II SA/Go 613/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania dopłat wyrównawczych do gruntów rolnych, uznając, że organ nie zbadał wystarczająco, czy rolnik ponosi winę za zadeklarowanie zawyżonego obszaru.
Rolnik J.K. złożył wniosek o dopłaty wyrównawcze do gruntów rolnych, deklarując 63,08 ha. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, stwierdzając zawyżenie obszaru o ponad 30% i powołując się na przepisy unijne. Decyzja została utrzymana w mocy przez organ drugiej instancji. Rolnik wniósł skargę, argumentując, że został wprowadzony w błąd co do sposobu deklarowania dopłat i nakłoniony do wycofania części wniosku. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności brak zbadania, czy rolnik ponosi winę za niezgodność danych, co jest kluczowe dla zastosowania sankcji unijnych.
Sprawa dotyczyła skargi J.K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) odmawiającą przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) za 2004 rok. Rolnik zadeklarował 63,08 ha do płatności ONW. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, stwierdzając, że J.K. zadeklarował działki, do których nie miał tytułu prawnego lub które były jednocześnie deklarowane przez innych podmiotów, co skutkowało zawyżeniem obszaru o 31,85% w stosunku do obszaru ustalonego w kontroli. Organ powołał się na przepisy unijne (art. 32 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001), które przewidują odmowę przyznania pomocy w przypadku przekroczenia dopuszczalnego progu zawyżenia obszaru. Decyzja organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy przez organ drugiej instancji. J.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA), podnosząc, że został wprowadzony w błąd przez pracowników Agencji co do sposobu deklarowania dopłat i nakłoniony do wycofania części wniosku, co miało być rzekomo dla uproszczenia procedury. WSA w Gorzowie Wlkp. uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 6, 7, 8, 9, 77, 80 K.p.a.). Sąd uznał, że organy nie zbadały wystarczająco, czy rolnik ponosi winę za złożenie nieprawidłowych informacji we wniosku. Zgodnie z art. 44 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, sankcje w postaci obniżek i wyłączeń nie mają zastosowania, gdy producent rolny może wykazać, że jest niewinny lub złożył poprawny wniosek. Sąd podkreślił, że rok 2004 był pierwszym rokiem przyznawania dopłat ONW, co mogło prowadzić do błędnych informacji. WSA wskazał, że wycofanie wniosku po stwierdzeniu nieprawidłowości jest dopuszczalne, jeśli kierownik biura uzna, że producent spełnia wymogi, co może obejmować wykazanie braku winy. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ naruszył przepisy postępowania administracyjnego, nie badając winy rolnika, co jest kluczowe dla zastosowania sankcji przewidzianych w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 2419/2001.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy nie zbadały okoliczności, w jakich doszło do złożenia wniosku z zawyżonym obszarem. Zgodnie z art. 44 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, sankcje nie mają zastosowania, gdy producent rolny może wykazać, że jest niewinny. Brak takiego zbadania stanowi naruszenie przepisów K.p.a. i może prowadzić do błędnego zastosowania prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (27)
Główne
p.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.w.r.o.w. art. 5 § ust. 2
Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
r.R.M. art. 6 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.d.g.r. art. 2 § ust. 1
Ustawa o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych
rozp. KE 2419/2001 art. 14 § ust. 1
Rozporządzenie Komisji (WE) 2419/2001 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508
rozp. KE 2419/2001 art. 70
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92
rozp. KE 2419/2001 art. 71
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92
rozp. KE 817/2004
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR)
rozp. KE 2419/2001 art. 32 § ust. 1
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92
k.c. art. 693
Kodeks cywilny
k.c. art. 709
Kodeks cywilny
p.u.s.a. art. 1 § ust. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
rozp. KE 2419/2001 art. 31 § ust. 1
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92
rozp. KE 2419/2001 art. 31 § ust. 2
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92
rozp. KE 2419/2001 art. 32 § ust. 1
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92
rozp. KE 2419/2001 art. 44
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92
r.R.M. art. 6 § ust. 4 pkt 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
r.R.M. art. 6 § ust. 4 pkt 2
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
p.p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nie zbadały, czy rolnik ponosi winę za zadeklarowanie zawyżonego obszaru, co jest warunkiem zastosowania sankcji unijnych. Wycofanie wniosku po stwierdzeniu nieprawidłowości jest dopuszczalne, jeśli kierownik biura uzna, że rolnik spełnia wymogi (np. wykaże brak winy).
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów o odmowie przyznania dopłat z powodu zawyżenia obszaru o ponad 30% bez analizy winy strony.
Godne uwagi sformułowania
Sąd stwierdził, że nastąpiło naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 6, art. 7, art.8, art.9, art. 77, art.80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie budzi wątpliwości Sądu, że celem dopłat obszarowych jest m.in. wsparcie producentów rolnych prowadzących produkcję rolną. Jednak również w niniejszym postępowaniu administracyjnym należało wyjaśnić czy w sprawie miał zastosowanie przepis art. 32 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001... Organy przeprowadzając postępowanie nie dokonały ustaleń okoliczności, w jakich doszło do złożenia wniosku o określonej treści i w konsekwencji zadeklarowania zawyżonego obszaru. Nie bez znaczenia w sprawie jest okoliczność, że rok 2004 był pierwszym rokiem w którym producenci rolni mogli starać się o przyznanie dopłat obszarowych. Rozróżnić trzeba bowiem sytuację gdy wnioskodawca świadomie podaje zawyżone dane od przypadku gdy niezgodność danych jest następstwem posiadania błędnych informacji lub innych niezawinionych okoliczności.
Skład orzekający
Anna Juszczyk - Wiśniewska
sprawozdawca
Marzenna Linska - Wawrzon
przewodniczący
Michał Ruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopłat obszarowych w kontekście błędów we wnioskach, znaczenie badania winy strony w postępowaniu administracyjnym, dopuszczalność wycofania wniosku po stwierdzeniu nieprawidłowości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów unijnych i krajowych z okresu wdrażania dopłat obszarowych. Konieczność analizy konkretnych okoliczności faktycznych sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie winy strony w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście nowych przepisów i pierwszych lat ich stosowania. Pokazuje też, że nawet błędy urzędników mogą mieć wpływ na rozstrzygnięcie.
“Czy błąd urzędnika lub niejasne szkolenie usprawiedliwia utratę dopłat? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Go 613/05 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2006-01-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-05 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Anna Juszczyk - Wiśniewska /sprawozdawca/ Marzenna Linska - Wawrzon /przewodniczący/ Michał Ruszyński Symbol z opisem 6169 Inne o symbolu podstawowym 616 Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska - Wawrzon, Sędziowie Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska (spr.),, Asesor WSA Michał Ruszyński, Protokolant Anna Paprocka, po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dopłat wyrównawczych do gruntów rolnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nr [...] z dnia [...]r., 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i modernizacji Rolnictwa na rzecz J.K. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie II SA/Go 613/05 Uzasadnienie W dniu [...] maja 2004r. w Biurze Powiatowym Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa J.K. złożył wniosek o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania ONW). J.K. zadeklarował do płatności z tytułu ONW 63,08 ha. W dniu [...] marca 2005r. Kierownik Biura Powiatowego ARMR wydał decyzję nr [...] odmawiającą przyznania płatności za 2004r. z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Decyzja wydana została na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz 2273 z póz. zm.), § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz.657 z pózn. zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu decyzji podano, że J.K. w dniu [...] lipca 2004r. został wezwany do złożenia wyjaśnień w związku z wykryciem nieprawidłowości polegających na jednoczesnym zadeklarowaniu działki nr [...] przez dwóch producentów. Ustalono, iż właścicielem w/w działki jest A.C., który złożył wniosek o przyznanie płatności na tę działkę. Natomiast skarżący nie przedłożył żadnego tytułu prawnego do w/w działki . W wyniku drugiej kontroli stwierdzono również, że w odniesieniu do działek o numerach ewidencyjnych [...] położonych w obrębie geodezyjnym [...] – również dwa podmioty ubiegają się o dopłaty : skarżący oraz spółka W-A . Spółka W-A przedłożyła umowę dzierżawy zawartą ze skarżącym w dniu [...] czerwca 2001r. na okres do dnia [...] czerwca 2001r. obejmującą działki nr [...]. W dniu [...] sierpnia 2004r. skarżący działki w/w wycofał ze złożonego wniosku. Organ przywołał treść art. 2 ust. 1 ustawy z 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. Nr 6 poz. 40 z póz. zm.) zgodnie z którym płatność bezpośrednia do gruntu rolnego przysługuje osobie będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego. Wskazano, że wnioskodawca mimo posiadania tytułu prawnego do działek nie jest faktycznym ich użytkownikiem. Podano, że z uwagi na to J.K. nie spełnia wszystkich warunków określonych w art. 2 cytowanej ustawy, w związku z powyższym płatność bezpośrednia do wydzierżawionego gruntu rolnego nie przysługuje. Powołano również art. 14 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) 2419/2001 zgodnie z którym wniosek o pomoc może być w całości lub w części wycofany w każdym czasie, jednakże w przypadku gdy właściwa władza poinformowała już rolnika o nieprawidłowościach w złożonym wniosku takie wycofanie nie jest dozwolone w odniesieniu do tych części wniosku o pomoc, dotkniętym nieprawidłowościami. Z tego też względu organ uznał wycofanie wniosku co do części działek za bezskuteczne, a podwójna deklaracja działek spowodowała nieuzasadnione zawyżenie deklarowanej przez J.K. powierzchni. Z tego też względu- organ wskazał, że na podstawie art. 70 i art. 71 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508 (zmienionego rozporządzeniem Komisji Nr 118/2004) jeżeli w odniesieniu do całości ustalonego obszaru objętego wnioskiem o pomoc w ramach systemów pomocy, określonych w art. 1 ust.1 lit. a rozporządzenia (EWG) nr 3508/92, zadeklarowany obszar przekracza obszar ustalony zgodnie z art. 31 ust. 2 o więcej niż 30 %, rolnikowi odmawia się udzielenia pomocy, do jakiej byłby uprawniony na podstawie art. 31 ust. 2 w danym roku kalendarzowym w ramach tych systemów pomocy. Powierzchnia zgłoszona we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych wynosiła 63,08 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli administracyjnej wynosiła 47,84 ha. Zatem różnica pomiędzy obszarem zadeklarowanym a obszarem ustalonym wynosi 15,24 ha co stanowi 31,85 % obszaru wyznaczonego. W konsekwencji tych ustaleń organ I instancji uznał, że płatność z tytułu wsparcia działalności rolniczej na ONW nie może być przyznana. Od tej decyzji J.K. złożył odwołanie, w którym wskazał, że działki nr [...] zostały wydzierżawione przez niego jeszcze w 2001r., kiedy nie było żadnych dopłat. Wystąpił o przyznanie dopłat z uwagi, że nie upoważnił WA do ich pobierania. Podał, że podczas prowadzonych szkoleń wiejskich otrzymał od prowadzących odpowiedź, że dopłaty otrzymuje właściciel lub dzierżawca jeśli posiada w umowie upoważnienie do pobierania dopłat. Wskazał również, że [...] lipca 2004r. podczas wyjaśnień w biurze Agencji wycofał wniosek co do działki nr [...], którą uprawiał, lecz nie był jej właścicielem. Poinformował w obecności pracowników Agencji - kierownik E.S., że nie upoważnił W-A do występowania o dopłaty. Został ponownie wezwany [...] sierpnia 2004r. i w rozmowie z panią kierownik został nakłoniony do wycofania działek dzierżawionych przez W-A w celu uniknięcia konfliktów z Agencją. Podał ponadto, że odnosi wrażenie, iż takie działanie ze strony Agencji jest "prezentowaniem władzy przez kierownik E.S., dlatego że kilkakrotnie ośmieliłem się nie zgodzić z panią kierownik w wybranych unijnych kwestiach". W dniu [...] maja 2005r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARIMR wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ przyjął stan faktyczny ustalony przez organ I instancji i przytoczył w uzasadnieniu te same argumenty, z tą zmianą, iż zgodnie z treścią art. 70 i art. 71 rozporządzenia Komisji (WE nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz na podstawie art. 32 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli dla niektórych schematów pomocowych Wspólnoty ustanowionego na mocy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3508/92 ( zmienionego Rozporządzeniem Komisji Nr 118/2004), jeżeli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany przekracza obszar ustalony zgodnie z art. 32 ust.1 , pomoc obliczana jest na podstawie obszaru ustalonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeżeli różnica jest większa niż 3% lub dwa hektary, lecz nie więcej niż 20 % ustalonego obszaru. Jeśli różnica jest większa niż 20 % obszaru ustalonego, pomoc obszarowa nie jest przyznawana dla danej grupy upraw. Ponadto podano, że płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania stanowią jeden z instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej, mogą być przyznawane producentom rolnym spełniającym warunki określone przez prawo krajowe i unijne, tylko w takiej wysokości, w jakiej zostały one konkretnie określone przez Unię Europejską. Wszelkie odstępstwa zarówno na korzyść jak i niekorzyść rolnika stanowią naruszenie prawa. Przepisy prawa krajowego i unijnego nie dopuszczają jakiejkolwiek uznaniowości w ustaleniu wysokości dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych. Uznaniowość prowadziłaby do nierównego traktowania producentów spełniających takie same warunki, co stałoby nie tylko w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującymi przepisami, ale również z jedną z naczelnych zasad Unii Europejskiej – zasadą konkurencyjności. Od decyzji J.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania . W uzasadnieniu skarżący podał, że w postępowaniu przed kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR oświadczył, że umowa dzierżawy z W-A nie przewiduje czerpania pożytków w postaci dopłat obszarowych przez W-A. Wskazał również, ze w dniu [...].08.2004r. został nakłoniony przez Kierownika Biura Powiatowego do wycofania z wniosku działek, który motywował to faktem uproszczenia procedury pozytywnego rozpatrzenia wniosku i twierdził, że z tego tytułu skarżący nie poniesie żadnych konsekwencji. Z tego też względu dokonano korekty wniosku zgodnie z sugestią. Ponadto podał, że na argument, iż został wprowadzony w błąd przez państwowego urzędnika, Dyrektor Oddziału Regionalnego J.G. oświadczył, że pracownicy mają prawo się mylić, a od ich błędów ARiMR jest ubezpieczona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że argumentacja skarżącego iż zawarta umowa nie przewiduje czerpania pożytków w postaci dopłat obszarowych jest bezpodstawna. Na uzasadnienie powyższego przytoczono przepisy Kodeksu cywilnego w szczególności przepisy art. 693- art. 709. Podano, że istotą umowy dzierżawy jest prawo do pobierania pożytków, a za takie można uznać dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych. Jednocześnie wskazano, że skarżący wielokrotnie potwierdzał fakt dzierżawy działek gruntu rolnego przez firmę W-A. W pozostałej części odpowiedzi na skargę powołano się na argumentację prawną i faktyczną przytoczoną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z przepisem § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004 r. w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie (Dz. U. Nr 187, poz. 1926) w zw. z § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 13 sierpnia 2004r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 187, poz. 1927) sprawy, w których skargi na działalność organów administracji publicznej mających siedzibę na terenie województwa lubuskiego zostały wniesione do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i postępowanie nie zostało zakończone do dnia 1 lipca 2005 roku – zostały przekazane Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim. Mając powyższe na uwadze, na mocy cytowanych przepisów, Sąd ten z dniem 1 lipca 2005 r. stał się właściwym do rozpoznania przedmiotowej skargi. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. W myśl przepisu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Sąd nie może zatem wkraczać w uprawnienia organów administracji orzekając bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) Sąd nie jest związany granicami skargi. Oznacza to, że Sąd może dokonać kontroli zaskarżonej decyzji także w zakresie wykraczającym poza zarzuty podniesione w skardze oraz wskazaną podstawę prawną. Uchylenie decyzji administracyjnej przez Sąd następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania mającego wpływ na wynik sprawy. Oceniając zasadność decyzji w zakresie, w jakim Sąd jest władny to uczynić, a więc z punktu widzenia jej zgodności z prawem, stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja jak również decyzja ją poprzedzająca narusza przepisy postępowania administracyjnego które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Sąd stwierdził, że nastąpiło naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 6, art. 7, art.8, art.9, art. 77, art.80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie budzi wątpliwości Sądu, że celem dopłat obszarowych jest m.in. wsparcie producentów rolnych prowadzących produkcję rolną. Jedną z podstawowych przesłanek uprawniających do otrzymania dopłaty wyrównawczej do gruntu jest jego rolnicze użytkowanie. W niniejszym postępowaniu co do zasady w tym zakresie organ przedstawił poprawną argumentację. Sąd zgadza się ze stwierdzeniem, że płatności bezpośrednie do gruntów przysługują ich faktycznym użytkownikom. Jednak również w niniejszym postępowaniu administracyjnym należało wyjaśnić czy w sprawie miał zastosowanie przepis art. 32 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92. Podstawą obliczenia pomocy jaką jest dopłata ONW – jest złożony wniosek. Zgodnie z treścią art. 31 ust. 1 i 2 wyżej wymienionego rozporządzenia – jeżeli stwierdzi się, że obszar należący do danej grupy upraw jest większy niż zadeklarowany we wniosku o pomoc, zadeklarowany obszar stosowany jest do obliczenia pomocy. Bez uszczerbku dla obniżek i wyłączeń zgodnych z art. 32-35, jeżeli obszar zadeklarowany we wniosku o pomoc przekracza ustalony obszar dla grupy upraw w wyniku kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu, pomoc obliczana jest w oparciu o obszar ustalony dla tej grupy upraw. Zgodnie z art. 32 ust. 1 wyżej wymienionego rozporządzenia – jeżeli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany przekracza obszar ustalony zgodnie z art. 31 ust.2 – pomoc obliczona jest na podstawie obszaru ustalonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica jest większa niż 3% lub dwa hektary, lecz nie więcej niż 20% ustalonego obszaru. Jeśli różnica jest większa niż 20% obszaru ustalonego, pomoc obszarowa nie jest przyznawana dla danej grupy upraw. Przywołany przepis art. 32 ust.1 rozporządzenia dotyczy obniżek i wyłączeń w przypadku zawyżenia obszaru w zgłoszeniu. Organ I instancji przy rozpatrywaniu wniosku złożonego przez J.K. o dopłaty, w wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego ustalił, że skarżący zawyżył zadeklarowany obszar o ponad 30%. Z tego też względu organ wskazał, że zastosowanie miał wskazany art. 32 ust. 1 wyżej wymienionego rozporządzenia. Sąd rozpatrując niniejszą sprawę zwrócił uwagę, że organy przeprowadzając postępowanie nie dokonały ustaleń okoliczności, w jakich doszło do złożenia wniosku o określonej treści i w konsekwencji zadeklarowania zawyżonego obszaru. Powyższe okoliczności są istotne dla sprawy, albowiem zgodnie z treścią art. 44 wyżej wymienionego rozporządzenia – obniżki i wyłączenia określone m.in. w art. 32 ust.1 nie mają zastosowania w przypadku gdy producent rolny złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że jest niewinny. W toku postępowania skarżący wskazywał, że ujęcie zakwestionowanych działek było wynikiem udzielonych mu na szkoleniach informacji, że dopłaty przysługują dzierżawcy jeżeli w umowie dzierżawy został zawarty w tym przedmiocie zapis. W odniesieniu natomiast do działki [...] skarżący wskazał, że faktycznie ją użytkuje ale nie jest jej właścicielem. Wycofanie wniosku co do przedmiotowych działek traktował jako przyspieszenie załatwienia sprawy- zgodnie z informacją uzyskaną przez kierownika biura powiatowego Agencji. Skarżący nie kwestionował, że działki nr [...] stanowiące jego własność zostały wydzierżawione dla W-A. Wyjaśnienia złożone przez skarżącego przed organem, powołanie się na konkretne osoby udzielające skarżącemu informacji powinny stanowić podstawę co najmniej do wszczęcia postępowania mającego na celu wyjaśnienie czy skarżący ponosi winę za złożenie nieprawidłowych informacji we wniosku. Nie bez znaczenia w sprawie jest okoliczność, że rok 2004 był pierwszym rokiem w którym producenci rolni mogli starać się o przyznanie dopłat obszarowych. Organ nie podjął działań w zakresie ustalenia czy podanie niezgodnego obszaru było zawinione przez skarżącego. Stanowi to naruszenie przepisów art. 7, art. 77, art. 80, art.8 k.p.a. Naruszenie przepisów postępowania w konsekwencji mogło mieć wpływ na błędne zastosowanie przepisów prawa materialnego- tj. art. 32 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92. Rozróżnić trzeba bowiem sytuację gdy wnioskodawca świadomie podaje zawyżone dane od przypadku gdy niezgodność danych jest następstwem posiadania błędnych informacji lub innych niezawinionych okoliczności. Nie budzi wątpliwości Sądu, że w celu skutecznej ochrony interesów finansowych Wspólnoty, powinny być podejmowane odpowiednie środki zwalczające nieprawidłowości i nadużycia finansowe. Jednak Komisja wprowadzając wyżej cytowane rozporządzenie w którym przewidziane zostały "sankcje" za nieprawidłowości, wskazała również na konieczność uwzględnienia wyjątkowych i zwykłych okoliczności w odniesieniu do wymagań i obniżek. Jednocześnie wskazała, że co do zasady obniżek i wyłączeń nie powinno się stosować w przypadku gdy rolnik może wykazać, iż nie ponosi winy w przedstawieniu nieprawidłowych informacji. Organ I instancji w decyzji wskazał, że na mocy § 6 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73 poz. 657 z póz. zm.) – wniosek może być wycofany w całości lub w części przez producenta rolnego przed dniem, w którym Agencja poinformowała producenta rolnego o stwierdzeniu nieprawidłowości w złożonym wniosku lub o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu. Organ nie odniósł się natomiast do zapisu pkt 2 wyżej przywołanego ust. 4 § 6 rozporządzenia, zgodnie z którym wycofanie wniosku w całości lub w części jest dopuszczalne po dniu w którym Agencja poinformowała producenta rolnego o stwierdzeniu nieprawidłowości w złożonym wniosku, jeżeli w wyniku wyjaśnień złożonych kierownikowi biura powiatowego Agencji przez producenta rolnego – kierownik biura powiatowego Agencji uznał, że producent rolny spełnia wymogi do uzyskania płatności ONW. Brzmienie powołanego przepisu oznacza, że wycofania wniosku po uzyskaniu przez producenta rolnego informacji o stwierdzeniu nieprawidłowości jest możliwe w sytuacji gdy kierownik biura powiatowego Agencji uzna, ze producent spełnia wymagania do uzyskania płatności ONW. Zdaniem Sądu, producent rolny spełniać będzie wymagania do uzyskania tych płatności, jeżeli wykaże, iż nie ponosi winy w przedstawieniu nieprawidłowych informacji. Powyższe stwierdzenie nie jest sprzeczne zarówno z przepisami prawa krajowego jak też wspólnotowego. Dokonanie korekt we wniosku - nawet po dniu w którym poinformowano rolnika o nieprawidłowościach - bez ponoszenia negatywnych konsekwencji dla producenta rolnego jest dopuszczalne na mocy przywołanego art. 44 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92. Dokonanie korekty bez stosowania sankcji nie stanowi również naruszenia zasady konkurencyjności. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z póz. zm.) orzeczono jak w sentencji. Na mocy art. 152 wyżej wymienionej ustawy określono, że decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy. Zwrot kosztów obejmuje wysokość uiszczonego przez skarżącego wpisu. A. Juszczyk-Wiśniewska M. Linska-Wawrzon M. Ruszyński
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI