II SA/KE 256/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Gminy Łączna na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Świętokrzyskiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Gminy Łączna z dnia 12 stycznia 2023 r. w sprawie powrotnego przejęcia Szkoły Podstawowej w Z. od Stowarzyszenia [...]. Gmina argumentowała, że stowarzyszenie naruszyło przepisy dotyczące składania wniosków o dotacje oraz wykazywało niegospodarność. Wojewoda uznał uchwałę za nieważną, wskazując na powołanie niewłaściwej podstawy prawnej (ustawa Prawo oświatowe zamiast ustawy o systemie oświaty), naruszenie przepisów dotyczących konsultacji ze związkami zawodowymi oraz wadliwą kolejność działań (rozwiązanie umowy przed podjęciem uchwały o przejęciu). Sąd administracyjny, rozpoznając skargę gminy, uznał, że uchwała rady gminy była wadliwa. Sąd stwierdził, że stowarzyszenie nie naruszyło istotnie ustawy ani warunków umowy, a podane przez gminę przyczyny ekonomiczne nie stanowiły podstawy do obligatoryjnego przejęcia szkoły. Ponadto, sąd uznał za wadliwe nadanie uchwale wstecznej mocy obowiązującej oraz błędne określenie daty wejścia w życie. Sąd podzielił jednak zarzut skargi, że uchwała nie wymagała opiniowania przez związki zawodowe. Mimo częściowego uwzględnienia argumentów gminy, sąd oddalił skargę, uznając, że uchwała rady gminy zawierała istotne naruszenia prawa, które uzasadniały rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (5)
Czy powołanie przez radę gminy jako podstawy prawnej uchwały o powrotnym przejęciu szkoły art. 9 ust. 5 ustawy Prawo oświatowe, zamiast art. 5 ust. 5j ustawy o systemie oświaty, stanowi istotne naruszenie prawa skutkujące nieważnością uchwały?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, choć powołanie niewłaściwej podstawy prawnej jest wadą, to w sytuacji tożsamości treści przepisów (art. 9 ust. 5 Prawa oświatowego i art. 5 ust. 5j u.s.o.) nie jest to samo w sobie wystarczającą podstawą do stwierdzenia nieważności uchwały, jeśli merytoryczne przesłanki do jej podjęcia nie zostały spełnione.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo powołania niewłaściwej ustawy, przepisy dotyczące powrotnego przejęcia szkoły miały podobne brzmienie w obu ustawach, co osłabia argument o istotności naruszenia w tym zakresie. Kluczowe jest jednak merytoryczne uzasadnienie uchwały.
Czy naruszenie przez stowarzyszenie obowiązku złożenia wniosku o dotację do gminy, wynikające z uchwały rady gminy, stanowi naruszenie ustawy lub warunków umowy, uzasadniające obligatoryjne powrotne przejęcie szkoły przez gminę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie obowiązku wynikającego z uchwały rady gminy, a nie z ustawy, nie jest podstawą do obligatoryjnego przejęcia szkoły. Ponadto, szkoła przekazała dane do systemu informacji oświatowej, a wniosek o dotację został ostatecznie złożony.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 5 ust. 5j ustawy o systemie oświaty wymaga naruszenia ustawy lub warunków umowy, a nie uchwały rady gminy. Brak istotnego naruszenia ze strony stowarzyszenia uniemożliwiał obligatoryjne przejęcie szkoły.
Czy uchwała rady gminy o powrotnym przejęciu szkoły, nadająca jej wsteczną moc obowiązującą od daty wcześniejszej niż data jej podjęcia, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nadanie uchwale wstecznej mocy obowiązującej bez odpowiedniego uzasadnienia i z naruszeniem zasad demokratycznego państwa prawnego jest wadliwe.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że możliwość nadania aktowi wstecznej mocy obowiązującej wymaga wykazania, że zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie, a uzasadnienie uchwały musi zawierać argumenty w tym zakresie, czego zabrakło.
Czy uchwała rady gminy o powrotnym przejęciu szkoły wymaga opiniowania przez związki zawodowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała o powrotnym przejęciu szkoły nie jest aktem prawa miejscowego ani aktem zawierającym normy generalne i abstrakcyjne, dlatego nie wymaga opiniowania przez związki zawodowe.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uchwała ma charakter organizacyjny i indywidualny, a nie powszechnie obowiązujący, co wyłącza obowiązek konsultacji związkowych wynikający z art. 19 ustawy o związkach zawodowych.
Czy uchwała rady gminy o powrotnym przejęciu szkoły, która nie jest aktem prawa miejscowego, powinna być publikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, publikacja w Dzienniku Urzędowym jest zbędna dla uchwał niebędących aktami prawa miejscowego.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że uchwała o powrotnym przejęciu szkoły nie ma charakteru aktu prawa miejscowego, a jej publikacja w dzienniku urzędowym była zbędna i mogła wprowadzać w błąd co do daty wejścia w życie.
Przepisy (33)
Główne
u.s.g. art. 18 § 2 pkt 9 lit. h
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Prawo oświatowe art. 9 § 5
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
u.s.o. art. 5 § 5j
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 148
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 98 § 1, 3 i 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 91 § 1 i 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 7 § 1 pkt 8
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Prawo oświatowe art. 80 § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
o finansach publicznych art. 12 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
o finansach publicznych art. 44 § 3
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansaniach publicznych
o finansowaniu zadań oświatowych art. 33 § 1
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
o finansowaniu zadań oświatowych art. 33 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
o finansowaniu zadań oświatowych art. 15-21, 25, 26, 28-32
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych
przepisy wprowadzające pr. oświatowe art. 260
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe
o ogłaszaniu aktów normatywnych art. 5
Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
o ogłaszaniu aktów normatywnych art. 13 § pkt 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
o ogłaszaniu aktów normatywnych art. 2 § 1 i 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
o związkach zawodowych art. 19 § 1 i 2
Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych
o związkach zawodowych art. 19
Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych
u.s.g. art. 91 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 90
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.o. art. 5 § 5g
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
u.s.o. art. 5 § 5g-5r
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
u.s.o. art. 34 § 1 lub 2
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
u.s.o. art. 104 § 1
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
u.s.o. art. 56 § 1 lub 2
Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów proceduralnych przez Radę Gminy przy podejmowaniu uchwały (wsteczna moc, data wejścia w życie, publikacja). • Brak istotnych naruszeń prawa lub warunków umowy przez stowarzyszenie, które uzasadniałyby obligatoryjne przejęcie szkoły. • Uchwała nie wymagała opiniowania przez związki zawodowe.
Odrzucone argumenty
Niewłaściwa podstawa prawna uchwały (powołanie art. 9 Prawa oświatowego zamiast art. 5 u.s.o.). • Naruszenie przez stowarzyszenie obowiązku złożenia wniosku o dotację. • Kwestie finansowe (rozrzutność i niegospodarność gminy) jako podstawa przejęcia szkoły. • Konieczność opiniowania uchwały przez związki zawodowe. • Wadliwość uchwały w zakresie nadania statutu szkole.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób jest zarzucić Stowarzyszeniu naruszenia warunków prowadzenia szkoły, określonych w umowie przekazania prowadzenia szkoły, gdyż wśród postanowień umownych brak jest zapisu w prowadzającego wymóg składania do Wójta Gminy Łączna wniosku o udzielenie dotacji • nie może być wątpliwości co do tego, że naruszenie prawa skutkujące podjęciem rozstrzygnięcia nadzorczego, które – w razie braku tego naruszenia w ogóle by nie mogło zapaść – musi być traktowane jako istotne • nie budzi wątpliwości, iż kryterium sądowej kontroli zgodności z prawem aktów nadzoru nad samorządem terytorialnym pozostaje w bezpośrednim związku z kryterium stosowanym przez organ nadzoru
Skład orzekający
Krzysztof Armański
przewodniczący
Jacek Kuza
sprawozdawca
Dorota Pędziwilk-Moskal
członek
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy złożonych kwestii proceduralnych i materialnoprawnych związanych z nadzorem nad uchwałami samorządowymi i przejmowaniem placówek oświatowych, co jest istotne dla prawników administracyjnych i samorządowców.
“Gmina kontra Wojewoda: Kto ma rację w sporze o przejęcie szkoły?”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.