starosty o wznowienie postępowania administracyjnego i ,,doprowadzenie granicy działki nr 1063, obecnie to działki nr 1063/1 i 1063/2, do stanu zgodnego z prawem."
Rozpoznając sprawę organ I instancji decyzją z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów miasta S., polegającej na zmianie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr nr 1063/1, 1063/2 a działką nr 1064, która została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy decyzją z dnia [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach po rozpoznaniu skargi W. D. i S. G. na decyzję z dnia [...] wyrokiem z dnia 13.10.2006r. sygn. akt II SA/Ke 846/05 uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z materialnoprawnych elementów stosunku prawnego, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy bez rozstrzygnięcia co do jej istoty. W przedmiotowej sprawie strony domagały się wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów, co oznaczało, że przedmiot postępowania istniał. Natomiast bezprzedmiotowość postępowania w żadnym wypadku nie może być utożsamiana z bezzasadnością żądań wysuwanych przez stronę. Bezprzedmiotowość żądania sprowadza się do braku przesłanek do uwzględnienia wniosku strony.
Rozpoznając ponownie sprawę Starosta ustalił, że nieruchomość oznaczona nr działki 1063 o pow. 0,0626 ha położona w S. została podzielona na następujące działki: 1063/1 o pow. 0,0492 ha oraz 1063/2 o pow. 0,0134 ha zgodnie z mapą projektu podziału przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficzną w dniu [...] pod nr ewidencyjnym[...]. W toku postępowania podziałowego S. G., Z.H., W. D., i H. G. przyjęli wskazane w szkicu graficznym opisane granice działki nr 1063 ustalone według stanu wykazanego w operacie ewidencji gruntów m. S. jako bezsporne. Ostateczną decyzją z dnia [...] Burmistrz Miasta i Gminy zatwierdził podział nieruchomości nr 1063 o pow. 0,0626 ha. a operat podziałowy został przyjęty do zasobu geodezyjno – kartograficznego. Aktem notarialnym z dnia [...] Rep. A nr [...] S. G. zbył współwłasność nieruchomości oznaczonej działki 1063/1 i 1063/2 w związku z czym właścicielami działki nr 1063/1 zostali W. D., Z. H., H. G., M. W., natomiast właścicielem działki nr 1063/2 jest H. G. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy Starosta ustalił, że istnieje spór o ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr 1063/1, 1063/2 a działką nr 1064. podkreślił także, że w przedmiotowej sprawie zasadne jest przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego. Ponadto archiwalne dokumenty, złożone w toku postępowania przez S. G. nie mogły stanowić podstawy zmiany wpisu do ewidencji gruntów. W związku z powyższym decyzją z dnia [...] organ I instancji odmówił dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków obrębu m. S. polegającej na zmianie przebiegu granicy pomiędzy działkami oznaczonymi nr 1063/1 i 1063/2 a działką nr 1064 podnosząc, że organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie jest właściwy do rozstrzygania sporu o własność, a w przedmiotowej sprawie występuje taki spór.
W odwołaniu od powyższej decyzji W. D., H. G., M. W. i S. G. zarzucili Starostwu łamanie prawa, domagając się doprowadzenia przez organ zamieszczonych w ewidencji gruntów danych działek nr nr 1063/1, 1063/2 do zgodności ze stanem prawnym. Podnieśli, że zgromadzone dowody jednoznacznie wskazują na przebieg granicy pomiędzy nieruchomościami. Zarzucili również nieprawidłowości we wprowadzeniu zmian w przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami. Odwołujący się domagali się dokonania zmian w ewidencji w oparciu o archiwalne dokumenty.
Organ II instancji rozpatrując odwołanie wskazał, że argumentacja organu I instancji jest prawidłowa. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu wyjaśnił, że postanowienie sygn. Sp 6/47 oraz plan z 1947r. przestały obowiązywać wraz z wejściem w życie ustawy z dnia 26.10.1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250). Na podstawie przepisów wspomnianej ustawy wydano akt własności ziemi z dnia [...] na podstawie którego właścicielami działek nr 1064 i 3217 o łącznej pow. 0,4615 ha zostali H. i M. małż. B. Natomiast na podstawie aktu własności ziemi z dnia [...] właścicielami działki nr 1063 zostali A. i M. małż. G. Powyższe akty własności ziemi zostały utrzymane w mocy decyzją Wojewódzkiej Komisji ds. Uwłaszczeń w T. z dnia [...]. W latach 1987-1989 wykonano modernizację ewidencji gruntów i budynków miasta S., w wyniku, której obliczono powierzchnię działki 1063, która wyniosła 0.0626 ha. Organ odwoławczy podkreślił, że nie ma podstaw do wprowadzenia wnioskowanej zmiany granicy pomiędzy działkami nr nr 1063/1 i 1063/2 a działką nr 1064, której właścicielem jest A. B., tym bardziej, że stan ten jest zgodny ze stanem prawnym w KW.[...]. Zmiana przebiegu granicy możliwa jest w wyniku przeprowadzenia postępowania zakończonego orzeczeniem, które może być podstawą do dokonania wpisu w ewidencji gruntów. Organ odwoławczy podkreślił ponadto, że granica pomiędzy przedmiotowymi nieruchomościami jest sporna, a tym samym sporna jest ich powierzchnia. Organ prowadzący ewidencję gruntów nie jest właściwy do rozstrzygania sporu o własność. O spornym przebiegu granicy pomiędzy w/w nieruchomościami świadczy fakt toczących sie w przeszłości między stronami przed sądem spraw cywilnych w przedmiocie zamurowania otworu okiennego w 1987r. , o przywrócenia naruszonego posiadania w 1975r.i w 1978r. ustanowienia służebności drogi koniecznej w 1975r. Organ I instancji wobec istniejącego sporu zlecił firmie "A." ustalenie przebiegu granic działek na gruncie i sporządzenie protokołu z tego ustalenia ale do czynności ustalenia granic nie doszło. W konkluzji organ odwoławczy stwierdził, ze stanowisko organu I instancji jest prawidłowe a strony w postepowaniu rozgraniczeniowym winny ustalić przebieg granicy. Dopiero ostateczna decyzja lub prawomocne orzeczenie w tym zakresie będzie podstawą ujawnienia w ewidencji9 gruntów zgodnie z art.37 ust.2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach W. D. szczegółowo opisała dokumentację geodezyjną dotyczącą nieruchomości nr 1063 i 1064 podnosząc szereg nieprawidłowości. Wskazała m.in. że od 1969r do 1989r. obowiązywała mapa pod pozycją rejestrową 228, co świadczyło, że granica między działkami nr 1063/1 ,1063/2 i działką 1064 jest prosta, a nową wadliwą granicę z uskokami wymyślono po 1989r. czego organy nie wyjaśniły i nie chcą wyjaśnić. Ponadto decyzje nie uwzględniają nadużyć, jakie miały miejsce przy utworzeniu działki nr 1064. Zarzuty skargi można ostatecznie sprowadzić do tego, że skarżąca nie zgadza się z przebiegiem granicy między działkami 1063/1, 1063/2, a działką 1064 ani też z powierzchnią tych działek.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podnosząc, że skarżąca w istocie zmierza do podważenia wpisów w księgach wieczystych prowadzonych przez SR w S. dla nieruchomości nr 1064 o pow. 0,0711 ha KW nr[...], nr.1063/2 o pow. 0.0134 ha KW nr[. ..], nr 1063/1 o pow. 0.0492 ha nr KW[...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji sprawowana jest
w granicach sprawy, przy czym sąd nie jest związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).
Dokonując tak rozumianej kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył w się w postępowaniu organów obu instancji takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uchylenia bądź stwierdzenia nieważności wydanej decyzji.
Stosownie do art. 20 ust.1 pkt.1 i ust.2 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się położenie, granice, powierzchnie gruntów oraz także ich właściciela. Według § 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454) dane dotyczące właścicieli nieruchomości uwidacznia się w ewidencji m.in. na podstawie wpisów dokonywanych w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądowych, ostatecznych decyzji administracyjnych. Natomiast aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych / §45 rozp./
Przechodząc do stanu faktycznego sprawy wskazać należy, że postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów odnośnie granicy oraz powierzchni nieruchomości oznaczonej nr.1063 położonej w S. prowadzone było od 1997r. na wniosek S. G. współwłaściciela tej nieruchomości, który podnosił, że granica między tą działką a działką nr 1064 winna przebiegać w linii prostej sięgającej w głąb nieruchomości nr 1064.
Jak wynika z akt sprawy nieruchomość oznaczona nr.1063 o pow.0.0626 ha została podzielona na działki oznaczone numerami: 1063/1 i 1063/2 zgodnie z mapą projektu podziału zaewidencjonowaną pod. nr [...] w dniu [...]. Podział nieruchomości został zatwierdzony decyzją z dnia [...] która stała się ostateczna wobec niewniesienia odwołania.
S. G. aktem notarialnym z dnia [...] zbył swój udział w w/w działkach i aktualnie współwłaścicielami działki nr. 1063/1 są W. D., Z. H., H. G. natomiast właścicielem działki nr 1063/2 jest H. G.. Wyżej wskazane dokumenty dot. podziału nieruchomości nr 1063 oraz akt notarialny stały się podstawą wprowadzenia zmian podmiotowych i przedmiotowych w ewidencji gruntów i budynków.
W. D. po wyzbyciu się udziału w w/w nieruchomościach przez S. G. i wobec podziału działki nr 1063, w dalszym ciągu popierała żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i we wniosku z dnia 10.01.2005r. domagała się wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów tym razem co do przebiegu granicy między działkami 1063/1 i 1063/2, a działką nr 1064 stanowiącą własność A. B. podnosząc m.in. że granica ta przebiega w linii prostej w odległości 70 cm od budynku mieszkalnego G./ a więc na działce nr 1064 / co wynika z szeregu dokumentów pozostających w posiadaniu organu I instancji.
Jak wynika z akt sprawy, co znalazło wyraz w uzasadnieniu decyzji organu I i II instancji instancji celem ustalenia przebiegu tej granicy, Starosta zlecił jednostce geodezyjnej "A." przeprowadzenie czynności rozgraniczających przedmiotowe nieruchomości. Strona skarżąca na miejscu sporu wskazała, że granica ta w pewnej odległości w linii prostej przebiega przez działkę nr 1064, co oznaczono linią czerowną na wyrysie z mapy / k.119, tom 1 akt. adm/, jednak w czynnościach tych odmówił udziału właściciel działki nr 1064, wobec czego do ustalenia przebiegu granicy nie doszło.
W tych okolicznościach faktycznych, organy orzekające w niniejszej sprawie uznały, iż brak jest podstaw do wprowadzenia żądanych zmian w ewidencji gruntów co do przebiegu granicy miedzy działkami nr 1063/1 i 1063/2 a działką nr 1064 , ponieważ między stronami istnieje spór co do jej przebiegu, a tym samym spór o własność nieruchomości. Organ prowadzący ewidencję gruntów nie jest uprawniony do rozstrzygania sporu o własność.
W ocenie Sądu pogląd ten jest słuszny. Wpisy w ewidencji gruntów i budynków odzwierciedlają aktualny stan prawny nieruchomości, w żaden sposób natomiast nie tworzą stanów prawnych. Ewidencja gruntów i budynków jest rejestrem stanów prawnych, które zostają ustalone przez uprawnione do tego organy. Naczelny Sąd Administracyjny w swym dotychczasowym orzecznictwie wielokrotnie wyjaśniał, że zapisy w ewidencji mają wyłącznie charakter techniczno-deklaratoryjny. Organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie mogą one natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii uprawnień wnioskodawcy do gruntu lub budynku. Stąd też poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich czy uprawnień do władania nieruchomością (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach - II SA 1824/95, II SA 1718/95 i II SA 1155/92).
W niniejszej sprawie działka nr 1063 została podzielona na dwie działki o nr nr 1063/1 i 1063/2 zgodnie z mapą projektu podziału nieruchomości, przyjętą do państwowego zasobu geodezyjno-kartograficznego w dniu [...]. Natomiast Burmistrz Miasta i Gminy ostateczną decyzją z dnia [...] zatwierdził podział wspomnianej nieruchomości. Dokumenty te wraz z aktem notarialnym z dnia [...] stanowiły podstawę ostatnich wpisów w ewidencji gruntów i budynków i dotychczas nie były przez nikogo skutecznie podważone. Dla nieruchomości tych prowadzone są księgi wieczyste.
W konkluzji stwierdzić należy, że skoro przebieg granic między nieruchomościami i ich powierzchnia są sporne, to sporu o własność przygranicznego pasa gruntu nie może rozstrzygać organ właściwy w sprawach ewidencji gruntów. O sporze między stronami co do przebiegu przedmiotowej granicy, jak to wskazał Organ II instancji w uzasadnieniu decyzji i co wynika z akt sprawy świadczą także toczące sie w przeszłosci sprawy cywilne. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że w tym stanie faktycznym ustalenie przebiegu granicy a tym samym nowej powierzchni nieruchomości może być przeprowadzone tylko w postępowaniu rozgraniczeniowym, a ostateczna decyzja bądź prawomocne orzeczenie ustalające jej przebieg będą podlegały ujawnieniu w ewidencji. Jak wyżej bowiem wskazano, zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 3 w/w ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne zmiany w ewidencji gruntów mogą być dokonywane tyko na podstawie dokumentów.
W tych okolicznościach sprawy Sąd uzanał że prawidłowo organy orzekające w sprawie przyjęły, że brak jest podstaw do dokonania zmiany wpisu w ewidencji gruntów zgodnie z żądaniem skarżącej wobec braku dokumentów źródłowych uzasadniających taki wpis.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i dlatego na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.z 2002r. nr 153, poz.153 ze zm.) oddalił skargę.