II SA/Ke 196/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienia organów nadzoru budowlanego dotyczące obowiązku dostarczenia oceny technicznej samowolnie wybudowanego gołębnika, stwierdzając naruszenie przepisów proceduralnych.
Sprawa dotyczyła skargi M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które uchyliło decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego gołębnika i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd administracyjny uznał, że oba postanowienia organów nadzoru budowlanego były wadliwe. Postanowienie organu I instancji, nakładające obowiązek dostarczenia oceny technicznej, zostało wydane z błędnym uzasadnieniem prawnym dotyczącym stosowania przepisów Prawa budowlanego. Postanowienie organu II instancji, uchylające postanowienie organu I instancji, również zostało wydane z naruszeniem przepisów, ponieważ organ odwoławczy nie zauważył błędów prawnych organu I instancji i błędnie ocenił potrzebę przeprowadzenia postępowania dowodowego.
Sprawa rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach dotyczyła skargi M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które uchyliło wcześniejsze postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładające na inwestorów obowiązek dostarczenia oceny technicznej samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego (gołębnika). Organy nadzoru budowlanego wielokrotnie przekazywały sprawę do ponownego rozpatrzenia, badając kwestię daty budowy obiektu i stosowania odpowiednich przepisów Prawa budowlanego. Ostatecznie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył obowiązek dostarczenia inwentaryzacji i oceny technicznej, przyjmując, że budynek został wzniesiony przed 1 stycznia 1995 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił to postanowienie, wskazując na potrzebę przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i oceny stanu technicznego przez organ I instancji. Sąd administracyjny uznał oba postanowienia za wadliwe. Postanowienie organu I instancji zostało wydane z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. z powodu błędnego uzasadnienia prawnego dotyczącego stosowania przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. do obiektu wybudowanego przed 1 stycznia 1995 r. Postanowienie organu II instancji zostało wydane z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ odwoławczy nie zauważył błędów prawnych organu I instancji i błędnie ocenił potrzebę przeprowadzenia postępowania dowodowego. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, takie postanowienie jest wadliwe, jeśli organ nie dokonał własnej oceny stanu technicznego i zgodności z przepisami, a jedynie zobowiązał inwestora do dostarczenia dokumentów.
Uzasadnienie
Postanowienie o charakterze dowodowym, nakładające obowiązek dostarczenia oceny technicznej, jest wadliwe, jeśli organ sam nie przeprowadził niezbędnych ocen i nie ocenił zgodności obiektu z przepisami, co narusza zasady postępowania dowodowego i merytorycznego rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnił skargę na podstawie art. 145 par.1 ust.1 lit. c.
p.b. art. 103 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Do obiektów, których budowa została zakończona przed wejściem w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, stosuje się przepisy poprzednio obowiązującego Prawa budowlanego z 1974 r.
k.p.a. art. 138 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
p.b. art. 81c § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości, co do jakości wyrobów budowlanych a także stanu technicznego budynku mogą nałożyć na inwestora obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen lub ekspertyz.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wadliwość uzasadnienia postanowienia organu I instancji narusza przepis art.107 par.3 kpa.
p.b. art. 37 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Argumenty
Godne uwagi sformułowania
Postanowienie organu I instancji zostało wydane na podstawie art.81 c ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Takie postanowienie ma charakter dowodowy, nie jest merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy w rozumieniu art.104 kpa i służy uzupełnieniu materiału dowodowego. Zgodnie bowiem z treścią art.103 ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. /Dz.U.z 2003r.nr 207, poz.2016/ przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylając przedmiotowe postanowienie wskazał, iż w świetle treści przepisu art.81c ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. w niniejszej sprawie organ I instancji powinien sam ocenić stan techniczny budynku i zgodność jego budowy z przepisami prawa budowlanego a następnie stwierdzić czy zachodzi możliwość doprowadzenia tego obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Skład orzekający
Anna Żak
przewodniczący sprawozdawca
Renata Detka
członek
Beata Ziomek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących obiektów wybudowanych przed 1995 r. oraz prawidłowość procedowania organów nadzoru budowlanego w sprawach samowoli budowlanej i oceny technicznej obiektów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z datą budowy obiektu i stosowaniem przepisów przejściowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje typowe problemy proceduralne w postępowaniach administracyjnych dotyczących samowoli budowlanej, co jest interesujące dla prawników procesowych i praktyków prawa budowlanego.
“Błędy proceduralne organów nadzoru budowlanego unieważniają decyzje o rozbiórce gołębnika.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ke 196/05 - Wyrok WSA w Kielcach Data orzeczenia 2005-08-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach Sędziowie Anna Żak /przewodniczący sprawozdawca/ Beata Ziomek Renata Detka Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art.145 par.1 ust.1 lit.c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016 art.103 ust.2 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art.7, art.77, art.107, art.138 par.2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Sygnatura akt: II SA/Ke 196/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 sierpnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Sędziowie: WSA Renata Detka, WSA Beata Ziomek, Protokolant: ref. stażysta Sergiusz Leydo, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia oceny technicznej obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Uzasadnienie II SA / Ke 196/05 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K., działając w oparciu o art. 37 ust.1 ustawy Prawo budowlane z 1974r. w zw. z art.103 ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. nakazał S. i A. małż. C. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego użytkowanego jako gołębnik usytuowanego na nieruchomości położonej w K. przy ul. B. Organ wskazał, że lokalizacja przedmiotowego budynku jest sprzeczna z ustaleniami planu miejscowego i narusza przepis art.3 Prawa budowlanego z 1974r. stąd zasadne jest orzeczenie rozbiórki na podstawie art.37 ust.1 pkt.1 tej ustawy. Decyzją z dnia [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania S. i A. małż. C. uchylił powyższą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. i przekazał sprawę do rozpatrzenia przez organ I instancji wskazując, że lokalizacja przedmiotowego budynku nie jest sprzeczna z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego i należy wyjaśnić czy usytuowanie tego obiektu nie narusza przepisów szczegółowych dotyczących zagospodarowania w sąsiedztwie poszczególnych sieci i urządzeń uzbrojenia terenu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. decyzją z dnia [...] na podstawie art.48 ustawy Prawo budowlane z 1994r. nakazał małż. C. rozbiórkę przedmiotowego budynku gospodarczego uznając na podstawie przedłożonych w toku postępowania map, że został on samowolnie wzniesiony po 22 maja 1995r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]uchylił także powyższą decyzję o rozbiórce i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji podając, że konieczne jest przeprowadzenie postępowania dowodowego wyjaśniającego datę budowy budynku gospodarczego celem ustalenia, czy w sprawie będą miały zastosowanie przepisy Prawa budowlanego z 1974r., czy przepisy Prawa budowlanego z 1994r. Ponownie rozpoznając sprawę, postanowieniem z dnia [...] wydanym na podstawie art.81c ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. nałożył na inwestorów A. i S. małż. C. obowiązek dostarczenia w terminie do 28 lutego 2004r. inwentaryzacji budowlanej przedmiotowego budynku gospodarczego wraz z oceną techniczną wykonanych robót budowlanych pod względem ich zgodności z zasadami sztuki budowlanej i obowiązującymi przepisami, w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości ocena techniczna powinna określać zakres i rodzaj niezbędnych przeróbek i zmian, jakie należy dokonać w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu tego postanowienia, organ przedstawił przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego i powołując się na treść zeznań zawnioskowanych przez inwestorów świadków oraz wyjaśnień stron, przesłuchanych w toku rozprawy administracyjnej, przyjął że omawiany budynek gospodarczy został wzniesiony przed dniem 1 stycznia 1995r.w związku z czym w stosunku do tego obiektu zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Organ I instancji wskazał, że zachodzą wątpliwości, co do stanu technicznego oraz poprawności realizacji wybudowanego samowolnie budynku gospodarczego i dlatego niezbędne jest dostarczenie przez inwestorów wskazanych w postanowieniu dokumentów celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł współwłaściciel sąsiedniej nieruchomości M. G. /w imieniu którego działał jako pełnomocnik ojciec K. G./ zarzucając m.in., że przedmiotowy budynek gospodarczy został wybudowany w 1999r. Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art.138 par.2 kpa po rozpoznaniu tego zażalenia, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że zgodnie z treścią art.81c ust.2 Prawa budowlanego z 1994r. organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości, co do jakości wyrobów budowlanych a także stanu technicznego budynku mogą nałożyć na inwestora obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen lub ekspertyz. Jednak organ I instancji w trakcie postępowania wyjaśniającego nie dokonał własnej oceny stanu technicznego budynku gospodarczego ani też nie ocenił zgodności jego usytuowania z przepisami warunków technicznych obowiązujących zarówno w dacie jego budowy jak i obecnie obowiązujących. Organ I instancji winien najpierw sam ocenić stan techniczny obiektu budowlanego oraz zgodność jego usytuowania z przepisami warunków technicznych a następnie stwierdzić, czy zachodzi możliwość doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem i ewentualnie nakazać stosowne zmiany i przeróbki. Ponadto organ I instancji, zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego powinien określić w jakim zakresie sporny budynek wykorzystywany jest jako gołębnik tzn. czy jest to hodowla czy hobby właścicieli działki. Wobec powyższego, z uwagi na treść art.7, 77 i 107 kpa w ocenie organu odwoławczego zaskarżone postanowienie należało uchylić. Skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł M. G. reprezentowany przez pełnomocnika - ojca K. G. Opisując przebieg postępowania administracyjnego zarzucił, iż gołębnik został wybudowany w 1999r. na dowód czego w toku postępowania administracyjnego przedstawił cztery mapy dotyczące działki nr.80. Do skargi dołączył zdjęcie przedmiotowego obiektu budowlanego podkreślając, że obiekt ten służy wyłącznie do hodowli gołębi. W konkluzji skargi wniósł o wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę gołębnika. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W sprawie niniejszej skarga podlega uwzględnieniu, aczkolwiek z innych powodów, niż przytoczone w jej uzasadnieniu. Zarówno postanowienie organu I instancji jak i postanowienie organu II instancji są wadliwe. Postanowienie organu I instancji zostało wydane na podstawie art.81 c ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Takie postanowienie ma charakter dowodowy, nie jest merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy w rozumieniu art.104 kpa i służy uzupełnieniu materiału dowodowego. Dopiero po dostarczeniu przez inwestora wymaganych dokumentów, ekspertyz, ocen organ nadzoru budowlanego w oparciu o tak zgromadzony materiał dowodowy powinien wydać merytoryczne rozstrzygnięcie. Jeśli jednak organ I instancji, jak to wynika z uzasadnienia postanowienia dowodowego, przyjmuje na podstawie zeznań świadków/ nie dokonując przy tym żadnej oceny złożonych w toku postępowania map sytuacyjno - geodezyjnych/ , że sporny obiekt został wzniesiony bez pozwolenia na budowę przed 1 stycznia 1995r., to błędnie w dalszej części tego uzasadnienia twierdzi, że w związku z tym do obiektu tego będą miały zastosowanie przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994r. Zgodnie bowiem z treścią art.103 ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. /Dz.U.z 2003r.nr 207, poz.2016/ przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do tych obiektów stosuje się przepisy poprzednio obowiązującego Prawa budowlanego z 1974 r., umożliwiające legalizację obiektu po wykluczeniu przesłanek określonych w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 tego Prawa / sprzeczność z planem oraz niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia). Wskazana wadliwość uzasadnienia, która może błędnie ukierunkować dalsze postępowanie w sprawie, wskazuje że postanowienie organu I instancji narusza przepis art.107 par.3 kpa i tylko z tej przyczyny podlega uchyleniu. Organ II instancji przede wszystkim nie zauważył w/w błędnej oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu postanowienia organu I instancji i w ogóle się do tej kwestii nie odniósł w swoim rozstrzygnięciu, a ponadto choć uchylił postanowienie organu I instancji, to z argumentacją organu odwoławczego zawartą w uzasadnieniu nie sposób się zgodzić. Przepis art.138 par.2 kpa wskazany jako podstawa prawna postanowienia będącego przedmiotem skargi stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylając przedmiotowe postanowienie wskazał, iż w świetle treści przepisu art.81c ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. w niniejszej sprawie organ I instancji powinien sam ocenić stan techniczny budynku i zgodność jego budowy z przepisami prawa budowlanego a następnie stwierdzić czy zachodzi możliwość doprowadzenia tego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Brak takiej oceny uznał za naruszenie przepisu art.7, 77 i 107 kpa. Jak już wyżej wskazano, postanowienie wydane na podstawie art.81c ust.2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. ma charakter dowodowy. W świetle okoliczności niniejszej sprawy, w ocenie Sądu organ I instancji, miał podstawy do zobowiązania inwestora do przedłożenia inwentaryzacji budowlanej i oceny technicznej spornego budynku. Dokumenty te jako elementy postępowania dowodowego / wyjaśniającego / mogą stanowić podstawę do podjęcia przez organ decyzji w przedmiocie legalizacji obiektu gospodarczego w oparciu o właściwe przepisy prawa budowlanego. Wydając kontrolowane postanowienie organ I instancji zmierzał właśnie do zgromadzenia materiału dowodowego i wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie i dlatego nie było podstaw do uznania, iż organ I instancji z tego powodu naruszył art.7, 77 i 107 kpa. Wobec powyższego uznać należy, że postanowienie organu II instancji zostało wydane z naruszeniem art.138 par.2 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na uwadze, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji podjęte zostały z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów prawa, Sąd uwzględnił skargę na podstawie art.145 par.1 ust.1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. nr 153, poz. 1270/.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI