II SA/KA 1679/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę byłych właścicieli działek na decyzję nakazującą rozbiórkę ogrodzenia, uznając brak ich interesu prawnego do jej wniesienia.
Sprawa dotyczyła skargi byłych właścicieli działek na decyzję nakazującą rozbiórkę ogrodzenia. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, umarzając postępowanie i uznając, że budowa ogrodzenia nie wymagała zgłoszenia, a spór ma charakter cywilnoprawny. Skarżący, byli właściciele działek, domagali się podtrzymania decyzji nakazującej rozbiórkę. Sąd administracyjny oddalił skargę z powodu braku interesu prawnego skarżących, wskazując, że właścicielem spornych działek jest gmina, która ma legitymację do kwestionowania takich decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał sprawę ze skargi byłych właścicieli działek na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą rozbiórkę ogrodzenia. Organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę, uznając, że budowa ogrodzenia od strony drogi dojazdowej wymagała zgłoszenia. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję, umarzając postępowanie i stwierdzając, że budowa ogrodzenia nie wymagała zgłoszenia, a ewentualny spór sąsiedzki powinien być rozstrzygnięty na drodze cywilnoprawnej. Skarżący, byli właściciele działek, domagali się podtrzymania decyzji nakazującej rozbiórkę, argumentując swoje wieloletnie starania o doprowadzenie drogi do działek i jej darowiznę na rzecz gminy. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając brak legitymacji procesowej skarżących. Sąd wskazał, że interes prawny do wniesienia skargi przysługuje podmiotowi, który ma możność prowadzenia administracyjnego postępowania jurysdykcyjnego w danej sprawie. W tym przypadku, właścicielem działek graniczących ze spornym ogrodzeniem jest gmina, a nie skarżący, którzy wyzbywając się prawa własności, utracili przymiot strony. Sąd podkreślił, że istnienie interesu faktycznego nie jest wystarczające do wniesienia skargi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, byli właściciele działek nie posiadają interesu prawnego do wniesienia skargi, ponieważ wyzbywając się prawa własności, utracili przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym budowy ogrodzenia na sąsiedniej działce.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny stwierdził brak legitymacji procesowej skarżących, wskazując, że interes prawny do wniesienia skargi przysługuje podmiotowi, który ma możność prowadzenia administracyjnego postępowania jurysdykcyjnego. Właścicielami działek sąsiadujących ze spornym ogrodzeniem jest gmina, a nie skarżący, którzy utracili przymiot strony w wyniku darowizny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.NSA art. 33 § 2
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
p.p.s.a. art. 90 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pr. bud. art. 48
Ustawa - Prawo budowlane
pr. bud. art. 30 § 1
Ustawa - Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego skarżących do wniesienia skargi, gdyż wyzbywając się prawa własności, utracili przymiot strony.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżących dotyczące ich wieloletnich starań o doprowadzenie drogi do działek i jej darowizny na rzecz gminy, które miały na celu nadanie ulicy nazwy, lepsze utwardzenie i odwodnienie, przeprowadzenie kanalizacji oraz możliwość odśnieżania.
Godne uwagi sformułowania
aby na spornych parcelach urządzono ciąg pieszo-jezdny, to odwołujący musiałby odstąpić część swojej parceli, co stwarzałoby mocno ograniczone możliwości jej zabudowy. Skarżący opisali swe wieloletnie starania, których celem było doprowadzenie "drogi do działek". Właścicielami działek graniczących ze spornym ogrodzeniem jest gmina, a nie skarżący. Niewątpliwie skarżący mają w sprawie interes faktyczny, który obszernie w skardze wykazali. Jednakże istnienie interesu faktycznego nie uprawnia do wniesienia skargi.
Skład orzekający
Małgorzata Korycińska
przewodniczący sprawozdawca
Bonifacy Bronkowski
członek
Iwona Bogucka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że interes prawny do wniesienia skargi w sprawach budowlanych przysługuje właścicielowi nieruchomości, a nie byłym właścicielom, którzy wyzbywając się prawa własności, utracili legitymację procesową."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji byłych właścicieli działek, którzy dokonali darowizny na rzecz gminy i następnie kwestionują decyzje dotyczące budowy ogrodzenia na sąsiedniej nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczową kwestię interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa. Choć stan faktyczny jest specyficzny, zasada prawna jest uniwersalna.
“Czy możesz skarżyć decyzję, jeśli już nie jesteś właścicielem?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ka 1679/02 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2004-09-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2002-07-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Bonifacy Bronkowski Iwona Bogucka Małgorzata Korycińska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 601 Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Asesor WSA Iwona Bogucka Protokolant st.sekr.sąd. Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2004 r. sprawy ze skargi S. P., P. S., M. P., M. M., M. J., A. M. i J. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego o d d a l a s k a r g ę Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ż. decyzją z dnia [...] nakazał A. W. i S. W. rozbiórkę ogrodzenia od strony działek oznaczonych nr [...] i [...] położonych w W. U podstaw materialnoprawnych decyzji organ przywołał art.48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (wówczas tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz.1126 z późn. zm.), a w uzasadnieniu podał, że inwestorzy w [...] wykonali ogrodzenie od strony drogi dojazdowej nie dopełniając wymogu zgłoszenia zamiaru wykonania robót właściwemu organowi. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., rozstrzygając sprawę na skutek odwołania S. W., decyzją z dnia [...] uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i umorzył postępowanie przed tym organem. Organ odwoławczy stanął na stanowisku, że budowa ogrodzenia nie wymagała zgłoszenia, albowiem nie zachodziła żadna z sytuacji określonych w art.30 ust.1 pkt 3 prawa budowlanego. W szczególności organ uznał, iż przekazanie Gminie w drodze darowizny działek przeznaczonych pod budowę drogi nie sprawiło, iż jest to droga publiczna. To, że te działki uprzednio obciążone były służebnością przejazdu a są teraz własnością gminy, nie oznacza iż z prawnego punktu widzenia stanowią drogę publiczną. Stąd też organ II instancji przyjął, iż brak jest podstaw do ingerencji organów nadzoru budowlanego, a ewentualny spór sąsiedzki może być uregulowany wyłącznie na drodze cywilno-prawnej. Zauważono również, że aby na spornych parcelach urządzono ciąg pieszo-jezdny, to odwołujący musiałby odstąpić część swojej parceli, co stwarzałoby mocno ograniczone możliwości jej zabudowy. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli S. P., P. S., M. P., M. M., M. J., A. M. i J. G.– "byli właściciele i użytkownicy drogi" – domagając się "podtrzymania" decyzji organu I instancji. Skarżący opisali swe wieloletnie starania, których celem było doprowadzenie "drogi do działek". Podali, iż ponosząc nakłady finansowe wpierw dokonali podziału działek stanowiących ich własność wydzielając część pod drogę dojazdową oznaczoną nr działek [...] i [...] . Przeznaczyli na ten cel również działkę o nr [...]. Na powstałych działkach wytyczono drogę dojazdową obciążoną służebnością, po czym aktami notarialnymi darowali je Gminie "i z tym dniem grunty" ich zdaniem, stanowią własność publiczną. Skarżący wyjaśnili, iż podejmując te działania mieli na względzie nadanie ulicy nazwy, co niezbędne jest dla celów meldunkowych, lepsze utwardzenie i odwodnienie drogi przez Gminę, przeprowadzenie kanalizacji, po "gruntach gminnych nie prywatnych" i możliwość odśnieżania w zimie. W odpowiedzi na skargę organ, którego działanie zaskarżono postulował jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego dotychczasowego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga została wniesiona jeszcze pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz.368 z późn. zm.). Ustawa ta utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r., a ponieważ sprawa nie została rozpoznana przed tą datą, podlega rozpoznaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Zarówno jednak w stanie prawnym obowiązującym w chwili wniesienia skargi jak i obecnie uprawnionym do wniesienia skargi był i jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Stanowił o tym wówczas art.33 ust.2 ustawy o NSA, a obecnie określa tę kwestię art.90 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W każdej zatem sprawie Sąd przed dokonaniem kontroli legalności zaskarżonego aktu musi wpierw sprawdzić, czy kontroli tej domaga się uprawniony podmiot. Brak legitymacji do wniesienia skargi powoduje jej oddalenie, a tym samym niemożliwa jest merytoryczna ocena jej zasadności. Taka sytuacja zachodzi w rozpoznawanej sprawie, w której inwestor wykonał ogrodzenie od strony działek stanowiących własność gminy. To gmina ma interes prawny, wywodzący się z prawa własności do kwestionowania skargą rozstrzygnięć zapadłych w przedmiocie budowy ogrodzenia. Nie mają natomiast interesu prawnego byli właściciele tych działek, gdyż wyzbywając się przysługującego im prawa pozbawili się tym samym przymiotu strony. Niewątpliwie skarżący mają w sprawie interes faktyczny, który obszernie w skardze wykazali. Jednakże istnienie interesu faktycznego nie uprawnia do wniesienia skargi. O istnieniu interesu prawnego przesądzają przepisy prawa materialnego, które przewidują w sprawie danego podmiotu możność prowadzenia administracyjnego postępowania jurysdykcyjnego. W sprawach z zakresu prawa budowlanego bez wątpienia właściciel działki, w granicy z którą prowadzona jest budowa ma interes prawny w postępowaniu dotyczącym tej budowy. Właścicielem działek graniczących ze spornym ogrodzeniem jest gmina, a nie skarżący. Stwierdziwszy brak legitymacji do wniesienia skargi Sąd zobligowany był ją oddalić na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI