II SA/KA 1439/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2005-06-15
NSAbudowlaneŚredniawsa
zwrot kosztówstawiennictwopełnomocniknadzór budowlanypostępowanie administracyjnekoszty podróżywezwaniewizja

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w sprawie zwrotu kosztów stawiennictwa pełnomocnika, uznając brak podstaw prawnych do ich przyznania.

Skarżąca R.P.-S. domagała się zwrotu kosztów związanych z obecnością jej pełnomocnika na wizji budowlanej, twierdząc, że wezwanie do stawiennictwa było obowiązkowe. Po odmowie organu pierwszej instancji i kolejnych instancji, sprawa trafiła do WSA. Sąd uznał, że wezwanie nie było adresowane bezpośrednio do skarżącej, a jej pełnomocnik nie uczestniczył w czynności organu w sposób uzasadniający zwrot kosztów na podstawie art. 56 § 1 k.p.a.

Sprawa dotyczyła wniosku R.P.-S. o zwrot kosztów stawiennictwa jej pełnomocnika na wezwanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. do udziału w wizji. Organ odmówił zwrotu, wskazując na brak potwierdzenia obecności pełnomocnika w protokole, nieprawidłowe wezwanie oraz późne złożenie pełnomocnictwa. Po wyczerpaniu drogi administracyjnej i odrzuceniu wcześniejszej skargi do NSA z powodu niedopełnienia wymogu wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, skarżąca ponownie wniosła skargę do WSA. Sąd, rozpoznając sprawę na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę. Uzasadnienie opierało się na interpretacji art. 56 § 1 k.p.a., zgodnie z którym zwrot kosztów przysługuje w przypadku wszczęcia postępowania z urzędu lub błędnego wezwania strony. Sąd stwierdził, że wezwanie nie było adresowane do skarżącej, a jej pełnomocnik nie uczestniczył w oględzinach, co wykluczało możliwość przyznania zwrotu kosztów. Dodatkowo, sąd powziął wątpliwość co do rzeczywistego celu podróży pełnomocnika, wskazując na brak dowodów potwierdzających związek kosztów z wezwaniem organu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, stronie nie przysługuje zwrot kosztów stawiennictwa pełnomocnika w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zwrot kosztów na podstawie art. 56 § 1 k.p.a. przysługuje tylko w ściśle określonych przypadkach, m.in. gdy postępowanie zostało wszczęte z urzędu lub strona została błędnie wezwana. W analizowanej sprawie wezwanie nie było adresowane do skarżącej, a jej pełnomocnik nie uczestniczył w oględzinach, co wykluczało zastosowanie przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 56 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. art. 97 § § 1

Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. art. 99

Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 53 § § 2

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 79 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 54 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wezwanie do stawiennictwa nie było adresowane do skarżącej. Pełnomocnik skarżącej nie uczestniczył w oględzinach nieruchomości. Nie zostały spełnione ustawowe przesłanki przyznania należności z tytułu kosztów stawiennictwa (art. 56 § 1 k.p.a.).

Odrzucone argumenty

Skarżąca poczuła się zobowiązana do uczestnictwa w czynności z uwagi na klauzulę 'obecność stron obowiązkowa' w piśmie organu.

Godne uwagi sformułowania

Skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżony akt nie narusza prawa. Brak zatem podstawy prawnej do przyznania należności w razie stawiennictwa strony lub jej pełnomocnika, którzy nie zostali wezwani do stawienia się, a jedynie zawiadomieni o terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin... Stawiennictwo w takim wypadku uzależnione jest od woli strony i w razie udziału w przeprowadzeniu dowodu nawet jeżeli leży to w jej interesie, nie może domagać się przyznania zwrotu kosztów wynikłych z tego faktu w trybie art. 56 kpa.

Skład orzekający

Łucja Franiczek

przewodniczący sprawozdawca

Stanisław Nitecki

członek

Iwona Bogucka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu kosztów stawiennictwa pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym, w szczególności w kontekście wadliwych wezwań i braku aktywnego udziału w czynności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wezwanie nie było adresowane do strony, a pełnomocnik nie brał udziału w czynności organu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej ze zwrotem kosztów, która może być interesująca dla prawników procesowych, ale nie dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ka 1439/03 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-06-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-06-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Iwona Bogucka
Łucja Franiczek /przewodniczący sprawozdawca/
Stanisław Nitecki
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.) Sędzia WSA Stanisław Nitecki Asesor WSA Iwona Bogucka Protokolant st. ref. Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi R.P.-S. na akt Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kosztów stawiennictwa na wezwanie o d d a l a s k a r g ę
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...]r., które wpłynęło do organu w dniu [...]r., R.P.-S. wystąpiła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. o zwrot należności wynikłych z kosztów stawiennictwa jej pełnomocnika na wezwanie z dnia [...]r. celem uczestniczenia w wizji, jaka odbyła się w J. przy ul. [...]. Koszty powyższe wyliczono na kwotę [...] zł.
W odpowiedzi Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego aktem z dnia [...]r. nr [...], odmówił przyznania należności z tytułu kosztów podróży pełnomocnika, stwierdzając iż protokół z wizji nie zawiera wpisów, potwierdzających uczestnictwo, przy czym w zawiadomieniu o terminie przeprowadzenia tej czynności, nie wskazano skutków niestawiennictwa, zaś pełnomocnictwo do reprezentowania przed organami administracji wpłynęło w dniu [...]r., tj. po terminie wizji. Z kolei F.P. jako pełnomocnik R.P.-S. pismem z dnia [...]r. wniósł skargę do Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uważając odmowę zwrotu kosztów podróży za bezzasadną. Organ wyższego stopnia pismem z dnia [...]r. uznał skargę za nieuzasadnioną. Kolejna skarga do Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego również nie odniosła skutku (pismo z dnia [...]r. nr [...]).
W tej sytuacji R.P.-S. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jednakże skarga została odrzucona postanowieniem Sądu z dnia 12 maja 2003 r. sygn.akt II SA/Ka 518/03 z powodu niedopełnienia wymogu uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa.
Następnie pismem z dnia [...]r. R. P.-S. wezwała Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. do usunięcia naruszenia prawa, zarzucając oczywistą wadliwość wystosowanego do niej wezwania do stawiennictwa. Organ wezwania nie uwzględnił pismem z dnia [...]r.
Powołując się na bezskuteczność wezwania w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniesionej w dniu [...]r., R. P.-S. wniosła o wydanie wyroku, stwierdzającego prawo do należności z tytułu kosztów stawiennictwa jej pełnomocnika. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, iż otrzymane pismo, informujące o wizji zawierało klauzulę "obecność stron obowiązkowa", stąd też jako strona poczuła się zobowiązana do uczestnictwa w czynności. W toku rozprawy sądowej, pełnomocnik skarżącej sprecyzował roszczenie, domagając się przyznania nie tylko zwrotu kosztów dojazdu na oględziny, ale i wszelkich należności wynikających z obowiązujących przepisów wraz z ustawowymi odsetkami od dnia ich przeniesienia oraz wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Organ, którego działanie zaskarżono, w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżony akt nie narusza prawa.
Z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), rozpoznanie sprawy nastąpiło na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. Nadto, z mocy art. 99 ustawy – Przepisy wprowadzające... skład orzekający związany był oceną prawną, wyrażoną w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2003 r. w sprawie II SA/Ka 518/03.
Oznacza to przesądzenie kwestii dopuszczalności skargi jako wniesionej na akt z zakresu administracji publicznej, dotyczący uprawnienia wynikającego z przepisów prawa – po dopełnieniu przez skarżącą wymogu wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa (art. 53 § 2 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Jak prawidłowo wskazał organ, którego działanie zaskarżono, art. 56 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego przyznaje stronie zwrot kosztów osobistego stawiennictwa na wezwanie, gdy postępowanie zostało wszczęte z urzędu oraz w przypadku, gdy strona została bez swojej winy błędnie wezwana do stawienia się. Brak zatem podstawy prawnej do przyznania należności w razie stawiennictwa strony lub jej pełnomocnika, którzy nie zostali wezwani do stawienia się, a jedynie zawiadomieni o terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin zgodnie z wymogiem art. 79 § 1 kpa. Stawiennictwo w takim wypadku uzależnione jest od woli strony i w razie udziału w przeprowadzeniu dowodu nawet jeżeli leży to w jej interesie, nie może domagać się przyznania zwrotu kosztów wynikłych z tego faktu w trybie art. 56 kpa.
Wymogi formalne wezwania organu reguluje przepis art. 54 kpa. I tak, w wezwaniu należy wskazać:
1) nazwę i adres organu wzywającego,
2) imię i nazwisko wzywanego,
3) w jakiej sprawie oraz w jakim charakterze i w jakim celu zostaje wezwany,
4) czy wezwany powinien stawić się osobiście lub przez pełnomocnika, czy też może złożyć wyjaśnienie lub zeznanie na piśmie,
5) termin, do którego żądanie powinno być spełnione albo dzień, godzinę i miejsce stawienia się wezwanego lub jego pełnomocnika,
6) skutki prawne niezastosowania się do wezwania.
Nadto, wezwanie powinno być zaopatrzone podpisem pracownika organu wzywającego, z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego.
W niniejszej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. pismem z dnia [...]r., którego adresatem był L.D., zawiadomił o przeprowadzeniu oględzin nieruchomości położonej w J. przy ul. [...], stwierdzając iż obecność stron oraz kierownika budowy jest obowiązkowa. Zgodnie z rozdzielnikiem, pismo to otrzymali:
1) adresat,
2) R.P.-S.,
3) Prezydent Miasta J.
Z dołączonych przez skarżącą dokumentów do sprawy II SA/Ka 518/03 (k. 5 akt sądowych, załącznik nr 1) wynika zatem, iż adresatem pisma z dnia [...]r. był L.D. Skarżąca otrzymała to pismo jako wymieniona w pozycji 2 rozdzielnika (podkreślenie w rozdzielniku). Jest przy tym poza sporem, iż skarżąca w postępowaniu administracyjnym, które zostało wszczęte z urzędu, legitymowała się przymiotem strony. W takiej sytuacji zgodzić się należy z zarzutem skargi, iż pismo zostało zredagowane wadliwie, biorąc pod uwagę wymogi z art. 54 § 1 kpa. Jednak literalne brzmienie pisma, nie pozwala stwierdzić, aby skarżąca była jego adresatem. Jako adresata wskazano bowiem L.D.
Dla rozstrzygnięcia sprawy istotne są też wyjaśnienia pełnomocnika skarżącej, zawarte w skardze z dnia [...]r. do Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (załącznik nr 3 do skargi II SA/Ka 518/03 oraz kserokopia k. 24 akt adm.). Otóż, nie negując prawdziwości przytoczonych w nim faktów, zauważyć przyjdzie, iż jeszcze przed terminem oględzin, wyznaczanych na dzień [...]r., bo około [...], pełnomocnik skarżącej osobiście kontaktował się z Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego, która pouczyła go o korzyściach, jakie płyną z aktywnego udziału strony w postępowaniu i wyraziła zgodę na reprezentowanie skarżącej przez pełnomocnika w trakcie czynności.
Dalej, pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, iż przyjechał do J. specjalnie w tym celu i przez cały czas trwania pozostawał do dyspozycji organu wzywającego na terenie posesji sąsiadującej z terenem oględzin. Żądanie zwrotu kosztów podróży zostało zaś złożone razem z pełnomocnictwem dopiero w dniu [...]r. po uświadomieniu sobie, że albo skarżąca została błędnie wezwana albo wyraźnie zlekceważona.
Treść tych wyjaśnień wskazuje, iż organ I instancji nie pouczył pełnomocnika skarżącej o obowiązku stawiennictwa w dniu [...]r., a przede wszystkim pełnomocnik nie wziął udziału w oględzinach nieruchomości sąsiedniej, której dotyczyło postępowanie administracyjne. Powyższe okoliczności jako obiektywne fakty, mimo subiektywnego przekonania skarżącej o obowiązku stawiennictwa, wynikłego z nieprecyzyjnego sformułowania doręczonego pisma organu z dnia [...]r., musiały zadecydować o braku podstaw do przyznania kosztów, wynikłych z obecności pełnomocnika skarżącej na terenie jej posesji w czasie przeprowadzenia dowodu. Nie zostały bowiem spełnione ustawowe przesłanki przyznania należności z tego tytułu, wymienione w art. 56 § 1 kpa, skoro wezwanie do stawiennictwa nie było adresowane do skarżącej, ani też jej pełnomocnik nie uczestniczył w czynności organu, co wynika nie tylko z treści protokołu (k. 10 akt adm.), lecz i jego wyjaśnień. Wreszcie, wskazać przyjdzie, iż skoro pełnomocnik skarżącej osobiście kontaktował się z Powiatowym Inspektorem dnia [...]r., co należy rozumieć w ten sposób, iż przebywał w siedzibie organu i pozostawał w J. jeszcze przez kilka dni po oględzinach, bowiem w dniu [...]r. zapoznał się z protokołem z tej czynności, rodzi się wątpliwość, czy przyjazd ze S. miał wyłącznie związek z pismem organu. Nie przedłożono bowiem biletów, z których wynikałaby data odbycia podróży. Innych kosztów, np. utraconego zarobku, pełnomocnik strony również nie wykazał.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdzając naruszenia art. 56 § 1 kpa, skargę oddalił na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI