IV SA 1354/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2004-09-16
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęrozbiórkadecyzja administracyjnapostępowanie administracyjnedwuinstancyjnośćnaruszenie procedury

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego warsztatu samochodowego z powodu naruszenia procedury administracyjnej przez organ odwoławczy.

Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki warsztatu samochodowego wybudowanego bez pozwolenia na budowę. Skarżący J.O. argumentował, że budowa odbyła się za zgodą spółdzielni i właściciela terenu. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, jednak nie rozpoznał odwołania Spółdzielni "I.", co Sąd uznał za rażące naruszenie przepisów KPA. W konsekwencji, WSA uchylił zaskarżoną decyzję z powodu błędów proceduralnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J.O. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę warsztatu samochodowego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji ustalił, że obiekt został wybudowany w 1996 r. bez pozwolenia, co obligowało do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego. Odwołania od tej decyzji złożyli zarówno J.O., jak i Spółdzielnia "I.". J.O. twierdził, że budowa odbyła się za zgodą spółdzielni i właściciela terenu. Spółdzielnia natomiast kwestionowała swoją odpowiedzialność za rozbiórkę, wskazując, że nie była inwestorem ani właścicielem obiektu, a teren, na którym stoi warsztat, nie należy do niej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, jednakże nie rozpoznał odwołania Spółdzielni "I.", co Sąd uznał za rażące naruszenie art. 138 § 1 KPA. Sąd podzielił stanowisko organów, że budowa wymagała pozwolenia i kwalifikuje się do art. 48 Prawa budowlanego, ale podkreślił, że organ odwoławczy musiał rozpoznać odwołanie wszystkich stron, w tym Spółdzielni, i zbadać, czy może być ona adresatem decyzji o rozbiórce zgodnie z art. 52 Prawa budowlanego. Niewyjaśnienie tej kwestii stanowiło naruszenie art. 7 i 77 KPA. Z tych powodów, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy rażąco naruszył art. 138 § 1 KPA, nie wydając rozstrzygnięcia w stosunku do odwołującej się Spółdzielni "I.".

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nierozpoznanie odwołania Spółdzielni "I.", która kwestionowała nałożenie na nią obowiązku rozbiórki, stanowiło istotne naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

P.b. art. 48

Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki obiektu wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

K.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

K.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy rozstrzyga sprawę w granicach odwołania, a w sytuacji gdy odwołanie wniosło kilka stron, powinien wydać rozstrzygnięcie w stosunku do wszystkich odwołujących się.

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania.

Pomocnicze

P.b. art. 28

Prawo budowlane

Prace budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

P.b. art. 52

Prawo budowlane

Adresatem decyzji o rozbiórce może być inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.

K.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organ odwoławczy art. 138 § 1 KPA poprzez nierozpoznanie odwołania Spółdzielni "I.". Naruszenie przez organ odwoławczy art. 7 i 77 KPA poprzez niewyjaśnienie, czy Spółdzielnia "I." może być adresatem decyzji o rozbiórce.

Odrzucone argumenty

Argumenty J.O. dotyczące zgody na budowę i uzgodnień lokalizacyjnych (nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu w tej sprawie, gdyż uchylono decyzję z przyczyn proceduralnych).

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy rozpoznając jedynie odwołanie J. O., i nie wydając rozstrzygnięcia w stosunku do odwołującej się Spółdzielni "I.", naruszył w sposób rażący art. 138 Kpa Niewyjaśnienie tej podstawowej w tym postępowaniu kwestii, stanowi naruszenie art. 7 i 77 Kpa

Skład orzekający

Izabela Ostrowska

przewodniczący

Bogusław Cieśla

członek

Mariola Kowalska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie procedury administracyjnej przez organ odwoławczy, w szczególności nierozpoznanie odwołania wszystkich stron postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ odwoławczy nie rozpoznał odwołania jednej ze stron, mimo że była ona adresatem decyzji organu pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne mogą doprowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytorycznie sprawa wydaje się jasna. Podkreśla wagę prawidłowego prowadzenia postępowań administracyjnych.

Błąd proceduralny uchylił nakaz rozbiórki: jak nieprawidłowe postępowanie administracyjne może zniweczyć decyzję organu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 1354/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2004-09-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bogusław Cieśla
Izabela Ostrowska /przewodniczący/
Mariola Kowalska. /sprawozdawca/
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędziowie ( As. WSA Bogusław Cieśla, Mariola Kowalska ( spr. ), Protokolant Marcin Gruszczyński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004 r. sprawy ze skargi J.O. na decyzje [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. I. uchyla zaskarżoną decyzję ; II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
IV SA 1354/03
U Z A S A D N I E N I E
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiecie [...], ponownie rozpoznając sprawę, decyzją nr [...] z dnia [...] października 2001 r. , na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał Spółdzielni "I." w W. dokonanie rozbiórki warsztatu samochodowego o wym. 3,24x 3,14 wybudowanego przez J. O., usytuowanego przy ulicy [...] w W. Organ ustalił, iż przedmiotowy warsztat został wybudowany w 1996r. jako druga część istniejącego warsztatu samochodowego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę na terenie będącym we władaniu spółdzielni mieszkaniowej. W tej sytuacji organ miał obowiązek zastosowania art. 48 Prawa budowlanego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. O. oraz Spółdzielnia Mieszkaniowa "I.".
J.O. podniósł w odwołaniu, iż garaż został wybudowany na podstawie pisma Zarządu Spółdzielni I. z dnia [...] stycznia 1996r., do wybudowanego pawilonu została sporządzona Geodezyjna Inwentaryzacja Powykonawcza z dnia [...] sierpnia 1996r., zaś kształt i wymiary dostawionej części garażu zostały uzgodnione z Architektem [...] w dniu [...] stycznia 1991r. Na tej podstawie uzgodniono lokalizację obiektu- Protokół Nr [...] [...] Przedsiębiorstwa Geodezyjnego z dnia [...] stycznia 1991r.
Spółdzielnia Mieszkaniowo Budowlana "I." w odwołaniu podniosła, iż nie wyrażała zgody na rozbudowę. Nie godzi się z nałożeniem na nią obowiązku rozbiórki, ponieważ Spółdzielnia przedmiotowego obiektu nie wybudowała, nie była inwestorem, właścicielem, użytkownikiem bądź jego zarządcą, nie była również zobowiązana do uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto Spółdzielnia nie ma tytułu prawnego do terenu na którym posadowiony jest przedmiotowy obiekt, ponieważ umowa dzierżawy gruntu wygasła i obecnie Spółdzielnia włada terenem bez tytułu prawnego. Właścicielem gruntu jest Gmina [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2003r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji. Uznał, iż stosowanie do art. 28 Prawa
budowlanego prace budowlane można było rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Brak pozwolenia na budowę obliguje organ do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego.
Skargę na powyższą decyzję wniósł J.O.
Podniósł, iż budowy obiektu dokonał za zgodą Spółdzielni U., lokalizację obiektu uzgodnił z Architektem [...], zaś dostawioną część garażu wykonał za zgodą właściciela terenu Spółdzielni "I.". Ponadto w wyniku podziału Spółdzielni "I.", teren na którym znajduje się garaż podlega Wspólnocie Mieszkaniowej, do której należy również skarżący.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym Spółdzielnia Mieszkaniowo - Budowlana "I." podniosła, iż nie godzi się z zaskarżoną decyzją w takim zakresie w jakim obowiązek rozbiórki został nałożony na nią. Uważa, iż adresatem decyzji winien być jedynie inwestor J.O.
Obecnie w sprawie toczą się postępowania o wydanie przedmiotowej nieruchomości przed Sądem Rejonowym w [...]- sygn.akt [...], w której zapadł korzystny dla Spółdzielni wyrok Sądu z dnia [...] marca 2001 r., oraz przed Sądem Rejonowym dla [...] o nakazanie usunięcia garażu i przywrócenie terenu do stanu poprzedniego - sprawa sygn.akt [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn, niż żądał tego skarżący.
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 i 77 oraz 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, określoną w art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego jest zasada dwuinstancyjności postępowania. Jeśli strona postępowania administracyjnego, na którą organ nakłada określone obowiązki, w ustawowym terminie wnosi odwołanie, wskazując, iż decyzja narusza jej interes prawny, to na organie administracji ciąży obowiązek rozpoznania tego odwołania. Organ odwoławczy rozpoznając jedynie odwołanie J.
O., i nie wydając rozstrzygnięcia w stosunku do odwołującej się Spółdzielni "I.", naruszył w sposób rażący art. 138 Kpa, co miało istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy.
Sąd podziela wprawdzie stanowisko organów nadzoru budowlanego, iż stosownie do art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, do zbudowania obiektu budowlanego, stanowiącego przedmiot niniejszego postępowania, wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Niewątpliwie przedmiotowy warsztat samochodowy został wybudowany w warunkach określonych w dyspozycji art. 48 Prawa budowlanego. Zgodnie zatem z treścią przepisu art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane(Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 z późn.zm.), zwanej dalej ustawą, właściwy organ miał obowiązek nakazania w drodze decyzji rozbiórki takiego obiektu, jeżeli stwierdził, że został on wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, chyba, że zaszła okoliczność, o której mowa w art. 49 Prawa budowlanego.
Stosownie jednakże do treści art. 52 ustawy adresatem decyzji o rozbiórce może być inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Nierozpoznanie przez organ odwoławczy, odwołania Spółdzielni "I." w przedmiocie nakazu rozbiórki spowodowało, iż organ nie odniósł się do jej zarzutów podniesionych w odwołaniu. Organ nie zbadał, czy istotnie Spółdzielnia "I." stosownie do art. 52 ustawy może być adresatem zaskarżonej decyzji, i czy zostały spełnione przesłanki , które umożliwiłyby organom nadzoru budowlanego nałożenie na nią obowiązków określonych w art. 48 ustawy. Niewyjaśnienie tej podstawowej w tym postępowaniu kwestii, stanowi naruszenie art. 7 i 77 Kpa, które ma również wpływ na możliwość oceny przez Sąd prawidłowości zastosowania przepisu prawa materialnego - art. 52 ustawy.
Mając na względzie wskazane wyżej rozważania i uchybienia Sąd uznał, że ze względu na swój charakter miały istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI