I SA 2836/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania zasiłku stałego, uznając, że organ nie ustalił prawidłowo, czy placówka zapewniająca opiekę dziecku spełniała wymóg zapewnienia opieki przez co najmniej pięć dni w tygodniu.
Skarżąca K.L. domagała się przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad synem, jednak organy odmówiły, powołując się na przepis ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym zasiłek nie przysługuje, jeśli dziecko przebywa w placówce zapewniającej opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu. Sąd administracyjny uchylił decyzję, stwierdzając, że organy nie ustaliły tej okoliczności w sposób prawidłowy, a odpowiedź placówki o zapewnieniu opieki w sytuacjach ekstremalnych nie była wystarczająca do odmowy przyznania świadczenia.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania K.L. zasiłku stałego z tytułu sprawowania opieki nad synem P. L., który przebywał w Instytucie Głuchoniemych w Warszawie. Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku, powołując się na art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że zasiłek stały nie przysługuje, jeżeli dziecko przebywa w całodobowym ośrodku rehabilitacyjnym lub innej placówce zapewniającej opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu. Skarżąca argumentowała, że jej syn przebywa w placówce tylko cztery doby w tygodniu, a pozostały czas spędza w domu pod jej opieką, a także ponosi koszty związane z leczeniem i rehabilitacją syna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że sam fakt przebywania dziecka w placówce zapewniającej opiekę przez 5 dni w tygodniu jest wystarczający do odmowy przyznania zasiłku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy nie ustaliły prawidłowo, czy placówka faktycznie zapewniała dziecku opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu w rozumieniu przepisów. Sąd podkreślił, że odpowiedź placówki o zapewnieniu opieki w sytuacjach ekstremalnych nie była wystarczająca do odmowy przyznania zasiłku, a organy naruszyły zasadę prawdy obiektywnej, nie wyjaśniając stanu faktycznego sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, samo stwierdzenie, że placówka zapewnia opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu, nie jest wystarczające. Organ musi ustalić, czy placówka faktycznie zapewnia dziecku taki zakres opieki, jakiego wymaga jego stan, a nie tylko czy jest gotów ją zapewnić w sytuacjach ekstremalnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej wymaga ustalenia faktycznego zakresu opieki zapewnianej przez placówkę dziecku z niepełnosprawnością, a nie tylko potencjalnej możliwości jej zapewnienia. Odpowiedź placówki o zapewnieniu opieki w sytuacjach ekstremalnych nie jest wystarczająca do odmowy przyznania zasiłku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
u.p.s. art. 27 § 2a
Ustawa o pomocy społecznej
Zasiłek stały nie przysługuje, jeżeli dziecko przebywa w całodobowym ośrodku rehabilitacyjnym lub innej placówce zapewniającej opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu. Kluczowe jest faktyczne zapewnienie opieki, a nie tylko potencjalna możliwość jej zapewnienia.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję administracyjną w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzeka o kosztach postępowania.
Pomocnicze
Dz. U. Nr 153, poz. 1271 art. 97 § 1
Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa właściwość sądów w sprawach wniesionych przed dniem 1 stycznia 2004 r.
Dz. U. Nr 153, poz. 1269 art. 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej - organ obowiązany do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nie ustalił prawidłowo, czy placówka zapewniała dziecku opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu w rozumieniu przepisów. Odpowiedź placówki o zapewnieniu opieki w sytuacjach ekstremalnych nie jest wystarczająca do odmowy przyznania zasiłku. Naruszenie zasady prawdy obiektywnej przez organy administracji.
Godne uwagi sformułowania
nie ma w tym przypadku znaczenia faktyczna ilość dni, w jakich dziecko przebywa w ośrodku ale to, że ośrodek zapewnia (gotowy jest zapewnić) opiekę przez 5 dni w tygodniu nie chodzi o opiekę w sytuacjach ekstremalnych lecz opiekę, jakiej wymaga na co dzień dziecko z określonym rodzajem i stopniem niepełnosprawności
Skład orzekający
Joanna Runge-Lissowska
przewodniczący
Anna Lech
członek
Anna Łukaszewska-Macioch
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisu dotyczącego odmowy przyznania zasiłku stałego z powodu pobytu dziecka w placówce, a także zasady postępowania administracyjnego dotyczące ustalania stanu faktycznego."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy o pomocy społecznej i specyfiki placówki zapewniającej opiekę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne ustalenie stanu faktycznego przez organy administracji i jak interpretacja przepisów może wpływać na prawa obywateli w trudnej sytuacji życiowej.
“Czy pobyt dziecka w szkole przez 5 dni w tygodniu pozbawia rodzica prawa do zasiłku? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA 2836/03 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-04-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-12-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anna Lech Anna Łukaszewska-Macioch /sprawozdawca/ Joanna Runge-Lissowska /przewodniczący/ Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska Sędziowie: NSA Anna Lech NSA Anna Łukaszewska – Macioch (spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi K.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2003 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] października 2003r. Nr [...], 2/ stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3/ zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącej K. L. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] o odmowie przyznania K.L. zasiłku stałego z tytułu sprawowania opieki nad synem P. L.. Z uzasadnienia decyzji Kolegium wynika, iż w toku postępowania przed organem I instancji ustalono, że P. L. ur. [...] stycznia 1990 r. został zaliczony do osób niepełnosprawnych orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Z. z dnia [...] grudnia 2002 r. [...] i pozostaje pod stałą opieką Poradni Audiologicznej Instytutu "[...]" w W.. Od poniedziałku do piątku (do godz. 1300) przebywa i uczy się w Instytucie Głuchoniemych im. [...] w W.,który jest specjalnym ośrodkiem wychowawczym dla dzieci i młodzieży z głęboką wadą słuchu. Dochód rodziny wynosi 827,28 zł i jest niższy od ustawowego kryterium dochodowego określonego w art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w K. decyzją z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] odmówił przyznania K. L. zasiłku stałego powołując się na art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z póżn. zm.) z którego wynika, że zasiłek stały nie przysługuje, jeżeli dziecko przebywa w całodobowym ośrodku rehabilitacyjnym lub innej placówce zapewniającej opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu. Od powyższej decyzji K. L. odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C.podnosząc, że nie może podjąć pracy, ponieważ musi dowozić syna do szkoły. Odwozi dziecko w poniedziałek, a zabiera w piątek. Zajmuje jej to cały dzień, gdyż odległość od szkoły do domu wynosi 160 km. Poza tym dziecko w każdy weekend, w wakacje, ferie zimowe i świąteczne, w każdy wolny dzień i kiedy jest chore przebywa w domu. W szkole nie ma zapewnionej opieki lekarskiej i nie może w niej zostać. W dni wolne od zajęć nie jest czynna stołówka. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. nie uwzględniło odwołania i decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w K. prawidłowo przyjął, iż sam fakt przebywania syna skarżącej w internacie Instytutu Głuchoniemych im. [...] w W. jako ośrodku rehabilitacyjnym zapewniającym opiekę wychowankom przez cały rok i siedem dni w tygodniu powoduje, że zasiłek stały nie przysługuje. Nie ma w tym przypadku znaczenia faktyczna ilość dni, w jakich dziecko przebywa w ośrodku ale to, że ośrodek zapewnia (gotowy jest zapewnić) opiekę przez 5 dni w tygodniu, co wynika z treści pisma Instytutu Głuchoniemych w W. z dnia [...] października 2003 r. znak [...] Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. K.L. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca podała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada rzeczywistości, bowiem organy uznały, że przebywanie dziecka od poniedziałku do piątku stanowi przeszkodę do przyznania zasiłku. Tymczasem dziecko przebywa poza domem tylko cztery doby. Pozostałą część tygodnia, wszystkie dni świąteczne, ferie i wakacje jest pod opieką w domu. Wszystkie wizyty u lekarzy specjalistów i w serwisie aparatów słuchowych całkowicie spoczywają na rodzicach. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie sądowe nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy wojewódzkie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Sprawa będąca przedmiotem skargi w niniejszej sprawie podlega zatem rozpatrzeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasiłek stały, o którym mowa w art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej jest formą pomocy społecznej dla osoby zdolnej do pracy lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki i pielęgnacji. Zgodnie z art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy zasiłek nie przysługuje, jeżeli dziecko przebywa w całodobowym ośrodku rehabilitacyjnym lub innej placówce zapewniającej opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu. W przypadku, gdy dziecko osoby ubiegającej się o przyznanie zasiłku stałego korzysta z rehabilitacji w specjalistycznej placówce, obowiązkiem organu rozpoznającego wniosek jest ustalenie, czy placówka ta zapewnia niepełnosprawnemu dziecku opiekę przez co najmniej pięć dni w tygodniu. W świetle przedstawionych dokumentów Sąd uznał, że okoliczność ta nie została w niniejszej sprawie ustalona. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w K. zwrócił się pismem z dnia [...] października 2003 r. nr [...] do Instytutu Głuchoniemych im. [...] w W. o poinformowanie, czy placówka ta zapewnia uczniom opiekę przez co najmniej 5 dni w tygodniu, na co uzyskał odpowiedź (pismo z dnia [...] października 2003 r. nr [...]), że Instytut Głuchoniemych jest "specjalnym ośrodkiem wychowawczym dla dzieci i młodzieży z głęboką wadą słuchu i w sytuacjach ekstremalnych zapewnia – organizuje opiekę dla wychowanków przez cały rok i siedem dni w tygodniu". Takie stwierdzenie nie dawało podstaw do przyjęcia, że zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. W powołanym przepisie nie chodzi o opiekę w sytuacjach ekstremalnych lecz opiekę, jakiej wymaga na co dzień dziecko z określonym rodzajem i stopniem niepełnosprawności, co w przypadku P. L., zgodnie z treścią orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Z. z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...], oznacza konieczność stałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, konieczność stałego współudziału na co dzień opiekuna w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji, jak również konieczność zaopatrzenia w środki pomocnicze oraz pomoce techniczne ułatwiające dziecku codzienne funkcjonowanie. Zatem tylko przebywanie w placówce zapewniającej dziecku taki zakres opieki przez co najmniej 5 dni w tygodniu może, stosownie do art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, stanowić przesłankę odmowy przyznania zasiłku stałego. Decyzja odmawiająca przyznania skarżącej zasiłku stałego bez ustalenia okoliczności, o której wyżej mowa, narusza przepis art. 27 ust. 2a pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, a postępowanie poprzedzające jej wydanie uchybia zasadzie prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa, w myśl której organ administracji publicznej jest obowiązany do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i lit. c oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 cytowanej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI