II SA/Go 68/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Gminy dotyczącą programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi, uznając, że działania edukacyjne ujęte w uchwale mieszczą się w kompetencjach gminy.
Prokurator Rejonowy zaskarżył uchwałę Rady Gminy w sprawie programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi, zarzucając przekroczenie delegacji ustawowej poprzez ujęcie działań edukacyjnych. Rada Gminy argumentowała, że przepis dotyczący programu opieki nad zwierzętami zawiera otwarty katalog zadań, a działania edukacyjne są dopuszczalne. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że po zmianie przepisów ustawy o ochronie zwierząt, katalog zadań programu jest otwarty, a działania edukacyjne są zgodne z prawem i stanowią sposób zapobiegania bezdomności zwierząt.
Sprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Gminy w sprawie przyjęcia "Programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy [...] na rok 2022". Głównym zarzutem Prokuratora było przekroczenie delegacji ustawowej przez Radę Gminy poprzez ujęcie w uchwale § 6 pkt 3 zapisu o prowadzeniu działań edukacyjnych i informacyjnych, które zdaniem Prokuratora nie mieściły się w zamkniętym katalogu zadań określonych w art. 11a ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt. Rada Gminy w odpowiedzi na skargę argumentowała, że katalog ten jest otwarty i dopuszcza prowadzenie działań edukacyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, oddalił skargę Prokuratora. Sąd uznał, że po zmianie ustawy o ochronie zwierząt ustawą z dnia 15 listopada 2016 r., sformułowanie "w szczególności" w art. 11a ust. 2 oznacza, że katalog zadań programu jest otwarty. W związku z tym, rada gminy uzyskała kompetencję do regulowania w uchwałach kwestii związanych z edukacją mieszkańców jako elementu fakultatywnego programu. Sąd podkreślił, że działania edukacyjne są jednym ze sposobów zapobiegania bezdomności zwierząt i są zgodne z zasadą proporcjonalności oraz zadaniami własnymi gminy. Sąd odniósł się również do wcześniejszego orzecznictwa, wskazując, że uchwała, która była podstawą wcześniejszego uwzględnienia skargi Prokuratora, została podjęta na podstawie przepisów w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, ujęcie działań edukacyjnych i informacyjnych w uchwale Rady Gminy dotyczącej programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi nie stanowi przekroczenia delegacji ustawowej.
Uzasadnienie
Po nowelizacji ustawy o ochronie zwierząt, sformułowanie "w szczególności" w art. 11a ust. 2 oznacza, że katalog zadań programu jest otwarty, co pozwala na uwzględnienie działań edukacyjnych jako elementu fakultatywnego. Działania te są zgodne z prawem i stanowią sposób zapobiegania bezdomności zwierząt.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.o.z. art. 11
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
u.o.z. art. 11a § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
u.o.z. art. 11a § ust. 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
Katalog zadań programu jest otwarty, co pozwala na uwzględnienie działań edukacyjnych.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.o.z. art. 11a § ust. 5
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada praworządności wymaga, aby materia regulowana aktem prawa wynikała z upoważnienia ustawowego i nie przekraczała jego zakresu.
Konstytucja RP art. 87 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.s.g. art. 91 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 7 § ust. 1 pkt. 8
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Zadaniem własnym gminy jest edukacja publiczna.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Ujęcie w uchwale działań edukacyjnych stanowi przekroczenie delegacji ustawowej wynikającej z art. 11a ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt, który zawiera zamknięty katalog zadań.
Godne uwagi sformułowania
"w szczególności" świadczy o tym, że aktualnie w tym ustępie nie są wyliczane w sposób enumeratywny kwestie, które może regulować program opieki nad zwierzętami [...], ale że jest to katalog otwarty. Działania edukacyjne są jednym ze sposobów zapobiegania bezdomności zwierząt.
Skład orzekający
Grażyna Staniszewska
przewodniczący
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
członek
Kamila Karwatowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 11a ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt po nowelizacji z 2016 r. jako otwartego katalogu zadań programu opieki nad zwierzętami, dopuszczającego działania edukacyjne."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego po nowelizacji ustawy o ochronie zwierząt z 2016 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z kompetencjami samorządów w zakresie ochrony zwierząt i interpretacji przepisów. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i samorządowym.
“Czy edukacja o zwierzętach w uchwale gminy to przekroczenie prawa? WSA rozstrzyga.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Go 68/23 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2023-03-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-01-27 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Grażyna Staniszewska /przewodniczący/ Kamila Karwatowicz /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Prawo miejscowe Inne Skarżony organ Rada Gminy Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 572 art. 11, art. 11a Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t. j.) Dz.U. 2023 poz 259 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Asesor WSA Kamila Karwatowicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 marca 2023 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Gminy z dnia 30 grudnia 2021 r., Nr XXVII/178/2021 w sprawie przyjęcia ,,Programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy [...] na rok 2022" oddala skargę. Uzasadnienie Na sesji w dniu 30 grudnia 2021 r. Rada Gminy, działając na podstawie art. 11 a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (aktualnie tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 572 ze zm., dalej jako u.o.z.) podjęła uchwałę Nr XXVII/178/2021 w sprawie przyjęcia ,,Programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy [...] na rok 2022". Uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa 5 stycznia 2022 r., poz. 56. Powyższa uchwała stała się przedmiotem skargi wniesionej przez Prokuratora Rejonowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. w części obejmującej § 6 pkt 3 uchwały. Skarżący zarzucił uchwale istotne naruszenie prawa - art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz art. 11 a ust. 2 pkt 1-8 u.o.z. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i bezpodstawne ujęcie w § 6 pkt 3 uchwały postanowienia dotyczącego prowadzenia działań edukacyjnych i informacyjnych mających na celu zwiększenie świadomości społecznej dotyczącej kwestii bezdomności zwierząt i opieki nad zwierzętami. W uzasadnieniu skargi Prokurator wskazał, iż program opieki nad zwierzętami uchwalany na podstawie art. 11 a ust. 1 i 2 u.o.z. jest aktem prawa miejscowego w rozumieniu art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP oraz art. 40 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym, co potwierdza orzecznictwo sadów administracyjnych. Dalej podał, iż uchwała ustanawiająca program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt powinna zwierać elementy wskazane jako obligatoryjne w art. 11a ust. 2 pkt 1-8 oraz ust. 5 u.o.z. ze skonkretyzowaniem ich treści, w tym sposób postępowania w określonych sytuacjach, podmioty odpowiedzialne za realizacje poszczególnych zadań, a także wysokość i sposób finansowania programu. Zdaniem skarżącego zaskarżona uchwała powyższych wymogów nie spełnia. Skarżący zwrócił uwagę, iż Rada Gminy poprzez ujęcie w § 6 pkt 3 uchwały zapisu o prowadzeniu działań edukacyjnych i informacyjnych mających na celu zwiększenie świadomości społecznej dotyczącej kwestii bezdomności zwierząt i opieki nad zwierzętami, przekroczyła delegację ustawową wynikającą z art. 11a ust 2 pkt 1 -8 u.o.z., gdyż jak stwierdził Prokurator - ustawodawca w art. 11a ust 2 u.o.z. zawarł zamknięty katalog zadań, które program powinien obligatoryjnie regulować i nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione. Prokurator dodał, iż w tej mierze unormowana w art. 7 Konstytucji RP zasada praworządności wymaga, by materia regulowana wydanym aktem normatywnym (aktem prawa miejscowego) wynikała z upoważnienia ustawowego i nie przekraczała zakresu tego upoważnienia. Do tego zgodnie z art. 94 Konstytucji RP regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego maja na celu jedynie ,,uzupełnienie’’ powszechnie obowiązujących rangi ustawowej, kształtują prawa i obowiązki ich adresatów, a więc nie są wydawane w celu wykonania ustawy tak jak rozporządzenie w rozumieniu art. 92 Konstytucji RP . Zdaniem skarżącego w omawianej uchwale uzupełnienie przez przepisy stanowione przez organ jest niezgodny z zasadami legislacji i stanowi wykroczenie poza zakres ustawowego upoważnienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi w całości, ewentualnie o jej oddalenie. Według organu skarżący Prokurator powinien w pierwszej kolejności zwrócić się do organu o zmianę lub uchylenie aktu objętego skargą, gdyż skarga powinna być ostatecznością. Następnie organ zwrócił uwagę na błędne stanowisko skarżącego wskazując, iż art. 11 a ust. 2 u.o.z. zawiera katalog otwarty, a nie zamknięty i rada gminy była wobec tego uprawniona do wprowadzenia w skarżonej uchwale zapisów odnoszących się do kwestii edukacyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, iż Sąd rozpoznał przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej jako p.p.s.a.). Zgodnie z treścią cyt. art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie przedmiotowej sprawy w trybie uproszczonym złożył organ, a skarżący nie wniósł o przeprowadzenie rozprawy. Zgodnie z art. 70 ustawy z 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (Dz.U. z 2022r., poz. 1247 ze zm.), jeżeli uchwała lub zarządzenie organu samorządu terytorialnego albo rozporządzenie wojewody są niezgodne z prawem, prokurator zwraca się do organu, który je wydał, o ich zmianę lub uchylenie albo kieruje wniosek o ich uchylenie do właściwego organu nadzoru; w przypadku uchwały lub zarządzenia organu samorządu terytorialnego prokurator może także wystąpić o stwierdzenie ich nieważności do sądu administracyjnego. Natomiast w oparciu o art. 53 § 3 p.p.s.a., prokurator jest uprawniony do wniesienia skargi, przy czym w przypadku skargi na akty prawa miejscowego nie jest ograniczony jakimkolwiek terminem. W myśl z art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Kontrola, o której mowa w art. 3 § 1 p.p.s.a. sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492). Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przepis ten pozostaje w związku z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r., poz. 40, dalej jako u.s.g.), stosownie do którego nieważna jest uchwała organu gminy sprzeczna z prawem. Wprowadzając sankcję nieważności, jako następstwa naruszenia prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania tej sankcji. Zasadnym jest zatem sięgnięcie do u.s.g., gdzie przewidziano dwa rodzaje naruszeń prawa, które mogą być wywołane przez ustanowienie aktów uchwalanych przez organy gminy. Mogą to być naruszenia istotne lub nieistotne (art. 91 ust. 4 u.s.g.). Jednak i tu brak ustawowego zdefiniowania obu naruszeń, co stwarza konieczność sięgnięcia do stanowiska wypracowanego w tym zakresie w doktrynie i w orzecznictwie. Za "istotne" naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do nich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał. W judykaturze za istotne naruszenie prawa uznaje się takiego rodzaju naruszenia jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy prawnej do podjęcia uchwały o określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenia procedury podjęcia uchwały. Stwierdzenie nieważności uchwały może więc nastąpić tylko wtedy, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym. Dokonując oceny legalności zaskarżonej uchwały należy także mieć na uwadze zasadę praworządności, wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP. Wymaga ona, aby materia regulowana wydanym aktem prawa wynikała z upoważnienia ustawowego, nie przekraczała zakresu tego upoważnienia, ale także realizowała wszystkie obowiązki z upoważnienia tego wynikające. Oznacza to, że za wadliwą należy uznać nie tylko uchwałę podjętą z naruszeniem upoważnienia ustawowego, ale również uchwałę, która takiego upoważnienia w swej treści nie realizuje, nie wprowadzając do niej koniecznych regulacji (wyrok WSA w Gliwicach z 17 stycznia 2007 r., II SA/Gl 629/06, publ. Lex nr 340155). Przedmiot tak rozumianej kontroli w przedmiotowej sprawie stanowi uchwała Rady Gminy z dnia 30 grudnia 2021 r. Nr XXVII/178/2021 w sprawie przyjęcia ,,Programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy na rok 2021". Odnosząc się do wniosku Rady Gminy o odrzucenie skargi wskazać należy, iż cyt. Powyżej art. 70 Prawa o prokuraturze przyznaje prokuratorowi alternatywne środki prawne służące do ich kwestionowania w postaci zwrócenia się do organu, który je wydał, o ich zmianę lub uchylenie (ewentualnie skierowania wniosku do organu nadzoru o ich uchylenie) albo – w przypadku uchwały organu samorządu terytorialnego – wystąpienia ze skargą o stwierdzenie jej nieważności przez sąd administracyjny. Użycie w tym przepisie wyrażenia "albo" niewątpliwie przesądza o dualistycznym, alternatywnym modelu kwestionowania takiej uchwały bądź rozporządzenia (uchwała składu 7 sędziów NSA z 10 kwietnia 2006 r., I OPS 6/05, ONSAiWSA 2006 r. nr 3, poz. 68, wyrok NSA z 12 stycznia 2016 r., II OSK 1114/14 – wydane w odniesieniu do poprzednio obowiązującego art. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze). Z treści cytowanego przepisu wynika, że zgłoszony przez prokuratora wniosek o stwierdzenie niezgodnej z prawem uchwały organu samorządu terytorialnego podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, chociażby prokurator nie zwrócił się uprzednio w tym zakresie do organu, który wydał wadliwą uchwałę albo do właściwego organu nadzoru (por. wyrok WSA w Poznaniu z 6 lipca 2016 r., II SA/Po 160/16, orzeczenia.nsa.gov.pl). Również z art. 53 § 3 p.p.s.a. nie wynika, aby skarga prokuratora na akt prawa miejscowego organu jednostki samorządu terytorialnego była ograniczona jakimkolwiek terminem czy też uprzednim wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa (wyrok WSA w Warszawie z 26 lipca 2016 r., III SA/Wa 1079/16). Dodać należy, iż odmienne są skutki ewentualnego uchylenia lub zmiany uchwały, a ewentualnego stwierdzenia nieważności uchwały przez sąd administracyjny. Utrata mocy obowiązującej aktu prawa miejscowego, wynikająca np. z jego uchylenia oznacza wyeliminowanie tego aktu z obrotu prawnego ze skutkiem na przyszłość (ex nunc). Natomiast sąd administracyjny w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności aktu prawa miejscowego władny jest stwierdzić nieważność tego aktu co powoduje, że od samego początku (ex tunc) akt ten nie był zdolny do wywołania skutku prawnego, a zatem do kształtowania uprawnień czy obowiązków. W pierwszym z podanych przypadków przepisy uchwały od daty podjęcia uchwały do daty jej utraty mocy obowiązującej traktowane być muszą jako istniejące i wiążące, a więc mogą być stosowane do sytuacji poprzedzających ich wyeliminowanie z obrotu prawnego i oddziaływać na sytuację prawną podmiotów, które zobowiązane były do ich przestrzegania. Natomiast stwierdzenie nieważności uchwały przez sąd administracyjny przesądza o jej wadliwości od chwili podjęcia. Wówczas uchwałę taką należy traktować tak, jakby nigdy nie została podjęta (por. przykładowo postanowienia NSA z 11 kwietnia 2014 r., II OSK 869/14, z 27 września 2013 r., II OSK 2231/13). W świetle powyższego stwierdzić należy, iż skarga w niniejszej sprawie jest dopuszczalna i podlega merytorycznemu rozpoznaniu. Dokonując oceny zaskarżonej uchwały pod kątem wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Nie budziło wątpliwości w przedmiotowej sprawie, że zaskarżona uchwała stanowi akt prawa miejscowego, pomimo, że jest ona aktem o zróżnicowanym charakterze normatywnym, zawierającym normy o mieszanym abstrakcyjno-konkretnym charakterze. Taka kwalifikacja przedmiotowej uchwały znajduje także potwierdzenie w aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych poprzez przyjęcie, że w określonym przedmiotowo zakresie rozstrzyga ona erga omnes o prawach i obowiązkach podmiotów tworzących wspólnotę samorządową, a jednocześnie konkretyzuje sposoby działania gminy w celu należytego wypełnienia jej obowiązków wynikających z treści art. 11a ust. 2 u.o.z. (zob.m.in. wyrok NSA z 14.06.2017 r., sygn. akt II OSK 1001/17, wyrok NSA z 30.03.2016 r., sygn. akt II OSK 221/16, wyrok NSA z 2.02.2016 r., sygn. akt II OSK 3051/15, wyrok NSA z 13.03.2013 r., sygn. akt II OSK 37/13). Kwestionowana przez skarżącego uchwała została podjęta na podstawie ustawy 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt według brzmienia z dnia 30 grudnia 2021r. Zgodnie z art. 11 ust. 1 u.o.z. zapobieganie bezdomności zwierząt i zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gmin. Zabrania się odławiania zwierząt bezdomnych bez zapewnienia im miejsca w schronisku dla zwierząt chyba, że zwierzę stwarza poważne zagrożenie dla ludzi lub innych zwierząt. Odławianie bezdomnych zwierząt odbywa się wyłącznie na podstawie uchwały rady gminy, o której mowa w art. 11a (ust.3). Z kolei w myśl art. 11 a ust. 1 u.o.z. rada gminy wypełniając obowiązek, o którym mowa w art. 11 ust. 1 określa, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt. Program obejmuje w szczególności: 1) zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt; 2) opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie; 3) odławianie bezdomnych zwierząt; 4) obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt; 5) poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt; 6) usypianie ślepych miotów; 7) wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich; 8) zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt (art. 11a ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt). Natomiast stosownie do art. 11a ust. 5 u. o. z. program, zawiera wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację oraz sposób wydatkowania tych środków. Koszty realizacji programu ponosi gmina. Ponadto stosownie do treści art. 11a ust. 7 u.o.z. projekt programu wójt (burmistrz, prezydent miasta) najpóźniej do dnia 1 lutego przekazuje do zaopiniowania: 1) właściwemu powiatowemu lekarzowi weterynarii; 2) organizacjom społecznym, których statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, działającym na obszarze gminy; 3) dzierżawcom lub zarządcom obwodów łowieckich, działających na obszarze gminy. Podmioty, o których mowa w ust. 7, w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu programu, o którym mowa w ust. 1, wydają opinie o projekcie. Niewydanie opinii w tym terminie uznaje się za akceptację przesłanego programu (art. 11a ust. 8 u.o.z.). Skarżący zarzucił zaskarżonej uchwale istotne naruszenie prawa - art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz art. 11 a ust. 2 pkt 1-8 u.o.z. poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i bezpodstawne ujęcie w § 6 pkt 3 uchwały zapisu o prowadzeniu działań edukacyjnych i informacyjnych mających na celu zwiększenie świadomości społecznej dotyczącej kwestii bezdomności zwierząt i opieki nad zwierzętami. Zarzut ten Sąd uznał za nieuzasadniony. Zdaniem Prokuratora art. 11 a ust. 2 pkt 1-8 u.o.z. zawiera katalog zamknięty zadań, które program powinien regulować. W tym miejscu należy jednak zwrócić uwagę, iż po zmianie ustawy o ochronie zwierząt dokonanej ustawą z 15 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2016 r. poz. 2102, która weszła w życie z dniem 6 stycznia 2017 r.), katalog spraw, które mogą być uregulowane w Programie, przestał mieć charakter zamknięty. Zawarte w art. 11a ust. 2 u.o.z. sformułowanie ,,w szczególności" zdaniem Sądu świadczy o tym, że aktualnie w tym ustępie nie są wyliczane w sposób enumeratywny kwestie, które może regulować program opieki nad zwierzętami oraz zapobiegania bezdomności zwierząt, ale że jest to katalog otwarty. W ocenie Sądu wraz z w/w zmianą rady gminy uzyskały kompetencję do regulacji w uchwałach przedmiocie programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt, kwestii zawiązanych z edukacją mieszkańców jako element fakultatywny tejże uchwały. Wskazać należy, iż w uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej art. 11a ust. 2 u.o.z. podano, że" "Ponadto proponuje się wprowadzenie otwartego katalogu elementów, będących przedmiotem programu, przy zachowaniu dotychczasowych elementów mających charakter obligatoryjny. W art. 11a ust. 2 ustawy wprowadzenie do wyliczenia otrzymałoby brzmienie: Program, o którym mowa w ust. 1, obejmuje w szczególności:, co pozwala na znaczne uelastycznienie sposobu realizacji zadania własnego przez gminy, w szczególności umożliwi prowadzenie w ramach programu akcji edukacyjnych" (Lex. VIII.897, Zmiana ustawy o ochronie zwierząt – uzasadnienie projektu).Podobne stanowisko jak przedstawione przez tutejszy Sąd zostało zaprezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych w wyrokach: WSA w Kielcach z 13 czerwca 2018 r., II SA/Ke 285/18, WSA w Krakowie z 12 grudnia 2017 r., II SA/Kr 1420/17, WSA w Rzeszowie z 10 stycznia 2018 r., II SA/Rz 1182/17, WSA w Gdańsku z 23 stycznia 2019 r., II SA/Gd 681/18, NSA z 30 lipca 2019 r., II OSK 1754/18, WSA w Bydgoszczy z 17 września 2019 r., II SA/Bd 628/19, WSA w Poznaniu z 23 października 2019 r., IV SA/Po 646/19. Wobec powyższych ustaleń w konsekwencji – zdaniem Sądu – nie można skutecznie zarzucić, że co do określonych w § 6 pkt 3 skarżonej uchwały działań w zakresie edukacyjno-informacyjnym w zakresie zwiększenia świadomości społecznej dotyczącej bezdomności zwierząt i opieki nad zwierzętami, uchwałodawca przekroczył swoje uprawnienia. Regulacje, jakie znalazły się w tym przepisie mieszczą się w katalogu elementów, jakie może zawierać program, stosownie do treści art. 11a ust. 2 u.o.z. Poza tym uwzględniając zasadę proporcjonalności a także fakt, iż zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt. 8 u.s.g. zadaniem w własnym gminy jest edukacja publiczna oraz art. 11 ust. 1 u.o.z., zgodnie z którym zapobieganie bezdomności zwierząt jest zadaniem własnym gminy, nie można jednocześnie twierdzić, że podejmowane przez Gminę działania edukacyjne łamią prawo. Edukacja społeczna jest bowiem jednym ze sposobów zapobiegania bezdomności zwierząt. Odnośnie przywołanego przez Prokuratora w treści skargi wyroku tutejszego Sądu z dnia 20 kwietnia 2017 r., II SA/Go 134/17, mającego potwierdzać prawidłowość stanowiska i argumentacji skarżącego, Sąd zwraca uwagę, iż w przytoczonym wyroku uwzględniony został zarzut skarżącego Prokuratora i stwierdzona została nieważność przepisów zaskarżonej tam uchwały, dotyczących edukacji mieszkańców w zakresie ochrony zwierząt, jako wykraczających poza ustawowe upoważnienie. Jednak należy zwrócić uwagę, iż uchwała, co do której Sąd stwierdził nieważność w części, podjęta była w oparciu o przepis art. 11 a ust. 2 w brzmieniu sprzed zmiany wprowadzonej ustawą z dnia 15 listopada 2016r. (zaskarżona uchwała pochodziła z daty 30 marca 2016 r.). Z uwagi na powyższe zatem przywołane orzeczenie tutejszego Sądu nie może stanowić punktu odniesienia w stosunku do sprawy rozpoznawanej przez obecny skład. Sąd zwraca także uwagę, iż z kolei w sprawie o sygn. akt II SA/Go 901/18 ze skargi Prokuratora Rejonowego w zakresie takiego samego zarzutu, o którym mowa powyżej, Prokurator Okręgowy cofnął ten właśnie zarzut, wskazując na brak przekroczenia upoważnienia ustawowego przez uchwałodawcę w zakresie wprowadzenia w uchwale w sprawie Programu przepisu dotyczącego działań edukacyjno-informacyjnych, w związku ze zmianą ustawy wprowadzoną ustawą z 15 listopada 2016 r. Powyższe cofnięcie zaś skutkowało umorzeniem przez Sąd postępowania w tym zakresie w wyroku z dnia 6 lutego 2019 r. Wobec uznania skargi i podniesionego w niej zarzutu za nieuzasadnione Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI