Orzeczenie · 2023-02-22

II SA/KE 3/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Miejsce
Kielcach
Data
2023-02-22
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo miejscowesamorząd terytorialnyuchwała rady gminystatut sołectwakonsultacje społecznedemokracja bezpośredniajawność głosowaniatajne głosowanieWSAProkurator

Sprawa dotyczyła skarg Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Gminy Solec-Zdrój z dnia 3 grudnia 2019 r. w sprawie przyjęcia statutów sołectw. Prokurator zarzucił istotne naruszenie prawa, w tym przeprowadzenie pozornych konsultacji z mieszkańcami oraz ujęcie w statutach zapisu zezwalającego zebraniu wiejskiemu na tajne głosowanie nad konkretną sprawą, co miało być przekroczeniem delegacji ustawowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargi. Sąd uznał, że konsultacje społeczne zostały przeprowadzone zgodnie z prawem, pomimo braku zgłoszonych uwag od mieszkańców, ponieważ organ zapewnił realne możliwości ich zgłoszenia. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego tajnego głosowania, Sąd stwierdził, że zebranie wiejskie jest formą demokracji bezpośredniej, a nie pośredniej, dlatego zasada jawności, obowiązująca organy wybierane w wyborach powszechnych, nie ma tu zastosowania w takim samym stopniu. Sąd uznał, że mieszkańcy sołectwa, jako bezpośredni uczestnicy władzy, mogą sami decydować o tajności głosowania w sprawach istotnych dla wspólnoty, co nie narusza prawa i może chronić prawo do prywatności.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących konsultacji społecznych przy tworzeniu statutów jednostek pomocniczych oraz dopuszczalności tajnego głosowania na zebraniach wiejskich.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyfiki zebrania wiejskiego jako formy demokracji bezpośredniej i nie przekłada się bezpośrednio na organy wybierane w wyborach powszechnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała rady gminy w sprawie statutów sołectw została podjęta po przeprowadzeniu rzeczywistych konsultacji z mieszkańcami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, konsultacje zostały przeprowadzone prawidłowo, pomimo braku zgłoszonych uwag od mieszkańców, ponieważ organ zapewnił realne możliwości ich zgłoszenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ zapewnił realne możliwości zgłoszenia uwag poprzez wyłożenie projektów statutów, publikację w BIP i dostarczenie sołtysom. Brak zgłoszonych uwag nie świadczy o pozorności konsultacji, gdyż udział w nich jest prawem, a nie obowiązkiem mieszkańca.

Czy możliwość tajnego głosowania na zebraniach wiejskich nad konkretnymi sprawami, ujęta w statucie sołectwa, stanowi przekroczenie delegacji ustawowej i narusza zasadę jawności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, możliwość tajnego głosowania na zebraniach wiejskich nie stanowi naruszenia prawa, ponieważ zebranie wiejskie jest formą demokracji bezpośredniej, a nie pośredniej, co uzasadnia odmienne traktowanie zasady jawności.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że zebranie wiejskie, jako forma demokracji bezpośredniej, pozwala mieszkańcom na samodzielne decydowanie o tajności głosowania, co nie narusza przepisów ustawy o samorządzie gminnym ani Konstytucji, a może nawet chronić prawo do prywatności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Gminy w sprawie przyjęcia statutów sołectw.

Przepisy (21)

Główne

u.s.g. art. 35 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Określa obowiązek rady gminy do uchwalenia statutu jednostki pomocniczej po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami.

u.s.g. art. 35 § 3

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Określa elementy, które powinien zawierać statut jednostki pomocniczej.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

Pomocnicze

u.s.g. art. 11b

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Dotyczy zasady jawności działalności organów gminy.

u.s.g. art. 14

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Dotyczy jawności głosowania na sesjach rady gminy.

u.s.g. art. 36 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Dotyczy zebrania wiejskiego jako organu uchwałodawczego sołectwa.

u.s.g. art. 36 § 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Określa obligatoryjność tajnego głosowania przy wyborze sołtysa i członków rady sołeckiej.

u.s.g. art. 5a § 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Dotyczy zasad i trybu przeprowadzania konsultacji społecznych.

Konstytucja RP art. 61 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 4 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 4 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 47

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 165 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 169 § 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.s.g. art. 40 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 91 § 4

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 94 § 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Pozorność konsultacji społecznych z mieszkańcami. • Przekroczenie delegacji ustawowej przez umożliwienie tajnego głosowania na zebraniach wiejskich.

Godne uwagi sformułowania

zebranie wiejskie nie jest formą demokracji pośredniej, lecz bezpośredniej • odpada - w ocenie Sądu - konieczność wprowadzania dodatkowego mechanizmu kontrolnego, jakim jest zasada jawnych głosowań • nie można skutecznie podważyć prawidłowo przeprowadzonej procedury konsultacyjnej z uwagi na brak czynnego udziału mieszkańców w tych konsultacjach

Skład orzekający

Sylwester Miziołek

przewodniczący

Jacek Kuza

członek

Dorota Pędziwilk-Moskal

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących konsultacji społecznych przy tworzeniu statutów jednostek pomocniczych oraz dopuszczalności tajnego głosowania na zebraniach wiejskich."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki zebrania wiejskiego jako formy demokracji bezpośredniej i nie przekłada się bezpośrednio na organy wybierane w wyborach powszechnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w samorządzie terytorialnym: znaczenia konsultacji społecznych i granic zasady jawności w kontekście demokracji bezpośredniej.

Czy tajne głosowanie na zebraniu wiejskim jest legalne? WSA rozstrzyga.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst