II SA/Ka 1123/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące zasiłku stałego z powodu naruszenia prawa, w tym błędnego ustalenia daty przyznania świadczenia i wadliwej treści rozstrzygnięcia.
Skarżący L.K. zakwestionował wysokość przyznanego mu zasiłku stałego wyrównawczego oraz datę jego przyznania. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję przyznającą zasiłek od późniejszej daty i w sposób nieprawidłowy określiły jego wysokość. WSA uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenie art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej w zakresie ustalenia daty przyznania świadczenia oraz wadliwość treści decyzji, która nie nadawała się do wykonania.
Sprawa dotyczyła skargi L.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję MOPS w sprawie przyznania zasiłku stałego wyrównawczego. Skarżący kwestionował wysokość zasiłku i datę jego przyznania, wskazując na swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną. Organy administracji przyznały zasiłek od późniejszej daty, błędnie interpretując przepisy dotyczące początku okresu świadczeniowego oraz wadliwie określiły jego wysokość, wprowadzając nieprawidłowe warunki dotyczące przyszłych ustaleń i informowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że decyzje zapadły z naruszeniem prawa. Sąd wskazał, że zasiłek powinien być przyznany od miesiąca złożenia wniosku, zgodnie z art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, a nie od późniejszej daty. Ponadto, sąd uznał za wadliwe określenie wysokości zasiłku tylko na jeden rok i wprowadzenie warunku zgłaszania się córki do pracownika socjalnego, co naruszało zasady postępowania administracyjnego. Sąd uchylił obie decyzje administracyjne i zasądził zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Zasiłek stały wyrównawczy przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, przyznając zasiłek od daty późniejszej niż miesiąc złożenia wniosku, mimo że przesłanki do jego przyznania istniały wcześniej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
u.p.s. art. 43 § ust. 6
Ustawa o pomocy społecznej
Świadczenia pieniężne przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Przepis ten ma zastosowanie wówczas, gdy wszystkie przesłanki do nabycia prawa do świadczenia zostają spełnione w trakcie miesiąca, w którym złożono wniosek.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 a i c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisy wprowadzające Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1
Pomocnicze
u.p.s. art. 27 § ust. 6 pkt 2
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 4
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 2a § ust. 1 pkt 4
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 2a § ust. 1 pkt 2
Ustawa o pomocy społecznej
Definicja dochodu rodziny nie wyłącza dodatku mieszkaniowego z pojęcia dochodu.
u.p.s. art. 43 § ust. 2a
Ustawa o pomocy społecznej
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna interpretacja art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej w zakresie daty przyznania zasiłku. Wadliwe określenie wysokości zasiłku stałego wyrównawczego w decyzji, które nie nadawało się do wykonania. Niezgodne z prawem nałożenie na osobę trzecią (córkę) obowiązku zgłaszania się do pracownika socjalnego. Naruszenie zasad procedury administracyjnej poprzez założenie zmian wysokości zasiłku bez wydawania decyzji.
Odrzucone argumenty
Zarzut wliczenia do dochodu rodziny dodatku mieszkaniowego.
Godne uwagi sformułowania
Decyzje administracyjne nie mogą się ostać, bowiem zapadły z naruszeniem prawa. Przedmiotowy zasiłek należało przyznać skarżącemu za cały [...]r. Takie orzeczenie w ogóle nie nadaje się do wykonania. Jest to nałożenie obowiązku na osobę, która nie była stroną postępowania administracyjnego. Zmiana wysokości zasiłku przyznanego decyzją także musi bowiem następować przez wydanie decyzji.
Skład orzekający
Szczepan Prax
przewodniczący-sprawozdawca
Adam Mikusiński
członek
Stanisław Nitecki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania zasiłków stałych, w szczególności ustalania daty początkowej świadczenia oraz prawidłowego określania jego wysokości w decyzji administracyjnej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed wejściem w życie ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, choć wskazuje na potrzebę odniesienia się do zmian w toku dalszego postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu pomocy społecznej – zasiłków stałych, a jej rozstrzygnięcie wyjaśnia kluczowe kwestie proceduralne i materialne związane z przyznawaniem świadczeń.
“WSA: Zasiłek stały należy się od miesiąca złożenia wniosku, a nie od daty wskazanej przez urzędników.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Ka 1123/03 - Wyrok WSA w Gliwicach Data orzeczenia 2005-02-22 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2003-05-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Sędziowie Adam Mikusiński Stanisław Nitecki Szczepan Prax /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6321 Zasiłki stałe Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Sędziowie: NSA Adam Mikusiński WSA Stanisław Nitecki Protokolant st. sekr. sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2005 r. sprawy ze skargi L.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję I instancji z dnia [...]r., nr [...], 2) zasądza od wymienionego Kolegium na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...]r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B.-B. przyznał L.K. zasiłek stały wyrównawczy od dnia [...]r. na stałe. W sentencji decyzji określono, że wysokość zasiłku w [...]r. wynosi [...]zł, natomiast od [...]r. wysokość ta będzie ustalona zgodnie z art. 27 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (j.t. Dz.U. Nr 64 z 1998 r., poz. 414 ze zm.), przy czym będzie on wypłacany po uprzednim zgłoszeniu się córki wnioskodawcy M.K. do pracownika socjalnego w celu złożenia oświadczenia o dochodzie za poprzedni miesiąc do 5-tego każdego miesiąca, o wysokości zasiłku wnioskodawca będzie każdorazowo informowany odrębną korespondencją. W odwołaniu wnioskodawca zakwestionował wysokość przyznanego mu zasiłku. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B. w trybie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Kolegium ustaliło, że L.K. wraz z żoną i dwoma córkami prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Żona otrzymuje [...], natomiast L.K. i córka M. są zarejestrowani w urzędzie pracy. Dochód rodziny z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosi [...]zł. Wyrokiem sądowym z dnia [...] r. L.K. został zaliczony do [...]. Spełnia on więc przesłanki do przyznania zasiłku wyrównawczego. Kryterium dochodowe rodziny wnioskodawcy, wyliczone według przepisu art. 4 ustawy o pomocy społecznej wynosi [...] zł, a w przeliczeniu na osobę – [...] zł. Faktyczny dochód na osobę wynosi [...]zł. Zgodnie z art. 27 ust. 6 cyt. ustawy wysokość zasiłku stanowi różnicę między kwotą [...] zł, a kwotą [...]zł, a zatem wynosi [...]zł za pełny miesiąc. W sytuacji, gdy uprawnienie do zasiłku nie obejmuje pełnego miesiąca, zasiłek przyznaje się za niepełny miesiąc i kwotę świadczenia dzieli się przez liczbę dni miesiąca i mnoży przez liczbę dni objętych świadczeniem. W przypadku L.K. zasiłek stały wyrównawczy należny jest od [...]r. i wynosi [...]zł, a zatem został prawidłowo wyliczony w I instancji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego L.K. zarzucił, że zasiłek wyrównawczy przysługuje mu od [...]r., a nie od [...]r. Zakwestionował nadto wliczenie do dochodu rodziny dodatku mieszkaniowego. Poza tym wskazał na swoją ciężką sytuację materialną i zdrowotną. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wydane w niniejszej sprawie decyzje administracyjne nie mogą się ostać, bowiem zapadły z naruszeniem prawa. Otóż wniosek o przyznanie zasiłku stałego wyrównawczego skarżący złożył w dniu [...]r. Zgodnie z art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej z dnia 29.XI.1990 r. świadczenia pieniężne przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Tak więc przedmiotowy zasiłek należało przyznać skarżącemu za cały [...]r. Organy obu instancji błędnie zinterpretowały zdanie drugie art. 43 ust. 6, który mówi o sytuacji, gdy uprawnienie do świadczenia nie obejmuje pełnego miesiąca, w którym złożono wniosek. Przepis ten ma zastosowanie wówczas, gdy wszystkie przesłanki do nabycia prawa do świadczenia zostają spełnione w trakcie miesiąca, w którym złożono wniosek. W okolicznościach sprawy, a zwłaszcza ustaleń organów nie wynika, by taka sytuacja występowała w niniejszej sprawie. W istocie nie wyjaśniły one, dlaczego przyznały skarżącemu zasiłek od dnia [...]r., a nie od [...]r. O ile kierowały się chwilą złożenia wniosku, to ich stanowisko narusza wskazany art. 43 ust. 6. Należy stwierdzić, że przesłanka [...] (art. 27 ust. 4 pkt 2, w zw. z art. 2a ust. 1 pkt 4 ustawy o pomocy społecznej) została spełniona na skutek wyroku Sądu Rejonowego w B.-B. z dnia [...]r., sygn.akt [...], którym uznano występowanie u skarżącego [...]. O ile wyrok ten nie został zaskarżony, to uzyskał on prawomocność jeszcze w [...]r., a zatem w dniu [...]r. skarżący posiadał już uprawnienie do zasiłku wyrównawczego. Kwestia daty prawomocności wskazanego wyroku wymaga jednak wyjaśnienia przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Z drugiej strony chybione jest wywodzenie w skardze, że prawo do zasiłku skarżący uzyskał już w [...]r., skoro w wyroku z dnia [...]r. Sąd Rejonowy nie wskazał daty powstania [...], w związku z czym datę tą należy oznaczyć na dzień prawomocności tego wyroku. Chybiony jest też zarzut wliczenia do dochodu rodziny dodatku mieszkaniowego, gdyż definicja dochodu rodziny, zawarta w art. 2a ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy dodatku tego nie wyłącza z pojęcia dochodu. Całkowicie wadliwe są natomiast dalsze rozstrzygnięcia zawarte w decyzji I instancji, a utrzymane w mocy zaskarżoną decyzją. Już w samej nazwie przedmiotowego świadczenia występuje określenie "stały". Oznacza to, że przyznaje się go w określonej wysokości miesięcznie, bez oznaczania końcowego terminu płatności. Ewentualne zmiany w sytuacji dochodowej lub osobistej strony należy uwzględniać wykorzystując w tym celu możliwość zmiany lub uchylenia decyzji (także w trybie art. 43 ust. 2a ustawy o pomocy społecznej). Błędne było zatem wskazanie wysokości zasiłku tylko za [...]r. i orzeczenie, że od [...]r. zasiłek będzie ustalony zgodnie z art. 27 ust. 6 pkt 2 ustawy. Takie orzeczenie w ogóle nie nadaje się do wykonania. Nie znajduje też prawnego uzasadnienia zamieszczenie w sentencji decyzji warunku zgłaszania się córki skarżącego do pracownika socjalnego. W istocie jest to nałożenie obowiązku na osobę, która nie była stroną postępowania administracyjnego. W dalszej części sentencji określono, że o wysokości zasiłku skarżącego będzie się informować odrębną korespondencją. Z zapisu tego wynika, że organ a priori zakładał, że wysokość zasiłku musi ulegać zmianie, a ponadto, że zmiany te nie będą wprowadzane decyzjami administracyjnymi. Jest to stanowisko niezgodne z procedurą administracyjną. Zmiana wysokości zasiłku przyznanego decyzją także musi bowiem następować przez wydanie decyzji, gdyż dochodzi w takim wypadku do rozstrzygania sprawy co do istoty w rozumieniu art. 104 kpa. Ustawa o pomocy społecznej nie wprowadziła w tym zakresie odmiennych zasad. Wskazane uchybienia muszą być wyeliminowane przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Ponieważ dotyczą one decyzji obu instancji, dlatego dla prawidłowego toku postępowania właściwe było uchylenie obu tych decyzji, zwłaszcza że w toku dalszego postępowania należy się też odnieść do zmiany stanu prawnego, związanej z wejściem w życie ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c oraz art. 200 i 205 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1270 ze zm.), w zw. z art. 97 § 1 Przepisów wprowadzających... (Dz.U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1271 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji. SW
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI