II SA/Ka 1392/03 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2004-10-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-06-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Ewa Krawczyk /przewodniczący/ Małgorzata Korycińska /sprawozdawca/ Małgorzata Walentek Symbol z opisem 615 Sprawy zagospodarowania przestrzennego Sygn. powiązane II OZ 269/05 - Postanowienie NSA z 2005-04-28 II OZ 1209/05 - Postanowienie NSA z 2005-12-13 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Stwierdzono nieważność zaskarżonego aktu Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Ewa Krawczyk Sędzia NSA Małgorzata Korycińska /spr./ Asesor WSA Małgorzata Walentek Protokolant sekr. sąd. Beata Malcharek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2004 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości. Uzasadnienie Wójt Gminy w W. decyzją z dnia[...] odmówił ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji mającej polegać na budowie budynku mieszkalnego oraz budynku gospodarczego z uprawami i hodowlą drzew i krzewów ozdobnych jako specjalistycznych gatunków roślin w B. przy ul. [...] na [...]. Rozpoznając sprawę na skutek odwołania wnioskujących o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu – E. F. i Z. F. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] uchyliło rozstrzygnięcie organu I instancji w całości i ustaliło warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Decyzję organu odwoławczego uchylił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 lutego 2003 r. sygn. akt II SA/Ka 268/01 zapadłym na skutek skargi Prokuratora Okręgowego w B. Rozstrzygając ponownie sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] powtórnie uchyliło decyzję Wójta Gminy W. z dnia [...] w całości i ustaliło warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy budynku mieszkalnego i gospodarczego "dla założenia upraw, hodowli drzew i krzewów ozdobnych oraz specjalistycznych gatunków roślin". U podstaw materialnoprawnych rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołał jedynie art. 46a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jedn. Dz.U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 z późn. zm./. Natomiast w uzasadnieniu cytowano wybrane fragmenty uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 28 lutego 2003 r. by dojść do konkluzji, iż "niezrozumiałe jest uchylenie decyzji SKO, skoro Prokurator wnioskował o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium, a NSA stwierdził, że nie widzi podstaw prawnych do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji". Ponadto przytoczono poglądy zawarte w orzecznictwie dla wykazania, iż w pojęciu "produkcja rolna" mieści się pojęcie "uprawy polowe" i że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przeznaczając jakiś teren na cele produkcji rolnej nie może zawierać zakazów lub nakazów, które wyznaczałyby rodzaj i sposób prowadzenia produkcji. W reasumpcji motywów organ odwoławczy stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie, sprzeczność z planem nie zachodzi". W skardze Prokurator Okręgowy w B. domagał się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji z powodu rażącego naruszenia art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. Nr 74 poz. 368 z późn. zm./. Wskazał, iż w wyroku z dnia 28 lutego 2003 r. Sąd w sposób nie budzący wątpliwości uznał, że zamierzenie inwestycyjne E. i Z. F. nie jest związane z produkcją polową i przez to pozostaje w sprzeczności z zapisem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który zawiera zakaz realizacji obiektów nie związanych z produkcją polową. Tymczasem organ, którego działanie zaskarżono nie dostosował się do oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu, mimo iż w sprawie nie nastąpiła ani zmiana stanu faktycznego ani też prawnego, a wyrok nie został wzruszony w nadzwyczajnym postępowaniu. Prokurator Okręgowy zwrócił również uwagę na to, że w podstawie prawnej decyzji powołano tylko art. 46a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i że brak jest powiązania uzasadnienia decyzji z przywołaną w niej podstawą materialnoprawną. W odpowiedzi na skargę organ, którego działanie zaskarżono postulował jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska. W piśmie z dnia [...] nazwanym przez organ "uzupełnieniem materiału dowodowego" Samorządowe Kolegium Odwoławcze przywołało i przesłało wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 1995 r. w którym Sąd zaprezentował odmienne stanowisko niż w wyroku zapadłym w tej sprawie, a dotyczące ustalenia przez organy administracji charakteru wnioskowanej budowy budynków. Organ podkreślił przy tym, że jakkolwiek orzeczenie Sądu z [...] dotyczyło innej sprawy, to jego uzasadnienie, w kwestii ustalenia charakteru wnioskowanej inwestycji były brane pod uwagę w sprawie małżeństwa F.. W piśmie z dnia [...] uczestnicy postępowania Z. i E. F. poinformowali, iż w zasadzie zrealizowali już inwestycję w oparciu o decyzję o pozwolenie na budowę z dnia [...] z tym, że prace budowlane zostały wstrzymane postanowieniem Sądu z dnia 1 października 2001 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Kognicji sądu administracyjnego poddana została sprawa zainicjowana skargą prokuratorską wniesioną jeszcze pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. Nr 74 poz. 368 z późn. zm./. Ponieważ sprawa nie została rozpoznana przed dniem 1 stycznia 2004 r. /data utraty mocy ustawy o NSA/, to stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z późn. zm./ podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W dacie wniesienia skargi obowiązywał art. 30 ustawy o NSA stanowiący, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Ciągłość prawną tej regulacji zapewnił art. 99 przywołanej ustawy wprowadzającej, w myśl którego ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Wskazane w tym przepisie wyłączenie, zawarte w art. 100 dotyczy uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie ma znaczenia w rozpoznawanej sprawie, w której uprzednią decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. uchylił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 lutego 2003 r. sygn. akt II SA/Ka 268/01. Przypomnieć zatem należy, że orzeczeniem tym Naczelny Sąd Administracyjny, uchylił, na skutek skargi Prokuratora Okręgowego w B. decyzję organu odwoławczego z dnia [...] uchylającą rozstrzygnięcie organu I instancji w całości ustalającą warunki zabudowy, zagospodarowania terenu dla budowy budynku mieszkalno-gospodarczego związanego z prowadzeniem produkcji rolnej. Wówczas to, podobnie jak obecnie organ, którego działanie zaskarżono uznał, iż zamierzenie inwestycyjne Z. i E. małż. F. nie jest sprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Parcele objęte wnioskiem położone są bowiem w jednostce strukturalnej B 30 RP RZ, a tekst planu dla tej jednostki brzmi: uprawy polowe – grunty o przewadze gleb IV i V klasy bonitacyjnej, kompleksu 11-go zbożowo-górskiego, utrzymuje się istniejące użytkowanie wraz z rozproszoną zabudową zagrodową z możliwością jej modernizacji i wymiany kubatury, zakaz podziału na działki budowlane i realizacji obiektów nie związanych z produkcją rolną..." Naczelny Sąd Administracyjny w omawianym wyroku z dnia 28 lutego 2003 r. nie zgodził się z tym poglądem organu odwoławczego i uchylił zaskarżoną wtedy decyzję z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego. W motywach orzeczenia Sąd wyraził pogląd wiążący dla organu, którego działanie zaskarżono o sprzeczność planów inwestycyjnych małżeństwa F. z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Pogląd ten Sąd oparł przede wszystkim na analizie tekstu planu i tekstu wniosku inwestorów. Skład orzekający, uznał, iż skoro dane ustalenie planu /zakaz realizacji obiektów nie związanych z produkcją rolną/ mieści się w dziale uprawy polowe, to odnosi on się do zakazu realizacji obiektów nie związanych z produkcją polową. Natomiast analizując parametry budynku, wskazane we wniosku przyszłych inwestorów Sąd doszedł do przekonania "iż zamierzeniem inwestycyjnym wnioskodawców jest w istocie budowa domku letniskowego, czy też mieszkalnego, a nie nowoczesnego gospodarstwa rolnego... Tego typu zamierzenie inwestycyjne jest bezdyskusyjnie sprzeczne z zapisem planu zagospodarowania przestrzennego". Po tym wyroku obowiązkiem organu było dostosowanie się do wyrażonej w nim oceny prawnej. Obowiązek ten wynikał z art. 30 ustawy o NSA i jak słusznie zauważa skarżący został w sposób rażący zlekceważony. Wydając obecnie kontrolowane rozstrzygnięcie organ odwoławczy w jego motywach prowadzi polemikę z poglądem Sądu, a z faktu nieuwzględnienia żądania skarżącego domagającego się wtedy stwierdzenia nieważności decyzji wywodzi wnioski pozostające w sprzeczności z uzasadnieniem wyroku. W sposób odmienny zatem, niż uczynił to Sąd organ odwoławczy zinterpretował sentencję orzeczenia Sądu. Motywy orzeczenia zawarte są w jego uzasadnieniu, zawierającym ocenę prawną, która jest wiążąca dla organu, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Wydanie decyzji z pominięciem tej oceny, stanowi rażące naruszenie prawa, a tym samym obliguje Sąd do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./. Wszelkie argumenty użyte i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na skargę jak i następującym po niej piśmie procesowym nie tylko nie mają w sprawie znaczenia, ale wręcz wskazują jednoznacznie na to, że organ, którego działanie zaskarżono, nie godzi się z oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu Sądu i wskazuje na jej "wadliwość". Takie działanie organu stanowi rażące naruszenie art. 30 ustawy o NSA /obecnie art. 99 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Ta nieuprawniona prawnie polemika z orzeczeniem Sądu sprawiła, że uszło zupełnie uwadze organu to, iż ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji już w zasadzie zrealizowanej, co wynika z oświadczenia inwestorów. Nadto wydał rozstrzygnięcie ustalające warunki zabudowy i zagospodarowania terenu bez określenia linii rozgraniczających teren inwestycji, wyznaczonych na mapie w stosownej skali. Te uchybienia nie miały jednak znaczenia tak doniosłego jak zarzucane przez prokuratora rażące naruszenie art. 30 ustawy o NSA. Sąd wskazuje na nie, albowiem zwłaszcza ta pierwsza okoliczność będzie miała istotne znaczenie przy powtórnym rozpoznaniu sprawy przez organ odwoławczy. Uwzględniając skargę Sąd, stosownie do art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji w całości.
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Ka 1392/03
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.