II SA/Go 98/23

II SA/Go 98/23 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2023-03-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
Grażyna Staniszewska
Jacek Jaśkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6040 Wyrób, rozlew i obrót alkoholami
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1982 nr 35 poz 230
art. 18
Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 marca 2023 r. sprawy ze skargi M.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Decyzją z dnia [...] grudnia 2022 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło w całości postępowanie wszczęte na wniosek M.F. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia nr [...] na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu oraz na piwo przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży, czyli w [...]. W jej uzasadnieniu wskazano, że wnioskiem z [...] grudnia 2021 r. M.F. zwróciła się do Kolegium o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji podając, że postępowanie poprzedzające wydanie tej odbyło się bez udziału stron innych, niż wnioskodawca, który jest sąsiadem skarżącej. Jego lokal gastronomiczny, w którym prowadzona jest sprzedaż alkoholu objęta zezwoleniem przylega bezpośrednio i konstrukcyjnie do nieruchomości M.F. (budynki są połączone jedną ścianą konstrukcyjną 25 cm, bez żadnej dylatacji).
Zdaniem skarżącej, powołującej się szeroko na przepisy prawa budowlanego
i dotyczące zagospodarowania przestrzennego oraz zakłócania porządku przez korzystających z baru, do wydania koncesji na sprzedaż alkoholu w sąsiednim budynku niezbędna była również jej zgoda, jako właściciela nieruchomości sąsiedniej, a zgody takiej nie uzyskano.
Zawiadomieniem z dnia [...] czerwca 2022 r. poinformowano M.F. o wszczęciu wnioskowanego postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z dnia [...] maja 2017 r.
2. Wydając zaskarżoną decyzję Kolegium powołało się na art. 105 § 1, art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022r., poz. 2000 ze zm.; dalej k.p.a.) i fakt bezprzedmiotowości postępowania z powodu braku interesu prawnego skarżącej.
Kolegium wskazało, że z akt administracyjnych przekazanych przez Burmistrza wynika, że przedmiotowe zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych dotyczy lokalu położonego w budynku w [...]. Wnioskodawczyni nie jest właścicielem albo współwłaścicielem tej nieruchomości. Zdaniem Kolegium nie posiada ona zatem interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w sąsiednim budynku.
Wynika to z analizy przepisów art. 18 ust. 1, ust. 3, ust. 3a oraz ust. 6 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1119 ze zm.). Stroną postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych jest bowiem jedynie przedsiębiorca, który zwrócił się z wnioskiem o wydanie takiego aktu.
Zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych dotyczy wyłącznie uprawnienia przedsiębiorcy. W postępowaniu administracyjnym w sprawie udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych nie orzeka się bezpośrednio ani o prawach
i obowiązkach współwłaścicieli budynku, w którym położony jest lokal, ani o prawach
i obowiązkach właścicieli innych stanowiących ich odrębną własność lokali, dlatego podmioty takie nie są stronami takiego postępowania. W sprawie tej właściciel nieruchomości sąsiedniej nie może wywodzić swego interesu prawnego z uprawnień właścicielskich określonych w art. 140 k.c. Ewentualne naruszenia porządku publicznego mogą zakłócać sferę spraw osobistych właściciela nieruchomości sąsiedniej, a nie sferę uprawnień wynikających z własności nieruchomości. Nie są to więc naruszenia interesu prawnego określonego w art. 28 k.p.a., lecz interesu faktycznego.
Nadto Kolegium podkreśliło, że nieprzestrzeganie obowiązku użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem nie stanowi naruszenia zasad
i obowiązków, o jakich mowa w art. 18 ust. 7 pkt 9 u.w.t.p.a. Chodzi tu bowiem o przepisy, które mają zastosowanie do przedsiębiorców prowadzących sprzedaż napojów alkoholowych, których stosowanie pozostaje w związku z celami tej ustawy.
3. Na tę decyzję skargę do tutejszego Sądu wniosła M.F. zaskarżając ją w całości i zarzucając rażące i istotne naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci obrazy art. 7 k.p.a. w zw. w art. 77 § 1 k.p.a. i 28 k.p.a. polegających na pobieżnej i dowolnej ocenie materiału dowodowego z zupełnym pominięciem istotnych okoliczności wynikających z przedłożonego projektu budowlanego, mających wpływ na ustalenia faktyczne, na których powinno się oprzeć orzeczenie, wskutek czego niezasadnie odmówiono jej prawa strony w postępowaniu o wydanie zezwolenia na sprzedaż alkoholu.
Z tych względów wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz unieważnienie decyzji Burmistrza z dnia [...] maja 2017 r. jako wydanych z naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu powieliła argumentację zawartą we wniosku o stwierdzenie nieważności uzasadniając swój interes prawny bezpośrednim sąsiedztwem, wspólną ścianą budynków, korzystaniem z lokalu użytkowego przez sąsiada prowadzącego pub niezgodnie z jego przeznaczeniem oraz uciążliwością tej działalności dla całego sąsiedztwa.
3. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
4. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym zgodnie z wolą stron (art. 119 pkt 2 p.p.s.a.).
5. Zasadniczą kwestią, która wymaga wyjaśnienia (szczególnie dla skarżącej) jest to, że postępowanie, którego domagała się wszczęcia w trybie nadzwyczajnym
(w trybie stwierdzenia nieważności) dotyczy tylko i wyłącznie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu oraz na piwo przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży w lokalu położonym czyli w [...]. To, że wniosek składany jest w postępowaniu nieważnościowym nie skutkuje "rozszerzeniem" jego zakresu na kwestie i postępowania, których przedmiot, nie wiąże się z przedmiotowym zezwoleniem i regulującą go ustawą o wychowaniu trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Celem tej ustawy nie jest regulowanie stosunków sąsiedzkich, kwestii techniczno-budowlanych, ani też sporów co do zgodności sposobu użytkowania lokali (budynków) z przepisami prawa budowlanego i zagospodarowania przestrzennego.
Z wniosku i skargi wynika jednak, że skarżąca powołuje się właśnie na okoliczności objęte innymi regulacjami, badane i weryfikowane w odrębnych postępowaniach, łącząc je, w nieuprawniony sposób, z postępowaniem regulującym wydawanie zezwoleń na sprzedaż alkoholu.
6. Wskazać należy, że w takim postępowaniu, zgodnie z art. 18 ust. 2 ustawy
o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wydaje się na podstawie wniosku przedsiębiorcy. W świetle art. 18 ust. 5 ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zezwolenia, wniosek o wydanie zezwolenia zawiera:
1) oznaczenie rodzaju zezwolenia;
2) oznaczenie przedsiębiorcy, jego siedzibę i adres, w przypadku ustanowienia pełnomocników ich imiona, nazwiska i adres zamieszkania;
3) numer w rejestrze przedsiębiorców lub ewidencji działalności gospodarczej;
4) przedmiot działalności gospodarczej;
5) adres punktu sprzedaży;
6) adres punktu składowania napojów alkoholowych (magazynu dystrybucyjnego). Zgodnie z art. 18 ust. 6 ustawy do wniosku o wydanie zezwolenia należy między innymi dołączyć tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych albo zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży będzie zlokalizowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym.
7. Z przytoczonych przepisów wynika, że w przypadku zlokalizowania punktu sprzedaży napojów alkoholowych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym wymóg w postaci zgody właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku został zrównany z tak istotnymi wymogami jak wykazanie tytułu prawnego do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży oraz decyzja państwowego inspektora sanitarnego
o zatwierdzeniu zakładu. Jest to zatem istotny wymóg ustawowy, którego znaczenie wiąże się z ochroną właściciela budynku przed negatywnymi skutkami sprzedaży napojów alkoholowych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że interes prawny,
w rozumieniu art. 28 k.p.a., do udziału w takim postępowaniu (albo interes prawny do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego) może mieć inny, niż wnioskujący
o zezwolenie, współwłaściciel nieruchomości, gdzie ma być sprzedawany alkohol (por. wyrok NSA z dnia 18 lutego 2021 r., II GSK 1016/20, CBOSA). W całym orzecznictwie nie ma jednak takiego stanowiska (bo i brak jest do tego jakichkolwiek podstaw), by interes prawny przyznać właścicielowi nieruchomości sąsiedniej.
Nie ma tu żadnego znaczenia ani bliskość tego sąsiedztwa, ani wspólnota jakichś elementów konstrukcyjnych lub inne zarzuty podnoszone we wniosku
i skardze, gdyż w sensie prawnym są to odrębne nieruchomości i prawa właścicielskie skarżącej i nie rozciągają się na nieruchomość sąsiednią. Takie kwestie, które dotyczą stosunków sąsiedzkich, w tym uciążliwości dla sąsiedztwa, sposobu korzystania z lokalu, gdzie znajduje się pub, itd., mogą być rozpatrywane jedynie w innych postępowaniach, które nie są i nie mogą być objęte przedmiotową sprawą.
8. Kolegium zasadnie zatem przyjęło, że skarżącej nie przysługuje interes prawny we wszczęciu niniejszego postępowania nieważnościowego w sprawie dotyczącej wydania zezwolenia na sprzedaż alkoholu w sąsiedniej nieruchomości. To jednak, że błędnie powiadomiono ją o jego wszczęciu (powinno być wydane postanowienie
o odmowie wszczęcia postępowania w trybie art. 61a § 1 k.p.a.) skutkowało koniecznością jego następczego umorzenia na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Ta proceduralna różnica nie ma większego znaczenia dla istoty sprawy, bowiem przedmiotowe postępowanie nie może się z wniosku skarżącej toczyć.
Mając na uwadze powyższe, skargę jako bezzasadną należało oddalić (art. 151 p.p.s.a.).