II SA/Ke 580/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KielcachKielce2006-05-10
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kombatanciuprawnienia kombatanckieustawa o kombatantachORMOAKpostępowanie administracyjneciężar dowoduprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę J.Z.N. na decyzję o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich, uznając, że skarżący nie wykazał swojej działalności kombatanckiej w okresie wojny 1939-1945 i uzyskał uprawnienia z tytułu działalności w ORMO.

Skarżący J.Z.N. domagał się uchylenia decyzji o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich. Organ administracji uznał, że uprawnienia zostały uzyskane wyłącznie z tytułu działalności w ORMO w latach 1946-1948, a skarżący nie wykazał innej działalności kombatanckiej w okresie wojny 1939-1945. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że ciężar dowodu spoczywa na osobie ubiegającej się o uprawnienia, a skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów swojej działalności partyzanckiej w AK.

Sprawa dotyczyła skargi J.Z.N. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich. Organ administracji stwierdził, że skarżący uzyskał uprawnienia z tytułu działalności w ORMO w latach 1946-1948 i nie wykazał spełnienia przesłanek z art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach, dotyczących służby w polskich podziemnych formacjach w okresie wojny 1939-1945. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wcześniej uchylił decyzję organu, nakazując umożliwienie skarżącemu wykazania innych tytułów do uprawnień. Jednakże, mimo pouczeń i wyznaczenia terminu, skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów swojej działalności partyzanckiej w AK, ograniczając się do twierdzeń i oświadczeń osób nieposiadających bezpośredniej wiedzy. Sąd uznał, że ciężar dowodu spoczywa na skarżącym, a przedstawione dowody (oświadczenia braci) mają niską wartość dowodową ze względu na upływ czasu i brak bezpośredniej wiedzy. Sąd podkreślił, że nie prowadzi postępowania dowodowego i nie może zastępować organu administracji w wyjaśnianiu stanu faktycznego. W związku z tym, skarga została oddalona jako bezzasadna.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów swojej działalności partyzanckiej w AK, a jedynie gołosłowne twierdzenia i oświadczenia osób nieposiadających bezpośredniej wiedzy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ciężar dowodu spoczywa na osobie ubiegającej się o uprawnienia kombatanckie. Skarżący nie skorzystał z możliwości przedstawienia dowodów w toku postępowania administracyjnego, a dowody przedstawione na etapie skargi (oświadczenia braci) mają niską wartość dowodową ze względu na upływ czasu i brak bezpośredniej wiedzy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

ustawa o kombatantach art. 25 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

Pozbawienie uprawnień kombatanckich osób, które uzyskały je wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej."

ustawa o kombatantach art. 1 § ust. 2 pkt 3

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

Definicja działalności kombatanckiej obejmująca pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia bezzasadnej skargi.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mających znaczenie w sprawie.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Gwarancja czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania.

p.p.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek organu podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania całego materiału dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał wystarczających dowodów swojej działalności kombatanckiej w okresie wojny 1939-1945. Ciężar dowodu w zakresie wykazywania przesłanek do uzyskania uprawnień kombatanckich spoczywa na osobie ubiegającej się o te uprawnienia. Dowody przedstawione na etapie skargi (oświadczenia braci) mają niską wartość dowodową ze względu na upływ czasu i brak bezpośredniej wiedzy. Organ administracji prawidłowo przeprowadził postępowanie i nie naruszył przepisów prawa procesowego.

Odrzucone argumenty

Organ administracji nie uwzględnił wniosków skarżącego i pozbawił go możliwości dowiedzenia swojej działalności kombatanckiej. Organ udzielił skarżącemu dodatkowego terminu na przedstawienie dowodów, o czym świadczy wydanie decyzji dopiero po pewnym czasie.

Godne uwagi sformułowania

ciężar dowodów spoczywa na osobie ubiegającej się o uprawnienia dowody z zeznań świadków dotyczące zdarzeń sprzed około sześćdziesięciu lat mają niską wartość dowodową Sąd nie może natomiast prowadzić własnego postępowania dowodowego mającego na celu obalenie postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w toku postępowania przed organami administracji publicznej.

Skład orzekający

Renata Detka

przewodniczący

Dorota Pędziwilk-Moskal

członek

Beata Ziomek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykazanie, że ciężar dowodu w sprawach o uprawnienia kombatanckie spoczywa na wnioskodawcy oraz niska wartość dowodowa oświadczeń świadków złożonych po wielu latach od zdarzenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uprawnieniami kombatanckimi i interpretacją przepisów ustawy o kombatantach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii uprawnień kombatanckich i dowodzenia faktów sprzed wielu lat, ale jej charakter jest głównie proceduralny i oparty na braku dowodów.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ke 580/05 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2006-05-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2005-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Beata Ziomek /sprawozdawca/
Dorota Pędziwilk-Moskal
Renata Detka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne
Kombatanci
Sygn. powiązane
II OSK 1984/06 - Wyrok NSA z 2008-02-01
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
art.1 ust.2 pkt 3, art.25 ust.2 pkt 2
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 marca 2002 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego.
Sentencja
Sygnatura akt: II SA/Ke 580/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 maja 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Protokolant: Referent stażysta Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2006 r. sprawy ze skargi J. Z. N. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2002r. Nr 42, poz. 371 ze zm.) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] Nr [...] o pozbawieniu J.Z.N. uprawnień kombatanckich.
W motywach rozstrzygnięcia Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych podniósł, iż J.N. otrzymał uprawnienia kombatanckie decyzją Zarządu Wojewódzkiego ZBoWiD w T. z dnia [...].
Decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymującą w mocy własną decyzję z dnia [...] Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pozbawił Z. N. uprawnień kombatanckich w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy uznając, iż strona uzyskała te uprawnienia wyłącznie z tytułu działalności w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej w okresie od dnia 1 lutego 1946r. do dnia 31 grudnia 1948r.
Wyrokiem z dnia 23 stycznia 2004r. sygn.akt II SA/Kr 1838/00 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] i utrzymaną nią w mocy decyzję tego organu z dnia [...] stwierdzając, iż wprawdzie przynależność do ORMO nie stanowi tytułu do przyznania lub zachowania uprawnień kombatanckich, jednakże wobec twierdzeń J.N. o ewentualnym innym tytule uprawnień kombatanckich, organ powinien w ramach postępowania weryfikacyjnego umożliwić stronie wykazanie tych nowych okoliczności.
Pismem z dnia 9 czerwca 2004r. działając w trybie art. 9 kpa Kierownik Urzędu powiadomił stronę o możliwości przedstawienia dowodów potwierdzających działalność kombatancką w terminie 30 dni od daty doręczenia pisma. W odpowiedzi (pismo z dnia 10 lipca 2004r.) strona domagała się wyznaczenia dłuższego terminu wskazując, iż bezpośredni świadkowie jego działalności nie żyją, a zatem dowodzenie swoich twierdzeń może oprzeć tylko na świadkach pośrednich, z którymi ma utrudniony kontakt z uwagi na stan zdrowia oraz zamieszkiwanie świadków w innym miejscu.
Decyzją z dnia [...] . Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych orzekł o pozbawieniu J.N. uprawnień kombatanckich, stwierdzając, iż strona nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających spełnienie przesłanek z art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach, zgodnie z którym za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J.N. żądał uznania jego wyjaśnień odnośnie działalności kombatanckiej (przynależność do oddziału partyzanckiego AK i zgrupowania Jędrusie) jak również domagał się zakreślenia terminu celem przedstawienia dowodów od innych osób, z którymi jak twierdził zdołał nawiązać kontakt .
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] Organ uznał, iż nie poinformował strony o dodatkowym terminie jednakże w istocie go udzielił, o czym świadczy wydanie decyzji dopiero w dniu [...] . Nadto weryfikowany został pouczony pismem z dnia 7 stycznia 2005r. o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Strona nie przedstawiła żadnych dowodów pomiędzy złożeniem pisma z dnia 10 lipca 2004r. a wydaniem decyzji w trybie art. 127 § 3 kpa, po ponownym rozpatrzeniu sprawy. W ocenie organu, skoro J.N. nie udokumentował w wystarczający sposób swojej działalności partyzanckiej w organizacji podziemnej to brak podstaw do przyznania uprawnień kombatanckich z tego tytułu. Ponad wszelką wątpliwość zaś ustalono, że J.N. otrzymał uprawnienia kombatanckie z tytułu działalności w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej, będąc członkiem Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J.N. wniósł o uchylenie decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]. Zdaniem skarżącego organ administracji nie uwzględniając jego wniosków zawartych w pismach, pozbawił go możliwości dowiedzenia, że w latach 1942 - 1945 był żołnierzem oddziałów AK i współdziałał z oddziałami Jędrusie na terenie powiatów: o., s. i s. Powyższą okoliczność skarżący potwierdził załączając do skargi oświadczenie z dnia 28 marca 2005r. złożone przez swoich braci tj. T. N., M. N. i A. N.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do przedłożonego dowodu organ podkreślił, iż oświadczenia świadków złożone dopiero na etapie skargi do sądu administracyjnego są niewiarygodne. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje pogląd, że dowody z zeznań świadków dotyczące zdarzeń sprzed około sześćdziesięciu lat mają niską wartość dowodową zarówno ze względu na znaczny upływ czasu, subiektywizm świadków jak również chęć pomocy w uzyskaniu świadczeń kombatanckich.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie kontrola sądowoadministracyjna takich naruszeń prawa nie wykazała.
Za nietrafny należy uznać zarzut skarżącego dotyczący uchybień prawa procesowego w postępowaniu przed organami administracji, które uniemożliwiły skarżącemu wykazanie działalności kombatanckiej w rozumieniu art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2002r. Nr 42, poz. 371 ze zm.- cytowanej dalej jako ustawa). W postępowaniu zmierzającym do nabycia uprawnień kombatanckich z tytułu prowadzenia działalności kombatanckiej ciężar dowodów spoczywa na osobie ubiegającej się o uprawnienia. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych kierując się zasadą wyrażoną w art. 9 kpa zobowiązującą organy do informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mających znaczenie w sprawie prawidłowo pouczył skarżącego w piśmie z dnia 9 czerwca 2004r. o możliwości przedstawienia dowodów w jakiejkolwiek formie potwierdzających działalność partyzancką. Zarówno w zakreślonym terminie jak i w toku dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa ograniczając się wyłącznie do żądania przedłużenia terminu do przedłożenia dowodów bez wskazania terminu, który byłby dla niej odpowiedni. (pismo z dnia 10 lipca 2004r.). Nadto przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 10 kpa gwarantującą stronie czynny udział w każdym stadium postępowania umożliwił skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Jak wynika z akt sprawy J. N. również z tego uprawnienia nie skorzystał. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę takie działanie skarżącego zmierzało w istocie do przedłużania załatwienia sprawy i nie zasługiwało na ochronę. Nie można zatem zarzucić organowi naruszenia art. 7, 77 § 1, zgodnie z którymi organ ma obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania całego materiału dowodowego. Podkreślenia wymaga fakt, iż po wydaniu zaskarżonej decyzji, a na etapie wniesienia skargi, skarżący uzyskał dowód w postaci oświadczenia od osób, które nie miały bezpośredniej wiedzy o prowadzonej przez skarżącego działalności kombatanckiej i dowód ten załączył do skargi. Jak już wcześniej podniesiono, wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają skargę wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Sąd nie może natomiast prowadzić własnego postępowania dowodowego mającego na celu obalenie postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego w toku postępowania przed organami administracji publicznej. Takie rozwiązanie przyjmuje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W świetle jej przepisów ugruntowany jest pogląd, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie może być prowadzone postępowanie dowodowe z zeznań świadków.
Zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy, pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej. W uzasadnieniu wyroku z dnia 23 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w oparciu o materiał zgromadzony przez ZW ZBoWID w T. uznał za bezsporny fakt przynależności J.N. do ORMO w latach 1.02.1946 do 31.12.1948 oraz to, że J.N. uzyskał uprawnienia kombatanckie jako członek ORMO biorący udział w walkach z reakcyjnym podziemiem. Skarżący nie udokumentował innych okoliczności stanowiących podstawę do nabycia uprawnień kombatanckich z innego tytułu tj. przewidzianego art. 1 ust. 2 pkt 3 pełnienia służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939 - 1945. Z utrwalonego orzecznictwa wynika, iż pełnienie służby wojskowej w oddziale partyzanckim w okresie wojny 1939 1945 wiązało się m.inn. ze złożeniem przysięgi wojskowej, otrzymaniem konkretnego przydziału organizacyjnego oraz zadań do wykonywania. J. N. nie wykazał żadnym dowodem, że pełnił służbę wojskową w oddziale partyzanckim Armii Krajowej, ograniczając się do gołosłownego twierdzenia, że był łącznikiem na terenie powiatu o., s.i s.Natomiast fakt współpracy z oddziałami partyzanckimi nie daje podstaw do przyznania uprawnień kombatanckich.
Z podniesionych wyżej względów, zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, w związku z tym na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz.1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI