II SA/Po 20/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę osoby niepełnosprawnej na decyzję o skierowaniu na badania lekarskie do kierowania pojazdami, uznając zgodność decyzji z prawem pomimo zarzutów o niekonstytucyjności przepisów.
Skarżący, J.J.C., osoba niepełnosprawna, zaskarżył decyzję o skierowaniu go na badania lekarskie w celu stwierdzenia zdolności do kierowania pojazdami. Argumentował, że był już badany i nie widzi podstaw do ponownego badania, podnosił też kwestie finansowe i nierównego traktowania. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja była zgodna z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, a zarzuty dotyczące niekonstytucyjności rozporządzenia wykonawczego nie miały znaczenia, gdyż regulacja wynikała wprost z ustawy, która nie została uznana za sprzeczną z Konstytucją.
Sprawa dotyczyła skargi J.J.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie w celu stwierdzenia zdolności do kierowania pojazdami. Prezydent Miasta podjął taką decyzję na podstawie zawiadomienia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, powołując się na przepisy Prawa o ruchu drogowym. Skarżący, będący osobą niepełnosprawną, kwestionował zasadność ponownego badania, wskazując na wcześniejsze pozytywne wyniki badań przy uzyskiwaniu prawa jazdy kategorii B. Podnosił również argumenty dotyczące kosztów badań oraz nierównego traktowania osób niepełnosprawnych w zależności od sposobu ustalania ich niepełnosprawności (ZUS vs. Zespoły ds. Orzekania). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, argumentując, że skierowanie na badania jest obligatoryjne w sytuacji otrzymania zawiadomienia od zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności, zgodnie z art. 122 Prawa o ruchu drogowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, stwierdzając, że sąd administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego aktu z prawem. Sąd uznał, że decyzja była zgodna z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym, a zarzuty skarżącego dotyczyły raczej systemowej regulacji niż legalności konkretnej decyzji. Podkreślono, że ustawa Prawo o ruchu drogowym, w tym art. 122, nie została uznana za sprzeczną z Konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny, a jej przepisy wiążą sądy. Sąd zaznaczył, że celem przepisów jest zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego poprzez weryfikację sprawności kierowców. Kwestia kosztów badań została otwarta, wskazując na możliwość zwolnienia lub refundacji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, skierowanie takie jest zgodne z prawem, wynika wprost z art. 122 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustawa Prawo o ruchu drogowym w sposób jednoznaczny nakłada na starostę obowiązek skierowania osoby niepełnosprawnej na badania lekarskie, jeśli otrzyma zawiadomienie od zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności. Przepis ten nie pozostawia miejsca na uznanie organu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.p.r.d. art. 122 § 1 pkt 4 i 5
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Nakłada obowiązek skierowania na badania lekarskie osoby niepełnosprawnej posiadającej prawo jazdy, jeśli otrzymała zawiadomienie od Powiatowego lub Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa kognicję sądów administracyjnych w zakresie kontroli zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o oddaleniu skargi.
Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. art. 97
Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje przekazywanie spraw do rozpoznania przez wojewódzkie sądy administracyjne.
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej
W sprawie kierowania na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami (obowiązywało w dacie zaskarżonej decyzji).
Argumenty
Odrzucone argumenty
Skarżący argumentował, że nie ma podstaw do ponownego badania, ponieważ przeszedł je wcześniej przy uzyskiwaniu prawa jazdy. Skarżący podnosił kwestie finansowe, wskazując na brak środków na badania. Skarżący zarzucał nierówne traktowanie osób niepełnosprawnych w zależności od sposobu ustalania ich niepełnosprawności. Skarżący kwestionował konstytucyjność rozporządzenia wykonawczego. Skarżący podważał zasadność pobierania opłaty za badania, gdy decyzja jest arbitralna.
Godne uwagi sformułowania
sądy administracyjne sprawują kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z prawem o zgodności względnie o niezgodności ustawy z konstytucją orzeka Trybunał Konstytucyjny dla bezpieczeństwa ruchu drogowego niezbędnym jest czuwanie nad tym, by osoby mające uprawnienia do kierowania pojazdami miały wymaganą sprawność nie tylko w chwili ubiegania się o uprawnienia ale także w okresie późniejszym.
Skład orzekający
Paweł Miładowski
przewodniczący sprawozdawca
Bożena Popowska
sędzia
Maria Bohdanowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa o ruchu drogowym dotyczących obowiązku badań lekarskich dla osób niepełnosprawnych posiadających prawo jazdy oraz zakresu kontroli sądów administracyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w dacie jego wydania. Kwestia kosztów badań może być różnie interpretowana w zależności od okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa ruchu drogowego i praw osób niepełnosprawnych, choć rozstrzygnięcie opiera się na standardowej interpretacji przepisów.
“Czy niepełnosprawny kierowca musi ponownie przechodzić badania lekarskie? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Po 20/03 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2005-04-07 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2003-01-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Bożena Popowska Maria Bohdanowicz Paweł Miładowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Bożena Popowska Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Protokolant: referent – stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi J.J.C na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie skierowania na badania stwierdzające zdolność do kierowania pojazdami o d d a l a s k a r g ę /-/M.Bohdanowicz /-/P.Miładowski /-/B.Popowska KB/ Uzasadnienie 4/II SA/Po 20/03 U Z A S A D N I E N I E Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] Nr [...] działając między innymi na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ust. 4 i 6 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98 poz. 602 z późn. zm.) rozpatrując zawiadomienie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności o wydaniu orzeczenia o niepełnosprawności J.C. orzekł o skierowaniu z urzędu J.C. posiadającego prawo jazdy nr [...] kat. "B" wydane [...]. na badanie lekarskie w celu stwierdzenia lub raku zastrzeżeń co do stanu zdrowia do kierowania pojazdem wykonywane przez uprawnionego lekarza do badań kierowców nadto nakładając obowiązek przedłożenia orzeczenia lekarskiego w terminie 30 dni od uprawomocnienia się decyzji. W uzasadnieniu wskazano, że Prezydent został zawiadomiony przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności dnia [...] L. Dz. [...], a taki stan rzeczy generował konieczność podjęcia rozstrzygnięcia. Odwołanie od powyższej decyzji złożył J.C. akcentując, że jest osobą niepełnosprawna o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Przed przystąpieniem do egzaminu na prawo jazdy kat. "B" przeszedł obowiązkowe badania lekarskie i komisja była zaznajomiona z jego dolegliwościami. Lekarze nie widzieli przeciwskazań co do prowadzenia pojazdów samochodowych według kat. "B". W ocenie odwołującego nie zaistniały żadne nowe przesłanki by ponownie stawać przed lekarzami. Podnosił też, że otrzymuje bardzo skromne świadczenie rentowe i na badania go nie stać. Nadto zwraca uwagę na nierówne traktowanie osób co do których o stopniu niepełnosprawności decyduje ZUS w stosunku do osób stających przed zespołami do spraw orzekania o niepełnosprawności. Według odwołującego ci pierwsi nie muszą stawać ponownie przed komisją lekarską. Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] nr [...] orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Organ II instancji argumentował, iż odwołujący był badany przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności, który to wydał orzeczenie o niepełnosprawności. Zgodnie z treścią art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 1997 r. Nr 98, poz. 602 ze zm.) badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlegają osoby które są skierowane decyzją Starosty na podstawie zaświadczenia Powiatowego lub Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności. Badanie takie wykonuje uprawniony lekarz i są one wykonywane na koszt osoby badanej, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Szczegółowe postępowanie określają przepisy wykonawcze do omawianej ustawy między innymi rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 19 października z 1999 r. w sprawie kierowania na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżona decyzja pierwszoinstancyjna ma oparcie w obowiązującym porządku prawnym i bez znaczenia dla rozstrzygania tej sprawy ma fakt z czyjej inicjatywy zostało wszczęte postępowanie przed zespołem do spraw orzekania o niepełnosprawności. Konieczność wydania decyzji jest konsekwencją wszczętego postępowania dotyczącego ustalenia stopnia niepełnosprawności w rozumieniu art. 122 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniósł J.C. Skarżący w zasadzie przywołał argumenty wskazywane w odwołaniu. Nadto poddawał w wątpliwość zasadność pobierania opłaty kiedy o badaniach arbitralnie decyduje organ administracji publicznej. Nadto podkreślał, że nie można różnicować uprawnień, zatem nierówno traktować osób w obrębie tej samej grupy i że takie postępowanie jest sprzeczne z Konstytucją a tak to się ma w niniejszej sprawie kiedy o niepełnosprawności decyduje lekarz orzecznik ZUS lub zupełnie odmiennie gdy przesądza o tym Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Przywołane zaś przez organ odwoławczy rozporządzenie jest niekonstytucyjne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Zgodnie z postanowieniami art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Generalnie argumenty skargi zwrócone są przeciwko systemowej regulacji przedmiotowego zagadnienia a mniej do legalności zaskarżonej decyzji. Tymczasem zgodnie z art. 3 i 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z prawem. Tak rozumując kognicję sądu administracyjnego to w niniejszej sprawie Sąd nie doszukał się uchybień ani natury materialnoprawnej ani w zakresie procesowania administracyjnego. Podnoszony w skardze zarzut o niekonstytutyjności rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 15 października 1999 r., który obowiązywał w dacie zaskarżonej aktu i go poprzedzającego o tyle nie ma istotnego znaczenia w tej sprawie, że skarżona regulacja wynika wprost z aktu wyższego rzędu, to jest ustawy dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.) Wyraźnie bowiem art. 122 tegoż przepisu stanowi, iż badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega między innymi (ust. 1 pkt 5) osoba niepełnosprawna posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem skierowana decyzją starosty na podstawie zawiadomienia Powiatowego lub Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności. Poza sporem w sprawie było, że skarżący odpowiada warunkom o których mowa w przywołanym przepisem Jeśli by nawet przyjąć, że ustawowa regulacja w sposób wskazany w skardze narusza normę konstytucyjną, to zauważyć należy, iż o zgodności względnie o niezgodności ustawy z konstytucją orzeka Trybunał Konstytucyjny. Tymczasem ustawa Prawo o ruchu drogowym w przedmiotowym zakresie nie została uznana za sprzeczną z konstytucyjnym porządkiem prawnym. Jej treść wiąże nie tylko organy administracji publicznej ale także i sądy. Jakkolwiek sądy mogą odmawiać opierania swojego rozstrzygnięcia o akt podstawowy, który jest sprzeczny bądź to z ustawą zwykłą, bądź zasadniczą to w tej sprawie podważenie legalności przedmiotowego rozporządzenia nie zmieni oceny co do zgodności zaskarżonej decyzji z ustawowym porządkiem prawnym i nie może doprowadzić do podważenia legalności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Treść bowiem przywołanego art. 122 Prawa o ruchu drogowym jest jednoznaczna i każdorazowo nakłada na starostę obowiązek skierowania osoby niepełnosprawnej na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, jeśli z zawiadomieniem takim wystąpi powiatowy lub wojewódzki zespół do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności. Przepis ten nie pozwala staroście na jakiekolwiek uznanie. Generalnie należy przypomnieć, że dla bezpieczeństwa ruchu drogowego niezbędnym jest czuwanie nad tym, by osoby mające uprawnienia do kierowania pojazdami miały wymaganą sprawność nie tylko w chwili ubiegania się o uprawnienia ale także w okresie późniejszym. Kwestia zaś kosztów związanych z takim badaniem jest dla strony skarżącej otwarta. Jakkolwiek generalnie przyjmuje się, że koszty takich badań ponosi osoba badana, to istnieje możliwość zwolnienia jej od takiej opłaty względnie by koszty te były ewentualnie refundowane. W tym stanie rzeczy z mocy przywołanych wyżej przepisów a nadto art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/M.Bohdanowicz /-/P.Miładowski /-/B.Popowska KB/
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI