II SA/Ke 204/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Kielcach uchylił decyzję SKO w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego z powodu naruszenia procedury administracyjnej, w szczególności braku zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego (budowa kanalizacji otwartej). Sąd uznał, że organ I instancji, mimo wskazań organu odwoławczego, nie zapewnił stronom czynnego udziału w postępowaniu, nie poinformował o uzgodnieniach projektu decyzji ani o zakończeniu postępowania dowodowego. Naruszono tym samym art. 10 K.p.a. i art. 53 ust. 1 u.p.z.p. Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.
Sprawa dotyczyła skarg B. S. i H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy w Działoszycach o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego – budowy systemu kanalizacji otwartej. Skarżący zarzucali naruszenie art. 10 K.p.a. poprzez brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu oraz art. 54 u.p.z.p. z powodu braku wyjaśnienia w uzasadnieniu, jak decyzja spełnia wymagania tej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uwzględnił skargę, uchylając zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Sąd stwierdził, że organ I instancji, prowadząc postępowanie ponownie na skutek decyzji kasacyjnej SKO, nie zastosował się do wskazań organu odwoławczego. W szczególności nie poinformowano stron o uzyskaniu uzgodnienia projektu decyzji, o ostatecznym braku uzgodnień (zgoda milcząca) ani o zakończeniu postępowania dowodowego przed wydaniem decyzji. Naruszono tym samym art. 10 K.p.a. i art. 53 ust. 1 u.p.z.p. Sąd podkreślił, że decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego jest decyzją związaną, a organ jest zobowiązany wydać pozytywną decyzję, jeśli wniosek spełnia wymogi formalne i jest zgodny z przepisami. Jednakże, organ nie jest uprawniony do analizowania zasadności proponowanej lokalizacji. Sąd zasądził od SKO na rzecz B. S. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ I instancji nie zastosował się do wskazań organu odwoławczego i naruszył art. 10 K.p.a. oraz art. 53 ust. 1 u.p.z.p., nie informując stron o uzgodnieniach projektu decyzji, o zakończeniu postępowania dowodowego i nie zapewniając im możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ I instancji nie wykonał większości wskazań z decyzji kasacyjnej SKO, w tym nie poinformował stron o uzgodnieniach projektu decyzji, o ostatecznym braku uzgodnień ani o zakończeniu postępowania dowodowego. Naruszono tym samym art. 10 K.p.a. i art. 53 ust. 1 u.p.z.p., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (17)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 10 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.z.p. art. 53 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 53 § ust. 5
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 54
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.g.n. art. 6 § pkt 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
pr. wod. art. 195
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawa wodnego art. 197 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawa wodnego art. 17 § ust. 1 pkt 3 lit, a
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawa wodnego art. 16 § pkt 65
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Prawa wodnego art. 17 § ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
p.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organ I instancji art. 10 K.p.a. poprzez brak zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu. Naruszenie przez organ I instancji art. 53 ust. 1 u.p.z.p. poprzez brak zawiadomień o uzgodnieniach projektu decyzji i zakończeniu postępowania dowodowego. Niewykonanie przez organ I instancji wskazań zawartych w decyzji kasacyjnej SKO.
Godne uwagi sformułowania
organ I instancji nie poinformował stosownie wszystkich stron o zmianie, wniosku, w sposób prawem przewidziany nie poinformował stron o zakończeniu postępowania dowodowego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji organ odwoławczy wydaje bowiem decyzję kasacyjną i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wyłącznie wówczas, gdy stwierdzi że organ ten naruszył przepisy procesowe nie przeprowadzając postępowania wyjaśniającego, albo wprawdzie je przeprowadzając, ale z rażącym naruszeniem przepisów procesowych decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter decyzji związanej
Skład orzekający
Sylwester Miziołek
przewodniczący sprawozdawca
Renata Detka
członek
Krzysztof Armański
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Naruszenia procedury administracyjnej w sprawach o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego, w szczególności obowiązki organów w zakresie zapewnienia czynnego udziału stron i prawidłowego prowadzenia postępowania wyjaśniającego."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego i interpretacji przepisów K.p.a. oraz u.p.z.p.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowe problemy proceduralne w postępowaniach administracyjnych dotyczących inwestycji, co jest istotne dla praktyków. Uchylenie decyzji z powodu błędów formalnych jest częstym, ale ważnym aspektem prawa administracyjnego.
“Błędy proceduralne uchylają decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ke 204/24 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2024-11-14 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-04-11 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Krzysztof Armański Renata Detka Sylwester Miziołek /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego Hasła tematyczne Planowanie przestrzenne Sygn. powiązane II OZ 433/24 - Postanowienie NSA z 2024-09-11 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2018 poz 1945 art. 54, art. 53 ust. 1, 4, 5 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity Dz.U. 2022 poz 2000 art. 138 § 1 pkt 1, art. 138 § 2, art. 10 § 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Krzysztof Armański, po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skarg B. S. i H. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 8 lutego 2024 r. znak: SKO.PZ-71/8597/919/2023 w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach na rzecz B. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Decyzją z 8.02.2024 r. znak: SKO.PZ-71/8597/919/2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (zwane dalej "SKO"), po rozpatrzeniu odwołania H. P. i B. S. od decyzji nr BID.II.6733.04.2022 Burmistrza Miasta i Gminy w Działoszycach z 3.10.2023 r. znak: BID.II.w.6733.01.2022 w sprawie ustalenia, na rzecz Gminy Działoszyce, lokalizacji inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie systemu kanalizacji otwartej doprowadzającej wody z przepustu pod drogą gminną nr 3210004T w km 0+356, na części działek ewid. nr [...]obręb [...], oznaczonej na załączniku graficznym literami ABCDEF-A, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia SKO wskazało, że to Gmina Działoszyce wystąpiła z uzupełnianym i modyfikowanym w trakcie postępowania wnioskiem o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dla ww. inwestycji, zwracając jednocześnie uwagę że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania organów obu instancji, w wyniku czego dwukrotnie wydawano decyzje kasacyjne – z 11.07.2022 r. oraz z 19.01.2023 r. Następnie, organ I instancji, po zwrocie akt z Kolegium, przeprowadził postępowanie z uwzględnieniem stanowiska Kolegium i wydał ponownie decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego zakwestionowaną aktualnie przez strony. SKO, utrzymując w mocy to ostatnie rozstrzygnięcie, stwierdziło że organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie i zakończył je wydaniem decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, odnosząc się w sposób wyczerpujący, do wszystkich zarzutów podniesionych w trakcie postępowania. Nie naruszono przy tym zasad postępowania, w tym także przepisów wskazanych w odwołaniu. W ocenie SKO, decyzja organu I instancji jest zasadna i nie przesądza władczo o możliwości jego realizacji. Nie stanowi podstawy do rozpoczęcia robót budowlanych. Organ I instancji, rozpoznając złożony wniosek zasadnie uznał, iż wnioskowane zamierzenie stanowi inwestycję celu publicznego – mając na uwadze przepis art. 6 pkt 4 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1899 z późn. zm.), dalej "u.g.n.", zgodnie z którym, celem publicznym w rozumieniu ustawy jest budowa oraz utrzymywanie obiektów i urządzeń służących ochronie środowiska, zbiorników i innych urządzeń wodnych służących zaopatrzeniu w wodę, regulacji przepływów i ochronie przed powodzią, a także regulacja i utrzymywanie wód oraz urządzeń melioracji wodnych, będących własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego. Z kolei zgodnie z art. 195 ustawy z 20.07.2017 r. - Prawo wodne (Dz.U. z 2018 r. poz. 2268 z późn. zm.) melioracje wodne polegają na regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby i ułatwienia jej uprawy. Do urządzeń melioracji wodnych ustawodawca zaliczył rowy melioracyjne wraz z budowlami związanymi z nimi funkcjonalnie (art. 197 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego). W myśl art. 17 ust. 1 pkt 3 lit, a w związku z art. 16 pkt 65 pr. wod., przepisy ustawy dotyczące urządzeń wodnych, czyli urządzeń lub budowli służących do kształtowania zasobów wodnych lub korzystania z tych zasobów, stosuje się odpowiednio do urządzeń melioracji wodnych niezaliczonych do urządzeń wodnych. Z kolei przepisy ustawy dotyczące wykonania urządzeń wodnych stosuje się odpowiednio do odbudowy, rozbudowy, nadbudowy, przebudowy, rozbiórki lub likwidacji tych urządzeń, z wyłączeniem robót związanych z utrzymywaniem urządzeń wodnych w celu zachowania ich funkcji (art. 17 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego). Przepust nad rowem melioracyjnym jest, zdaniem SKO, niewątpliwie budowlą związaną funkcjonalnie z rowem melioracyjnym, a budowa przepustu wiąże się z przebudową rowu. Zgodnie z art. 2 pkt 5 ustawy z 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2018 r. poz. 1945), pojęcie "inwestycji celu publicznego" obejmuje działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne), oraz metropolitalnym (obejmującym obszar metropolitalny) bez względu na status podmiotu podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 u.g.n. Organ odwoławczy, mając na uwadze treść cyt. przepisów, stwierdził, że budowa wnioskowanej kanalizacji otwartej stanowi element melioracji wodnej oraz służy regulacji przepływów, a także ochronie środowiska. Wnioskowana inwestycja ma charakter inwestycji celu publicznego o znaczeniu lokalnym – co potwierdza analiza, o jakiej mowa w art. 53 ust. 3 ustawą z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz.U. 2023 r. poz. 977 ze zm.), zwanej dalej "u.p.z.p.", załączona do akt sprawy. Wynika z niej mianowicie, że przedmiotowa inwestycja mieści się w zakresie objętym pojęciem celu publicznego i będzie realizowana przez zarządcę sieci. SKO, analizując zakres planowanej inwestycji w aspekcie podniesionych w odwołaniach zarzutów, wskazało że sposób odprowadzenia wód opadowych na wskazanym w sprawie odcinku drogi nr [...] w [...] jest stanem utrwalonym. Zdaniem inwestora, ukształtowanie terenu w km 0+356 drogi gminnej wymusza niejako i w pełni uzasadnia lokalizację w tym miejscu przepustu wraz z odbiornikiem, ponieważ jest to najniższy punkt terenu. Z analizy mapy sytuacyjno-wysokościowej wynika, że pomiędzy działkami nr: [...], [...] a [...], [...] znajduje się obiekt topograficzny oznaczony symbolem "w." - woda płynąca, woda stojąca, woda w urządzeniu wodnym, rów melioracyjny, rów przydrożny i znajduje się on w najniżej położonym miejscu. Inwestor podkreślił, że w tym miejscu nie ma możliwości zagospodarowania wód w inny sposób. Byłoby to ekonomicznie nieracjonalne i niemożliwe do wykonania. W rezultacie, Gmina – aby uregulować wody opadowe i roztopowe występujące na tym terenie, a tym samym ochronić drogę gminną przed podmyciem – zaplanowała inwestycję polegającą na wykonaniu/odtworzeniu przepustu pod tą drogą gminną oraz budowę systemu kanalizacji otwartej odprowadzającej wody z przepustu na części działek ew. nr [...], [...], [...]. W przypadku podniesionej w odwołaniach kwestii braku zgody współwłaściciela działki nr [...], Gmina chce wykonać urządzenie, które w sposób bezpieczny umożliwi przejęcie, a następnie odprowadzenie wód opadowych lub roztopowych. Końcowo, organ odwoławczy podniósł, że decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter decyzji związanej – co oznacza, że w sytuacji, gdy wniosek o ustalenie takiej lokalizacji czyni zadość wymaganiom formalnym i jest zgodny z u.p.z.p. oraz przepisami ustaw szczególnych, organ jest obowiązany wydać w sprawie decyzję pozytywną. Natomiast organ nie jest uprawniony do analizowania zasadności takiej, a nie innej lokalizacji inwestycji, tj. jej proponowanego przebiegu. Skargi na ww. decyzję SKO wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach B. S. (sygn. akt II SA/Ke 204/24) i H. P. (sygn. akt II SA/Ke 205/24). W dniu 26 kwietnia 2024 r. tut. Sąd zarządził połączenie ww. spraw w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt II SA/Ke 204/24. Pismami z 9 maja 2024 r. – o tożsamej treści – B. S. i H. P. uzupełnili swoje skargi, formułując zarzuty naruszenia: - art. 10 K.p.a. w zw z art. 53 ust. 1 u.p.z.p. na skutek nie zapewnienia im przez organy obu instancji czynnego udziału w postępowaniu, a w szczególności brak zawiadomień o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i przedstawienia swego stanowiska w sprawie; - art. 54 u.p.z.p. w zw. z art. 9 i art. 11 K.p.a. na skutek braku wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w jaki sposób decyzja ta spełnia wymagania określone w art. 54 u.p.z.p. i uznania a priori przez SKO, że decyzja organu I instancji odpowiada wymogom z art. 54 u.p.z.p. przy jednoczesnym braku rzeczywistego wyjaśnienia tego zagadnienia tj. jakie elementy zaskarżonej decyzji i jej uzasadnienia determinują, że podjęte rozstrzygnięcie odpowiada wymogom z art. 54 u.p.z.p., zatem w tym zakresie decyzja SKO nie zawiera rzeczywistego uzasadnienia z jakich przyczyn decyzja organu I instancji odpowiada art. 54 u.p.z.p., a jedynie organ odwoławczy stawia w uzasadnieniu decyzji taką tezę, które nie może być uznane za rzeczywiste uzasadnienie rozstrzygnięcia (w tym zakresie). Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o uchylenie w całości decyzji organów I i II instancji, umorzenie postępowania i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jego oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. ), zwanej dalej "p.p.s.a.", z uwagi na złożenie w tym zakresie przez organ stosownego wniosku – któremu nie sprzeciwiły się strony skarżące. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Na wstępie wyjaśnić należy, że obecnie organ I instancji orzekał w niniejszej sprawie – dotyczącej lokalizacji inwestycji celu publicznego – ponownie – na skutek decyzji SKO z 19.01.2023 r. (K-II-86), którą: - uchylono poprzednią, pozytywną dla wnioskującej Gminy, decyzję z 12.10.2022 r. – tożsamą treścią rozstrzygnięcia z obecnie wydaną decyzją z 3.10.2023 r. - przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zgodnie z powołaną wówczas przez SKO podstawą prawną, tj. art. 138 § 2 K.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy (zdanie drugie cyt. przepisu). Tym samym, Burmistrz Miasta i Gminy w Działoszycach, ponownie prowadząc postępowanie w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, związany był wskazaniami organu odwoławczego, zakreślającymi jego ramy. Organ odwoławczy wydaje bowiem decyzję kasacyjną i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wyłącznie wówczas, gdy stwierdzi że organ ten naruszył przepisy procesowe nie przeprowadzając postępowania wyjaśniającego, albo wprawdzie je przeprowadzając, ale z rażącym naruszeniem przepisów procesowych, np. nie dokonując ustalenia istotnych okoliczności faktycznych sprawy wymagających przeprowadzenia postępowania w znacznej części (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12.05.2022 r. o sygn. akt II OSK 402/22, dostępny w CBOSA). Znaczenie decyzji kasacyjnej dla ponownego postępowania przed organem I instancji polega na tym, że jest ona rozstrzygnięciem procesowym i nie kształtuje stosunku materialnoprawnego. Dlatego właśnie w sposób wiążący organ odwoławczy wskazuje organowi I instancji, którego decyzja jest uchylana, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy powtórnym rozpoznaniu sprawy – będące istotne dla rozstrzygnięcia zagadnień opisanych w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej, odnoszących się wyłącznie do stanu faktycznego konkretnej, indywidualnej sprawy. Wyjaśnić też należy, że użyty w art. 138 § 2 K.p.a. zwrot "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy" oznacza, że przesłanką decyzji kasacyjnej jest brak przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, bądź też z przeprowadzeniem go w sposób niezgodny z podstawowymi zasadami tego postępowania, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Uwzględniając powyższe należy zwrócić uwagę na motywy ww. decyzji kasacyjnej SKO z 19 stycznia 2023 r. (K-II-88), w której stwierdzono, że cyt. "Jak wynika z akt sprawy, organ I instancji nie poinformował stosownie wszystkich stron o zmianie, wniosku, w sposób prawem przewidziany, nadto po uzyskaniu wszystkich uzgodnień projektu decyzji, w formie postanowień, te, nie zostały stronom doręczone w formie obwieszczenia, stosownie do dyspozycji art. 53 ust. 1 ww. ustawy (u.p.z.p.), nadto organ nie poinformował stron o zakończeniu postępowania dowodowego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji. Przedłożone akta dokumentują, w sposób jednoznaczny, że przed wydaniem kwestionowanej obecnie decyzji organ I instancji temu przepisowi istotnie uchybił, ponieważ nie poinformował stron o zmianie wniosku inwestora i nie umożliwił stronom udziału w postępowaniu przed wydaniem kwestionowanej obecnie decyzji. Nadto jak wynika z akt sprawy, organ I instancji nie ustalił prawidłowo aktualnego katalogu stron postępowania, w tym następców prawnych zmarłej strony i nie udokumentował stosownie tej kwestii. Naruszył tym samym przepisy art. 10 § 1 w związku art. 28 k.p.a., a także w konsekwencji, przepis art. 53 ust. 1 ww. ustawy." Analizując prowadzone powtórnie postępowanie w kontekście cyt. stanowiska organu odwoławczego nie budzi wątpliwości, że obecnie organ I instancji spełnił wyłącznie wymóg poinformowania stron o zmianie wniosku Gminy Działoszyce (K-III-24-31). Zestawiając bowiem pozostałe powołane wskazania SKO z zawartością akt administracyjnych, obrazujących kompleksowo przebieg ponownie prowadzonego postępowania, należy wskazać, że organ I instancji: - po pierwsze, nie zawiadomił stron o uzyskaniu postanowienia uzgadniającego lokalizację spornej inwestycji celu publicznego, wydanego przez Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Radomiu 6.07.2023 r. (K-III-54); - po drugie, jakkolwiek poinformował strony o wysłaniu projektu decyzji do uzgodnień (K-III-58-65), to zaniechał zawiadomienia ich o ostatecznym braku uzgodnień (tzw. zgoda milcząca), o których mowa w art. 53 ust. 4 u.p.z.p., przy czym w przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie – uzgodnienie uważa się za dokonane (art. 53 ust. 5 u.p.z.p.); - po trzecie, przedwczesne było (jednoczesne z ww. obwieszczeniem o wysłaniu projektu decyzji do uzgodnień) poinformowanie stron o możliwości zapoznania się z zebranymi materiałami i dowodami oraz zgłoszenia żądań, w sytuacji gdy postępowanie dowodowe nie było jeszcze zakończone – wobec otwartego terminu na wydanie ww. uzgodnień; tym samym, wbrew stanowisku SKO, organ I instancji nie zawiadomił stron o zakończeniu postępowania dowodowego, co było istotnym momentem w kontekście pouczenia ich o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w tym zakresie, co immanentnie zawiera się w wymogach z art. 10 K.p.a., którego naruszenie trafnie podnieśli oboje skarżący. Zgodnie bowiem z art. 10 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Niezależnie od powyższych uchybień wskazać również trzeba, że w toku prowadzonego przez organ I instancji postępowania – pomimo wskazań SKO – nie udokumentowano kwestii związanej z ustaleniem następców prawnych zmarłej strony, brak w tym zakresie stosownego postanowienia o stwierdzeniu nabyciu spadku/aktu poświadczenia dziedziczenia, bądź innej informacji/dokumentu. Tym samym, wbrew jednoznacznemu stanowisku SKO, zawartemu w prawomocnej decyzji kasacyjnej, organ I instancji w ponownie prowadzonym postępowaniu nie zrealizował większości wskazań, o jakich mowa w art. 138 § 2 zdanie drugie K.p.a., naruszając jednocześnie wymogi art. 10 § 1 K.p.a. oraz art. 53 ust. 1 u.p.z.p. Tymczasem, jak wynika z tego ostatniego przepisu, o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego – oraz o wydanych w jego toku postanowieniach – strony zawiadamia się w drodze udostępnienia zawiadomienia w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego organ prowadzący postępowanie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości. Inwestora oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości, na których będą lokalizowane inwestycje celu publicznego, zawiadamia się w sposób, o którym mowa w art. 39 Kodeksu postępowania administracyjnego. Końcowo, zaakcentować trzeba, że organ odwoławczy – pomimo dwukrotnego już wydania decyzji kasacyjnych i długotrwale prowadzonego postępowania w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego (zainicjowanego wnioskiem z 11.01.2022 r.) w wydanej obecnie – już trzeciej – decyzji, nie przeprowadził szczegółowej analizy usunięcia dotychczasowych uchybień, lecz ograniczył się do ogólnego stwierdzenia, że cyt. "organ I instancji, po zwrocie akt z Kolegium, przeprowadził postępowanie z uwzględnieniem stanowiska Kolegium". W tym kontekście, zważywszy na zawartość akt administracyjnych, powołane stwierdzenie SKO jawi się jako nieuprawnione, wręcz dowolne. Brak zatem było podstaw do wydania przez organ odwoławczy, w trybie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., zaskarżonej decyzji – w sytuacji gdy postępowanie nie zostało uzupełnione w sposób, o jakim mowa w wydanej poprzednio decyzji kasacyjnej. Z uwagi na stwierdzone braki prowadzonego postępowania brak było możliwości do odniesienia się do formułowanych przez skarżących zarzutów dotyczących naruszenia art. 54 u.p.z.p. W toku ponownie prowadzonego postępowania należy wykonać wskazania zawarte w omówionej wyżej decyzji kasacyjnej SKO, a następnie – w zależności od wyników prowadzonego postępowania dowodowego – zastosować właściwe przepisy prawa materialnego, tj. u.p.z.p. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej zwrot uiszczonego wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł (pkt II wyroku).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI