II SA/Ke 114/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielcach2022-05-31
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanewarunki techniczneodległość od granicyroboty budowlanenadzór budowlanysamowola budowlanabudynek mieszkalnygranica działki

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję nakazującą wykonanie robót budowlanych w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z przepisami dotyczącymi odległości od granicy działki.

Skarżący kwestionowali decyzję nakazującą zamurowanie okien i balkonów w budynku mieszkalnym, argumentując, że granica działki została ustalona po wybudowaniu obiektu. Sąd uznał, że budynek narusza przepisy dotyczące odległości od granicy działki, zarówno te obowiązujące w czasie budowy, jak i obecnie, i oddalił skargę.

Sprawa dotyczyła skargi A. K. i E. K. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z przepisami techniczno-budowlanymi. Głównym zarzutem było naruszenie przepisów dotyczących odległości budynku od granicy działki, w szczególności obecność otworów okiennych i balkonu w ścianie południowej, usytuowanej w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy. Skarżący twierdzili, że granica działki została ustalona po wybudowaniu budynku i oddaniu go do użytkowania, a organ nadzoru budowlanego nie powinien wszczynać postępowania. Sąd, związany wcześniejszą oceną prawną NSA, uznał, że budynek narusza przepisy § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. oraz wcześniejsze rozporządzenie z 1994 r. Sąd podkreślił, że postępowanie w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego jest możliwe nawet po przyjęciu zawiadomienia o zakończeniu budowy, a kwestia przebiegu granicy w dacie budowy była już rozstrzygnięta w poprzednich postępowaniach. W związku z tym skargę oddalono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ nadzoru budowlanego może nakazać wykonanie takich robót, ponieważ naruszenie przepisów dotyczących odległości od granicy działki miało miejsce w dacie budowy, niezależnie od późniejszego ustalenia przebiegu granicy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że naruszenie przepisów § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, miało miejsce w dacie budowy, a późniejsze ustalenie granicy działki nie sanuje tego naruszenia. Postępowanie w trybie art. 51 Prawa budowlanego jest dopuszczalne nawet po zakończeniu budowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 51 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 50 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 4

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12 § 1

Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 1 § pkt 38

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek narusza przepisy dotyczące odległości od granicy działki (otwory okienne, balkon). Naruszenie przepisów miało miejsce w dacie budowy i nie zostało sanowane przez późniejsze ustalenie granicy. Postępowanie w trybie art. 51 Prawa budowlanego jest dopuszczalne nawet po zakończeniu budowy i przyjęciu zawiadomienia o jej zakończeniu.

Odrzucone argumenty

Granica działki została ustalona po wybudowaniu budynku, co wyłącza możliwość nakazania robót. Organ nie powinien wszczynać postępowania, gdyż budynek został oddany do użytkowania na podstawie zgłoszenia bez sprzeciwu. Przepisy rozporządzenia z 2002 r. dotyczące bezpieczeństwa pożarowego mogły mieć zastosowanie, a nie odległości od granicy.

Godne uwagi sformułowania

związany, zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...), oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania zawartymi w wyroku tutejszego Sądu z 11 kwietnia 2018 r., II SA/Ke 153/18. przyjęcie przez organ zawiadomienia o przystąpieniu do użytkowania danego obiektu budowlanego nie jest tożsame z wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, która, dopóki nie zostanie uchylona, korzysta z domniemania jej prawidłowości. brak jest także podstaw prawnych do tego, aby zawiadomieniu o przystąpieniu do użytkowania budynku i przyjęciu takiego zawiadomienia przez właściwy organ przyznać moc sanującą wszelkie odstępstwa zrealizowanego obiektu od pozwolenia na budowę czy też obowiązujących przepisów.

Skład orzekający

Beata Ziomek

przewodniczący

Jacek Kuza

sprawozdawca

Agnieszka Banach

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących odległości od granicy działki, dopuszczalności postępowania naprawczego po zakończeniu budowy oraz znaczenia zgłoszenia zakończenia budowy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przebiegu granicy działki po wybudowaniu budynku i naruszenia przepisów techniczno-budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie przepisów budowlanych od samego początku, nawet jeśli późniejsze zmiany administracyjne lub prawne mogą wydawać się korzystne dla właściciela nieruchomości.

Granica działki przesunięta po budowie? Sąd wyjaśnia, kiedy można nakazać roboty budowlane.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 114/22 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2022-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Agnieszka Banach
Beata Ziomek /przewodniczący/
Jacek Kuza /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2090/25 - Postanowienie NSA z 2025-10-15
II OSK 2162/22 - Wyrok NSA z 2025-04-08
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151, art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2020 poz 471
art. 1 pkt 38
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Ziomek Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Banach Protokolant Starszy inspektor sądowy Sebastian Styczeń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2022 r. sprawy ze skargi A. K. i E. K. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] stycznia 2022 r. [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych oddala skargę.
Uzasadnienie
Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r. [...], po rozpatrzeniu odwołania A. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] listopada 2021 r. nakazującej inwestorowi A. K. wykonanie w terminie do 30 maja 2022 r. robót niezbędnych do doprowadzenia budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] i [...] w miejscowości N. S. do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami techniczno- budowlanymi tj.:
- demontaż istniejącego okna o wymiarach 1,42 x 1,12 m w ścianie południowej budynku i zamurowanie tego otworu materiałem ściennym o odpowiedniej odporności ogniowej;
- demontaż istniejących drzwi balkonowych o wymiarach 0,85 x 2,12 m w ścianie południowej budynku i zamurowanie tego otworu materiałem ściennym o odpowiedniej odporności ogniowej;
- demontaż istniejącego okna o wymiarach 0,83 x 0,52 m w ścianie południowej budynku i zamurowanie tego otworu materiałem ściennym o odpowiedniej odporności ogniowej;
- rozbiórkę płyty balkonowej o wymiarach 0,88 x 4,10 m w ścianie południowej budynku od strony działki [...],
a po upływie wyznaczonego terminu lub na wniosek inwestora sprawdzone zostanie wykonanie nałożonego obowiązku i wydana zostanie decyzja w oparciu o art. 51 ust.3 ustawy Prawo budowlane.
W uzasadnieniu Wojewódzki Inspektor podniósł, że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez organy obu instancji. Jednak zarówno decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z [...] października 2017 roku, umarzająca w całości wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie budynku mieszkalnego zlokalizowanego w miejscowości N. S. 19B na działkach nr geod. [...] i [...], jak i utrzymująca to rozstrzygnięcie w mocy decyzja Inspektor Nadzoru Budowlanego z [...] stycznia 2018 r., zostały uchylone przez WSA w Kielcach wyrokiem z 11 kwietnia 2018 r. II SA/Ke 153/18. Przedstawiając wskazania co do dalszego postępowania zawarte w tym wyroku organ odwoławczy podał, że przedmiotem tego postępowania jest składający się z parteru, piętra i poddasza użytkowego budynek mieszkalny wybudowany do około 2001 r. na działkach obecnie nr ewid. [...] i [...] i usytuowany w odległości od 1,49 do 1,78 m od granicy pomiędzy działkami. W ścianie południowej budynku, to jest od strony granicy pomiędzy działkami E. W. i E. i A. K. są dwa okna, drzwi balkonowe i płyta balkonowa.
Organ odwoławczy stwierdził, że takie usytuowanie budynku nie jest zgodne zarówno z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie obowiązującego w czasie budowy tego budynku, jak i § 12 ust. 1 obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, bowiem ustawodawca nie dopuszcza możliwości sytuowania ściany z otworami okiennymi w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy. Dodatkowo według § 12 ust. 6 obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, odległość od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 1,5 m do balkonu, zatem istnienie płyty balkonowej nie jest zgodne z przepisami.
Organ II instancji uznał, że kierując się wytycznymi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach zawartymi w wyroku z 11 kwietnia 2018 r., II SA/Ke 153/18, które zostały zaakceptowane przez NSA w Warszawie wyrokiem z 17 maja 2021 r., II OSK 2322/18 i mając na uwadze istniejący stan faktyczny w niniejszej sprawie, doprowadzenie do usunięcia powyższej niezgodności wymaga wydania na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane stosownego rozstrzygnięcia.
Odpowiadając na argumenty odwołania dotyczące możliwości prowadzenia postępowanie nawet po przyjęciu bez sprzeciwu zawiadomienia o zakończeniu budowy i wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie oraz ustalania gdzie przebiegała granica w momencie wydawania pozwolenia na budowę, samej budowy i odbioru budynku organ podał, że te sprawy zostały wyjaśnione w uzasadnieniu wyroku WSA w Kielcach. Jednocześnie dodał, że przepisy § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zawarte w dziale II, mające zastosowanie w tej sprawie, dotyczą odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną, natomiast przepisy przeciwpożarowe, o których pisze skarżący w odwołaniu, zawarte są w dziale VI tego rozporządzenia. Z § 12 ww. rozporządzenia wprost wynika, że ściana budynku usytuowana w odległości co najwyżej 3 m od granicy powinna być pełna i nie ma potrzeby sprawdzania na podstawie odrębnych przepisów, czy takie usytuowanie ściany z otworami zagraża życiu ludzi.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję, domagając się jej uchylenia i umorzenia postępowania, A. K. i E. K. zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 w związku z art. 12 kpa poprzez zaniechanie rozpoznania meritum sprawy, art. 8 § 1 kpa poprzez zupełne zignorowanie stanu faktycznego, a także naruszenie § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez ich zastosowanie w ustalonym stanie faktycznym, podczas gdy sporny budynek spełnia wymagania wskazane w tym rozporządzeniu, jak również, art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez uznanie, że organ nadzoru budowlanego może prowadzić postępowanie nawet po przyjęciu bez sprzeciwu zawiadomienia o zakończeniu budowy i wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
W uzasadnieniu skargi jej autorzy, cytując § 12 ust. 1 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r. stwierdzili, że istotnie obecna odległość budynku od działki sąsiedniej jest mniejsza aniżeli odległości wskazane w tym przepisie. Organ administracyjny winien jednak ustalić, gdzie przebiegała granica w momencie wydawania pozwolenia na budowę, samej budowy i odbioru budynku. Budynek ten został oddany do użytkowania w 2001 r. na podstawie zgłoszenia dokonanego w Starostwie Powiatowym w K., który to organ nie wniósł żadnego sprzeciwu. Dlatego PINB w K. nie powinien mieć podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego. Dalej wskazali, że granica pomiędzy działkami jest kwestią sporną od 2000 r. Po odtworzeniu zaginionego operatu z podziału działki nr [...], odtworzenie granic nastąpiło na podstawie mapy numerycznej ewidencji gruntów. Po odtworzeniu granica przebiegała przez budynek skarżących. Zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie budowy jak i obecnie, możliwe jest sytuowanie budynku na dwóch działkach. W czerwcu 2002 r. w wyniku rozgraniczenia decyzją Burmistrza [...] i Gminy K. doszło do podzielenia działki nr [...] na działki nr [...] i [...].
Wnoszący skargę podkreślili, że przebieg obecnej granicy został ustalony po wybudowaniu spornego budynku i oddaniu go do użytkowania. To nie budynek uległ przesunięciu, a jedynie zmianie uległ przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...], ostatecznie ustalonej po wybudowaniu budynku. Tym samym brak jest podstaw do wydania decyzji nakazującej likwidację otworów okiennych i balkonu w ścianie od strony nieruchomości E. W.. Zdaniem skarżących ten stan faktyczny został potwierdzony w wyniku rozstrzygnięcia postępowania o rozgraniczenie toczącego się przed Sądem Rejonowym w K. I Ns [...].
Skarżący podnieśli, że organ winien wziąć przede wszystkim pod uwagę to, że przepisy rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dotyczące bezpieczeństwa pożarowego mogły mieć zastosowanie do ich budynku, o ile na podstawie odrębnych przepisów uznano by, że zagraża on życiu ludzi. Należy ocenić czy dokonane przez organ ustalenia są wystarczające do stwierdzenia, że obowiązujące w dacie wykonania przedmiotowych okien przepisy nie dopuszczały jego usytuowania w ścianie budynku od strony południowej. Organ w ogóle nie badał czy w momencie wybudowania budynku i oddania go do użytkowania, okna znajdowały się w odpowiedniej odległości od działki sąsiedniej i do jakiego rodzaju zmiany i podziału działek doszło. Prowadzi to do stwierdzenia, że nie została rozpoznana istota sprawy, a jedynie zastosowano aktualne przepisy do budynku wybudowanego przed ich wejściem w życie.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie sądowej A. W. - pełnomocnik uczestniczki postępowania E. W., wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny W K. zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem oceny Sądu była decyzja, którą Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie nakazania wykonania robót niezbędnych do doprowadzenia budynku mieszkalnego jednorodzinnego do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami techniczno- budowlanymi.
Matarialnoprawną podstawę tej decyzji stanowił art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, którego brzmienie zarówno w dacie wszczęcia poprzedniego postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, jak i obecnie, ma takie samo następujące brzmienie: przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
W tym miejscu należy również zaznaczyć, że rozstrzygając niniejszą sprawę organ był związany, zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329), zwanej dalej p.p.s.a., oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania zawartymi w wyroku tutejszego Sądu z 11 kwietnia 2018 r., II SA/Ke 153/18. Zawarte w tym wyroku wskazania co do dalszego postępowania dotyczyły między innymi wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. W tym zakresie Sąd stwierdził, że bezsporne jest to, że budynek mieszkalny małżonków K. jest oddalony od granicy z działką E. W. na odległość mniejszą niż 2 metry oraz że w ścianie tego budynku od strony działki E. W. znajdują się otwory okienne oraz balkon – ten ostatni dodatkowo zmniejszający odległość budynku od granicy. Do podziału położonej w miejscowości N. S. działki [...] na dwie działki o numerach [...] i [...], doszło w 1995 r. w wyniku sądowego działu spadku. Tak więc w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego z 11 czerwca 1997 r. były to już dwie odrębne nieruchomości. Zarówno decyzja o pozwoleniu na budowę jak i poprzedzająca ją decyzja z [...] kwietnia 1997 r. ustalająca warunki zabudowy, dotyczyły działki nr [...]. Niewątpliwie więc w dacie rozpoczęcia inwestycji pomiędzy tymi działkami istniała granica.
Tylko wówczas można by podzielić stanowisko organu co do zasadności umorzenia postępowania w sprawie, gdyby organ ten ustalił, że w dacie budowy granica przebiegała w odległości 4 metrów od inwestycji. Tymczasem organ wskazuje, że granica ta była wówczas "płynna-sporna". Ponadto ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, że:
- budynek został wytyczony przez geodetę J. Ś., który nie posiadał uprawnień do wykonania pomiarów realizacyjnych związanych z wyznaczeniem w terenie położenia projektowanych obiektów budowlanych,
- do zaginięcia dokumentów geodezyjnych dotyczących podziału działki nr [...] na działki nr [...] i [...], doszło na skutek niezwrócenia tej dokumentacji przez Biuro Geodezji E. i J. Ś., które dokumentację tę wypożyczyło 14 września 1999 r. z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w K..
- postępowanie rozgraniczeniowe zakończyło się ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w K. z [...] października 2013 r., którą E. W. zgodziła się na odstąpienie A. K. części swojej działki. Należąca do niej działka nr [...] została podzielona na dwie części, z których jedna, oznaczona numerem [...] została przyznana A. K.. W rezultacie obecnie budynek ten jest usytuowany nie tylko na działce nr [...], której dotyczyło pozwolenie na budowę, ale także częściowo na działce nr [...], która do czasu rozgraniczenia stanowiła część nieruchomości należącej do E. W..
Trzeba też zauważyć, że skoro w wyniku wspomnianego postępowania rozgraniczeniowego zakończonego ugodą, sporna granica został przesunięta w stronę nieruchomości A. K. i mimo to odległość od granicy z działką nr [...] jest zbyt mała, to nie może polegać na prawdzie twierdzenie skarżącego, że w dacie uzyskania przez niego pozwolenia na budowę, czy też w dacie oddania wybudowanego obiektu do użytkowania, wymagana w okolicznościach sprawy odległość 4 metrów od granicy z sąsiednią nieruchomością była zachowana. Ponadto już w dniu 25 października 2000 r., a w czasie prowadzenia robót budowlanych na działce A. K., organ podczas przeprowadzonych oględzin dokonał pomiaru odległości od ścian stawianego na tej działce budynku do istniejącej siatki stanowiącej prowizoryczne ogrodzenie i nawet ta odległość wynosiła mniej niż 4 metry (k. I-3 akt organu I instancji).
Wskazując na powyższe, istotne dla ustalenia stanu faktycznego okoliczności, Sąd zwrócił uwagę na przepisy prawa, które organy winny uwzględnić.
Sąd podał, że zgodnie z § 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15 poz. 140), jeżeli z warunków, o których mowa w ust. 1 i 2 oraz w § 13, § 271, § 272 ust. 4 nie wynikają inne wymagania, należy zachować odległości zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami co najmniej:
1) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi - 4 m.
2) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów - 3 m.
5. Okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej o więcej niż 0,5 m, natomiast balkony lub loggie o więcej niż 1 m.
Również przepisy obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1422) w § 12 ust. 1 regulują tę kwestię w ten sposób, że jeżeli z § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy;
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.
Dalsze przepisy § 12 tego rozporządzenia świadczą o tym, że ustawodawca nie dopuszcza możliwości sytuowania ściany z otworami okiennymi w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy.
Zgodnie z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Zgodnie zaś z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach.
Sąd zaznaczył, że organy w niniejszej sprawie w ogóle pominęły kwestię wykonania robót budowlanych przy budowie domu niezgodnie z obowiązującymi przepisami. Niewątpliwie bowiem już w dacie budowy prace polegające na postawieniu ściany z otworami okiennymi i drzwiami balkonowymi oraz balkonem zostały wykonane z naruszeniem § 12 ust. 4 obowiązującego wówczas rozporządzenia z 14 grudnia 1994 r. Sąd także dodał, że budynek, którego dotyczy sprawa nie jest budynkiem parterowym, lecz jest to budynek składający się z parteru, piętra i poddasza użytkowego. Taki wysoki obiekt, usytuowany w odległości od 1,49 do 1,78 metra od granicy, posiadający od strony tej granicy ścianę z otworami okiennymi oraz balkonem, nie tylko narusza § 12 rozporządzenia z 2002 r. ale także wynikający z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy obowiązek poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich.
Na zakończenie Sąd stwierdził, że prowadzenie przez właściwy organ nadzoru budowlanego postępowania w trybie art. 51 ust. 1 jest możliwe nawet po przyjęciu bez sprzeciwu zawiadomienia o zakończeniu budowy. Wynika to z tego, że przyjęcie przez organ zawiadomienia o przystąpieniu do użytkowania danego obiektu budowlanego nie jest tożsame z wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, która, dopóki nie zostanie uchylona, korzysta z domniemania jej prawidłowości. Ponadto brak jest także podstaw prawnych do tego, aby zawiadomieniu o przystąpieniu do użytkowania budynku i przyjęciu takiego zawiadomienia przez właściwy organ przyznać moc sanującą wszelkie odstępstwa zrealizowanego obiektu od pozwolenia na budowę czy też obowiązujących przepisów (por. Komentarz do ustawy Prawo budowlane pod redakcją A. Glinieckiego W-ctwo LexisNexis, wydanie 2 str. 680, wyrok NSA z 8 stycznia 2013 r. sygn. II OSK 1616/11).). Dlatego też akcentowana przez organ w zaskarżonej decyzji okoliczność, że inwestor zgłosił o oddaniu budynku do użytkowania, a starosta nie wniósł sprzeciwu, nie może uzasadniać umorzenia postępowania w tej sprawie.
Należy podkreślić, że z przedstawioną wyżej oceną prawną zgodził się również Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z 17 maja 2021 r., II OSK 2322/18 oddalił skargi kasacyjne E. K., A. K. oraz Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku WSA w Kielcach z 11 kwietnia 2018 r.
W ocenie Sądu aktualnie orzekającego, ponownie rozpoznając sprawę organy obu instancji prawidłowo zastosowały się do wyrażonej w wyroku z 11 kwietnia 2018 roku oceny prawnej. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a. organy, a także sąd, są związane oceną prawną zawartą w powyższym prawomocnym wyroku. Oznacza to, że ponownie rozpatrując sprawę nie mogą formułować nowych ocen prawnych, odmiennych, czy sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązani są do podporządkowania się im w pełnym zakresie. Niezbędnym jest również podkreślenie, że ocena prawna nie ma mocy wiążącej w przypadku, gdy po jej wyrażeniu nastąpiła zmiana przepisów prawa. Trzeba podkreślić, że na mocy art. 1 pkt 38 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471 ze zm.), art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (do którego odsyła stanowiący podstawę materialnoprawną decyzji organu I instancji art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane), otrzymał nowe brzmienie. Mimo tego jednak, zmiana brzmienia art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nie miała wpływu na zastosowanie art. 153 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 25 tej ustawy zmieniającej Prawo budowalne, do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.
Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że kwestie w nich podniesione zostały już rozstrzygnięte w wyroku z 11 kwietnia 2018 r. Trzeba podkreślić, że związanie sądu administracyjnego własną oceną prawną przy ponownym rozpatrywaniu sprawy oznacza, że skarżący nie może skutecznie oprzeć skargi na podstawach sprzecznych z tą oceną prawną, a niewątpliwie do tego zmierzają zarzuty skargi, co czyni je bezskutecznymi. Sąd podziela ponadto pogląd przedstawiony przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, zgodnie z którym mające zastosowanie w tej sprawie regulacje z § 12 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zawarte w dziale II, dotyczą odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną, natomiast przepisy przeciwpożarowe, o których pisze skarżący, zawarte są w dziale VI tego rozporządzenia. Z § 12 wprost wynika, że ściana budynku usytuowana w odległości co najwyżej 3 m od granicy powinna być pełna i nie ma potrzeby sprawdzania na podstawie odrębnych przepisów, czy takie usytuowanie ściany z otworami zagraża życiu ludzi.
Mając to wszystko na uwadze, skargę należało oddalić, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI