Orzeczenie · 2025-02-27

II SA/KE 18/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Miejsce
Kielcach
Data
2025-02-27
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlaneroboty budowlanetarasutwardzenie terenuodległość od granicywarunki technicznepostępowanie administracyjnedecyzja kasacyjnasprzeciwkontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał sprzeciw J. R. od decyzji Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (ŚWINB), która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wykonania tarasu przy budynku mieszkalnym. PINB pierwotnie umorzył postępowanie, uznając wykonane prace za utwardzenie terenu, niepodlegające przepisom prawa budowlanego. ŚWINB zakwalifikował te prace jako przydomowy taras naziemny o powierzchni 20,13 m², który naruszał przepisy dotyczące odległości od granicy działki (§ 12 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych). W związku z tym uchylił decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. J. R. wniósł sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną kwalifikację robót jako tarasu oraz wadliwe zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. Sąd administracyjny oddalił sprzeciw, podkreślając, że zakres kontroli decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. jest ograniczony do oceny istnienia przesłanek do jej wydania (art. 64e P.p.s.a.). Sąd nie badał meritum sprawy, w tym prawidłowości kwalifikacji obiektu budowlanego jako tarasu czy utwardzenia terenu, ani naruszenia przepisów o odległości od granicy, ponieważ takie działania wykraczałyby poza zakres kontroli formalnej i mogłyby naruszyć prawa stron niebiorących udziału w postępowaniu sądowym. Sąd potwierdził, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., gdyż konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a uzupełnienie materiału dowodowego przekraczałoby możliwości art. 136 k.p.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wykładnia art. 64e P.p.s.a. dotycząca ograniczonego zakresu kontroli sądu w postępowaniu sprzeciwowym od decyzji kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego trybu postępowania (sprzeciw od decyzji kasacyjnej) i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii budowlanych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd administracyjny rozpoznający sprzeciw od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. może badać meritum sprawy, w tym prawidłowość kwalifikacji obiektu budowlanego i naruszenie przepisów prawa materialnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zakres kontroli w postępowaniu sprzeciwowym jest ograniczony do oceny istnienia przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej, zgodnie z art. 64e P.p.s.a. Sąd nie bada innych naruszeń prawa ani nie przesądza o prawach podmiotów, które nie mogą brać udziału w postępowaniu sądowym.

Uzasadnienie

Przepisy P.p.s.a. (art. 64e, art. 151a § 1) istotnie ograniczają kognicję sądu w postępowaniu sprzeciwowym od decyzji kasacyjnej. Sąd ocenia jedynie formalne przesłanki zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., a nie merytoryczną zasadność rozstrzygnięcia organu odwoławczego, zwłaszcza gdy dotyczy to praw stron nieuczestniczących w postępowaniu sądowym.

Czy wykonana betonowa płyta o wymiarach ok. 3,18 x 6,33 m i grubości do 0,31 m, przylegająca do budynku mieszkalnego, stanowi przydomowy taras naziemny, czy utwardzenie terenu?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii ze względu na ograniczenie zakresu kontroli w postępowaniu sprzeciwowym.

Uzasadnienie

Kwalifikacja prawna wykonanych robót budowlanych jako tarasu lub utwardzenia terenu była kluczowa dla oceny naruszenia przepisów prawa materialnego (odległość od granicy), jednak sąd administracyjny w postępowaniu sprzeciwowym nie mógł dokonać takiej oceny merytorycznej.

Czy wykonanie przydomowego tarasu naziemnego o powierzchni do 35 m², który narusza przepisy dotyczące odległości od granicy działki, może być podstawą do wszczęcia postępowania naprawczego na podstawie art. 50 Prawa budowlanego, mimo braku wymogu pozwolenia na budowę lub zgłoszenia?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii ze względu na ograniczenie zakresu kontroli w postępowaniu sprzeciwowym.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy uznał, że nawet roboty nie wymagające pozwolenia lub zgłoszenia, jeśli naruszają przepisy (np. odległość od granicy), mogą podlegać postępowaniu naprawczemu na podstawie art. 50 Prawa budowlanego, zgodnie z uchwałą NSA II OPS 1/16. Sąd nie ocenił tego poglądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono sprzeciw J. R. od decyzji Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z dnia 9 grudnia 2024 r. uchylającej decyzję PINB dla Miasta Kielce z dnia 1 października 2024 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.

Przepisy (14)

Główne

P.p.s.a. art. 64e

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądu w postępowaniu sprzeciwowym od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. - sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania takiej decyzji.

P.p.s.a. art. 151a § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia sprzeciwu, gdy zarzuty nie zasługują na uwzględnienie i brak jest okoliczności branych z urzędu.

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Pb art. 50 § ust. 1 pkt 2 i 4

Prawo budowlane

Podstawa do wszczęcia postępowania naprawczego w przypadku samowoli budowlanej lub wykonania robót budowlanych z naruszeniem przepisów.

rozp. ws. warunków tech. art. 12 § ust. 6 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Określa minimalną odległość od granicy działki dla tarasów, balkonów itp. (1,5 m).

Pomocnicze

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Pb art. 29 § ust. 1 pkt 22 i ust. 2 pkt 31

Prawo budowlane

Przepisy dotyczące budowy przydomowych tarasów naziemnych, które nie wymagają pozwolenia na budowę ani zgłoszenia.

P.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada związania sądów i organów wskazaniami prawnymi sądu w poprzedniej instancji.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ogólna zasada kontroli sądowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym (nie stosowana w pełni w przypadku sprzeciwu od decyzji kasacyjnej).

P.p.s.a. art. 145

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy do uchylenia decyzji, postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności (nie stosowane w pełni w przypadku sprzeciwu od decyzji kasacyjnej).

P.p.s.a. art. 44 § § 1 - 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Doręczenie pisma pełnomocnikowi.

P.p.s.a. art. 40 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Doręczenie pisma pełnomocnikowi.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Nieważność decyzji w przypadku rozpoznania sprawy przez organ niewłaściwy lub wydania decyzji z naruszeniem przepisów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zakres kontroli sądu w postępowaniu sprzeciwowym od decyzji kasacyjnej jest ograniczony do oceny formalnych przesłanek wydania decyzji kasacyjnej, a nie do merytorycznego badania sprawy. • Sąd nie może rozstrzygać o prawach stron, które nie brały udziału w postępowaniu sądowym.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez rozpoznanie niedopuszczalnego odwołania. • Naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. przez jego zastosowanie w sprawie. • Naruszenie art. 80 k.p.a. przez wadliwą ocenę materiału dowodowego. • Naruszenie § 12 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych przez bezzasadne uznanie naruszenia przepisów o odległości od granicy.

Godne uwagi sformułowania

Zakres kontroli decyzji wydanej w trybie art. 138 § 2 k.p.a. określony został w art. 64e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. • Sprzeciw nie jest zatem środkiem prawnym służącym kontroli materialnoprawnej podstawy decyzji, ani prawidłowości zastosowania przez organ drugiej instancji przepisów postępowania administracyjnego niezwiązanych z podstawami kasacyjnymi. • Kontrola dokonywana przez sąd administracyjny w ramach tego środka ma charakter formalny. • Przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postepowaniu była decyzja, którą [...] uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w przedmiocie umorzenia wszczętego z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wykonania tarasu przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji uznając, że jej rozstrzygnięcie wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości. • Podważenie takich poglądów przez sąd administracyjny w postępowaniu toczącym się w trybie przepisów rozdziału 3a p.p.s.a. oznaczałoby jednak naruszenie ograniczonej przez treść art. 64e tej ustawy kognicji sądu administracyjnego rozpoznającego sprzeciw od decyzji.

Skład orzekający

Jacek Kuza

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia art. 64e P.p.s.a. dotycząca ograniczonego zakresu kontroli sądu w postępowaniu sprzeciwowym od decyzji kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania (sprzeciw od decyzji kasacyjnej) i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważne ograniczenia proceduralne w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje, jak sąd może odmówić merytorycznego rozstrzygnięcia ze względów formalnych.

Sąd administracyjny nie rozstrzygnął sporu o taras. Dlaczego?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst