II SA/Ka 764/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2005-01-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc mieszkaniowastraż pożarnaprawo administracyjneprawo pracynieruchomościlokal mieszkalnykryteria przyznaniainterpretacja przepisóworzecznictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające strażakowi pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, uznając, że kryteria oceny wniosku powinny być badane na dzień jego złożenia, a nie na dzień mianowania na stałe.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania L. K., strażakowi Państwowej Straży Pożarnej, pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Organy administracji odmówiły przyznania pomocy, argumentując, że strażak posiadał lokal w momencie mianowania na stałe i że późniejsze zmiany jego sytuacji życiowej nie uprawniają go do ponownego ubiegania się o pomoc. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, stwierdzając, że kryteria przyznania pomocy powinny być oceniane na dzień złożenia wniosku, a nie na dzień mianowania na stałe, a także że zamiar zbycia posiadanego lokalu nie stanowi przeszkody, jeśli służy poprawie warunków mieszkaniowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał sprawę ze skargi L. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Miejskiego o odmowie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Organy administracji uznały, że L. K. nie spełnia warunków do otrzymania pomocy, ponieważ w momencie mianowania na stałe posiadał lokal mieszkalny, a późniejsze zmiany jego sytuacji życiowej (narodziny dzieci, awans) nie dają mu prawa do ponownego ubiegania się o pomoc. Skarżący argumentował, że pomoc powinna być przyznawana na podstawie aktualnego stanu faktycznego i potrzeb mieszkaniowych, a nie sytuacji z daty mianowania. Sąd administracyjny przychylił się do skargi, uchylając obie decyzje. Sąd podkreślił, że pomoc mieszkaniowa jest jednorazowa, ale jeśli strażak ubiega się o nią po raz pierwszy, należy badać kryteria aktualne na dzień rozpatrywania wniosku. Sąd uznał, że organy błędnie interpretowały przepisy, nie badając aktualnej sytuacji mieszkaniowej skarżącego i błędnie oceniając zamiar zbycia posiadanego lokalu jako przesłankę negatywną. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo NSA, które potwierdzało jego stanowisko.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Pomoc finansowa powinna być przyznawana na podstawie kryteriów aktualnych na dzień rozpatrywania wniosku, jeśli strażak ubiega się o nią po raz pierwszy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy ustawy o PSP nie ograniczają przyznawania pomocy mieszkaniowej do daty mianowania na stałe. Jeśli strażak ubiega się o pomoc po raz pierwszy, należy badać jego aktualną sytuację mieszkaniową i spełnienie przesłanek negatywnych na dzień składania wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

ustawa o PSP art. 74 § ust. 1

Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej

Strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego.

ustawa o PSP art. 80 § ust. 1

Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej

Strażakowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego, przysługuje pomoc finansowa na jego uzyskanie.

Pomocnicze

ustawa o PSP art. 81 § pkt 2

Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej

Przesłanka negatywna dotycząca braku posiadania lokalu mieszkalnego odpowiadającego normom.

ustawa o PSP art. 81 § pkt 4

Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej

Przesłanka negatywna dotycząca zamiaru zbycia posiadanego lokalu.

p.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia decyzji przez sąd.

p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kwestia wykonalności zaskarżonej decyzji.

p.s.a. art. 210 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o zwrocie kosztów postępowania.

Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Przepisy wprowadzające.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kryteria oceny wniosku o pomoc mieszkaniową powinny być badane na dzień jego złożenia, a nie na dzień mianowania na stałe. Zamiar zbycia posiadanego lokalu nie stanowi przeszkody do przyznania pomocy, jeśli służy poprawie warunków mieszkaniowych.

Odrzucone argumenty

Pomoc mieszkaniowa przysługuje strażakowi tylko w oparciu o kryteria z daty mianowania na stałe. Posiadanie lokalu w momencie mianowania na stałe wyklucza możliwość ubiegania się o pomoc finansową. Zamiar zbycia posiadanego lokalu stanowi przesłankę negatywną do przyznania pomocy.

Godne uwagi sformułowania

pomoc mieszkaniowa przysługiwać miała wyłącznie w dacie mianowania na stałe i w oparciu o kryteria, jakie w tej dacie miały miejsce rozpatrując jego wniosek właściwy organ winien badać kryteria i warunki, jakie faktycznie istnieją w dacie rozpatrywania tego wniosku zamiar zbycia posiadanego lokalu (...) nie może być w ogóle brana pod uwagę w rozpatrywanym przypadku, albowiem zamiar ten bez wątpienia miał być zrealizowany wyłącznie w celu poprawy dotychczasowych, nie spełniających norm, warunków zamieszkania.

Skład orzekający

Rafał Wolnik

sprawozdawca

Stanisław Nitecki

członek

Wiesław Morys

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pomocy mieszkaniowej dla funkcjonariuszy służb mundurowych, w szczególności ocena kryteriów przyznawania pomocy i znaczenia aktualności stanu faktycznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, ale zasady interpretacji mogą być stosowane analogicznie do innych służb.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów prawa materialnego i badanie stanu faktycznego na dzień złożenia wniosku, a nie opieranie się na historycznych danych. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i sprawami funkcjonariuszy.

Kiedy strażak dostanie mieszkanie? Sąd wyjaśnia, kiedy liczą się aktualne potrzeby.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ka 764/03 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-01-18
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-03-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Rafał Wolnik /sprawozdawca/
Stanisław Nitecki
Wiesław Morys /przewodniczący/
Symbol z opisem
6219 Inne o symbolu podstawowym 621
Skarżony organ
Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Dnia 18 stycznia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Morys Sędziowie: WSA Stanisław Nitecki Asesor WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: referent Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2005 roku, sprawy ze skargi L. K. na decyzję Ś. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w Ż. z dnia [...] Nr [...]
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w Ż. postanowił nie przyznać pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego L. K.
W uzasadnieniu wskazano, że L. K. został mianowany do służby stałej z dniem [...]. W chwili mianowania na stałe posiadał [...] lokal mieszkalny, który zgodnie z ówczesnym stanem prawnym spełniał normy zaludnienia przysługujące strażakowi. W lokalu tym zamieszkiwał z [...] i [...].
Powołując się dalej na przepisy art. 74 ust. 1, art. 80 ust. 1 i art. 81 pkt 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 roku o Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. Nr 88, poz. 400 z późn.zm.), zwanej dalej ustawą o PSP, organ pierwszej instancji doszedł do przekonania, że L. K. nie spełnia warunku określonego w art. 80 ust. 1 ustawy o PSP, albowiem lokal, o którym mowa w tym przepisie już raz uzyskał w [...]. Stwierdził dalej, że analizując wskazane przepisy należy brać pod uwagę sytuację wnioskodawcy z daty jego mianowania na stałe, co powoduje, że nabyte uprawnienia do dodatkowych norm (narodziny [...], awans na wyższe stanowisko) po tym terminie nie powodują nabycia praw do uzyskania nowego lokalu mieszkalnego.
W odwołaniu od tej decyzji skarżący zwrócił się do organu drugiej instancji z wnioskiem o ponowne i bardziej wnikliwe rozpatrzenie jego sprawy.
Nie zgodził się z argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji. Podkreślił, że nie zwracał się wcześniej o udzielenie pomocy mieszkaniowej i jego zdaniem pomoc ta przysługuje strażakowi bez względu na moment, kiedy spełnione są kryteria jej udzielenia. W dacie, kiedy zwrócił się o taką pomoc spełniał ustawowe przesłanki, a dokonana interpretacja przepisów przez organ pierwszej instancji jest pozbawiona podstaw.
Zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją, po rozpoznaniu odwołania, Ś. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy w pełni podzielił i powtórzył stanowisko organu pierwszej instancji, stwierdzając, iż wydana przez ten organ decyzja jest zgodna z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wskazał na niezgodność zaskarżonej decyzji z przepisami ustawy o PSP. Wskazał ponownie, że zarówno jego wniosek, jak i czas, jakiego winno dotyczyć rozpatrzenie okoliczności w nim wskazanych, a uprawniających do uzyskania pomocy, winien dotyczyć stanu aktualnego, a nie stanu z daty mianowania na stałe.
Wskazał także na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego w podobnych sprawach, które jego zdaniem jednoznacznie wskazują, że o zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych strażaka można mówić tylko wówczas, gdy posiadany lokal mieszkalny spełnia normy zaludnienia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumenty zawarte wcześniej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo organ odwoławczy wskazał na okoliczność, że skarżący zamierzał zbyć dotychczas posiadany lokal mieszkalny, co zdaniem organu dodatkowo pozbawia go prawa do ubiegania się o pomoc. Na poparcie tego twierdzenia wskazano art. 81 pkt 4 ustawy o PSP.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że sądy administracyjne zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W ocenie Sądu zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego, które skutkować musiało wyeliminowaniem tych decyzji z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 74 ust. 1 ustawy o PSP, strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z kolei art. 80 ust. 1 powołanej ustawy stanowi, że strażakowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość.
W ocenie Sądu ani z przytoczonych wyżej przepisów, ani też z innych unormowań prawnych nie wynika w żaden sposób, aby ustawowo zagwarantowana strażakom pomoc mieszkaniowa przysługiwać miała wyłącznie w dacie mianowania na stałe i w oparciu o kryteria, jakie w tej dacie miały miejsce.
Wskazać należy, że pomoc taka jest pomocą jednorazową. Zatem, jeżeli strażak już raz taką pomoc otrzymał, to późniejsza zmiana warunków i kryteriów do jej przyznania, nie daje mu prawa do uzyskania jej po raz kolejny względnie do "wyrównania" różnicy wynikającej z tych zmian.
Jednakże w sytuacji, gdy strażak ubiega się o pomoc mieszkaniową po raz pierwszy, to rozpatrując jego wniosek właściwy organ winien badać kryteria i warunki, jakie faktycznie istnieją w dacie rozpatrywania tego wniosku. Również na ten moment czasowy organ winien zbadać, czy nie zachodzą przesłanki negatywne, o których mowa w art. 81 ustawy o PSP.
W niniejszej sprawie nie zachodziły jednak, wbrew odmiennym twierdzeniom organów orzekających, przesłanki negatywne. W dacie bowiem składania wniosku, skarżący nie posiadał lokalu mieszkalnego odpowiadającego co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej, ani też domu jednorodzinnego, czy też domu mieszkalno-pensjonatowego (art. 81 pkt 2 ustawy).
Z kolei okoliczność zamiaru zbycia posiadanego lokalu (art. 81 pkt 4) nie może być w ogóle brana pod uwagę w rozpatrywanym przypadku, albowiem zamiar ten bez wątpienia miał być zrealizowany wyłącznie w celu poprawy dotychczasowych, nie spełniających norm, warunków zamieszkania.
Podobne stanowisko zajmował już Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 2 sierpnia 2000 roku, sygn. akt. II SA/Gd 1171/98 (ONSA z 2001 roku, Nr 4, poz. 169) oraz z dnia 17 października 2001 roku, sygn. akt I SA 761/00 (niepublikowany).
W tej sytuacji należało uznać, że uchylone decyzje naruszały przepisy prawa materialnego, a w szczególności art. 74 ust. 1 i art. 80 ust. 1 ustawy o PSP.
Rozpoznając ponownie wniosek skarżącego organ pierwszej instancji dokona stosownych ustaleń i doprowadzi do rozstrzygnięcia uwzględniającego wyrażone w niniejszym wyroku poglądy.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a., w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn, zm.).
W kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji (art. 152 p.s.a.) Sąd nie orzekł, albowiem rozstrzygnięcie to w stosunku do zaskarżonej decyzji jest bezprzedmiotowe.
O zwrocie kosztów postępowania nie orzeczono, a to wobec nie złożenia przez skarżącego stosownego wniosku, pomimo pouczenia na rozprawie (art. 210 § 1 p.s.a.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI