II SA/KE 227/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielcach2006-12-07
NSAAdministracyjneŚredniawsa
ewidencja gruntówprawo geodezyjneprawo administracyjnepostępowanie administracyjnestrony postępowaniaczynny udział stronySkarb Państwawładanie gruntemtytuł prawny

WSA w Kielcach uchylił decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz decyzję Starosty w sprawie zmian w ewidencji gruntów, wskazując na naruszenie procedury administracyjnej, w tym brak zawiadomienia Skarbu Państwa i stron o postępowaniu.

Sprawa dotyczyła wniosku o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów, polegających na wpisaniu E.S. jako władającej działką nr 32, zamiast Skarbu Państwa i Urzędu Gminy. Starosta odmówił, a Inspektor Nadzoru utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca E.S. zarzuciła nieuwzględnienie stanu faktycznego i wieloletniego posiadania działki. WSA w Kielcach uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie prawa procesowego, w szczególności brak zawiadomienia Skarbu Państwa jako strony oraz naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę E.S. na decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów. Sprawa dotyczyła działki nr 32, gdzie skarżąca domagała się wpisania jej jako władającej, powołując się na wieloletnie użytkowanie przez jej rodzinę, które miało wynikać z aktu notarialnego z 1909 roku. Organy administracji odmówiły, wskazując, że ewidencja gruntów pełni funkcje techniczno-informacyjne i nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, a wnioskodawcy nie wykazali tytułu prawnego. WSA uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty. Sąd uznał, że organy naruszyły prawo, nie zawiadamiając o wszczęciu postępowania Skarbu Państwa, który był wpisany jako właściciel, a tym samym miał interes prawny w sprawie. Ponadto, organy naruszyły zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu, nie zawiadamiając o czynnościach procesowych i nie doręczając decyzji wszystkim stronom postępowania, w tym pierwotnym wnioskodawcom – małżonkom O. Sąd nakazał organom przy ponownym rozpoznaniu sprawy ustalić krąg stron, zawiadomić o tym Skarb Państwa (poprzez właściwy organ, który nie może być stroną postępowania) oraz zapewnić czynny udział wszystkim uczestnikom postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nieprawidłowo ustalił krąg stron, ponieważ nie zawiadomił Skarbu Państwa, który miał interes prawny w sprawie jako wpisany właściciel.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że Skarb Państwa, jako wpisany właściciel spornej działki, miał interes prawny w postępowaniu dotyczącym zmian w ewidencji gruntów i powinien zostać o nim zawiadomiony zgodnie z art. 28 i 61 § 1 KPA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

PPSA art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

KPA art. 61 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

KPA art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

PPSA art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

KPA art. 29

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

KPA art. 107

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

PGiK art. 20 § 2

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

PGiK art. 51

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

PUSA art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organy administracji przepisów KPA dotyczących ustalenia kręgu stron i zawiadomienia ich o postępowaniu. Naruszenie przez organy zasady czynnego udziału stron w postępowaniu.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów administracji o braku tytułu prawnego skarżącej i informacyjno-technicznym charakterze ewidencji gruntów (choć sąd nie rozstrzygał meritum, skupił się na procedurze).

Godne uwagi sformułowania

ewidencja gruntów pełniąc funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów ani nie nadaje tych praw. organ powołany do wydawania decyzji administracyjnych nie może być stroną postępowania.

Skład orzekający

Maria Grabowska

przewodniczący

Ewa Rojek

sprawozdawca

Mirosław Surma

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie procedury administracyjnej w sprawach dotyczących ewidencji gruntów, w szczególności obowiązek zawiadomienia wszystkich stron i zapewnienie im czynnego udziału w postępowaniu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnych naruszeń proceduralnych, a nie meritum sprawy dotyczącej prawa do gruntu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur administracyjnych, nawet jeśli sprawa dotyczy kwestii merytorycznych. Pokazuje, że błędy formalne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.

Błąd formalny w ewidencji gruntów uchyla decyzję: co musisz wiedzieć o prawach stron w postępowaniu administracyjnym.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 227/06 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2006-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Ewa Rojek /sprawozdawca/
Maria Grabowska /przewodniczący/
Mirosław Surma
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.145 par.1 pkt1b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art.28, art.61 par.1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Asesor WSA Mirosław Surma, Protokolant Krzysztof Czarnecki, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi E.S. na decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Uzasadnienie
II SA/Ke 227/06
Uzasadnienie
Na wniosek E. i L. małżonków O. Starosta Powiatowy wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia zmian w rejestrze ewidencji gruntów gminy Ł. obręb Z. odnośnie działki nr. 32. O wszczęciu postępowania oprócz wnioskodawców zawiadomiony został Urząd Gminy w Ł.
Pismem z dnia 9.VI.2004r. córka wnioskodawców E. S. przyłączyła się do wniosku . Zarówno małżonkowie O. jak też E. S. wnosili o wpisanie w ewidencji gruntów jako użytkownika działki nr. 32 położonej w Z. E. S., powołując się na fakt wieloletniego użytkowania działki przez E. S. a wcześniej jej poprzedników prawnych.
Decyzją z dnia [...] nr. [...] Starosta odmówił wprowadzenia zmiany w rejestrze ewidencji gruntów gminy Ł., obręb Z. w jednostce rejestrowej gruntowej G.64 polegającej na wykreśleniu zapisu właściciel: Skarb Państwa, użytkownik: Urząd Gminy Drogi Ł. wpisaniu w jej miejsce E. S. c. E. i L. jako władającej działką nr. 32 o pow. 0,0900 ha : droga.
W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowa działka figuruje w ewidencji gruntów jako użytek droga od momentu jej założenia w 1968 roku do dnia dzisiejszego. Jako właściciel (bez powołania tytułu własności) wpisany jest Skarb Państwa a jako użytkownik Urząd Gminy Drogi Ł.. W toku oględzin przeprowadzonych na gruncie ustalono po przesłuchaniu świadków, że droga ta istniała już w latach 30 ubiegłego stulecia. Okoliczni mieszkańcy korzystali z niej gdyż stanowiła dojazd do pól i kościoła. Na skutek ulewy pod koniec lat 60-tych XX w. droga ta została zniszczona a wskutek zaprzestania jej użytkowania zarosła i stała się nieużytkiem. Rodzina wnioskodawców swoje prawa do spornej drogi wywodzi z aktu notarialnego z 1909r. Akt własności ziemi wydany E. O. działki tej nie objął. Skoro zatem wnioskodawcy nie wykazali tytułu prawnego do działki ich wniosek nie mógł zostać uwzględniony albowiem zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 17.V.1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne( tekst jedn. Dz.U. z 2000r. Nr. 100 poz. 1086 ze zm.) ewidencja gruntów pełniąc funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów ani nie nadaje tych praw. Ewidencja rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy
1
orzekające.
Powyższa decyzja doręczona została E. S. i Wójtowi Gminy Ł.
Wskutek odwołania E. S. Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] nr. [...] zaskarżona decyzją utrzymał w mocy.
Wskazał w motywach , że zgodnie z ewidencją założoną w 1965r. we władaniu E. O. były nieruchomości o ogólnej powierzchni 1,10 ha na które w 1979r. otrzymał w trybie ustawy uwłaszczeniowej akt własności ziemi. Nieruchomości te przekazał w 1990r. córce E. S.. Zmiany w ewidencji po stronie podmiotowej wpisuje się na podstawie tytułów prawnych wykazanych w odpowiednich dokumentach. Zgodnie z art. 20 ust. 2 cytowanej ustawy z dnia 17.V.1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne w ewidencji gruntów wykazuje się właściciela gruntów, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne i prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części. Natomiast w myśl art. 51 tej ustawy w ewidencji założonej na podstawie dekretu z dnia 2.11.1955r. O ewidencji gruntów i budynków,wykazuje się, oprócz właściciela także władającego jedynie do czasu uregulowania tytułu własności. Odnosi się to do sytuacji w której władający był wpisany do ewidencji gruntów na podstawie uprzednio obowiązujących przepisów, a obecnie podjął czynności zmierzające do uregulowania - wykazania tytułu własności. W niniejszej sprawie Urząd Gminy wpisany został na zasadzie władania. Przez władającego rozumieć należy osobę fizyczną lub prawną, która ma odpowiedni tytuł prawny do władania gruntem pochodzącym od właściciela. Akt notarialny na który powołuję się skarżąca nie może stanowić tytułu prawnego albowiem przenosi na poprzedników prawnych skarżącej bliżej nieokreślone prawa. Skoro zatem E. S. nie wykazała się tytułem własności jej wniosek nie mógł być uwzględniony.
Decyzję tę organ II instancji doręczył E. S. i Wójtowi Gminy Ł.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożyła E. S. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając organowi nieuwzględnienie stanu faktycznego ustalonego w sprawie. Podniosła, że działka nr. 32 nie została uwidoczniona w akcie własności ziemi jej ojca przez celowe działanie urzędników mimo, że znajdowała się w jego posiadaniu a wcześniej jego poprzedników prawnych. O fakcie posiadania działki przez jej rodzinę świadczy akt notarialny z 1909 roku, z którego wynika ,że ich ziemie nigdy nie graniczyły a drogą a zawsze z gruntami innego sąsiada. Przyznała, że z działki tej jako uwidocznionej na gruncie drogi korzystali inni sąsiedzi ale robili to za wiedzą jej rodziny. Aktualnie od wielu lat działka zarosła i jest nieużytkiem koszonym miejscami
2
przez jej rodzinę.
W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi wywodząc jak w treści zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych(Dz.U.Nr. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wyeliminować z obrotu prawnego można jedynie taką decyzje, która narusza prawo i to w stopniu mającym wpływ na treść rozstrzygnięcia. Rozstrzygając sprawę sąd w myśl dyspozycji art. 134 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.Nr. 153 poz. 1270 ze zm.) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi.
Zaskarżona decyzja narusza prawo choć nie z przyczyn wskazanych w skardze.
W myśl art. 61 par. 1 ustawy z dnia 14.VI.1960r. Kodeks postępowania administracyjnego( tekst jedn.Dz.U. Nr.98 poz. 1071 za 200r. ze zm.) zwanej dalej kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Przepis ten w par. 4 nakłada na organ obowiązek zawiadomienia o wszczęciu postępowania wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Oznacza to, że organ obowiązany jest z urzędu ustalić, kto ma w danej sprawie interes prawny lub obowiązek zgodnie z definicja strony zawartą w art. 28 kpa a następnie wszystkie te osoby zawiadomić o wszczęciu postępowania. W sprawie niniejszej z obowiązku tego organ nie wywiązał się. Postępowanie zainicjowane zostało wnioskiem L. i E. małżonków O. .Organ I instancji ustalił, że w ewidencji gruntów jako właściciel spornej działki figuruje Skarb Państwa zaś jako jej użytkownik Gmina Łączna. Na podstawie tych ustaleń organ zawiadomił o wszczęciu postępowania zarówno wnioskodawców tj. małżonków O. jak i Gminę w Ł. Skoro jednak inicjujący postępowanie administracyjne kwestionują tytuł prawny Skarbu Państwa do będącej przedmiotem postępowania działki nr. 32 to bez wątpienia Skarb Państwa ma interes prawny w udziale w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 29 kpa stroną jako osoba prawna może być Skarb Państwa. Zadaniem organu było zatem ustalenie właściwego podmiotu reprezentującego Skarb Państwa i zawiadomienie go o
3
wszczęciu postępowania.
Nadto mimo, że postępowanie zostało wszczęte wobec małżonków O. organ tak pierwszej jak i drugiej instancji nie zawiadamiał ich o czynnościach podejmowanych w sprawie (oględziny przeprowadzone na gruncie) jak też nie doręczał im decyzji wydanych w sprawie. Oznacza to, że organy obu instancji naruszyły zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Organy swoje decyzje doręczały jedynie E. S., która w toku postępowania przystąpiła do niego.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ rozpoznający sprawę w pierwszej instancji będzie musiał przede wszystkim ustalić komu przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu. Będzie w tym względzie miał na uwadze treść art. 28 kpa. Przy zawiadomieniu odpowiedniego reprezentanta Skarbu Państwa o toczącym się postępowaniu w sprawie,należy mieć na uwadze , że organ powołany do wydawania decyzji administracyjnych nie może być stroną postępowania. Nadto organy obu instancji o swoich czynnościach powiadamiać będą wszystkie osoby uczestniczące w postępowaniu a wydane decyzje zawierać będą zgodnie z dyspozycja art. 107 kpa m.innymi oznaczenie stron, którym następnie będą one doręczane.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U.Nr. 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI