II SA/KA 3136/03

Naczelny Sąd Administracyjny2004-10-06
NSAAdministracyjneWysokansa
egzekucja administracyjnagrzywna w celu przymuszenianależności pracowniczeobowiązek niepieniężnyprawo pracypostępowanie egzekucyjneNSAWSA

NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że grzywna w celu przymuszenia może być stosowana do egzekucji obowiązku wypłaty należności pracowniczych, nawet jeśli jest to obowiązek o charakterze pieniężnym.

Sprawa dotyczyła zastosowania grzywny w celu przymuszenia do egzekucji obowiązku wypłaty należności pracowniczych. WSA stwierdził nieważność postanowień organów egzekucyjnych, uznając, że art. 119 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ma zastosowania do należności pieniężnych. NSA uchylił wyrok WSA, argumentując, że obowiązek wypłaty należności pracowniczych jest obowiązkiem wykonania czynności, której nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego, co uzasadnia zastosowanie grzywny.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Okręgowego Inspektora Pracy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który stwierdził nieważność postanowień o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia na spółkę "A." sp. z o.o. w K. WSA uznał, że grzywna ta nie może być stosowana do egzekucji obowiązku wypłaty należności pieniężnych, powołując się na art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa i błędną wykładnię art. 119 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżący organ podniósł w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego i niewłaściwego zastosowania art. 119 par. 1 ustawy, twierdząc, że przedmiotem egzekucji był obowiązek odpowiedniego działania pracodawcy, a grzywna jest właściwym środkiem. NSA, mimo wadliwego sformułowania zarzutu skargi kasacyjnej (ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest przepisem postępowania, a nie prawa materialnego), uznał skargę za usprawiedliwioną. Sąd wskazał, że art. 119 par. 1 ustawy dotyczy obowiązku wykonania czynności, której nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. W tej sprawie obowiązek wypłaty należności pracowniczych jest właśnie taką czynnością, której nie można wykonać za pracodawcę, nawet jeśli sprowadza się ona do zapłaty pieniędzy. Wobec tego NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, grzywna w celu przymuszenia może być stosowana do egzekucji obowiązku wypłaty należności pracowniczych, ponieważ jest to obowiązek wykonania czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek wypłaty należności pracowniczych jest czynnością, której nie można wykonać za pracodawcę, nawet jeśli sprowadza się ona do zapłaty pieniędzy. Tym samym spełnia przesłankę z art. 119 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

u.p.e.a. art. 119 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Grzywna w celu przymuszenia ustala się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.

Pomocnicze

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wskazany przez WSA jako podstawa do stwierdzenia nieważności postanowień z powodu rażącego naruszenia prawa.

P.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek wypłaty należności pracowniczych jest obowiązkiem wykonania czynności, której nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego, co uzasadnia zastosowanie grzywny w celu przymuszenia.

Odrzucone argumenty

Grzywna w celu przymuszenia nie ma zastosowania do egzekucji należności pieniężnych.

Godne uwagi sformułowania

Chodziło bowiem o spełnienie przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności, której z powodu jej charakteru nie może za zobowiązanego spełnić inna osoba, gdyż nie można za pracodawcę uregulować należności pracowniczych, tak jak nie można za pracownika przyjąć tych należności, stąd przedmiotem egzekucji nie była należność pieniężna, chociaż do wypłaty takiej należności sprowadzał się egzekwowany obowiązek.

Skład orzekający

Joanna Runge-Lissowska

przewodniczący

Edward Janeczko

członek

Leszek Włoskiewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Egzekucja administracyjna obowiązków o charakterze niepieniężnym, w tym wypłaty należności pracowniczych, przy użyciu grzywny w celu przymuszenia."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego zastosowania grzywny w celu przymuszenia do obowiązku wypłaty należności pracowniczych. Interpretacja może być ograniczona do podobnych sytuacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy interpretują środki egzekucyjne w kontekście obowiązków pracowniczych, co może być ciekawe dla prawników zajmujących się prawem pracy i administracyjnym.

Grzywna za wypłatę pensji? NSA wyjaśnia granice egzekucji administracyjnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
OSK 759/04 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2004-10-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-06-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Edward Janeczko
Joanna Runge - Lissowska /przewodniczący/
Leszek Włoskiewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6198 Inspekcja pracy
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Inspekcja pracy
Sygn. powiązane
II SA/Ka 3136/03 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2004-03-15
Skarżony organ
Inspektor Pracy
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 110 poz 968
art. 119 par. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska, Sędziowie NSA Edward Janeczko, Leszek Włoskiewicz /spr./, Protokolant Mariola Błaszczyk, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2004 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Okręgowego Inspektora Pracy Państwowej Inspekcji Pracy w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 marca 2004 r. sygn. akt 4/II SA/Ka 3136/03 w sprawie ze skargi "A." sp. z o.o. w K. na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy Państwowej Inspekcji Pracy w K. z dnia 6 listopada 2003 r. (...) w przedmiocie egzekucji obowiązku o charakterze pieniężnym uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania.
Uzasadnienie
Inspektor Pracy Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowego Inspektora Pracy w K. - działając na podstawie art. 119 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 2002 nr 110 poz. 968 ze zm./ - postanowieniem z dnia 9 września 2003 r. (...), o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, nałożył na "A." Spółkę z o.o. w K. grzywnę w kwocie 5.000 zł. i wezwał do wykonania - wskazanego w wystawionym przez ten organ tytule wykonawczym z dnia 9 września 2003 r. (...) - obowiązku o charakterze niepieniężnym, dotyczącego wypłaty dwóm byłym pracownikom ich należności pracowniczych /tj. kwoty 2.796,86 zł. i 564,40 zł./, Okręgowy Inspektor. Pracy Państwowej Inspekcji Pracy w K. zaś postanowieniem z dnia 6 listopada 2003 r. (...) utrzymał w mocy to postanowienie, natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach - uwzględniając skargę "A." - wyrokiem z dnia 15 marca 2004 r. 4 II SA/Ka 3136/03 stwierdził nieważność postanowień obydwu organów, uznając że zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa - w rozumieniu art. 156 par. 1 pkt 2 in fine Kpa, - gdyż art. 119 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie znajdował zastosowania w sprawie.
Grzywna w celu przymuszenia bowiem jest środkiem egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym, podczas gdy przedmiotem obowiązku w tej sprawie była wypłata odpowiednich kwot, czyli należność pieniężna.
W skardze kasacyjnej Okręgowy Inspektor. Pracy w K. - powołując art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ - zarzucił naruszenie prawa materialnego i niewłaściwe zastosowanie art. 119 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podnosząc, że sąd dokonał błędnej wykładni tego przepisu, gdyż przedmiotem postępowania egzekucyjnego był tylko nałożony na pracodawcę obowiązek odpowiedniego działania mającego na celu zaspokojenie roszczeń pracowniczych i grzywna w celu przymuszenia jest właściwym środkiem egzekucyjnym, czego dowodzi orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego /wyrok z dnia 4 czerwca 2003 r. SA/Bk 42/03 oraz z dnia 25 czerwca 2003 r. SA/Sz 2831/03/.
Okręgowy Inspektor. Pracy domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i rozpoznania skargi lub uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.
W odpowiedzi "A." Spółka z o.o. w K. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej podnosząc m.in., że zarzuty skargi zostały wadliwie sformułowane, gdyż art. 119 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest przepisem prawa procesowego, wnoszący zaś skargę nie wykazał, aby naruszenie tego przepisu miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wprawdzie zarzut skargi kasacyjnej został wadliwie sformułowany, gdyż ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie stanowi prawa materialnego, lecz przepisy postępowania o szczególnym charakterze, jednak skarga ma usprawiedliwioną podstawę dlatego, że trafnie wskazuje naruszoną normę, której rozumienie było oczywiście istotne dla wyniku sprawy.
Jak o tym mowa w art. 119 par. 1 powołanej ustawy "grzywnę w celu przymuszenia ustala się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego".
W tej sprawie pracodawcy nakazano wypłatę należności pracowniczych, i ta właśnie czynność - wypłata, nie zaś sama zapłata przysługująca pracownikowi - była przedmiotem podlegającego egzekucji obowiązku.
Chodziło bowiem o spełnienie przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności, której z powodu jej charakteru nie może za zobowiązanego spełnić inna osoba, gdyż nie można za pracodawcę uregulować należności pracowniczych, tak jak nie można za pracownika przyjąć tych należności, stąd przedmiotem egzekucji nie była należność pieniężna, chociaż do wypłaty takiej należności sprowadzał się egzekwowany obowiązek.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 185 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI