II SA/Ka 3486/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2004-02-19
NSAbudowlaneWysokawsa
wznowienie postępowaniazmiana sposobu użytkowaniapozwolenie na budowęprawo budowlanek.p.a.decyzja ostatecznanaruszenie przepisówskarżącyorgan administracjiWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odmowie uchylenia pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych.

Skarżąca domagała się wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu, twierdząc, że nie brała w nim udziału bez własnej winy. Organy administracji odmówiły uchylenia pierwotnej decyzji, uznając ją za zgodną z prawem. WSA w Gliwicach uchylił obie decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności poprzez błędne zastosowanie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.

Sprawa dotyczyła skargi T. K.-B. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu na zakład kamieniarski. Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania, powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (brak udziału w postępowaniu bez własnej winy). Po wznowieniu postępowania, organy administracji odmówiły uchylenia pierwotnej decyzji, uznając ją za zgodną z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję Starosty. Sąd uznał, że organy błędnie zastosowały art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., odmawiając uchylenia decyzji, mimo stwierdzenia przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Sąd wskazał, że w przypadku stwierdzenia takiej przesłanki, organ powinien zbadać sprawę merytorycznie, uwzględniając przepisy prawa materialnego i procesowego, w tym nowelizacje Prawa budowlanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji nieprawidłowo odmówił uchylenia decyzji. Stwierdzenie przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wymaga dalszego merytorycznego badania sprawy, a nie automatycznej odmowy uchylenia decyzji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że odmowa uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania następuje tylko wtedy, gdy organ stwierdzi brak podstaw do uchylenia na mocy art. 145 § 1 i 145a k.p.a. Jeśli przesłanka wznowienia (np. brak udziału strony) jest spełniona, organ powinien zbadać sprawę merytorycznie, a decyzja o odmowie uchylenia może być wydana tylko w ściśle określonych przypadkach (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.). W przypadku stwierdzenia wadliwości proceduralnej, ale braku podstaw do uchylenia decyzji materialnoprawnej, organ powinien wydać decyzję stwierdzającą wydanie decyzji z naruszeniem prawa i wskazać okoliczności, z powodu których decyzji nie uchylono (art. 151 § 2 k.p.a.).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wznowienia postępowania z powodu braku udziału strony w postępowaniu bez własnej winy.

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ wydaje decyzję o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia z art. 145 § 1 i 145a k.p.a.

k.p.a. art. 151 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

W przypadku stwierdzenia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i braku wpływu wadliwości procesowej na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego, decyzja kończąca postępowanie wznowieniowe powinna stwierdzać wydanie decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazywać okoliczności, z powodu których decyzji tej nie uchylono w powiązaniu z treścią art. 146 k.p.a.

Pomocnicze

k.p.a. art. 148 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 149 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 146 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.b. art. 71 § ust. 1

Ustawa - Prawo budowlane

u.p.b. art. 32

Ustawa - Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 2

u. NSA art. 55 § ust. 1

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. przez organy administracji, które błędnie odmówiły uchylenia decyzji mimo stwierdzenia przesłanki wznowienia postępowania. Wadliwość ustaleń organów co do prawidłowości dotychczasowej decyzji, w tym potencjalne naruszenie planu miejscowego.

Godne uwagi sformułowania

Odmowa uchylenia decyzji dotychczasowej następuje zgodnie z treścią art.151 § 1 pkt 1 kpa wówczas, gdy organ administracji po przeprowadzeniu postępowania określonego w art.149 § 2 kpa stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na mocy art.145 § 1 i 145a kpa. Jeżeli zatem organ ustali, że nie występuje żadna z podstaw wznowienia postępowania, nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, nie może bowiem nawet w przypadku, gdy stwierdzi innego rodzaju wadliwości decyzji, uchylić jej w tym trybie. Tymczasem w niniejszej sprawie wznowienie postępowania nastąpiło z przyczyny wskazanej w art.145 § 1 pkt 4 kpa, istnienia tej przesłanki – zresztą w ocenie składu orzekającego bezspornej – nie zakwestionowały organy w wydanych decyzjach. Powyższe stanowisko jest błędne, bowiem jeżeli w toku postępowania stwierdzono przesłankę z art.145 § 1 pkt 4 kpa, a następnie ustalono, że ta wadliwość procesowa nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego, to wówczas, zgodnie z treścią art.151 § 2 kpa decyzja kończąca postępowanie wznowieniowe stanowić winna o stwierdzeniu wydania decyzji o zmianie sposobu użytkowania z naruszeniem prawa oraz wskazywać okoliczności, z powodu których decyzji tej nie uchylono w powiązaniu z treścią art.146 kpa, wymieniającego negatywne przesłanki uchylenia decyzji dotychczasowej.

Skład orzekający

Bonifacy Bronkowski

przewodniczący

Ewa Krawczyk

sprawozdawca

Włodzimierz Kubik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Prawidłowe stosowanie przepisów o wznowieniu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 145, 146, 149 i 151 k.p.a., oraz obowiązek merytorycznego badania sprawy po stwierdzeniu przesłanki wznowienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania z powodu braku udziału strony bez własnej winy i błędnego zastosowania art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. przez organy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe stosowanie procedur administracyjnych, nawet gdy pierwotna decyzja wydaje się zgodna z prawem. Podkreśla, że błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.

Błąd proceduralny uchylił pozwolenie na budowę: Sąd wyjaśnia, kiedy wznowienie postępowania jest konieczne.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ka 3486/01 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2004-02-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2001-11-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Bonifacy Bronkowski /przewodniczący/
Ewa Krawczyk /sprawozdawca/
Włodzimierz Kubik
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) Bonifacy Bronkowski Sędziowie: NSA (del.) Ewa Krawczyk WSA Włodzimierz Kubik Protokolant sekr. sąd. Elwira Karasek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2004 r. sprawy ze skargi T. K.-B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną przez nią w mocy decyzję Starosty C. z dnia [...]r. nr [...] ([...]), 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę [...] zł ([...]złotych).
Uzasadnienie
Pani T. K. w dniu [...]r. złożyła wniosek do Starosty Powiatu [...] o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w C. z dnia [...]r. nr [...], którą udzielono Firmie A pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania istniejących obiektów byłej bazy transportowej zlokalizowanej w U. na parceli nr [...]przy ul. [...]. Wnioskodawczyni podała, iż o istnieniu decyzji z dnia [...]r. dowiedziała się dopiero w dniu [...]r., kiedy decyzja ta została jej doręczona przez Burmistrza Miasta U. prowadzącego postępowania związane z rozbudową zakładu kamieniarskiego. Ponieważ jest właścicielką nieruchomości sąsiadującej z parcelą nr [...] i bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z [...]r., wznowienie postępowania w sprawie uzasadnia okoliczność z art.145 § 1 pkt 4 kpa.
Starosta [...] postanowieniem z dnia [...]r., po uprzednim uchyleniu przez Wojewodę [...] decyzji o odmowie wznowienia postępowania, na podstawie art.145 § 1 pkt 4 kpa oraz art.148 § 1 kpa wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z [...]r. zezwalającą na zmianę sposobu użytkowania byłej bazy transportowej na zakład kamieniarski na parceli nr [...].
Wznowienie postępowania organ uzasadnił brakiem udziału bez własnej winy, strony w postępowaniu zakończonym decyzja objętą wnioskiem o wznowienie.
Następnie decyzją z dnia [...]r. odmówił uchylenia decyzji z dnia [...]r. w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ skoncentrował się na wykazaniu zgodności z prawem decyzji z dnia [...]r. Organ wydający tą decyzję dysponował bowiem projektem budowlanym ze wszystkimi uzgodnieniami oraz wypisem z planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania nie była dla zamierzonej zmiany przeznaczenia wymagana bowiem nie wymagał jej zakres projektowanych robót. Dodatkowo organ odwołał się do złożonej we wznowionym postępowaniu przez inwestora decyzji SKO wydanej w związku z planowaną rozbudową zakładu kamieniarskiego z której wynika brak sprzeczności inwestycji z obowiązującym planem.
W ocenie organu orzekającego wobec zgodności z prawem decyzji z [...]r. zasadna jest odmowa jej uchylenia.
W odwołaniu pani T. K.-B. zarzuciła organowi I instancji naruszenie art.151 § 1 pkt 1 kpa, a to wobec niekwestionowanego faktu braku jej udziału bez winy w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...]r. Nadto podniosła, iż zaskarżona decyzja jest także błędna merytorycznie, bowiem decyzja z dnia [...]r. została wydana z naruszeniem obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Dopuszczono do lokalizacji zakładu kamieniarskiego w jednostce strukturalnej E 31 ZI – Zieleń izolacyjna. W konkluzji odwołania strona wniosła o uchylenie decyzji Starosty [...].
Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. Wojewoda [...], powołując art.138 § 1 kpa w związku z art.151 pkt 1 kpa i art.145 § 1 pkt 4 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Zdaniem Wojewody Starosta [...] prawidłowo przeprowadził postępowanie przewidziane art.149 § 2 kpa, które potwierdziło zgodność z prawem decyzji z [...]r. Natomiast zarzut odwołania dotyczący lokalizacji zakładu kamieniarskiego nie jest przedmiotem obecnego postępowania. Ponieważ zgodnie z art.151 § 1 pkt 1 kpa organ wydaje decyzję o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia z art.145 § 1 kpa to – zdaniem organu odwoławczego – decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pani T. K.-B. wniosła o uchylenie decyzji ostatecznej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W jej ocenie został naruszony art.151 pkt 1 kpa w związku z art.145 § 1 pkt 4 kpa, a ustalenia organów co do prawidłowości dotychczasowej decyzji są wadliwe chociażby z powodu naruszenia ustaleń planu miejscowego tą decyzją.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] stwierdził, iż nie zawiera ona żadnych nowych dowodów i argumentów, a w związku z tym odwołał się do swojego stanowiska zawartego w zaskarżonej decyzji i w następstwie wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Odmowa uchylenia decyzji dotychczasowej następuje zgodnie z treścią art.151 § 1 pkt 1 kpa wówczas, gdy organ administracji po przeprowadzeniu postępowania określonego w art.149 § 2 kpa stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na mocy art.145 § 1 i 145a kpa. Jeżeli zatem organ ustali, że nie występuje żadna z podstaw wznowienia postępowania, nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, nie może bowiem nawet w przypadku, gdy stwierdzi innego rodzaju wadliwości decyzji, uchylić jej w tym trybie. Podstawy wznowienia postępowania wyliczone są w kpa wyczerpująco, a z art.151 § 1 pkt 1 kpa expressis verbis wynika, iż jedynie w przypadku ustalenia braku podstaw określonych w art.145 § 1 i 145a kpa organ podejmuje decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej.
Tymczasem w niniejszej sprawie wznowienie postępowania nastąpiło z przyczyny wskazanej w art.145 § 1 pkt 4 kpa, istnienia tej przesłanki – zresztą w ocenie składu orzekającego bezspornej – nie zakwestionowały organy w wydanych decyzjach. Natomiast motywy decyzji wskazują, iż przyjęto, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej (art.146 § 2) bowiem ta w ocenie organów jest zgodna z prawem.
Powyższe stanowisko jest błędne, bowiem jeżeli w toku postępowania stwierdzono przesłankę z art.145 § 1 pkt 4 kpa, a następnie ustalono, że ta wadliwość procesowa nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego, to wówczas, zgodnie z treścią art.151 § 2 kpa decyzja kończąca postępowanie wznowieniowe stanowić winna o stwierdzeniu wydania decyzji o zmianie sposobu użytkowania z naruszeniem prawa oraz wskazywać okoliczności, z powodu których decyzji tej nie uchylono w powiązaniu z treścią art.146 kpa, wymieniającego negatywne przesłanki uchylenia decyzji dotychczasowej. Stwierdzenie przesłanki z art.146 § 2 kpa może nastąpić jedynie po ponownym rozpatrzeniu sprawy administracyjnej z udziałem stron i w oparciu o właściwe przepisy prawa materialnego. Oznacza to konieczność badania w postępowaniu wznowieniowym spełnienia przez inwestora wszelkich wymogów, wynikających z art.71 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (a więc i odpowiednio art.32 tego Prawa) i przedstawienia wyników tego badania w decyzji, która spełnia wymogi art.107 § 3 kpa. Nadto rozpoznając sprawę ponownie organy orzekające powinny uwzględnić przepisy znowelizowanego Prawa budowlanego, które weszły w życie 11 lipca 2004 r. (ustawa nowelizująca z dnia 27.03.2003 r. – Dz.U. nr 80, poz.718).
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 § 1 pkt 1 litera c, art.135 i art.152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270) w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1271 z zm.) oraz w oparciu o art.97 § 2 tej ostatniej ustawy w związku z art.55 ust.1 ustawy o NSA z dnia 11.05.1995 r. (Dz.U. nr 74, poz.368 z zm.) orzekł jak w sentencji.
SW

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI