II SA/Go 725/16

II SA/Go 725/16 - Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2016-10-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-08-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Sławomir Pauter /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6219 Inne o symbolu podstawowym 621
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 3 § 2, art. 52 § 4, art. 57 § 1 pkt 4, art. 58 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2001 nr 71 poz 733
art. 4, art. 21 ust. 2
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Pauter po rozpoznaniu w dniu 31 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.Ł. na czynność Prezydenta Miasta z dnia [...] r., znak [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do umieszczenia na liście uprawnionych do zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego z zasobu mieszkaniowego gminy postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
D.Ł. w dniu 28 lutego 2012 r. złożył wniosek o przydział mieszkania z zasobów miejskich Gminy. Społeczna Komisja Mieszkaniowa po przeanalizowaniu złożonego wniosku stwierdziła, że w lokalu, w którym zameldowany był na pobyt stały (w dniu złożenia wniosku) skarżący - przy ulicy [...] powierzchnia mieszkalna na osobę wynosiła 6,3 m kw. W mieszkaniu zameldowanych było 5 osób. Skarżący wymeldował się z pobytu stałego w dniu [...] lutego 2012 r.
Pismem z dnia [...] maja 2012 r. organ poinformował stronę o negatywnym stanowisku Społecznej Komisji Mieszkaniowej i przyczynach takiego stanowiska. Skarżący ponowił swój wniosek pismem z dnia [...] października 2012 r, które organ otrzymał w dniu 6 listopada 2012 r. Pismem z dnia [...] listopada 2012 r. organ poinformował skarżącego, że Społeczna Komisja Mieszkaniowa na posiedzeniu w dniu [...] listopada 2012 r. podtrzymała negatywne stanowisko w sprawie. Skarżący ponownie złożył wniosek w dniu 14 grudnia 2012 r. Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. organ poinformował skarżącego, że Społeczna Komisja Mieszkaniowa ponownie zaopiniowała negatywnie wniosek skarżącego. Kolejny wniosek skarżący złożył w dniu 2 i 23 marca 2015 r. Pismem z dnia [...] kwietnia 2105 r. organ poinformował skarżącego, że wnioski były rozpatrywane na posiedzeniu Społecznej Komisji Mieszkaniowej i nie uzyskały pozytywnej opinii.
W dniu 24 maja 2016 r. skarżący ponownie złożył wniosek o przydział lokalu mieszkalnego. Na powyższą okoliczność organ sporządził notatkę służbową w dniu [...] maja 2016 r. Organ ustalił, że ostatnim miejscem zameldowania skarżącego był lokal przy ul. [...]. Jest to lokal będący w zasobach spółdzielni mieszkaniowej. Powierzchnia lokalu wynosi 38,03 m kw. W lokalu po wymeldowaniu się skarżącego zameldowane są trzy osoby.
Pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. organ udzielił skarżącemu odpowiedzi, iż Społeczna Komisja Mieszkaniowa na posiedzeniu w dniu [...] czerwca 2016 r. podtrzymała swoją negatywną opinię w sprawie umieszczenia skarżącego na liście osób oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego.
Pismem z dnia [...] lipca 2016 r. D.Ł. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. pismo zatytułowane "Odwołanie od decyzji Urzędu Gminy z dn. [...].06.2016".
W uzasadnieniu skargi strona zarzuciła organowi stronniczość, brak profesjonalizmu w rozpatrzeniu wniosku co do merytorycznego rozpoznania. Wniósł o wpisanie go na listę oczekujących na mieszkanie, gdyż jest osobą bezdomną.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Organ wyjaśnił, że przyjmując iż skarżący złożył wniosek w dniu 24 maja 2016 r. i otrzymując odpowiedź organu pismem z dnia [...] czerwca 2016 r., to w ocenie organu skarżący nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa.
Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 31 sierpnia
2016 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie
7 dni od otrzymania wezwania poprzez złożenie dowodu, że wezwał właściwy organ
tj. Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w dniu 15 września 2016 r. nadesłał skierowane przez organ do niego pisma z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz
[...] czerwca 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, iż badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza każdorazowo sprawdzenie, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego. Ustalenie niedopuszczalności drogi sądowej jest podstawą odrzucenia skargi.
Zakres kompetencji sądów administracyjnych w sprawowaniu kontroli działalności administracji publicznej ustawodawca skonkretyzował m.in. na gruncie art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej jako "p.p.s.a.". Na mocy tego przepisu sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego.
Ponadto, stosownie do art. 3 § 3 ustawy p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.
W sprawie niniejszej rozważeniu podlega kwestia, czy żądanie skarżącego jest rozstrzygane przez organ poprzez wydanie aktu z katalogu wskazanego w art. 3 § 2 p.p.s.a.
Stosownie do treści art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (obecnie t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1610 ze zm.), zwanej dalej ustawą, tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy (ust. 1). Gmina, na zasadach i w wypadkach przewidzianych w ustawie, zapewnia lokale socjalne i lokale zamienne, a także zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach (ust. 2). Zgodnie z ust. 3 art. 4 ustawy, gmina wykonuje zadania, o których mowa w ust. 1 i 2, wykorzystując mieszkaniowy zasób gminy lub w inny sposób, przy czym - po myśli art. 4 ust. 4 ustawy - gminy mogą otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa na zadania, o których mowa w ust. 1 i 2. Przepis art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy przewiduje, że rada gminy uchwala zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, w tym zasady i kryteria wynajmowania lokali, których najem jest związany ze stosunkiem pracy, jeżeli w mieszkaniowym zasobie gminy wydzielono lokale przeznaczone na ten cel; w razie gdy rada gminy nie określi w uchwale odmiennych zasad, do lokali podnajmowanych przez gminę stosuje się odpowiednio zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy.
Ponadto w sprawie należy również powołać się na art. 21 ust. 3 pkt 5 ustawy, który rozwija określenie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego gminy. Po jego myśli, zasady te winny obejmować także tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawieranych na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych oraz sposób poddania tych spraw kontroli społecznej.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy,
że wykonując delegację z art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy, Rada Miejska podjęła w dniu 27 sierpnia 2004r. uchwałę Nr XXIV/178/2004 XXIII/241/02 (ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa z 2004 r. Nr 73, poz. 1128). Zgodnie z brzmieniem § 3 uchwały lokale mieszkalne z zasobów Gminy służą do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych osób, które spełniają wymienione w tym paragrafie wymogi.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest pismo Prezydenta Miasta z dnia [...] czerwca 2016 r., którym zawiadomiono D.Ł., że podtrzymano stanowisko zawarte we wcześniejszych pismach z dnia [...] listopada 2012 r. i [...] kwietnia 2015 r. w sprawie przydziału mieszkania z zasobu mieszkaniowego Gminy.
Oceniając dopuszczalność zaskarżenia do sądu administracyjnego tak określonego przedmiotu zaskarżenia celowym jest odwołanie do uchwały NSA z dnia 21 lipca 2008 r. w sprawie I OPS 4/08 (opubl. ONSA i WSA 2008/6/90), w której Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że odmowa zakwalifikowania określonej osoby do wynajęcia lokalu oraz umieszczenia na liście osób zakwalifikowanych do zawarcia umowy najmu nie ma charakteru cywilnoprawnego, lecz stanowi rozstrzygnięcie o tym, że ta osoba nie spełnia warunku do ubiegania się o wynajęcie jej lokalu z mieszkaniowego zasobu gminy. Ustalanie listy osób zakwalifikowanych nie tworzy stosunku cywilnoprawnego najmu lokalu. Jest natomiast wykonywaniem publicznoprawnych zadań gminy, wyprzedającym podjęcie czynności cywilnoprawnej, tj. zawarcie umowy najmu. Realizując zadania wynikające z art. 4 ustawy, organ gminy ocenia, czy wnioskodawca, członek wspólnoty samorządowej, może uzyskać pomoc gminy w zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, a to przez zakwalifikowanie do osób, z którymi może być zawarta umowa najmu lokalu z zasobu mieszkaniowego gminy. Takie działanie jest załatwieniem sprawy z zakresu administracji publicznej. Według NSA wątpliwości powstałe w praktyce co do dopuszczalności drogi sądowej należy interpretować na rzecz ochrony praw obywatelskich i prawa do sądu.
Mając powyższe na uwadze zaskarżone pismo Prezydenta Miasta z dnia [...] czerwca 2016 r., znak [...], należało uznać za akt organu jednostki samorządu terytorialnego w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., a zatem akt podlegający kontroli przez sądy administracyjne, na który służy skarga.
W rozpoznawanej sprawie, poza badaniem dopuszczalności skargi w zakresie przedmiotu zaskarżenia, sąd zobowiązany był z urzędu dokonać również oceny spełnienia przez skargę wymogów formalnych. Ich zachowanie umożliwia bowiem dalszą - merytoryczną kontrolę skargi. Stosownie bowiem do treści art. 57 § 1 pkt 4 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, dowód, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. W art. 52 § 3 i § 4 został sformułowany obowiązek wezwania na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi do sądu, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi. Nie budzi wątpliwości, że niniejsza sprawa należy do przypadków, o których mowa w art. 52 § 3 i § 4 p.p.s.a. Zatem dopuszczalność skargi warunkowana jest wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa, a ponadto wymogiem formalnym skargi jest dołączenie do niej dowodu takiego wezwania. Niedołączenie dowodu, że skarżący wezwał właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa jest brakiem formalnym skargi i obliguje przewodniczącego – w myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. - do wezwania strony o jego uzupełnienie w terminie siedmiu dni. Konsekwencją nie uzupełnienia braków formalnych skargi jest - zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odrzucenie skargi przez sąd, orzekający w takim wypadku postanowieniem na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.).
Wobec tak określonej dopuszczalności skargi, tj. poprzedzenia jej wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, Sąd zobowiązał stronę do wykazania spełnienia warunku z art. 52 § 4 p.p.s.a. W zakreślonym terminie skarżący nadesłał skierowane do niego dwa pisma podpisane przez Naczelnika Wydziału Gospodarki Nieruchomościami z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz [...] czerwca 2016 r. Nie przedłożył jednocześnie żadnego pisma potwierdzającego obowiązek wyczerpania trybu wniesienia skargi. Również lektura akt administracyjnych nie pozwala na stwierdzenie, że skarżący takie wezwanie skierował do organu, tj. Prezydenta Miasta.
Wobec powyższego, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.