II SA/Ka 2398/03

II SA/Ka 2398/03 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-05-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-09-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Beata Kalaga-Gajewska
Szczepan Prax /przewodniczący/
Tadeusz Michalik /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie: asesor WSA Beata Kalaga - Gajewska NSA Tadeusz Michalik (spr.) Protokolant: st.sekr.sąd. Urszula Smykała po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2005 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę
Uzasadnienie
A. S. w dniu [...] r. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w J. jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku od dnia [...] r. Została wtedy prawidłowo pouczona o prawach i obowiązkach związanych z uzyskaniem statusu osoby bezrobotnej, m.in. o utracie prawa do zasiłku w przypadku odmowy przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia.
W dniu [...] r. otrzymała "zaproszenie na rozmowę kwalifikacyjną" na stanowisko [...] w [...] w B. W dniu [...] r. złożyła w PUP w J. oświadczenie, że rezygnuje z powyższej oferty z powodu "nieodpowiednich warunków pracy - zbyt duża odległość od miejsca zamieszkania do miejsca pracy i nie satysfakcjonujące wynagrodzenie".
Decyzją Prezydenta Miasta J. z dnia [...] r. orzeczono o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...] r., albowiem wymieniona bez uzasadnionej przyczyny odmówiła propozycji odpowiedniego zatrudnienia.
W odwołaniu od tej decyzji A. S. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty poprzez przyznanie zasiłku dla bezrobotnych za okres, w którym został jej zawieszony z odsetkami. Podnosiła, że rezygnacja z proponowanego zatrudnienia była uzasadniona, ponieważ proponowane jej zatrudnienie było nieodpowiednie. W w trakcie rozmowy kwalifikacyjnej nie było przeprowadzanych z nią jakichkolwiek negocjacji co do czasu pracy, dlatego przyjęła za oczywisty fakt, iż podpisując umowę o pracę zgadza się na przyjęcie godzin pracy tam obowiązujących. Wskazywała, że Urząd Pracy w J. nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie czasu jaki zajęłoby jej dotarcie z przystanku w J. do B. i z powrotem biorąc pod uwagę faktyczny czas odjazdów i przyjazdów autobusów, czas oczekiwania na środek komunikacji, dojście do pracy i przystanku. Podkreśliła, że skontaktowała się z Dyrektorem [...] – G. K., który podał jej czas pracy na stanowisku [...] w/wym. placówce, praca na [...] zmianę [...] (łączny czas dojazdu tam i z powrotem w/wym. określiła na [...] godz. [...] min. ; praca na [...] zmianę [...] (łączny czas dojazdu tam i z powrotem określiła na [...] godz. [...] min.).
Decyzją Wojewody Ś. z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 11 oraz art. 27 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. z 2003r. Nr 58 poz. 514) w trybie art.138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego orzeczono utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję orzekającą o utracie zasiłku dla bezrobotnych.
W uzasadnieniu organ wskazał, że odpowiednim zatrudnieniem w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 11 wymienionej ustawy jest zatrudnienie do którego bezrobotny ma wystarczające kwalifikacje lub może je wykonywać po uprzednim szkoleniu, jego stan zdrowia pozwala mu na wykonywanie tego zatrudnienia, a łączny czas dojazdu do miejsca zatrudnienia i z powrotem środkami komunikacji publicznej nie przekracza 3 godzin. Dopiero kumulatywne zaistnienie tych trzech przesłanek, pozwala na stwierdzenie, iż dane zatrudnienie jest odpowiednim zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy.
Zaakcentowano, że w doktrynie pojawiły się wątpliwości dotyczące interpretacji "łącznego czasu dojazdu tam i z powrotem". Przyjmuje się jednak za właściwą szeroką interpretację tego pojęcia -nie obejmuje ona zatem jedynie czasu przejazdu środkami komunikacji publicznej, a ogólny czas przebycia drogi z domu do miejsca zatrudnienia (tj. czas dojścia i oczekiwania na środki komunikacji publicznej), który może stanowić znaczną część czasu przeznaczonego na dotarcie do miejsca zatrudnienia. (por. wyjaśnienie Krajowego Urzędu Pracy z 1996r., M. Włodarczyk St. Pr.-Ek. 1999/59/41).
W przedmiotowej sprawie ustalono, że dotarcie do B. środkami komunikacji publicznej następuje z przesiadką w C. Odległość przystanku autobusowego od miejsca zamieszkania odwołującej to ok. [...] m. (ustalenia PUP), a sama A. S. oświadczyła, iż trasa ta zajmuje jej ok. [...] minut. Dystans, który w/wym. musiałaby pokonać z miejsca pracy do najbliższego przystanku autobusowego to, jak twierdzi kierownik zakładu w piśmie z dnia [...] r. to ok. [...]m, a zatem pokonanie tej odległości może zająć maks. [...] minut. Wskazano, że dojazd autobusem z J. do C. to ok. [...] minut (informacja PKM J.), natomiast z C. do B. czas jazdy autobusem, w zależności od trasy, wynosi [...] min. (droga najkrótsza -przez P.) lub [...] min. (droga okrężna -przez Z.) -informacja uzyskana od pracownika informacji PKS C.). Odległość między przystankami PKM i PKS to ok. [...] m. -maks. [...]min. Praca w placówce odbywa się w systemie dwuzmianowym: [...] zmiana rozpoczyna się od godz. [...], natomiast [...], jak podkreślał kierownik K. w rozmowie przeprowadzonej z nim dn. [...] r., o godz. [...], -w zależności od ustalonego grafiku. Czas pracy nie przekracza [...] godz. [...] min. Organ II instancji przeprowadził szczegółową analizę dojazdu odwołującej i jej powrotu z pracy, biorąc pod uwagę zarówno pierwszą, jak i drugą zmianę. Łączny czas dojazdu do miejsca zatrudnienia i z powrotem przypadku [...] zmiany wyliczył na [...] h i [...] min., a w przypadku drugiej zmiany [...] h.
Zauważono, że trudno jednoznacznie wskazać w jaki sposób kształtowałby się w praktyce czas pracy odwołującej, która podnosiła, iż w trakcie rozmowy kwalifikacyjnej nie przeprowadzono z nią negocjacji w tym zakresie. W tej mierze zauważono, że trudno jednak negocjować poszczególne składniki stosunku pracy, jeśli w/wym. nie była w ogóle zainteresowana proponowaną ofertą (kierownik placówki podkreślił powyższy fakt w piśmie z [...] r. i potwierdził to podczas rozmowy telefonicznej przeprowadzonej z nim przez pracownika Ś. Urzędu Wojewódzkiego w dn. [...] r.).
W tym stanie rzeczy organ odwoławczy uznał, że oferta pracy Powiatowego Urzędu Pracy stanowiła odpowiednie zatrudnienie w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy. Zgodnie zaś z art. 27 ust. 1 pkt 2 ustawy prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia i w takim przypadku bezrobotnemu spełniającemu warunki określone wart. 23 zasiłek przysługuje po okresie 90 dni (art. 27 ust. 2 pkt 1). Odmowa zaś przyjęcia odpowiedniego zatrudnienia z powodu zbyt dużej odległości, jak również niskiego proponowanego wynagrodzenia nie jest uzasadnioną przyczyną.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. S. domagała się "zmiany zaskarżonej decyzji w całości i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty poprzez przyznanie jej zasiłku dla bezrobotnych z Funduszu Pracy za okres w którym został on zawieszony, z odsetkami". Wskazywała, że w przedstawionej przez Wojewodę Ś. analizie nie wzięto pod uwagę faktu, iż dotarcie z [...] do najbliższego przystanku autobusowego nie zajmuje [...] minut jak przyjęto (w oparciu o informacje kierownika tejże placówki), gdyż jej pokonanie tego dystansu zajmuje średnio [...] minut. Zarzuciła, iż w przedstawionej analizie nie doliczono czasu oczekiwania na autobus -od momentu skończenia pracy do przyjazdu autobusu. Ustosunkowała się do powołanej w zaskarżonej decyzji kwestii, uwag Kierownika K., który stwierdził, iż nie była w ogóle zainteresowana proponowaną ofertą, podnosząc, że było to jedynie subiektywne odczucie pana K. i nie można tego uznać za fakt oczywisty. Zaakcentowała, że była bardzo zainteresowana pracą w [...], ponieważ jest bezrobotną już od [...] roku, nie mniej jednakże wobec faktu, iż czas jaki zajęłoby jej dotarcie z miejsca zamieszkania do miejsca pracy przekraczał, aż [...] godz., praca zaproponowana jej przez Urząd Pracy w J., nie była dla niej odpowiednim zatrudnieniem i dlatego odmowa jej podjęcia była uzasadniona.
W odpowiedzi na skargi organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości wcześniej zaprezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie mogła ona odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Niniejsza skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach przed dniem 01 stycznia 2004 r.. Z tą datą uległ zmianie stan prawy i w myśl postanowień art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 01 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sytuacji właściwym sądem administracyjnym do rozpatrzenia przedmiotowej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.
W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) /zwaną dalej p.p.s.a./ wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W szczególności należy podkreślić , że organ odwoławczy wyjaśnił sprawę w stopniu dostatecznym do jej merytorycznego rozstrzygnięcia. Zgromadził istotne dla sprawy dowody i prawidłowo je ocenił mając na uwadze całokształt zebranego materiału dowodowego , zasady logiki , doświadczenia życiowego i zawodowego. Ocena ta nie narusza prawa , a co za tym idzie nie sposób jej podważyć. Trafnie dowody te przyjął organ odwoławczy za podstawę poczynienia nie nasuwających zastrzeżeń ustaleń faktycznych , które z kolei uczynił przedmiotem poprawnych rozważań prawnych. W końcu zajęte stanowisko umotywował w sposób przekonujący stosownie do dyspozycji art.107 § 3 k.p.a. Wywody te prowadzą do wniosku , że zaskarżona decyzja nie uchybia przepisom prawa procesowego.
W przedmiotowej sprawie organy administracji orzekły, że skarżąca A. S. utraciła prawo do zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...] r. z powodu odmowy przyjęcia bez uzasadnionej przyczyny propozycji odpowiedniego zatrudnienia. A. S. bowiem po rozmowie kwalifikacyjnej z kierownikiem [...] w B., nie przyjęła pracy na stanowisku [...], a następnie w dniu [...] r. złożyła w PUP w J. oświadczenie, że rezygnuje z tej oferty z powodu "nieodpowiednich warunków pracy - zbyt dużej odległości od miejsca zamieszkania do miejsca pracy i nie satysfakcjonującego ją wynagrodzenia".
Odpowiednim zatrudnieniem w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. z 2003r. Nr 58 poz. 514) jest zatrudnienie:
- do którego bezrobotny ma wystarczające kwalifikacje lub może je wykonywać po uprzednim szkoleniu,
- jego stan zdrowia pozwala mu na wykonywanie tego zatrudnienia,
- łączny czas dojazdu do miejsca zatrudnienia i z powrotem środkami komunikacji publicznej nie przekracza 3 godzin.
Dopiero łączne spełnienie tych trzech przesłanek, pozwala na stwierdzenie, iż dane zatrudnienie jest odpowiednim zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 11 omawianej ustawy.
W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że A. S. posiada niezbędne kwalifikacje zawodowe do wykonywania zaproponowanego jej zatrudnienia, jak również to, że stan zdrowia pozwala jej na wykonywanie tego zatrudnienia.
Zagadnieniem spornym jest natomiast kwestia, czy łączny czas dojazdu do miejsca zatrudnienia i z powrotem środkami komunikacji publicznej, przekracza, czy też nie przekracza 3 godzin.
Zdaniem Sądu Administracyjnego organ odwoławczy trafnie przyjął szeroką interpretację pojęcia "łącznego czasu dojazdu do miejsca zatrudnienia i z powrotem". Słusznie bowiem zaakcentowano, że czas ten nie obejmuje jedynie czasu przejazdu środkami komunikacji publicznej, a ogólny czas przebycia drogi z domu do miejsca zatrudnienia (tj. czas dojścia i oczekiwania na środki komunikacji publicznej). Szerokie rozumienie tego zwrotu odnosi się bowiem do czasu ściśle związanego z drogą konieczną do przebycia z domu do miejsca zamieszkania i z powrotem. Prawidłowo przy tym organ odwoławczy wskazał, że objęcie interpretacją również "czasu oczekiwania na środki komunikacji publicznej" dotyczy sytuacji, w których dotarcie do miejsca pracy wymaga korzystania z więcej niż jednego środka transportu, jak to ma miejsce w przypadku skarżącej. Zatem w przedmiotowym przypadku trafnie do ogólnego czasu dojazdu zaliczono okres oczekiwania przez skarżącą na przesiadkę do innego autobusu w C.
Brak jest natomiast jakikolwiek podstaw do rozciągania stosowania omawianego pojęcia na czas oczekiwania pomiędzy zakończeniem pracy a przyjazdem autobusu. Na marginesie w tej mierze trzeba wskazać skarżącej, że za koniec czasu wykonywania pracy należy rozumieć zakończenie o danej godzinie wykonywania czynności stricte zawodowych. Zważając zatem, że skarżąca wykonuje zawód lekarza stomatologa, to oczywistym jest, że zatrudnienie takie wykonywane jest w specjalistycznym [...] a zatem , gdyby przyjąć wyliczenia skarżącej, odnośnie czasu który upływa na dojazd do domu z pracy( a czas ten wylicza ona od momentu zakończenia wyznaczonych godzin pracy) , to należałoby przyjąć, że w momencie zaprzestania wykonywania czynności zawodowych, momentalnie (bez przebierania się – w [...], bez względu na panujące warunki atmosferyczne) opuszcza ona placówkę służby zdrowia.
W tym stanie rzeczy wyliczenia organów procedujących w sprawie dotyczące czasu dotarcia do miejsca pracy i powrotu do domu zasługują na całkowitą akceptację.
Godzi się także podkreślić, że nie do przyjęcia są obliczenia skarżącej tyczące czasu w jaki przebywa ona pieszo około [...] metrowy odcinek od przystanku autobusowego w B. do miejsca pracy. Po pierwsze powszechnie wiadomym jest, że przeciętny, zdrowy człowiek odcinek około [...] metrów ([...] km) przebywa w czasie [...] minut, a skarżąca jak to wynika z akt sprawy jest [...]. Po drugie zaś analiza oświadczeń samej skarżącej dotyczących tego z jaką szybkością przemieszcza się ona pieszo budzi zasadnicze zastrzeżenia. Z niekwestionowanych przez skarżącą ustaleń wynika bowiem, że odległość od jej domu w J. do przystanku autobusowego wynosi około [...] metrów, a odległość od przystanku autobusowego w B. do miejsca pracy wynosi około [...] metrów. W oświadczeniu z dnia [...] r. skarżąca określiła , że odcinek z domu na przystanek autobusowy przebywa pieszo w [...] minut, zaś w odwołaniu , jak i skardze podnosi, iż odległość z przystanku w B. do ośrodka zdrowia przebywa w około [...] minut. Zatem przyjmując te oświadczenia skarżącej należałoby dojść do wniosku, że odcinek około [...] metrów przebywa ona w [...] minut, zaś na przebycie odcinka dłuższego tylko o około [...] metrów ([...] metrów) potrzebuje , aż [...] minut.
Trzeba także zwrócić uwagę, że z akt sprawy wynika (informacja z dn. [...] r. k. [...] akt administracyjnych), że istniała możliwość negocjacji godzin pracy w firmie A. W tej mierze należy także wskazać, że Sąd podziela pogląd organu administracji, że skoro skarżąca w ogóle nie była zainteresowana podjęciem pracy , to niecelowym było przeprowadzanie negocjacji na temat czasu pracy, a co za tym idzie rozważanie innych hipotetycznych rozwiązań związanych z dojazdem, przy przyjęciu innego rozkładu czasu pracy.
Wbrew niczym nie popartym twierdzeniom skarżącej o "subiektywnym odczuciu" kierownika [...] w kwestii, że nie była ona w ogóle zainteresowana podjęciem zatrudnienia w tej placówce, wskazać należy, iż brak jest jakichkolwiek racjonalnych podstaw do dezawuowania i podważania oświadczeń i informacji przekazanych organowi przez kierownika [...], zwłaszcza, iż sama skarżąca w pisemnym oświadczeniu zaznaczyła wyraźnie, że przyczyną odmowy podjęcia zatrudnienia były dwie autonomiczne przyczyny, a więc nie tylko odległość miejsca pracy od miejsca zamieszkania, lecz także "niesatysfakcjonujące ją wynagrodzenie".
Reasumując wskazać należy, iż zaproponowane skarżącej zatrudnienie było zatem zatrudnieniem odpowiednim w rozumieniu przepisów ustawy. Nie można zatem potraktować podanej przez nią przyczyny odmowy zatrudnienia jako uzasadnionej. Przeto też w świetle całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego i wyżej naprowadzonych okoliczności , pomimo subiektywnych odczuć skarżącej, należy uznać podjęte w sprawie rozstrzygnięcie za prawidłowe.
Jak zostało to zaznaczone powyżej sąd administracyjny powołany został do kontroli legalności rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej, skoro zaskarżona decyzja odpowiada wymogom stawianym przez obowiązujące przepisy prawa i mając na uwadze postanowienia art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę.