II SA/Ke 278/05

II SA/Ke 278/05 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2005-10-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Anna Żak /przewodniczący sprawozdawca/
Beata Ziomek
Teresa Kobylecka
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.145 pkr.1 pkt 1, art.134 par.1, art.152, art.200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art.65 par.1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 115 poz 1229
art.73 ust.1 pkt4
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne.
Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
art.3 pkt 2,6,7, art. 29 ust.1 pkt4, art.30 ust.1 pkt1, art.49b, art.51
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
Sentencja
Sygnatura akt: II SA/Ke 278/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 października 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie: NSA Teresa Kobylecka, WSA Beata Ziomek, Protokolant: Referent stażysta Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2005 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] numer [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia do stanu poprzedniego obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budowlanego na rzecz R. K. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] nr [...], po rozpatrzeniu odwołania R. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nakazującej R. K. doprowadzenie stawu do stanu poprzedniego / do powierzchni 10x15/ poprzez zasypanie samowolnie wybudowanej części stawu na działce nr ew.325/1 położonej przy ul.P. w C. na podstawie art.138 par.1 pkt.1 kpa - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazał, że organ I instancji podjął zaskarżoną decyzję na podstawie art.51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane / Dz.U.z 2000r nr 106, poz.1126 ze zm./. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek A. M., który domagał się sprawdzenia legalności budowy stawu rybnego wykonanego przez R. K.. Organ I instancji po dokonaniu oględzin w dniu 28.10.2002r, na podstawie art.50 ust.1 pkt.1 ustawy Prawo budowlane wstrzymał roboty budowlane, a następnie decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art.51 ust.1 pkt.2 tej ustawy, nakazał mu przedłożenie do dnia 30.04.2003r. inwentaryzacji wraz z opinią techniczną wykonanych robót oraz projektu robót niezbędnych do wykonania w celu doprowadzenia stawu do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami. Skarżący nie przedłożył w/w dokumentów, mimo przedłużenia terminu do ich złożenia do dnia 30.09.03r.
W związku z tym, w ocenie organu odwoławczego, decyzja organu I instancji nie narusza prawa, bo zgodnie z art.51 ust.4 Prawa budowlanego w razie niewykonania obowiązków, o których mowa w art.51 ust.1 pkt.2 i 3 właściwy organ nakazuje w drodze decyzji zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał m.in. iż zgodnie z art.29 ust.2 pkt.4 ustawy Prawo budowlane w treści obowiązującej w dacie wydania decyzji przez organ I instancji, pozwolenia na budowę nie wymagało wykonanie robót budowlanych polegających na wykonaniu i remoncie urządzeń melioracji szczegółowych, do których są zaliczane stawy rybne, jednakże roboty te zgodnie z art.30 ust.1 pkt.1 winny być zgłoszone do właściwego w sprawie organu architektoniczno-budowlanego. Organ odwoławczy wskazał także, że zarzut skarżącego odnośnie wprowadzenia w błąd przez pracowników U.G. w B., nie może stanowić podstawy do uchylenia prawidłowej decyzji organu I instancji, a roszczeń wskutek błędnego poinformowania, strona może dochodzić przed sądem powszechnym z powództwa cywilnego. Brak zgłoszenia rozpoczęcia robót nie stanowi podstawy do nakazania rozbiórki i nie została ona nakazana, ponieważ organ I instancji zmierzał do zalegalizowania robót nakazując przedłożenie odpowiednich dokumentów. Rozbiórka nie wynikła z faktu, że roboty nie zostały zgłoszone, a z faktu niewykonania obowiązku dotyczącego przedłożenia określonych dokumentów.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł R. K.. Zarzucił on naruszenie:
- art.29 ust.2 pkt.4 ustawy Prawo budowlane,
- art.65 par.1 kpa, a nadto bezpodstawne zakwalifikowanie wyrobiska po wybraniu ziemi celem rekultywacji działki, na staw rybny i nie uwzględnienie faktu, iż wyrobisko jest zaewidencjonowane na mapie wysokościowej w roku 2000r. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż organy orzekające w sprawie błędnie powołały się na art.29 ust.2 pkt..4 ustawy Prawo budowlane, który w dacie wydawania zaskarżonej decyzji i ją poprzedzającej regulował kwestię wykonywania robót budowlanych polegających na dociepleniu ścian budynków o wysokości do 12m i w żaden sposób nie dotyczył niniejszej sprawy. Ponadto skarżący podniósł, że dokonał zgłoszenia robót zgodnie z art.30 ust.1 pkt.1 Prawa budowlanego, gdyż 15.07.2002r. skierował pismo do Urzędu Gminy w B. o przystąpieniu do wybierania ziemi, jednak wbrew treści art.65 par.1 kpa Urząd Gminy nie przekazał sprawy właściwemu organowi tj. staroście, co spowodowało, że skarżący nie uzyskał odpowiednich zezwoleń. W ocenie skarżącego organy błędnie zakwalifikowały przedmiotowy obiekt jako staw rybny, ponieważ wyrobisko wypełnione wodą ze źródełek znajdujących się na jego działce nigdy nie było stawem rybnym.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację z zaskarżonej decyzji i podkreślając, że w toku postępowania administracyjnego skarżący nie kwestionował, że budował staw rybny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu, choć z innych przyczyn niż w niej wskazano. Zgodnie jednak z treścią art. 134. § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd ma prawo, a nawet obowiązek, wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet gdy dany zarzut nie został podniesiony.
W niniejszej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w 2002r. wszczął postępowanie w sprawie wybudowanego samowolnie przez R. K. stawu rybnego oraz robót budowlanych polegających na powiększeniu tego stawu.
W toku przeprowadzonych w dniu 3.10.2002r. oględzin z udziałem stron, organ I instancji opierając się na wyjaśnieniach R. K., prawidłowo ustalił, że w 1999r. skarżący nie dopełniając obowiązku zgłoszenia, wybudował na swojej nieruchomości staw, natomiast w 2002r. zaczął go powiększać od strony północnej. Jak zdaje się wynikać z uzasadnienia decyzji organu I instancji / bo nie jest to wprost wyrażone/ wcześniej na tej nieruchomości istniał staw naturalny o powierzchni 10 x 15m. Organ I instancji przyjął także, że przedmiotowy staw wykonany przez skarżącego jest stawem rybnym.
W skardze skarżący kwestionował powyższe ustalenie. Z wyjaśnień złożonych przez żonę skarżącego przed organem I instancji w dniu 16 lutego 2004r.wynika, że przedmiotowy staw jest zarybiony. Także w odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący nie kwestionował, iż przedmiotem postępowania jest staw rybny, a nawet ten fakt podkreślał, na rozprawie przed sądem wyjaśnił, że staw ten jest zarybiony na własne potrzeby, nie służy do hodowli ryb.
W świetle powyższych okoliczności nie można uznać za wadliwe stanowiska organów, że skarżący prowadzi budowę stawu rybnego, a tym samym zarzuty skargi w tym zakresie uznać należy za niezasadne.
Prawidłowo także organ odwoławczy przyjął, iż staw rybny jest zaliczany do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych. / tak stanowił art. 82 obowiązującej do dnia 31 grudnia 2001r ustawy Prawo wodne z 1974r. oraz tak stanowi art. 73 ust.1 pkt.4 ustawy Prawo wodne z 2001r. - Dz.U.01.115.1229/.
Jednak skarga podlegała uwzględnieniu z poniższych powodów.
Zdaniem Sądu, w świetle ustawy Prawo budowlane z 1994r./ Dz.U.z 2003r., nr.207, poz.2016 ze zm./ stawy rybne zaliczyć należy do obiektów budowlanych będących budowlami ziemnymi/ art.3 pkt. 3./ Zgodnie z treścią art.3 pkt.6 tej ustawy, przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego natomiast zgodnie z treścią pkt.7 tego artykułu, przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego.
Zarówno budowa stawu rybnego w 1999r. jak i wykonywane w 2002r.roboty budowlane polegające na powiększeniu jego parametrów/ zwiększenie szerokości i długości/ , a więc na rozbudowie , zgodnie z art 29 ust.2 pkt.4 w zw. z art. 30 ust.1 pkt.1.ustawy Prawo budowlane z 1994r.w brzmieniu obowiązującym w 1999r jak i w 2002r./. Dz.U z 1994.nr 89, poz .414, Dz.U.z 2000r., nr.106, poz.1126/ wymagały dokonania zgłoszenia właściwemu organowi.
Jak wynika z akt sprawy, organ I instancji ustalając, że skarżący wykonał staw rybny, a następnie go powiększył bez dokonania zgłoszenia, uznał nie uzasadniając swego stanowiska w tym zakresie, że w sprawie zachodzi inny przypadek niż w art.48 ustawy Prawo budowlane z 1994r. w brzmieniu obowiązującym do 11 lipca 2003r/ Dz.Uz 2000r. nr 106, poz.1126/ i najpierw na podstawie art. 51 ust.1 pkt 2. tej ustawy nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia w zakreślonym terminie inwentaryzacji, opinii technicznej, projektu robót w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, a następnie decyzją z dnia 10 marca 2004r., wobec niewykonania tego obowiązku, na podstawie przepisu art. 51 ust.4 ustawy cyt. ustawy zobowiązał inwestora do doprowadzenia stawu do stanu poprzedniego tj. do powierzchni stawu naturalnego - 10m x 15m.
W ocenie Sądu organ I instancji błędnie ocenił stan prawny sprawy, w związku z czym zastosował niewłaściwe przepisy prawa materialnego i tego powodu decyzja ta jako wadliwa podlega uchyleniu.
Przede wszystkim jak to wyżej rozważano, wykonanie przedmiotowego stawu rybnego i jego rozbudowę zaliczyć należy do robót budowlanych polegających na budowie obiektu budowlanego tj. budowli , która wymaga zgłoszenia. Ustawą z dnia 27 marca 2003 r.o zmianie ustawy - prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw / Dz.U. nr 80, poz. 718/, która weszła w życie z dniem 11 lipca 2003r., przyjęto w art.49b nową regulację dla spraw dotyczących legalizacji samowoli odnoszącej się do budowy obiektów budowlanych wykonanych bądź wykonywanych bez wymaganego zgłoszenia.
Zgodnie z treścią art.7 ust.1 powołanej wyżej ustawy do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, z zastrzeżeniem ust.2 który stanowi, iż do postępowań - dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ - wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy art. 1 pkt 37-39 oraz - w części odnoszącej się do art. 48 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1 - art. 1 pkt 41. Zatem z uwagi na treść tego przepisu przejściowego możliwość legalizacji przedmiotowego stawu rybnego winna być oceniana na gruncie niniejszej sprawy, właśnie w oparciu o przepis art.49 b ustawy Prawo budowlane z 1994r. / Dz.U.z 2003r., nr 207, poz.2016 ze zm/ a nie w trybie przepisów art.50 - 51 ustawy Prawo budowlane. Poza tym podkreślić należy, że zarówno zbiorniki wodne naturalne jak i zbiorniki sztuczne czyli nowo wybudowane zbiorniki wodne np. wybudowane stawy rybne, w różnym stopniu wpływają na gospodarkę wodną jak i kształtowanie środowiska przyrodniczego Rozważeniu zatem wymagać będzie w niniejszej sprawie również to, jaki jest wpływ przedsięwzięcia na gospodarkę wodną i na środowisko i przyjęcie właściwego trybu postępowania z uwzględnieniem ewentualnych ograniczeń wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązujących.
Organ odwoławczy nie zauważył powyższych uchybień organu I instancji i utrzymał w mocy wadliwą decyzję, co skutkować musi uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do zarzutu skargi, iż skarżący zgłaszał roboty budowlane w Urzędzie Gminy, to istotnie z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 15 lipca 2002r. skarżący poinformował Urząd Gminy w B. - "zgłaszam powiększenie istniejącego stawu... proszę o udostępnienie mi dojazdu do działki na wywóz ziemi". Do pisma tego skarżący dołączył mapę sytuacyjną działki. W odpowiedzi na to zawiadomienie Urząd Gminy w B. wyraził zgodę na wywóz urobku ziemi z działki nr 325/1 w C. nie podejmując innych czynności. Pismo to, jeśli uznać je za zgłoszenie wykonywania określonych robót budowlanych zostało wniesione do niewłaściwego organu - winno być skierowane do starosty jako organu architektoniczno-budowlanego. W świetle art.65 par.1 kpa jeżeli organ administracji państwowej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, powinien niezwłocznie przekazać je do organu właściwego, zawiadamiając o tym wnoszącego podanie (wniosek). Przepis ten nakłada na organ administracji obowiązek kontroli swojej właściwości rzeczowej, miejscowej i instancyjnej, chroniąc w ten sposób stronę przed skutkami nieznajomości prawa w zakresie m.in. formułowania żądań i kierowania ich do właściwych organów. Zaniedbanie tego obowiązku przez organ administracji publicznej narusza oczywiście art.65 par.1 kpa, ale nie ma wpływu na rozstrzygnięcie organu nadzoru w niniejszej sprawie.
Z powyższych względów należy uznać, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzją organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art.51 ustawy Prawo budowlane z 1994r. / Dz.U.z 2000r nr 106, poz.1126 ze zm./ polegającym na jego niewłaściwym zastosowaniu i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i art. 134 par.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w wyroku. Na podstawie art.152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji, natomiast orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia przepis art.200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.