II SA/Ke 123/23

II SA/Ke 123/23 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2023-03-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Beata Ziomek /sprawozdawca/
Krzysztof Armański
Renata Detka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 44 par. 1-4, art. 76 par. 1, art. 58 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 marca 2023 r. sprawy ze skargi A. P., E. P. i H. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 19 grudnia 2022 r., znak: SKO.GN/70/5130/190/2022 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu dotyczącego przekazania sprawy o rozgraniczenie do sądu oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 19 grudnia 2022 r. znak: SKO.GN/70/5130/190/2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach, po rozpatrzeniu zażalenia E. P., A. P. i H. P. na wydane z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy Małogoszcz postanowienie z 1 sierpnia 2022 r. znak: OŚRGPiN.6830.2.2020 o odmowie przywrócenia terminu do przekazania sprawy o rozgraniczenie do Sądu Rejonowego w Jędrzejowie w zakresie decyzji Nr OŚRGPiN.6830.2.2020 z 26 listopada 2021 r. orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości położonych w Małogoszczu oznaczonych w rejestrach ewidencji gruntów jako działka nr [...] z działką nr [...] oraz działkami nr [...], utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu Kolegium podało, że decyzją z 26 listopada 2021 r. Nr OŚRGPiN.6830.2.2020 Burmistrz Miasta i Gminy Małogoszcz na podstawie art. 33 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne orzekł o rozgraniczeniu ww nieruchomości. Decyzja ta została doręczona stronom w trybie art. 44 k.p.a., gdyż pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki nie zostały podjęte w terminie. W konsekwencji decyzji z 26 listopada 2021 r. organ I instancji 29 listopada wydał postanowienie w którym ustalono koszty postepowania rozgraniczeniowego. Postanowienie to zostało wysłane na adres E. P., A. P. i H. P. i przez nich odebrane 3 stycznia 2023 r. Zdaniem organu I instancji, strony już choćby z tego postanowienia miały wiedzę o wydaniu decyzji rozgraniczeniowej, jednak nie podjęły żadnych działań dotyczących ustalenia, dlaczego jej nie otrzymały. Nie dołożyły starań, aby zapoznać się ze stanem sprawy. Nie było zatem podstaw do przywrócenia stronom terminu do przekazania sprawy o rozgraniczenie do Sądu Rejonowego w Jędrzejowie w zakresie decyzji z 26 listopada 2021 r.
W zażaleniu na postanowienie z 1 sierpnia 2022 r. znak: OŚRGPiN.6830.2.2020 strony nie zgodziły się z ustaleniem, że decyzja została skutecznie doręczona w trybie art. 44 k.p.a. Zarzuciły organowi niewyjaśnienie kwestii związanych z należytym powiadomieniem adresatów o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym, w sytuacji, gdy jak stwierdzili - nie mieli oni w skrzynce żadnego awizo zarówno pierwszego, jak i powrotnego. Również nie posiadali oni wiedzy z innego źródła o tym, że decyzja w sprawie już zapadła. Nie mieli bowiem świadomości, że postanowienie ustalające koszty postępowania jest konsekwencją zapadłej wcześniej decyzji rozgraniczeniowej, gdyż wówczas występowali bez pełnomocnika. Byli przekonani, że koszty te należy uiścić na poczet dalszych czynności podejmowanych w sprawie. Wbrew twierdzeniom organu o zapadłej decyzji dowiedzieli się oni dopiero w dniu 8.07.2022r. kiedy otrzymali od geodety wezwanie do stawienia się na grunt celem dokonania stabilizacji graniczników. Po otrzymaniu powyższego wezwania A. P. udała się do Urzędu Miasta i Gminy Małogoszcz celem wyjaśnienia całej sytuacji. Wtedy dowiedziała się nie tylko o tym, że decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości w przedmiotowej sprawie została wydana w dniu 26.11.2021 r., lecz również o tym, że decyzja ta w dniu 3.01.2022 r. stała się ostateczna. Zdaniem wnoszących zażalenie, mimo nałożonego na organ administracji obowiązku wykazania przestrzegania wymogów określonych w art. 44 § 2 k.p.a. organ w żaden sposób nie zbadał sprawy i nie zweryfikował, czy pracownik Poczty Polskiej dopełnił wszelkich czynności mających na celu skuteczne doręczenie decyzji rozgraniczeniowej. Organ po prostu przyjął, że skoro strona uiściła koszty postępowania rozgraniczeniowego to znana jej była treść decyzji. Strony natomiast nie odbierały korespondencji bowiem w ogóle o niej nie wiedziały, a nie jak twierdzi organ zrobiły to "bezzasadnie". Gdyby ich zamiarem było celowe nieodbieranie korespondencji, to również nie odbieraliby kolejnej zawierającej postanowienie o kosztach postępowania rozgraniczeniowego.
Rozpoznając zażalenie stron, Kolegium przytoczyło unormowania Kodeksu postępowania administracyjnego regulujące instytucję przywrócenia terminu. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 136 k.p.a. zlecił przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego organowi I instancji poprzez ustalenie: czy doręczyciel przesyłki zawierającej decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Małogoszcz Nr OŚRGPiN.6830.2.2020 z dnia 26.11.2021 r. adresowaną do H. P., A. P. i E. P., pozostawił awizo w oddawczej skrzynce pocztowej adresata oraz, czy H. P., A. P. i E. P. w związku z nieprawidłowym w ich ocenie doręczeniem ww korespondencji składali w związku z tą sytuacją u operatora pocztowego skargi na ww czynności.
W odpowiedzi na pytania organu I instancji zawarte w piśmie z 31.10.2022 r., będące w istocie powtórzeniem pytań sformułowanych przez Kolegium, a skierowane do Urzędu Pocztowego w Jędrzejowie, Poczta Polska S.A. poinformowała, że zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 23.11.2012r. Prawo Pocztowe jest zobowiązana doręczać przesyłki pocztowe adresatowi pod wskazanym adresem. Każdorazowo jest podejmowana próba doręczenia przesyłek, a w sytuacji nieobecności adresata lub osoby uprawnionej do odbioru, pozostawiane są zawiadomienia z informacją o miejscu i terminie odbioru przesyłki. Jak podkreślono w piśmie, z wyjaśnień placówki doręczającej wynika, że przesyłki o nr [....] zostały awizowane po nieudanej próbie doręczenia w dniu 1.12.2021 r. i powtórnie awizowano je w dniu 9.12.2021 r., a po upływie terminu odbioru przesyłki zwrócono do nadawcy w dniu 16.12.2021 r., same zaś zawiadomienia o przesyłkach pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresatów. Podkreślono, że termin zalegania przesyłek został zachowany, zwrotu dokonano w terminie, natomiast skargi w związku z przedmiotowymi przesyłkami nie odnotowano.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, Kolegium uznało, że organ I instancji zasadnie odmówił E. P., A. i H. P., przywrócenia terminu dotyczącego przekazania sprawy o rozgraniczenie do Sądu Rejonowego w Jędrzejowie w sprawie zakończonej decyzją OŚRGPiN.6830.2.2020 z dnia 26.11.2021 r. W ocenie Kolegium, strony postępowania nie wykazały spełnienia przesłanek pozwalających na uwzględnienie ich wniosku.
Kierując się wyjaśnieniami operatora Poczta Polska organ stwierdził, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy Małogoszcz z 26.11.2021 została nadana na adres: ul. W. [...], 28-366 Małogoszcz, ten sam dla wszystkich adresatów i skutecznie doręczona w trybie doręczenia zastępczego o jakim mowa w art. 44 k.p.a. Na zwrotnych potwierdzeniach odbioru wszystkich trzech przesyłek widnieje adnotacja, że pierwszego awizowania dokonano w dniu 1.12.2021 r., a powtórnego w dniu 9.12.2021 r., natomiast zwrot do nadawcy nastąpił w dniu 16.12.2021 r. Ponadto na przesyłkach dokonano adnotacji "zwrot nie podjęto w terminie". W ocenie Kolegium, obalenie domniemania doręczenia nie może nastąpić jedynie w oparciu o oświadczenia stron, że w ich skrzynkach pocztowych nie było awiza. Jeżeli strony dopatrzyły się nieprawidłowego funkcjonowania doręczyciela to powinny złożyć stosowne zastrzeżenia, a tego nie zrobiły. Strony nie wykazały, że nie doszło do zastępczej formy doręczenia skierowanych do nich przesyłek, a taki obowiązek istnieje w sytuacji, gdy adresat kwestionuje prawidłowość doręczenia. Kolegium zaznaczyło, że wszelkie adnotacje poczty na zwróconej przesyłce – zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru mają walor dokumentu urzędowego korzystającego z domniemania prawdziwości i dopóki to domniemanie nie zostanie obalone, dopóty organ administracji publicznej uznaje te adnotacje za pewne.
W skardze na powyższe rozstrzygnięcie wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach A. P., E. P. i H. P. zarzucili naruszenie prawa procesowego:
1. art 44 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w niniejszej sprawie doręczenie decyzji rozgraniczeniowej Nr OŚRGPiN.6830.2.2020 z 26.11.2021 r. było prawnie skuteczne, co było konsekwencją niesłusznego przerzucenia ciężaru dowodu na skarżących, podczas gdy to na Kolegium spoczywał ciężar dowodu polegający na wykazaniu, że doszło do skutecznego doręczenia w trybie tzw. "doręczenia zastępczego";
2. art. 81a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nierozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego na korzyść skarżących a konkretnie okoliczności czy doszło do skutecznego doręczenia zastępczego skarżącym przesyłek poleconych z Urzędu Miasta i Gminy Małogoszcz zawierających decyzję rozgraniczeniową;
3. art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez niedokładne a zarazem pobieżne przeprowadzenie postępowania dowodowego ograniczające się jedynie do zwrócenia się do Urzędu Pocztowego w Jędrzejowie o udzielenie odpowiedzi na pytania: "czy doręczyciel przesyłek o numerach (...) pozostawił awizo w oddawczej skrzynce pocztowej adresata" oraz "czy skarżący składali u operatora pocztowego skargę w związku z nieprawidłowym doręczeniem", przy jednoczesnym braku ustalenia jaka adnotacja widniała na kopertach przesyłek, które miały zostać doręczone oraz jaki pracownik poczty odpowiadał za doręczenie przesyłek w tym dniu;
4. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 §1 k.p.a. poprzez niezasadne utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji odmawiającego skarżącym przywrócenia terminu dotyczącego przekazania sprawy o rozgraniczenie do Sądu Rejonowego w Jędrzejowie w zakresie decyzji z dn. 26.11.2021 r. w sytuacji, gdy skarżący uprawdopodobnili, że uchybienie terminu nastąpiło bez ich winy.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu II instancji w całości oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania wg norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący stwierdzili, że wbrew twierdzeniom Kolegium, to organ a nie skarżący powinien uprawdopodobnić, iż doszło do skutecznego doręczenia zastępczego. Z orzecznictwa wynika, że dla przyjęcia skutecznego doręczenia stronie decyzji w trybie art. 44 k.p.a. konieczne jest wykazanie przez organ administracji, że placówka pocztowa zawiadomiła adresata o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym, przy czym dla ustalenia daty uznania przesyłki za doręczoną istotne jest, kiedy do tego zawiadomienia doszło. Przede wszystkim organ powinien wykazać, że placówka pocztowa zawiadomiła adresata o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym oraz wykazać, że awizowanie przesyłki było prawidłowe. Co prawda organ zwrócił się do Urzędu pocztowego w Jędrzejowie celem uzyskania informacji czy doręczyciel przesyłek o numerach: [...] nadanych w dn. 29.11.2021 r. zawierających decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Małogoszcz znak: OŚRGPiN.6830.2.2020 z 26.11.2021 r. adresowanych do H. P., A. P. i E. P., pozostawił awizo w oddawczej skrzynce pocztowej adresata oraz, czy skarżący w związku z nieprawidłowym w ich ocenie doręczeniem ww decyzji składali u operatora pocztowego skargę na ww czynności, jednakże czynności te nie były wystarczające do stwierdzenia, że doszło do prawidłowego doręczenia. W odpowiedzi na pismo organu, Poczta Polska S.A. poinformowała, że przesyłki zostały awizowane po nieudanej próbie doręczenia w dniu 1.12.2021 r., powtórnie awizowano je 9.12.2021 r. a po upływie terminu odbioru przesyłki zwrócono do nadawcy w dniu 16.12.2021 r., zaś same zawiadomienia o przesyłkach pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresatów.
Zdaniem skarżących, odpowiedź Poczty Polskiej S.A. była lakoniczna i ogólna, tak że nie sposób było przyjąć jedynie na jej podstawie fikcji doręczenia. Zapewnienia Poczty nie zostały niczym poparte. Organ powinien nie tylko ustalić jakie adnotacje widniały na przesyłkach o wskazanych numerach, a co za tym idzie czy rzeczywiście widnieje na nich zapis, że w dniu 1.12.2021 r. nie udało się doręczyć przesyłek skarżącym oraz powtórnie awizowano je 9.12.2021 r., lecz również zbadać, który z pracowników Poczty Polskiej był wówczas odpowiedzialny za doręczenie tych przesyłek i czy w ostatnim czasie na tego pracownika wpływały jakieś skargi. Organ I instancji przyjął jedynie, że skoro skarżący nie składali u operatora pocztowego żadnej skargi na ww czynności to wina w uchybieniu terminu leży po ich stronie. W orzecznictwie wskazuje się, że pismo pozostawione w aktach sprawy jest tym pismem, które doręczono w sposób opisany w art. 44 § 4 k.p.a. Musi ono zatem składać się nie tylko z koperty, ale również z umieszczonej tam zawartości, bowiem dopiero kontrola koperty wraz z zawartością pozwala uznać, że chodzi o doręczenie konkretnego aktu, wskazanego w potwierdzeniu odbioru. Potwierdzenie to również musi znajdować się w aktach sprawy, bo na nim zostaje uwidoczniona przyczyna i data braku doręczenia zwykłego oraz stempel pocztowy z datą awizowania przesyłki (wyrok NSA z 18.9.2008 r., I OSK 1314/07). Okoliczności dotyczące sposobu, w jaki adresat został zawiadomiony o nadejściu przesyłki oraz gdzie i w jakim terminie może ją odebrać, nie mogą bowiem nasuwać wątpliwości i muszą wynikać z materiału dowodowego sprawy, a przede wszystkim z tzw. zwrotnego potwierdzenia odbioru dołączonego do doręczanej przesyłki, gdyż to na nim powinna znajdować się adnotacja doręczyciela o dopełnieniu wszystkich wskazanych przez powołane przepisy warunków pozwalających na stwierdzenie skuteczności doręczenia. W odmiennym przypadku, brak jest podstaw do przyjęcia domniemania doręczenia i łączenia z wadliwym doręczeniem skutków prawnych, jakie można wywodzić jedynie ze skutecznego doręczenia przesyłki stronie. Przyjęcie fikcji doręczenia pisma rodzi bowiem doniosłe skutki dla stron postępowania administracyjnego i dlatego nie może nasuwać żadnych wątpliwości.
Według skarżących, nie zostało chociażby uprawdopodobnione, że pracownik Poczty Polskiej pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej skarżących zawiadomienia o przesyłkach, jak i powtórne awiza. W takim przypadku nie sposób przyjąć, że doszło do skutecznego doręczenia zastępczego, skoro kluczowa okoliczność w sprawie nadal pozostaje niewyjaśniona. Nadto nie bez znaczenia pozostaje również okoliczność, że spór dotyczy nieprawidłowego doręczenia 3 przesyłek poleconych, a nie tylko jednej z nich. W związku z tym, jeżeli pracownik poczty dokonałby prawidłowo wszelkich czynności, w oddawczej skrzynce pocztowej adresatów powinny znajdować się 3 zawiadomienia o przesyłkach oraz 3 powtórne awiza. Tak jak w przypadku jednego awiza istnieje możliwość, że gdzieś by się zagubiło, tak w przypadku 6 szansa jest raczej niewielka. Podkreślić również należy, iż skarżący nie mieli żadnego interesu w tym, aby nie odbierać korespondencji z Urzędu Miasta i Gminy Małogoszcz. Wręcz przeciwnie, mieli oni świadomość, że takim działaniem tylko by sobie zaszkodzili. Co więcej, gdyby ich zamiarem było celowe nieodbieranie korespondencji z UMiG to również nie odebraliby kolejnej korespondencji zawierającej postanowienia o kosztach postępowania rozgraniczeniowego.
Zgodnie ze stanowiskiem skarżących, organ odwoławczy niesłusznie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji, w sytuacji gdy oni uprawdopodobnili, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn od nich niezależnych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Stosownie do art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu, należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Przesłanką przywrócenia terminu na podstawie tego przepisu jest zatem uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że do uchybienia terminu doszło bez jego winy. Z kolei przez brak winy, o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.a., należy rozumieć sytuacje, w których z przyczyn obiektywnie niezależnych, nawet przy zachowaniu najwyższej staranności, strona nie miała możliwości dochowania ustawowego terminu. Powyższe oznacza, że przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie jest dopuszczalne, gdy strona zawiniła uchybienie terminu, choćby w postaci lekkiego niedbalstwa (por. wyroki NSA z 20 września 2018 r., sygn. akt II OSK 2369/16, z 19 maja 2021 r., sygn. akt I OSK 2539/20; CBOS). Aby uprawdopodobnić brak winy, strona postępowania winna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do momentu wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (zob. wyrok WSA w Kielcach z 17 listopada 2022 r. I SA/Ke 361/22, LEX nr 3437662). Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, nieznajomość prawa, "przeoczenie" wynikające ze słabej znajomości procedury, oczekiwanie na poradę profesjonalisty. Jak podkreśla się w orzecznictwie, przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminowi nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy podjęciu największego w danych warunkach wysiłku.
W stanie faktycznym kontrolowanej sprawy jako przyczynę uchybienia terminu do żądania przekazania sprawy o rozgraniczenie do Sądu Rejonowego w Jędrzejowie w zakresie decyzji Nr OŚRGPiN.6830.2.2020 z 26 listopada 2021 r. orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości położonych w Małogoszczu oznaczonych w rejestrach ewidencji gruntów jako działka nr [...] z działką nr [...] oraz działkami nr [...], skarżący wskazują brak zawiadomienia w formie awiza, o pozostawieniu skierowanych do nich przesyłek, zawierających ww decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Małogoszcz z 26 listopada 2021 r. Tym samym podważają przyjęcie przez organy, że doszło do skutecznego doręczenia tej decyzji w trybie art. 44 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ.
§ 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata.
§ 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.
§ 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
W orzecznictwie przyjmuje się, że o prawidłowym (skutecznym) doręczeniu zastępczym dokonanym w trybie art. 44 k.p.a. można mówić wówczas, gdy są spełnione wszystkie warunki określone w tym przepisie tj. adresat musi być zawiadomiony zarówno o pozostawieniu pisma, jak i miejscu gdzie można je odebrać i o terminie odbioru, a zwrotne potwierdzenie odbioru musi być wypełnione czytelnie wraz z podpisem listonosza. W rozpoznawanej sprawie każde z trzech awizo znajdujących się w aktach sprawy zostało czytelnie wypełnione oraz podpisane. Wynika z nich, że przesyłki zaadresowane dla każdego ze skarżących na ten sam adres z powodu niemożności ich doręczenia w sposób wskazany w punkcie 1, pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w UP Małogoszcz w dniu 01 grudnia 2021 r., zawiadomienie o pozostawieniu pisma w tym UP, wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie 7 dni od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata (pkt 2). W punkcie 3 zaznaczono, że z powodu niepodjęcia w terminie 7 dni, pismo awizowano powtórnie w dniu 9.12.2021 r., zaś w punkcie 4 stwierdzono, że pismo zostało zwrócone 16.12.2021 r., gdyż adresat nie podjął awizowanego pisma. Na każdej z trzech kopert widnieje adnotacja o pierwszym awizowaniu w dniu 1 grudnia 2021 r. i powtórnym awizowaniu dnia 09.12.2021 oraz adnotacja "zwrot nie podjęto w terminie" – wszystkie opatrzone stosowną pieczęcią i parafą listonosza. Potwierdzenie dokonanych czynności doręczenia przesyłek stanowi pismo Poczty Polskiej S.A. Biuro Wsparcia Klientów z 14 listopada 2022 r.
Kolegium trafnie wskazało, że adnotacje poczty na zwróconej przesyłce – zamieszczone na kopercie i na zwrotnym potwierdzeniu jej odbioru mają walor dokumentu urzędowego korzystającego z domniemania prawdziwości i dopóki to domniemanie nie zostanie obalone, dopóty organ administracji publicznej uznaje te adnotacje za pewne. Według bowiem art. 76 § 1 k.p.a., dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że nie doszło do obalenia tego domniemania.
W kontekście art. 58 § 1 k.p.a. to na stronie spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia braku winy w niedochowaniu terminu, w tym wykazania, że istotnie zaistniała taka przeszkoda faktyczna, która wykluczała możność terminowego dokonania czynności procesowej. Uwzględniając treść art. 76 § 1 k.p.a., jeżeli są spełnione wymogi przewidziane w art. 44 § 1 k.p.a., jak to ma miejsce w kontrolowanym przypadku, to strona nie może przerzucać ciężaru dowodu na organ żądając od niego prowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie doręczenia przesyłki, sama pozostając w tym zakresie bierna. Brak zatem podstaw do żądania, by organ wymagał od Poczty Polskiej zbadania, który z jej pracowników był odpowiedzialny za doręczenie spornych przesyłek i czy w ostatnim czasie na tego pracownika wpływały jakieś skargi. Słusznie podnosi Kolegium, że obalenie domniemania doręczenia nie może nastąpić jedynie w oparciu o oświadczenia stron o braku pozostawienia awiza w skrzynkach pocztowych. Wprawdzie wystarczającym środkiem jest uprawdopodobnienie, które zwolnione jest od ścisłych formalności, jednakże, co należy podkreślić, zadaniem stron jest przekonanie organu orzekającego o prawdziwości graniczącej niemalże z pewnością, co do twierdzeń formułowanych we wniosku o przywrócenie terminu. Argumenty kwestionujące skuteczność doręczenia w ocenie Sądu są gołosłowne i nie podważają w tym zakresie prawidłowych ustaleń organu.
W tej sytuacji, całokształt informacji pochodzących od Poczty Polskiej pozwalał organowi przyjąć, że zostały spełnione wymogi wynikające z art. 44 k.p.a., a w konsekwencji, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy Małogoszcz z 26 listopada 2021 r. została skutecznie doręczona w trybie doręczenia zastępczego, uregulowanego w tym przepisie.
Powoływanie się skarżących na brak świadomości prawnej, co do zdarzeń poprzedzających wydanie postanowienia o ustaleniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego, nie może usprawiedliwiać braku działania. Skarżący uczestnicząc w postępowaniu rozgraniczającym powinni zdawać sobie sprawę z wagi toczącego się postępowania, a zatem wiedzieć, że nie mając znajomości przepisów, powinni zadbać o pełnomocnika. Korzystanie z profesjonalnego pełnomocnika dopiero na etapie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, świadczy o braku dbałości o własne interesy.
W świetle podnoszonych okoliczności Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo przyjęło, że strony skarżące nie uprawdopodobniły braku winy w uchybieniu terminu do przekazania sprawy o rozgraniczenie do Sądu Rejonowego w Jędrzejowie zakończonej wydaniem decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Małogoszcz Nr OŚRGPiN.6830.2.2020 z 26 listopada 2021 r. orzekającej o rozgraniczeniu.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 81a § 1 k.p.a. Wobec wyjaśnienia wszystkich okoliczności mających znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego w kontrolowanej sprawie, przepis ten nie znajdował zastosowania.
W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 r. poz. 259).