II SA/KA 1681/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2004-09-02
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na użytkowaniepostępowanie administracyjneNSAWSAdecyzjauchylenie decyzjiumorzenie postępowania

WSA w Gliwicach oddalił skargę na decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie pawilonu handlowego, uznając, że obiekt stanowi samowolę budowlaną.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie pawilonu handlowego. Sąd administracyjny uznał, że wcześniejsze wyroki NSA wyeliminowały z obrotu prawnego pozwolenie na budowę, a sam pawilon stanowi samowolę budowlaną. W związku z tym postępowanie o pozwolenie na użytkowanie było bezprzedmiotowe i zasadnie umorzone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę A. i A. N. na decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na użytkowanie pawilonu handlowego. Sąd podkreślił, że jest związany wcześniejszymi wyrokami NSA, które uchyliły decyzje o pozwoleniu na budowę i zmianę sposobu użytkowania obiektu, uznając go za samowolę budowlaną. W związku z tym, że obiekt został wybudowany bez ważnego pozwolenia na budowę, postępowanie w sprawie pozwolenia na jego użytkowanie zostało uznane za bezprzedmiotowe i zasadnie umorzone przez organ pierwszej instancji oraz utrzymane w mocy przez Wojewodę. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały prawo, a zarzuty skarżących dotyczące naruszenia procedury nie miały wpływu na wynik sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, nie można wydać pozwolenia na użytkowanie obiektu, który stanowi samowolę budowlaną, ponieważ przepisy Prawa budowlanego nie przewidują sanowania takiej samowoli.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny, związany wcześniejszymi wyrokami NSA, uznał, że skoro pozwolenie na budowę zostało uchylone, a obiekt wybudowano bez ostatecznej decyzji, stanowi on samowolę budowlaną. Postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie takiego obiektu jest bezprzedmiotowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 105

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do umorzenia postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.

p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Pomocnicze

ustawa o NSA art. 30

Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Sąd administracyjny jest związany poglądami prawnymi zawartymi w wyroku NSA.

P.b. art. 48

Prawo budowlane

Przewiduje sankcje dla samowoli budowlanej.

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

Przepisy wprowadzające art. 97 § § 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przekazanie spraw wniesionych do NSA przed 1.01.2004 r. do rozpoznania przez WSA.

Przepisy wprowadzające art. 99

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd orzekający jest związany poglądami prawnymi zawartymi w wyrokach NSA.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów w sposób budzący zaufanie.

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pawilon handlowy stanowi samowolę budowlaną, ponieważ został wybudowany bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie samowoli budowlanej jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Organy administracyjne są związane poglądami prawnymi zawartymi w wyrokach NSA.

Odrzucone argumenty

Budowa pawilonu była legalna, rozpoczęta po wydaniu pozwolenia na budowę i dziennika budowy. Decyzja odmawiająca pozwolenia na użytkowanie oraz zmiany użytkowania narusza prawo. Organy naruszyły art. 9 i 10 k.p.a. poprzez niezapoznanie stron z aktami sprawy.

Godne uwagi sformułowania

sanowanie samowoli budowlanej postępowanie bezprzedmiotowe związany wyrokiem NSA

Skład orzekający

Bonifacy Bronkowski

przewodniczący

Ewa Krawczyk

sprawozdawca

Iwona Bogucka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samowoli budowlanej i bezprzedmiotowości postępowania w sprawie pozwoleń na użytkowanie obiektów wybudowanych bez ważnego pozwolenia na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego i faktycznego z okresu orzekania, w szczególności przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. oraz ustawy o NSA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje konsekwencje samowoli budowlanej i znaczenie związania organów administracyjnych oraz sądów wcześniejszymi orzeczeniami.

Samowola budowlana: dlaczego nie dostaniesz pozwolenia na użytkowanie?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ka 1681/02 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2004-09-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-07-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Bonifacy Bronkowski /przewodniczący/
Ewa Krawczyk /sprawozdawca/
Iwona Bogucka
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Sygn. powiązane
OSK 1944/04 - Wyrok NSA z 2005-09-04
OSK 1944/04 - Wyrok NSA z 2005-09-06
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Asesor WSA Iwona Bogucka Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Protokolant referent stażysta Aleksandra Żmudzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2004 r. sprawy ze skargi A. N. i A. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego o d d a l a s k a r g ę
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4.12.2001 r, wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Ka 258/00 uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...]r. Prezydenta Miasta Ż. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie pawilonu handlowego wraz z przyłączami i pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu tego pawilonu na zakład fryzjerski – na działce nr [...] w Ż.
W uzasadnieniu tego wyroku Sąd podkreślił, iż jest zgodnie z art. 30 ustawy o NSA, podobnie jak organy administracyjne orzekające w sprawie, związany wyrokiem NSA z dnia 21.04.1999 r., sygn. akt II SA/Ka 1189/98, którym uchylono decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ż. z [...]r. w przedmiocie pozwolenia na budowę przedmiotowego pawilonu. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, iż Sąd stwierdził przystąpienie przez inwestora do wykonywania robót, mimo że decyzja o pozwoleniu na budowę nie była ostateczna i w związku z tym wyeliminował z obiegu prawnego decyzję obu instancji w przedmiocie pozwolenia na budowę. Mimo uchylenia przez Sąd wyżej powołanym wyrokiem decyzji o pozwoleniu na budowę inwestor kontynuował roboty i pawilon handlowy został całkowicie wybudowany. Zdaniem Sądu inwestor dopuścił się samowoli budowlanej , a sankcje dla takiej samowoli przewiduje art. 48 Prawa budowlanego.
Skoro pawilon stanowi samowolę budowlaną to "nie może być dla niego wydana decyzja w zakresie użytkowania obiektu ani decyzja w zakresie zmiany sposobu użytkowania" stanowiłoby to bowiem sanowanie samowoli budowlanej, a takiej możliwości przepisy Prawa budowlanego z 1994 r. nie przewidują.
Rozpoznający ponownie sprawę Prezydent Miasta Ż. decyzją z dnia [...]r. wydaną w oparciu o art. 105 kpa, umorzył postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie pawilonu handlowego i zmiany sposobu użytkowania tego obiektu na zakład fryzjerski. W uzasadnieniu podał, iż z wyroku NSA z dnia 4.12.2001 r. sygn. akt II SA/Ka 258/00 wynika, że postępowanie w zakresie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego pawilonu, jak i zmiany użytkowania pawilonu jest bezprzedmiotowe, co powoduje konieczność umorzenia w tym zakresie postępowania.
W odwołaniu A. i A. N. podnieśli, iż budowa pawilonu została rozpoczęta po wydaniu przez organ I instancji pozwolenia na budowę oraz dziennika budowy. W związku z tym – zdaniem odwołujących się budowa była legalna, a decyzja odmawiająca pozwolenia na użytkowanie oraz zmiany użytkowania narusza prawo.
Wojewoda [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wskazując w podstawie rozstrzygnięcia art. 105 i 138 § 1 pkt 1 kpa. W uzasadnieniu organ podał, że jest związany poglądami prawnymi zawartymi w wyroku NSA z 4.12.2001 r. sygn. akt II SA/Ka 258/00. Z wyroku tego jednoznacznie wynika, że skoro pawilon został wybudowany bez pozwolenia na budowę to stanowi samowolę budowlaną co uniemożliwia wydanie dla niego pozwolenia na użytkowanie oraz pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania.
W związku z tym postępowanie o pozwolenie na użytkowanie i zmianę sposobu użytkowania jako bezprzedmiotowe podlega umorzeniu.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. i A. N. podtrzymali swój zarzut naruszenia prawa przez uznanie, że przedmiotowy pawilon handlowy został wykonany bez pozwolenia na budowę. Zdaniem odwołujących się organy nie wyjaśniły jaki wpływ na budowę pawilonu w oparciu o pozwolenie organu I instancji, miało wniesienie odwołania bezpośrednio do Wojewody [...].
Ta ostatnia okoliczność spowodowała przeświadczenie organu I instancji, jak i inwestora o tym, że budowa jest realizowana w oparciu o decyzję ostateczną.
Nadto podniesiono zarzut naruszenia art. 9 i 10 kpa oraz wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy postulował oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. nr 74, poz. 368 z zm.) Ustawa ta utraciła moc z dniem 1.01.2004 r., na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1271 z zm.). Stosownie do art. 97 § 1 tej ostatniej ustawy, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004 r. i postępowanie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ).
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem – skład orzekający – doszedł do wniosku, że prawa ona nie narusza.
Decyzja ta zapadła w warunkach związania organu administracyjnego – stosownie do obowiązującego w dacie jej wydania art. 30 ustawy o NSA – poglądami zawartymi w wyroku z dnia 4.12.2001 r. sygn. akt II SA/Ka 258/00. Wyrokiem tym Sąd uchylił decyzję I i II instancji w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania spornego pawilonu handlowego, przy czym należy podkreślić, iż decyzja II instancji została wydana już po wyroku NSA uchylającym pozwolenie na budowę pawilonu ( wyrok z 21.04.1999 r.) wobec jego realizacji w oparciu o nieostateczną decyzję.
W wyroku z dnia 4.12.2001 r. – sygn. akt II SA/Ka 258/00 Sąd wykluczył możliwość wydania w stosunku do przedmiotowego pawilonu handlowego zarówno decyzji zezwalającej na użytkowanie jak i decyzji zezwalającej na zmianę sposobu użytkowania. Zdaniem Sądu sporny obiekt stanowi bowiem samowolę budowlaną, a Prawu budowlanemu z 1994 roku nie jest znane jej sanowanie.
Także obecnie orzekający skład Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z mocy art. 99 ustawy z 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest związany poglądami prawnymi zawartymi w wyroku w sprawie II SA/Ka 258/00, jak i w sprawie II SA/Ka 1189/98.
W związku z powyższym istotnie postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie, jak i zmiany sposobu użytkowania pawilonu handlowego było bezprzedmiotowe i dlatego zasadnie postępowanie w sprawie zostało umorzone.
Twierdzenie skarżących co do realizacji pawilonu handlowego w oparciu o decyzję organu I instancji, co do której po stronie organu oraz inwestora istniało przekonanie o jej ostateczności, w świetle dotychczas wydanych wyroków:
II SA/Ka 258/00 i II SA/Ka 1189/98 nie mogą odnieść żadnego skutku.
W ocenie Sądu niezasadny jest także zarzut naruszenia przez organy orzekające art. 10 § 1 i art. 9 kpa. Wbrew przekonaniu skarżących organ nie jest zobowiązany do wzywania stron celem zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji, a jedynie do umożliwienia im wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów. Nie budzi wątpliwości iż skarżący o toczącym się postępowaniu wiedzieli a od doręczonej im decyzji organu I instancji złożyli odwołanie. Nie doszło więc we wskazanym zakresie do uchybień a szczególnie takich, które miałyby wpływ na wynik sprawy.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.s.a. oddalił skargę.
su.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI