II SA/KE 866/05

II SA/Ke 866/05 - Wyrok WSA w Kielcach
Data orzeczenia
2006-09-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Sędziowie
Danuta Kuchta
Dorota Chobian /przewodniczący sprawozdawca/
Dorota Pędziwilk-Moskal
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne
Zatrudnienie
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1983 nr 8 poz 43
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta,, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Sekretarz sądowy Andrzej Stolarski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 września 2006 r. sprawy ze skargi H.W. na decyzję Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego oddala skargę.
Uzasadnienie
II SA/Ke 866/05
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania H.W. od decyzji wydanej z upoważnienia Starosty z dnia [...] w sprawie odmowy przyznania od dnia 1 stycznia 2002r. prawa do zasiłku przedemerytalnego na podstawie art. 146 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.), oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swej decyzji organ ten ustalił następujący stan faktyczny.
H. W. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy
w K. Filia w C. w dniu 5 grudnia 2000r., uzyskując status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 13 grudnia 2000r. Przedmiotowe prawo utracił decyzją z dnia [...] z uwagi na upływ
z dniem 13 grudnia 2001r. maksymalnego okresu pobierania zasiłku. Odwołując się od powyższej decyzji H. W. złożył jednocześnie wniosek
o przyznanie zasiłku przedemerytalnego.
Organ II instancji decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, iż skarżący wyczerpał 12 -miesięczny okres pobierania zasiłku i nie spełniał warunków do przedłużenia tego świadczenia do 18 miesięcy; ponadto organ odmówił skarżącemu przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego.
Powyższą decyzję H.W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 20 października 2004r. sygn. akt. II SA/Kr 611/02 stwierdził jej nieważność w zakresie, w jakim dotyczyła zasiłku przedemerytalnego, natomiast w pozostałej części skargę oddalił.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego skarżący zawarł dopiero we wniesionym odwołaniu od decyzji Starosty w związku z czym organ II instancji nie był właściwy do orzekania w tym przedmiocie bowiem wniosek nie został uprzednio rozpatrzony przez organ I instancji.
We wniosku o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego H.W. zwrócił się o zaliczenie okresu prowadzenia działalności gospodarczej
w zakresie transportu towarowego samochodem powyżej 3,5 tony do pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. W dniu [...] organ I instancji wydał decyzję o odmowie przyznania H.W. od dnia 1 stycznia 2002r. prawa do zasiłku przedemerytalnego. W uzasadnieniu organ wskazał, iż brak jest podstaw prawnych do zaliczenia wnioskującemu okresu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w zakresie transportu towarowego samochodem powyżej 3,5 tony do pracy w warunkach szczególnych. Wnioskujący udokumentował bowiem 30 lat 8 miesięcy 22 dni okresu uprawniającego do zasiłku oraz 6 lat 4 miesiące pracy w szczególnym charakterze lub w szczególnych warunkach, co nie spełnia ustawowych przesłanek do przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego.
Od powyższej decyzji H. W. wniósł odwołanie podnosząc, iż w okresie od 1 września 1981r. do 29 września 2000r. prowadził pozarolniczą działalność w zakresie transportu towarowego samochodem powyżej 3,5 tony. Przez cały ten okres opłacał składki ubezpieczeniowe. Jego zdaniem wykonywanie pracy kierowcy samochodu ciężarowego o pojemności 3,5 ton daje podstawę - zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - do zaliczenia jej do pracy w szczególnych warunkach.
W tak ustalonym stanie faktycznym organ odwoławczy przyjął, że w przedmiotowej sprawie będzie miał zastosowanie art.146 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) zgodnie z którym sprawy w których przed dniem wejścia w życie ustawy wszczęto postępowanie odwoławcze lub postępowanie przed sądem administracyjnym, podlegają rozpatrzeniu według przepisów dotychczasowych.
Zgodnie z art.29 ust.1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz.1252) osoby, które do dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty zasiłków przedemerytalnych spełniły warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego zachowują to prawo na zasadach określonych w art.11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2001r. Nr 154, poz.1793).
Stosownie do art.11 ust.2 wyżej cytowanej ustawy osoby, które przed dniem jej wejścia w życie tj. 1 stycznia 2002r. zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub stypendium nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach.
W myśl obowiązującego do 31 grudnia 2001r. art.37 ust.1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z ze zm.) zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący - w przypadku mężczyzn 35 lat, lub 30 lat, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Przepis art. 24 ust.2 omawianej ustawy do okresu uprawniającego do zasiłku zalicza okresy zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, pozarolniczej działalności, wymienione w art.23 ust.1 pkt 2 oraz okresy, o których mowa art.23 ust.2 pkt 1,2,4 i 5.
H. W. był zatrudniony w okresie:
* od 1.08.1969r. do 30.07.1972r. w Zakładzie Doskonalenia Zawodowego
w K. - Zasadnicza Szkoła Zawodowa w C., w pełnym wymiarze czasu pracy ,
* od 5.03.1975r. do 21.06.1975r. w Oddziale Wojewódzkiego Zakładu Doskonalenia Zawodowego w C., w pełnym wymiarze czasu pracy,
* od 1.08.1972r. do 28.02.1975r. i od 25.09.1975r. do 30.06.1981r. w A SA w K., w pełnym wymiarze czasu pracy, w tym w okresie od 1.08.1972r. do 28.02.1975r. i od 25.09.1975r. do 30.06.1981 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach a w okresie od 24.10.1972r. do 28.10.1974r. odbył służbę wojskową,
* od 1.09.1981 r. do 29.09.2000r. podlegał ubezpieczeniu społecznemu
z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w zakresie transportu.
Organ II instancji stanął na stanowisku, iż brak jest podstaw prawnych do zaliczenia skarżącemu okresu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej
w zakresie transportu towarowego samochodem powyżej 3,5 tony do pracy
w warunkach szczególnych w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia
7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych
w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz.43
z późn. zm.) powołując się na wyrok Sądu Najwyższego - Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 13 czerwca 1997r. sygn. II UKN 198/97, z którego jednoznacznie wynika, że przepisy wspomnianego rozporządzenia nie mają zastosowania do osób uprawnionych do świadczeń emerytalno-rentowych z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Rozporządzenie to stosuje się tylko do pracowników wykonujących pracę
w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, a osoba prowadząca działalność gospodarczą nie jest pracownikiem.
Ponieważ H.W. udokumentował jedynie 30 lat 8 miesięcy 22 dni okresu uprawniającego do zasiłku, w tym tylko 6 lat 4 miesiące wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, nie spełnił warunków do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego.
W skardze na powyższą decyzję H. W. wnosząc o jej uchylenie oraz przyznanie mu prawa do zasiłku od 1 stycznia 2002r. lub
o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania zarzucił, że zaskarżona decyzja jest bezzasadne i krzywdzące. Zdaniem skarżącego prowadzenie przez niego w okresie od 1 września 1981 r. do 29 września 2000 r. pozarolniczej działalności w zakresie transportu towarowego samochodem powyżej 3,5 tony można uznać w świetle rozporządzenia Rady Ministrów
z 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych
w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8
z 1983 r. ze zm. ) za pracę w szczególnych warunkach zwłaszcza, że przez cały ten okres opłacał składki ubezpieczeniowe i zdrowotne. Powołany
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13.06.1997r. (II UKN 198/97 dotyczy zupełnie innych stanów faktycznych i to nie z niego lecz z rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. powinno wynikać wprost, iż jego przepisów nie stosuje się do osób, które prowadziły działalność gospodarczą..
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153/2002 poz. 1269 ze zmianami/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności decyzji administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy,
a rozstrzygając o zasadności skargi sąd nie jest związany jej zarzutami ani wnioskami oraz powołaną podstawą prawną /art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej
u ppsa /.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa, skutkujących koniecznością jej uchylenia lub stwierdzenia jej nieważności.
Jak wskazuje na to sam tytuł rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r./ Dz. U. Nr 8 poz.43 ze zm./, jego przepisy regulują kwestie dotyczące wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach. Skarżący w okresie od 1 września 1981 r. do 29 września 2000 r. nie był pracownikiem zatrudnionym lecz przedsiębiorcą i takiej oceny charakteru jego działalności nie może zmieniać fakt, że, jak twierdzi, faktycznie wykonywał on w tym okresie takie same obowiązki jak pracownik zatrudniony w charakterze kierowcy. Skoro, jak wskazano, przepisy rozporządzenia wprost stwierdzają, że mają one zastosowanie do pracowników zatrudnionych, oznacza to, że nie mają zastosowania do innych osób a w szczególności do osób prowadzących własną działalność gospodarczą. Zawarty w skardze zarzut, że z przepisów rozporządzenia nie wynika wprost, iż jego przepisów nie stosuje się do osób, które prowadziły działalność gospodarczą jest w związku z tym zupełnie bezzasadny.
Faktem jest, iż powołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji orzeczenie Sądu Najwyższego dotyczyło ustalenia prawa do wcześniejszej emerytury, podczas, gdy niniejsza sprawa dotyczy przyznania zasiłku przedemerytalnego. Przyznanie jednak obu tych świadczeń związane jest koniecznością wylegitymowania się odpowiednim okresem uprawniającym do emerytury, dlatego też organ uzasadniając swoje stanowisko trafnie powołał się na ten właśnie wyrok Sądu Najwyższego. Dodatkowo zaś przytoczyć należy tezę
z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2003 r. sygn. II SA/Łd 2276/01, jaki zapadł na tle prawa do zasiłku przedemerytalnego, że do okresu pracy w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze nie wlicza się okresu pracy wykonywanej w ramach członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej. Teza ta, przez analogię, potwierdza prawidłowość stanowiska Wojewody.
Podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż w okresie prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej opłacał on składki ubezpieczeniowe
i zdrowotne nie może mieć wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji a w szczególności podważać zawartych w jej uzasadnieniu ustaleń, że nie spełniał on warunków do przyznania mu zasiłku przedemerytalnego, skoro nie wykazał się on ani wymaganym w art. 37 j ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. / w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2001 r./ 35 -letnim okresem uprawniającym do zasiłku ani też wymaganym
w pkt 2 ust. 1 tego samego artykułu 30 - letnim kresem, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie
w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Dlatego też jedynie na marginesie zauważyć należy, że składki od wynagrodzeń, jakie uiszczali pracownicy różniły się od składek na ubezpieczenie, płaconych przez osoby prowadzące własną działalność gospodarczą, co jest kolejnym argumentem, przemawiającym za prawidłowością stanowiska Wojewody , iż do skarżącego nie mają zastosowania przepisy Rozporządzenia z 1983 r. za okres, w jakim prowadził on własną działalność.
Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 uppsa.