II SA/Ka 1783/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2005-06-17
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowęnieruchomośćwspółwłasnośćprawo rzeczowezgoda współwłaścicielizwykły zarządpostępowanie administracyjnetytuł prawny do nieruchomości

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w sprawie pozwolenia na budowę garażu, uznając, że inwestorka nie wykazała prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z powodu nieuregulowanego stanu współwłasności.

Skarżąca E.R. ubiegała się o pozwolenie na budowę garażu na nieruchomości, której była współwłaścicielką. Organy administracji pozostawiły wniosek bez rozpoznania, a następnie umorzyły postępowanie, wskazując na brak dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżąca argumentowała, że jest współwłaścicielką i potrzebuje garażu. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że inwestorka nie wykazała prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ponieważ zgoda wszystkich współwłaścicieli jest wymagana do czynności przekraczających zwykły zarząd, a stan prawny nieruchomości był nieuregulowany z powodu śmierci jednego ze współwłaścicieli i braku postępowania spadkowego.

Sprawa dotyczyła skargi E.R. na decyzję Wojewody Ś., który uchylił decyzję Prezydenta Miasta C. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o pozwolenie na budowę garażu i umorzył postępowanie. Inwestorka wystąpiła o pozwolenie na budowę garażu na nieruchomości, której była współwłaścicielką. Prezydent Miasta pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu braku dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wojewoda, uchylając decyzję pierwszej instancji, umorzył postępowanie, wskazując, że przepisy nie przewidują decyzji o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, ale jednocześnie stwierdził, że brak uzupełnienia wniosku uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie. Wojewoda zauważył również, że stan prawny nieruchomości nie był uregulowany z powodu śmierci jednego ze współwłaścicieli i braku postępowania spadkowego, co uniemożliwiało uzyskanie wymaganej zgody wszystkich współwłaścicieli. Skarżąca E.R. wniosła skargę, podnosząc argumenty z odwołania i podkreślając potrzebę garażu ze względu na wykonywany zawód. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd uznał, że zgodnie z Prawem budowlanym, inwestor musi wykazać prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co w przypadku współwłasności wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli na czynności przekraczające zwykły zarząd, takie jak budowa nowego obiektu. Sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała takiego prawa, ponieważ jeden ze współwłaścicieli zmarł, a postępowanie spadkowe nie zostało przeprowadzone, co uniemożliwiło ustalenie jego następców prawnych i uzyskanie ich zgody. Sąd uznał, że choć organ pierwszej instancji nie powinien był wydać decyzji o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, a organ odwoławczy nie powinien był umorzyć postępowania, a zamiast tego należało wydać decyzję o odmowie udzielenia pozwolenia, to uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ materialnoprawne skutki obu decyzji były takie same – pozbawienie skarżącej możliwości realizacji inwestycji. W związku z tym skargę oddalono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Brak wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie jest brakiem formalnym wniosku, lecz kwestią merytoryczną, która uniemożliwia pozytywne rozpoznanie wniosku o pozwolenie na budowę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wymóg wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest materialnoprawną przesłanką wydania pozwolenia na budowę, a nie brakiem formalnym wniosku. Niespełnienie tego wymogu skutkuje brakiem możliwości uwzględnienia wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

P.b. art. 32 § ust. 4 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

k.c. art. 199

Kodeks cywilny

Do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli.

Pomocnicze

k.p.a. art. 64 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Pozostawienie wniosku bez rozpoznania w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Uchylenie decyzji organu I instancji i orzeczenie co do istoty sprawy.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia z powodu naruszenia przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi, jeśli brak jest podstaw do jej uwzględnienia.

P.b. art. 82 § ust. 3

Ustawa Prawo budowlane

Przepis dotyczący umorzenia postępowania w kontekście Prawa budowlanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Inwestorka nie wykazała prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ponieważ budowa garażu przekracza zwykły zarząd, a zgoda wszystkich współwłaścicieli jest wymagana. Stan prawny nieruchomości jest nieuregulowany z powodu śmierci jednego ze współwłaścicieli i braku postępowania spadkowego, co uniemożliwia ustalenie wszystkich współwłaścicieli i uzyskanie ich zgody.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącej, że jest współwłaścicielką i potrzebuje garażu ze względu na zawód. Argument skarżącej, że zgoda "Administratora domu" jest wystarczająca.

Godne uwagi sformułowania

do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli nie wykazała się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane uchybienie proceduralne nie mogło mieć jednak zdaniem Sądu istotnego wpływu na wynik sprawy

Skład orzekający

Bonifacy Bronkowski

przewodniczący sprawozdawca

Elżbieta Kaznowska

członek

Iwona Bogucka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w przypadku współwłasności, zwłaszcza przy nieuregulowanym stanie prawnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji współwłasności z nieuregulowanym stanem prawnym i brakiem postępowania spadkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje typowe problemy z prawem do dysponowania nieruchomością w kontekście współwłasności i nieuregulowanych stanów prawnych, co jest częstym zagadnieniem w praktyce budowlanej i administracyjnej.

Współwłasność i garaż: dlaczego zgoda sąsiada to za mało?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ka 1783/03 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-06-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Bonifacy Bronkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Elżbieta Kaznowska
Iwona Bogucka
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.) Asesor WSA Iwona Bogucka Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Protokolant ref. staż. Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi E.R. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę o d d a l a s k a r g ę
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia [...]r. E.R. wystąpiła do Prezydenta Miasta C. o wydanie pozwolenia na budowę garażu wolnostojącego, na nieruchomości położonej przy ul. [...] w C. Pismem z dnia [...]r. wnioskodawczyni została zobowiązana do dostarczenia dokumentu potwierdzającego jej prawo do dysponowania w/w nieruchomością na cele budowlane. W odpowiedzi do organu skierowane zostały oświadczenia współwłaścicieli wspomnianej nieruchomości tj. R.D., K.D. – G. oraz Ś. Izby Rolniczej – Oddziału w ., z których wynika, że wyrażają oni zgodę na realizację wspomnianej inwestycji.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] (znak: [...]) Prezydent Miasta C., działając w oparciu o przepis art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 ze zm., obecnie Dz.U. z 2003 r. nr 207, poz.2016 ze zm., zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 64 § 2 kpa pozostawił bez rozpoznania wniosek o wydanie pozwolenia na budowę przedmiotowego garażu. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że złożony wniosek nie odpowiadał wymogom ustanowionym przepisami ustawy Prawo budowlane, gdyż nie dołączono do niego dokumentu potwierdzającego prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ponieważ zaś, pomimo wezwania, nie dostarczono wspomnianego dokumentu nie ma możliwości wydania decyzji pozytywnej.
Od decyzji tej odwołanie wniosła E.R., zarzucając wydanemu rozstrzygnięciu naruszenie prawa, z uwagi na fakt, iż jest współwłaścicielką wspomnianej nieruchomości. Nie kwestionując nieuregulowanego stanu prawnego nieruchomości wskazała, że skoro jest jej współwłaścicielem w [...] to niezrozumiałym jest dla niej stanowisko, iż nie może postawić wspomnianego garażu.
Po rozpoznaniu odwołania, Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, uchylił w całości wspomnianą decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...]r. i umorzył postępowanie w sprawie budowy wspomnianego garażu. Uzasadniając swoje rozstrzygniecie wskazał, że organ I instancji prawidłowo dokonał oceny wniosku inwestora i na jej podstawie ustalił, że nie spełnia on ustawowych wymogów. Ponieważ inwestor, w wyznaczonym terminie nie uzupełnił braku wniosku, organ I instancji nie mógł postąpić inaczej, jak tylko pozostawić sprawę bez rozpoznania. Jednakże z uwagi na fakt, iż przepisy procedury administracyjnej nie przewidują możliwości wydania decyzji pozostawiającej wniosek bez rozpoznania, organ I instancji nie powinien wydawać decyzji w tym zakresie, lecz jedynie poinformować strony o zaistniałych okolicznościach w formie pisma procesowego. Odnosząc się natomiast do pozostałych kwestii podniesionych w odwołaniu, organ odwoławczy zauważył, że z akt sprawy wynika, iż jeden ze współwłaścicieli wspomnianej nieruchomości zmarł, a nie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe. Oznacza to tym samym, że jej stan prawny nie został uregulowany, a wobec tego, nawet zgoda pozostałych współwłaścicieli nieruchomości na realizację wspomnianej inwestycji nie stanowi wystarczającego tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W skardze do sądu E.R. obszernie opisała dotychczasowy przebieg postępowania zmierzającego do realizacji wspomnianej inwestycji odwołując się do argumentacji przedstawionej w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ I instancji. Dodatkowo skarżąca podniosła, iż ze względu na wykonywany zawód (lekarz) samochód jest jej niezbędny, zaś garaż miał służyć jego zabezpieczeniu. Wskazała również, że w czasie, gdy kupiła lokal mieszkalny na wspomnianej nieruchomości, jeden ze współwłaścicieli już nie żył.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Ś. wniósł o jej oddalenie. Organ odwoławczy podniósł, iż decyzja organu I instancji nie mogła się ostać, a to z tego względu, że obowiązujące przepisy procedury administracyjnej nie przewidują możliwości wydania decyzji pozostawiającej sprawę bez rozpoznania. Jednocześnie nie było podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego, skoro, pomimo wezwania, braki wniosku inwestora nie zostały uzupełnione we wskazanym terminie.
W piśmie procesowym z dnia [...]r. jeden ze współwłaścicieli nieruchomości – Ś. Izba Rolnicza Oddział w C. złożył oświadczenie, że wyraża zgodę na lokalizację, na nieruchomości wspólnej, garażu blaszanego, niezwiązanego trwale z podłożem, zaś zgoda ta dotyczy wyłącznie E.R. i nie może zostać przeniesiona na inną osobę. Nie wyrażono także zgody na wynajem garażu osobom trzecim.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie mogła zostać uwzględniona, gdyż Sąd rozstrzygając w granicach sprawy, w oparciu o art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej ustawą p.p.s.a.), nie będąc zarazem związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną nie dopatrzył się uchybień, które skutkować powinny wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 32 ust.4 pkt 2 z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę garażu przy ul. [...] w C. "pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto (...) wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane". Zwrot ten należy rozumieć w ten sposób, że inwestor musiał legitymować się tytułem prawnym, wynikającym z prawa rzeczowego lub stosunku obligacyjnego, na mocy którego mógłby na konkretnej nieruchomości rozpocząć budowę określonego obiektu.
W niniejszej sprawie, do wniosku o pozwolenie na budowę dołączony został odpis księgi wieczystej KW Nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w C., z którego wynika, że współwłaścicielami nieruchomości położonej przy ul. [...] w C. są: C.R., R.D., K.D.-G., Ś. Izba Rolnicza oraz E.R. Wobec tego, w sytuacji, gdy jeden ze współwłaścicieli miał zamiar wznieść na tej nieruchomości obiekt budowlany, winien uzyskać zgodę pozostałych współwłaścicieli. Wniosek taki wynika z treści art. 199 kc, który stanowi, że "do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli". Niewątpliwie zaś wzniesienie jakiegokolwiek nowego obiektu na nieruchomości wspólnej jest działaniem przekraczającym ramy zwykłego zarządu.
Prawidłowo zatem organ I instancji zobowiązał E.R. do przedłożenia dokumentu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (mogła nim być pisemna zgoda wszystkich współwłaścicieli nieruchomości) względnie zastępujące go taką zgodę orzeczenia sądu powszechnego. Takiego dokumentu skarżąca jednak nie przedłożyła. W tym względzie nie jest zdaniem Sądu wystarczające powołanie się przez skarżącą na zgodę wyrażoną przez "Administratora domu – R.D.". Po pierwsze nie zostało wykazane aby została ona upoważniona do sprawowania zarządu nieruchomością. Po drugie nawet gdyby taki zarząd został wcześniej przez współwłaścicieli ustanowiony to przestał on obowiązywać od śmierci jednego ze współwłaścicieli – C.R., w sytuacji gdy nie został potwierdzony przez jego następców prawnych. Po trzecie, jak już stwierdzono, skoro zgoda na wykorzystanie wspólnej działki na budowę garażu przekracza zakres zwykłego zarządu to zgoda taka wyrażona tylko przez zarządcę nie byłaby skuteczna. Z uwagi na okoliczność, że w księdze wieczystej nieruchomości ujawniony jest C.R., zmarły w dniu [...]r. (wynika to z oświadczenia zawartego w piśmie procesowym z dnia [...]r.) do wniosku o pozwolenie na budowę powinny zostać dołączone oświadczenia jego spadkobierców. Ponieważ postępowanie spadkowe po tej osobie nie zostało przeprowadzone (zobacz w tym względzie w/w pismo R.D. i K.D.-G. z dnia [...]r. – karta 3/5 akt administracyjnych) to nie jest możliwym ustalenie jego następców prawnych, a tym samym pozostałych współwłaścicieli nieruchomości. Wobec powyższego zasadnie przyjęły organy orzekające, że skarżąca nie wykazała się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Wbrew jednak stanowisku organów obu instancji nie wykazanie się prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie stanowi braku formalnego wniosku o pozwolenie na budowę, który to brak stanowiłby podstawę pozostawienia takiego wniosku bez rozpoznania zgodnie z treścią art. 64 § 2 kpa. Brak ten nie uniemożliwia bowiem nadania sprawie dalszego biegu ale pozytywne rozpoznanie (uwzględnienie) wniosku w przedmiocie pozwolenia na budowę. W takiej zaś sytuacji powinna być wydana zdaniem Sądu nie decyzja o umorzeniu postępowania a decyzja o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę. To uchybienie proceduralne nie mogło mieć jednak zdaniem Sądu istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy p.p.s.a. Zachowana została bowiem wymagana forma orzeczenia (decyzja), wydanego przez właściwy organ, którego materialnoprawne skutki pokrywają się ze skutkami decyzji o odmowie pozwolenia na budowę. Również bowiem w konsekwencji wydania decyzji o umorzeniu postępowania, skarżąca została pozbawiona prawa zrealizowania objętego tą decyzją zamierzenia inwestycyjnego. Z tych też względów Sąd uznał, że pomimo wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa formalnego, brak jest podstaw do jej uchylenia.
Skutkowało to oddaleniem skargi na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. SW

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI