II SA/Go 592/07

II SA/Go 592/07 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2007-12-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-08-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Ireneusz Fornalik /przewodniczący/
Joanna Brzezińska /sprawozdawca/
Maria Bohdanowicz
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 115 poz 1229
art. 122, art. 125, art. 126
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne.
Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
art, 7, 77§ 1, 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Asesor WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na szczególne korzystanie z wód I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego [...] kwotę 335 zł (trzysta trzydzieści pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] marca 2006 r., nr [...], wydaną z upoważnienia Starosty przez Naczelnika Wydziału Rolnictwa i Ochrony Środowiska Starostwa Powiatowego umorzono, jako bezprzedmiotowe, postępowanie wszczęte na wniosek P.M., o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód rowu melioracyjnego Jz-1 dla potrzeb Gospodarstwa Rybackiego gmina.
Na skutek odwołania strony postępowania - D.N., decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] Dyrektor Wydziału Rolnictwa i Środowiska Urzędu Wojewódzkiego, działając z upoważnienia Wojewody, uchylił powyższą decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W ocenie organu odwoławczego, w przypadku, gdy właścicielem rowu jest gmina, a użytkownikiem prowadzonych nim wód inna osoba, nie mają zastosowania przepisy o zwykłym korzystaniu z wód, nawet jeżeli wody te będą przeznaczone na potrzeby gospodarstwa domowego lub rolnego. Wskazując, że wnioskowany przez P.M. zakres pozwolenia wodnoprawnego nie może być zatem uznany jako zwykłe korzystanie z wód, organ drugiej instancji, skierował sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji.
D.N. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który wyrokiem z dnia 7 grudnia 2006 r., sygn. akt II SA/Go 441/06, decyzję Wojewody uchylił. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż zaskarżona decyzja narusza przepis art. 138 § 2 Kpa, nie określała bowiem w jakim zakresie procedura administracyjna miałaby być przez organ pierwszej instancji przeprowadzona, ani w aspekcie formalnym, ani merytorycznym. W ocenie Sądu organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie podał przyczyn wydania decyzji kasacyjnej, która może być wydana jedynie w sytuacji gdy organ odwoławczy uzna, iż postępowanie wyjaśniające należy przeprowadzić w całości lub znacznej części. Sąd stwierdził, iż materiał dowodowy w sprawie wskazuje, że postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone całościowo i kompletnie w obu instancjach, wobec czego nie została spełniona przesłanka do zastosowania przez organ odwoławczy kompetencji określonej przepisem art. 138 § 2 Kpa. Sąd podkreślił, iż przedmiotowa sprawa była wielokrotnie przedmiotem rozpoznawania przez organ pierwszej instancji, który trzykrotnie orzekał umorzenie postępowania. Toczące się kilkakrotnie postępowanie doprowadziło, zdaniem Sądu, do ustalenia jednoznacznego stanu faktycznego, który powinien podlegać ocenie merytorycznej przez organ drugiej instancji, a organ ten powinien rozstrzygnąć czy organ niższej instancji dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego bądź procesowego, czy też dokonał ich niewłaściwej wykładni. Sąd wskazał także, iż rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy powinien odnieść się do kwestii szczególnego korzystania z wód, czyli powinien rozstrzygnąć, czy w konkretnej sytuacji ma ono miejsce oraz do kwestii uzyskania pozwolenia wodnoprawnego, w świetle zebranego materiału dowodowego oraz przepisów prawa materialnego. W szczególności powinien zwrócić uwagę na fakt, iż organ l instancji jednemu podmiotowi w niniejszej sprawie udzielił pozwolenia wodnoprawnego, a drugiemu takiego pozwolenia odmówił oraz rozważyć kwestię własności rowu, z którego strony pobierają wodę i jej wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Rozpoznając ponownie sprawę, decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...], Dyrektor Wydziału Środowiska i Rolnictwa Urzędu Wojewódzkiego, z upoważnienia Wojewody, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. Nr 98, poz. 1071 z późn.zm.), w związku z art. 4 ust. 4 pkt 2 oraz na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 1, art. 127 ust. 2 oraz art. 37 pkt 1,2 i 4 i art. 31 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 z późn.zm.)
I. uchylił zaskarżoną decyzję Starosty z dnia [...] marca 2006 r. orzekającą o umorzeniu postępowania,
II. udzielił P.M. pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód obejmujące: 1. pobór wody z rowu Jz-1, dopływu jeziora, na potrzeby Gospodarstwa Rybackiego gmina, 2. piętrzenie wody do wskazanych maksymalnych rzędnych na poszczególnych stawach, 3. wprowadzanie do rowu Jz-1 wody ze stawów rybnych po zakończeniu sezonu produkcyjnego.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, powołując się na wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2006 r. stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie winien orzec, rozpoznając sprawę merytorycznie w jej całokształcie. Organ podniósł, że przeprowadzona kolejna rozprawa administracyjna zmierzająca do ugodowego załatwienia sporu dotyczącego niewystarczającej ilości wody dopływającej do stawów rybnych, pomiędzy wnioskodawcą a właścicielem
drugiego gospodarstwa rybackiego dokonującego poboru wody z rowu Jz-1, nie doprowadziła do jego rozwiązania. Właściciel sąsiedniego gospodarstwa rybackiego -D.N., podtrzymał żądanie wyniesienia rowu poza obręb stawów P.M.. Wojewoda podał, że w związku z pismem Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia 2 kwietnia 2007 r. wezwał właściciela Gospodarstwa Rybackiego do uzupełnienia operatu w zakresie bilansu wodnego obiektu stawowego. Ponadto z uwagi na występujące w ostatnich latach długotrwałe okresy braku opadów atmosferycznych i niedoborów wody, w szczególnie w okresie letnim na terenie województwa, nałożono także na wnioskodawcę obowiązek określenia w dokumentacji możliwości poboru wody z rowu Jz-1, w tym okresie przez dwa gospodarstwa rybackie korzystające z wody w/w rowu, a także dokonania analizy wielkości piętrzeń wody podanych w operacie wodnoprawnym. Oceniając przedłożony przez P.M. [...] maja 2007 r. dokument - "Ocena warunków gospodarowania wodą na obiektach stawowych." Organ wskazał, iż wynika z niego, że przepływy średnie z wielolecia kształtują się w ten sposób, że biorąc zatem pod uwagę potrzeby Gospodarstwa Rybackiego oraz Gospodarstwa Rybackiego, zapisane w pozwoleniu wodnoprawnym wydanym przez Starostę w dniu [...] września 2003 r., w roku średnim ilość dopływającej wody do obu obiektów stawowych powinna zabezpieczyć ich potrzeby. W okresie braku wody w rowie Jz-1, obydwa gospodarstwa mają natomiast zapewnione możliwości uzupełnienia wody z innych źródeł tj. Gospodarstwo Rybackie - ze studni głębinowej, zgodnie z pozwoleniem Starosty z [...] września 2006 r. nr [...], a Gospodarstwo Rybackie - z jeziora, gdyż w pozwoleniu wodnoprawnym z [...] września 2003 r. w punkcie 2b zapisano, iż pobór wody obejmuje również pobór wody z ww. jeziora, do uzupełnienia niezbędnych braków, na koszt wnioskodawcy.
Ponadto organ odwoławczy ustosunkował się do zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji Starosty z dnia [...] marca 2006 r., dotyczących dowolnej interpretacji przez organ pierwszej instancji przepisów Prawa wodnego, a w szczególności uznania poboru wód na potrzeby gospodarstwa rybackiego jako prawa do zwykłego korzystania z wód, a także zgłoszonych żądań w zakresie wyniesienia rowu Jz-1 poza obręb stawów. Wojewoda wskazał, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji nie jest prawidłowe, bowiem powinien on orzec merytorycznie o wydaniu pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód w zakresie rybackiego korzystania bądź o odmowie jego wydania. Z kolei
żądanie wyniesienia rowu Jz-1 poza obręb stawów, organ uznał jako ekonomicznie i technicznie nieuzasadnione, gdyż z wizji terenowej przeprowadzonej w dniu [...] maja 2007 r. wynika, że w celu tego "wyniesienia" zaistniałaby konieczność dokonania wykopu na odcinku około 1,5 km, na terenie na znacznym odcinku zakrzaczonym i zadrzewionym, a na odcinku około 10m pod drogą, jak również na gruntach, które nie są w całości własnością P. M.. Odnosząc się do żądania wydania wnioskodawcy zakazu piętrzenia wody na przedmiotowym rowie, Wojewoda uznał, że byłoby to ze szkoda zarówno dla Gospodarstwa, jak i. Ustalenie bowiem maksymalnie możliwych poziomów piętrzeń ma na względzie utrzymanie niezbędnych głębokości wody w górnych partiach poszczególnych stawów rybnych. W warunkach skrajnie niekorzystnych, tj. przy braku możliwości uzupełnienia zalewów wodą ze stawów 8 i 9 piętrzenia wody mogą być okresowo obniżone o 10-20 cm. Organ odwoławczy podniósł także, iż na podstawie przeprowadzonych obserwacji i sporządzonych w poprzednich latach opinii ustalił, iż obydwa Gospodarstw Rybackie powiązane są ze sobą nie tylko przepływem powierzchniowym rowu Jz-1 lecz również przepływem filtracyjnym wgłębnym, a stawy P.M. stanowią retencję i uzupełniają zasilanie stawów D.N..
Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D.N., reprezentowany przez ojca E.N., zarzucając jej naruszenie swych praw wynikających z pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] września 2003 r. [...], na pobór wody z rowu Jz-1 na potrzeby Gospodarstwa Rybackiego. W ocenie skarżącego, decyzja nie zabezpiecza jego interesów, a nadto poprzednie decyzje, były przez wnioskodawcę wielokrotnie naruszane, ze szkodą dla gospodarstwa rybackiego skarżącego. Strona skarżąca zarzuciła, że nieuwzględniono zgłaszanych w postępowaniu licznych zastrzeżeń, m.in. w zakresie żądania wyniesienia rowu Jz-1 poza obręb stawów rybnych, które zabezpieczałyby jej interesy, zgodnie z art. 128 ust. 7 -7a ustawy Prawo wodne. Ponadto E.N. wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o dokumenty opracowane przez jednego autora - mgr H.R., którego opinie są skrajnie subiektywne, co może budzić zastrzeżenia co do obiektywności organu administracji publicznej. Ponadto w piśmie procesowym z dnia 23 września 2007 r. pełnomocnik skarżącego zawarł szereg szczegółowych zarzutów, dotyczących wadliwości ustaleń stanowiących podstawę wydania decyzji Wojewody o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego.
Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz uchylającego ją wyroku tutejszego Sądu z dnia 7 grudnia 2006 r.
Odnosząc się do zarzutów skargi organ stwierdził, że jego decyzja z dnia [...] czerwca 2007 r. nie narusza interesu prawnego skarżącego, bowiem z dokumentacji sprawy wynika, iż obydwa Gospodarstwa Rybackie są powiązane ze sobą nie tylko przepływem powierzchniowym, lecz również przepływem filtracyjnym wgłębnym, a stawy wnioskodawcy stanowią retencję i uzupełniają zasilanie stawów skarżącego. Organ nie znalazł także podstaw, aby uznać dokumentację opracowana przez H.R. za nieobiektywną, gdyż informacje i różnego rodzaju dane poparte są wyliczeniami i wynikają ze znajomości terenu. Pobór wody do napełniania stawów nr 1 i 2, w których woda jest corocznie wymieniana, nie jest zaniżony w stosunku do potrzeb, bowiem w zaskarżonej decyzji jest identyczny jak w poprzednim pozwoleniu wodnoprawnym wydanym przez Wojewodę w dniu [...] listopada 1994 r. ([...], dołączonym do operatu wodnoprawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę orzekania w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego winny stanowić przepisy rozdziału 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 z późn.zm.) - Pozwolenia wodnoprawne. Zgodnie z przepisem art. 122 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, pozwolenie wodnoprawne jest wymagane m.in. na szczególne korzystanie z wód. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy Sąd podziela ocenę prawną wyrażoną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 7 grudnia 2006 r., iż korzystanie przez przedsiębiorstwo rybackie P.M. z wód rowu Jz-1, stanowi szczególne korzystanie z wód, w rozumieniu przepisów ustawy Prawo wodne. Zgodnie z przepisem art. 131 ww. ustawy pozwolenie wodnoprawne wydaje się na wniosek, do którego należy dołączyć operat wodnoprawny, (spełniający wymogi określone w art. 132 ustawy), decyzję o warunkach zabudowy, jeżeli jest ona wymagana - w przypadku wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego, opis prowadzenia zamierzonej działalności sporządzony w języku nietechnicznym. Nadto w myśl ust. 2a art. 131 ww. ustawy, do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na piętrzenie wód powierzchniowych
lub na zależne od siebie korzystanie z wód przez kilka zakładów dołącza się projekt instrukcji gospodarowania wodą, zawierający opis sposobu gospodarowania wodą i zaspokajania potrzeb wszystkich użytkowników odnoszących korzyści z urządzenia wodnego, którego dotyczy instrukcja. W art. 125 ww. ustawy, zastrzeżono, iż pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać:
1) ustaleń warunków korzystania z wód regionu wodnego lub warunków korzystania z wód zlewni,
2) ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy,
3) wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska i dóbr kultury wpisanych do rejestru
zabytków oraz wynikających z odrębnych przepisów.
Zgodnie natomista z treścią przepisu art. 126 Prawa wodnego, odmawia się udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, jeżeli projektowany sposób korzystania z wody narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 125 pkt 1 i 2, lub nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 125 pkt 3, albo projektowany sposób korzystania z wody dla celów energetyki wodnej nie zapewni wykorzystania potencjału hydroenergetycznego w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony.
Należy wskazać, iż analiza powyższych przepisów wskazuje, że w przypadku spełnienia przez stronę, która ubiega się o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego warunków przewidzianych w art. 131 ww. ustawy, odmowa udzielenia pozwolenia wodnoprawnego dopuszczalna jest zasadniczo tylko wówczas, gdy zaistnieją okoliczności przewidziane w art. 126 ustawy. Jednocześnie jednak podkreślenia wymaga, iż organ administracji publicznej dokonując oceny zaistnienia przesłanek udzielenia pozwolenia wodnoprawnego, zobligowany jest z zachowaniem wymogów procedury administracyjnej, w szczególności wyrażonej w art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego - zasady prawdy obiektywnej oraz przepisu art. 77 § 1 ww. ustawy, przeprowadzić w sprawie wszelkie dowody niezbędne i jednocześnie konieczne do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Nadto wydanie decyzji w przedmiotowej sprawie winna poprzedzać wnikliwa ocena przedłożonych wraz z wnioskiem dokumentów, pod kontem ich zgodności z wymaganiami ustawy Prawo wodne oraz przepisów wykonawczych. Analiza ta winna następnie zostać wyrażona wobec stron postępowania w uzasadnieniu decyzji. Zgodnie z przepisem art. 107 § 3 Kpa, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy
dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
W ocenie Sądu analiza akt administracyjnych sprawy, a w szczególności uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że wydanie przedmiotowej decyzji nie zostało poprzedzone dostateczną oceną merytoryczną zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego z uwzględnieniem spełniania przez przedłożoną wraz z wnioskiem dokumentację wymogów ustawowych niezbędnych do ustalenia aktualnego stanu faktycznego indywidualnie rozpoznawanej sprawy tj. spełnienia przez wnioskodawcę przesłanek niezbędnych do udzielanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód, w tym na warunkach, na których się o nie ubiegał.
Organ drugiej instancji nie rozważył adekwatności przedłożonych dokumentów wobec stanu faktycznego sprawy w dacie orzekania , pomimo wielokrotnie zgłaszanych w tym zakresie szeroko uzasadnionych zarzutów uczestnika postępowania - pana N.. Należy podkreślić, iż P.M. skutecznie złożył wniosek o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód rowu Jz-1 w dniu [...] lutego 2005 r. (zał. nr 6 akt administracyjnych - data wpływu do organu. Do wniosku dołączono operat wodnoprawny oraz instrukcję gospodarowania wodą, sporządzone przez mgr Inż. H.R. odpowiednio w styczniu i lutym 2005 r. Na podstawie tego wniosku wszczęto postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu decyzji organ nie wskazał, czy dokonywał oceny zgodności przedłożonych wraz z wnioskiem dokumentów tj. operatu wodnoprawnego oraz instrukcji gospodarowania wodą, z wymogami przepisów art. 132 Prawa wodnego oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 17 sierpnia 2006 r. w sprawie zakresu instrukcji gospodarowania wodą (Dz.U. Nr 150, póz. 1087), a treść przedłożonych aktów także na to nie wskazuje.
Należy podkreślić, iż organ administracji publicznej obowiązany jest wydając decyzje orzekać na podstawie stanu prawnego obowiązującego w dacie orzekania chyba, że przepisy szczególne wprowadzają inne normy intertemporalne. Oznacza to w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, iż obowiązkiem organu było dokonanie oceny przedłożonej dokumentacji hydrologicznej co do spełniania przez nią wymogów formalnych przewidzianych szczegółowo przez ustawodawcę, a dopiero w następnej kolejności merytoryczna ocena tych dowodów. Należy zważyć, iż w ocenie Sądu, z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ ograniczył przeprowadzone przez siebie postępowanie dowodowe do zaakceptowania (bez analizy merytorycznej treści) przedłożonych przez stronę dokumentów i transponowania ich do treści
wydanego pozwolenia wodnoprawnego, bez jakiegokolwiek uzasadnienia czy podane w dokumentach dane są adekwatne do stany faktycznego sprawy. Jako przykład w tym zakresie należy wskazać udzielenie pozwolenia w zakresie określonym w pkt 2 tj. piętrzenia wody do wyszczególnionych maksymalnych rzędnych na poszczególnych stawach. Uzasadnienie decyzji nie precyzuje na podstawie jakich dowodów ustalił przyjęte tam rzędne jako niezbędne a zarazem wystarczające dla zapewnienia potrzeb obu gospodarstw rybackich, także przedłożone wraz z wnioskiem dokumenty nie zawierają danych czy też nie przywołują szczegółowo badań, lub innych źródeł dowodowych do ustalenia tych rzędnych na takim, a nie innym poziomie. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, iż rzędne przyjęte w decyzji za operatem wodnoprawnym z 2005 r. są niemal identyczne, jak rzędne piętrzenia poszczególnych stawów w gospodarstwie ustalone w pozwoleniu wodnoprawnym wydanym przez Wojewodę z dnia [...] listopada 1994 r.
W ocenie Sądu nie może budzić wątpliwości iż warunki hydrologiczne pomiędzy 1994 r. a 2006 r. uległy znacznej zmianie, co podkreślił także organ w zaskarżonej decyzji wskazując na występujące w ostatnich latach długotrwałe okresy braku opadów atmosferycznych i niedobory wody, szczególnie w okresie letnim na terenie województwa. Organ winien z urzędu gromadzić w postępowaniu wszelkie możliwe dokumenty niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz dokonywać, oceny materiałów dowodowych przedstawionych przez stronę. Obowiązek ten nabiera szczególnego znaczenia w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, bowiem występują w niej strony o ewidentnie spornych interesach, tj. podmioty prowadzące gospodarstwa rybackie w których stawy rybne czerpią wodę z jednego urządzenia wodnego -rowu melioracyjnego. Przy czym istotny jest fakt, iż D.N. dysponuje ważnym pozwoleniem wodnoprawnym (ostatecznym), którego warunków nie może naruszać decyzja wydana w niniejszym postępowaniu. Okoliczność ta winna zostać uwzględniona w operacie wodnoprawnym, w którym jednakże, w pkt 4 "Stan prawny nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania istniejących urządzeń wodnych - nie uwzględniono gospodarstwa D.N.. Także wydane dla niego pozwolenie wodnoprawne nie zostało do tego operatu dołączone.
Z uwagi na aktywny udział właściciela sąsiednich, "powiązanych" stawów rybnych w postępowaniu, a w szczególności szeregu istotnych zastrzeżeń co do danych przyjętych do sporządzenia przedłożonych wraz z wnioskiem dokumentów hydrologicznych, a także bezstronności osoby, która je sporządzała, organ w ocenie Sądu, winien przede wszystkim wykorzystać wszelkie instrumenty procesowe, którymi
dysponuje do ustalenia stanu faktycznego sprawy tj. uzyskać opinię niezależnego biegłego, zobligować osobę sporządzającą operat wodnoprawny i pozostałe dokumenty hydrologiczne do szczegółowego ustosunkowania się do zarzutów strony postępowania, a przede wszystkim do uzupełnienia przedłożonych dokumentów hydrologicznych w sposób umożliwiający np. weryfikację danych, na których opierał się sporządzając dokumenty, mające w tej sprawie zasadnicze znaczenie. Nie sposób bowiem nie dostrzec, że operat szacunkowy oraz instrukcja gospodarowania wodą ze stycznia i lutego 2005 r., po pierwsze nie wskazują podstawy prawnej ich sporządzenia, nie wskazują źródła pozyskiwania danych stanowiących podstawę dokonania przez sporządzającą je osobę ustaleń istotnych w sprawie, ani okresu z jakiego te dane pochodzą, np. w operacie wodnoprawnym str. 4 - rzędne maksymalnego piętrzenia wody, str. 7 - przepływy w rowie Jz-1,str. - 9 potrzebne ilości wody w stawach, opad średni roczny, podstawy ustalenia wartości zapotrzebowania wody na uzupełnianie strat spowodowanych parowaniem z wolnej powierzchni lustra wody i przesiąkami w poszczególnych miesiącach, a także na str. 11, 12 i 14 operatu. Wątpliwości tych nie pozwala usunąć także przedłożona w maju 2007 r. "ocena Warunków gospodarowania wodą (...). Mając jednocześnie na uwadze treść przedłożonych przez wnioskodawcę dokumentów hydrologicznych (sporządzonych przez tę samą osobę), nie można jednoznacznie wykluczyć, iż sporządzając omawiane dokumenty kierowano się wyłącznie dokumentami stanowiącymi podstawę wydania pozwolenia wodnoprawnego z 1994 r., bez uwzględnienia zmian warunków klimatycznych i hydrologicznych zachodzących w okresie kilkunastoletnim. Nadto, już tylko z uwagi na znaczny okres czasu pomiędzy złożeniem wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego (luty 2005 r.) a datą wydania decyzji merytorycznej w sprawie (czerwiec 2007 r.), organ winien rozważyć czy nie zachodzi potrzeba dokonania chociażby aktualizacji danych zawartych we wniosku i dołączonych do niego dokumentach. Zwrócić należy szczególnie uwagę na fakt, iż w okresie pomiędzy złożeniem wniosku, a rozpoznaniem sprawy weszły w życie przepisy, wskazanego wyżej, rozporządzenia z dnia 17 sierpnia 2006 r. w sprawie zakresu instrukcji gospodarowania wodą. Ponadto należy podkreślić, iż zgodnie z przepisem art. 128 ust. 3 ustawy Prawo wodne, instrukcję gospodarowania wodą na korzystanie z wód powierzchniowych za pomocą urządzeń do piętrzenia lub na zależne od siebie korzystanie z wód przez kilka zakładów zatwierdza się w pozwoleniu wodnoprawnym i doręcza się tym zakładom oraz dyrektorowi regionalnego zarządu gospodarki wodnej. Rozpoznając zatem sprawę należało ocenić przedłożony przez stronę dokument w kontekście przepisów tego rozporządzenia, czego organ nie uczynił.
Zaskarżona decyzja jedynie przywołuje (w pkt V) jako podstawę jej wydania instrukcję gospodarowania wodą dla gospodarstw rybackich w miejscowości z lutego 2005 r. (także ocenę warunków gospodarowania woda na obiektach stawowych w z maja 2007 r.), jednakże dokument ten nie stanowi załącznika do decyzji, a tym bardziej nie został nią zatwierdzony, w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu. Oznacza to, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisu art. 128 ust. 3 ww. ustawy, a naruszenie to wpływa na wynik sprawy, gdyż w konsekwencji instrukcja gospodarowania wodą na korzystanie z wód powierzchniowych, w sposób w nim opisany (co najmniej w zakresie piętrzenia wody), nie została zatwierdzona.
Niezależnie od wskazanych wyżej uchybień przepisom postępowania administracyjnego - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, zaskarżona decyzja została wydana przedwcześnie także z tej przyczyny, że organ pominął obowiązkowe przy badaniu przesłanek wydania pozwolenia wodnoprawnego, dokonanie ustaleń co do zaistnienia w sprawie przesłanek, o których mowa w art. 125 i 126 Prawa wodnego. W uzasadnieniu decyzji brak jest wskazania w szczególności, czy organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające zmierzające do ustalenia, czy w sprawie nie zaistniały okoliczności, o których mowa w art. 126 ust. 1 tj. czy projektowany sposób korzystania z wody nie narusza ustaleń dokumentów, o których mowa w art. 125 pkt 1 i 2 (ustaleń warunków korzystania z wód regionu wodnego lub warunków korzystania z wód zlewni i ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy) oraz czy spełnia wymagania, o których mowa w art. 125 pkt 3. Także analiza przedłożonych wraz ze skargą akt administracyjnych, nie umożliwia Sądowi oceny czy zgromadzono w tym zakresie wystarczający materiał dowodowy pozwalający na ustalenie stanu faktycznego. Przede wszystkim organ winien zatem ustalić czy na dzień wydawania pozwolenia wodnoprawnego, nie narusza ono wskazanych wyżej dokumentów planistycznych - aktów prawa miejscowego z zakresu gospodarowania wodami oraz zagospodarowania przestrzennego. Nie można natomiast jednoznacznie ustalić, czy w dniu 15 czerwca 2007 r. na terenie, którego dotyczy pozwolenie wodnoprawne obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, a jeżeli nie to czy wnioskodawca dysponował decyzja o warunkach zabudowy. Nie jest bowiem wystarczające w tym zakresie dołączonego do operatu wodnoprawnego zaświadczenie Wójta Gminy nr [...] z dnia [...] grudnia 2004 r., które informowało o ustaleniach planu miejscowego obowiązującego do
[...] grudnia 2002 r. oraz obowiązującego Studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy.
Z tych powodów Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja jako wydana z istotnym naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania administracyjnego, które mogą mieć wpływ na wynika sprawy, nie mogła pozostać w obrocie prawnym. Ponadto należało uznać, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 K.p.a., zarówno co do uzasadnienia prawnego, jak i faktycznego. Organ ograniczył się bowiem do wskazania przebiegu postępowania w sprawie, oraz odniesienia się do zarzutów odwołania. Uzasadnienie nie zawiera natomiast pełnej i wyczerpującej oceny zgromadzonych dowodów, ani wskazania faktów, które organ uznała za udowodnione, ani też wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji w kontekście konkretnego, ustalonego w tym postępowaniu stanu faktycznego sprawy. W jakikolwiek sposób organ nie uzasadnił także przyczyn, dla których wobec zgłaszanych przez skarżącego zarzutów co do powtarzających się naruszeń przez wnioskodawcę wymogów poprzedniego pozwolenia wodnoprawnego, udzielił pozwolenia wodnoprawnego na. maksymalny dopuszczony przez ustawodawcę okres 20 lat. Ustalenie, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, na podstawie wadliwie zgromadzonych i niekompletnych dowodów oznacza, iż Sąd w niniejszym postępowaniu nie może dokonać merytorycznej oceny zarzutów skargi co do zasadności i zgodności z przepisami prawa materialnego wydanego pozwolenia wodnoprawnego, czy też poszczególnych jego warunków, bowiem ocena ta byłaby przedwczesna.
Zgodnie z przepisem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 7 grudnia 2006 r., sygn. akt II SA/Go 441/06, wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem skargi. Przy czym w myśl art. 171 ww. ustawy, wiąże Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, co do tego co w związku z uprzednią skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia Sądu. Przedmiot uprzedniej skargi stanowiła decyzji kasacyjna organu drugiej instancji wobec orzeczenia Starosty o umorzeniu, po raz trzeci, postępowania administracyjnego w sprawie. Należy podkreślić, iż w uchylając ww. wyrokiem decyzję organu drugiej instancji z dnia [...] czerwca 2006 r., Sąd ocenił jako zasadne stanowisko Wojewody, zgodnie z którym w sprawie nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania z wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne
korzystanie z wód, z powodu jego bezprzedmiotowości. Jednocześnie jednak Sąd wskazał, iż zaskarżona decyzja narusza przepis art. 138 § 2 Kpa, nie określała bowiem w jakim zakresie procedura administracyjna miałaby być przez organ pierwszej instancji przeprowadzona, ani w aspekcie formalnym, ani merytorycznym. W ocenie Sądu organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie podał przyczyn wydania decyzji kasacyjnej, która może być wydana jedynie w sytuacji gdy organ odwoławczy uzna, iż postępowanie wyjaśniające należy przeprowadzić w całości lub znacznej części. W tej sytuacji Sąd uznał, iż skoro organ odwoławczy nie dostrzegł potrzeby uzupełnienia postępowania w sprawie - uchylając decyzję organu pierwszej instancji, winien orzec co do istoty sprawy. Jednocześnie należy wskazać, iż uchylona wyrokiem z dnia 7 grudnia 2006 r. decyzja, nie rozstrzygała merytorycznie o zaistnieniu lub nie przesłanek do wydania w sprawie pozwolenia wodnoprawnego, zgodnie z pierwotnym żądaniem wniosku. W konsekwencji przedmiotu rozstrzygnięcia Sądu nie stanowiła zgodność przedłożonej przez P.M. dokumentacji hydrologicznej ze szczegółowymi wymogami Prawa wodnego oraz przepisów wykonawczych do tej ustawy, ani też weryfikacja wystąpienia w sprawie bądź nie okoliczności uniemożliwiających udzielenie takiego pozwolenia.
W doktrynie podkreśla się, że ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego traci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jak również zmiany istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych. W ocenie Sądu, wobec ustalenia w ramach sądowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji merytorycznej że dowody, na podstawie których decyzję wydano okazały się niewystarczające dla ustalenia stanu faktycznego sprawy, a jednocześnie organ odwoławczy nie przeprowadził samodzielnej ich oceny zgodnie z zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego - zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w rozpoznawanej sprawie w znacznym zakresie. Oznacza to zdaniem Sądu, iż upadło związanie ocena prawną wyrażoną w wyroku tutejszego sądu z dnia 7 grudnia 2006 r. w zakresie, w jakim Sąd uznał, że dowody zgromadzone w dotychczasowym postępowaniu umożliwiają organowi odwoławczemu wydanie orzeczenia co do istoty sprawy.
Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie zachodzi konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego i wyjaśniającego w tak znacznym zakresie, iż uniemożliwia to jej rozpoznanie merytoryczne przez Wojewodę w trybie odwoławczym. W okolicznościach niniejszej sprawy tak znaczne uzupełnienie postępowania dowodowego, które może prowadzić do zmiany ustalonego dotychczas stanu faktycznego, oznaczałoby w istocie
rzeczywiste pozbawienie stron realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 K.p.a.). Strona ma bowiem prawo aby jej sprawa była dwukrotnie w całokształcie rozpoznawana i rozstrzygana przez dwa organy administracji publicznej, tym bardziej gdy okaże się, iż zgromadzone w dotychczasowym postępowaniu dowody, nie są kompletne bądź, nie odpowiadają wymogom określonym w przepisach szczególnych i nie wystarczają do ustalenia na ich podstawie prawidłowo stanu faktycznego sprawy .
Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 135 ww. ustawy, sąd stosuje przewidziane ustawa środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Wobec powyższego, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy Sąd uznał, iż dla końcowego załatwienia sprawy, zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 134 § 1 i 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, niezbędne jest uchylenie zaskarżonej decyzji oraz uchylonej przez nią, a naruszającej przepis art. 105 § 1 K.p.a. decyzji Starosty z dnia [...] marca 2006r. o umorzeniu postępowania w sprawie.
N podstawie przepisu art. 152 P.p.s.a., Sąd określił, iż zaskarżony akt nie może być wykonany do chwili uprawomocnienia się wyroku. O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z przepisami ar. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego od organu kwotę 335 zł., zgodnie z wnioskiem złożonym na rozprawie, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Rozpoznając ponownie sprawę Starosta - jako organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, winien niezwłocznie uzupełnić postępowanie dowodowe i wyjaśniające, zgodnie ze wskazaniami zawartymi w powyższym uzasadnieniu oraz zasadami ogólnymi postępowania administracyjnego. Należy także ustalić krąg stron postępowania, stosownie do przepisu art. 127 ust. 7 Prawa wodnego. Dążąc do ustalenia stanu faktycznego sprawy organ winien mieć na uwadze konieczność zabezpieczenia w równym stopniu interesów i rzeczywistych potrzeb co do korzystania z wód rowu Jz-1 obydwu gospodarstw rybackich (uwzględniając ustalenia ostatecznej decyzji administracyjnej - pozwolenia wodnoprawnego) oraz, zakaz naruszania warunków korzystania z wód regionu wodnego lub wód zlewni oraz konieczność zapewnienia przestrzegania i jednocześnie skutecznego
zapobiegania ewentualnym naruszeniom zasady zrównoważonego rozwoju, jak i dobrego stanu ekologicznego wód w związku z kwestionowanym pozwoleniem wodnoprawnym. Zgodnie bowiem z przepisem art. 1 ust. 2 i 3 ustawy Prawo wodne, gospodarowanie wodami jest prowadzone z zachowaniem zasady racjonalnego i całościowego traktowania zasobów wód powierzchniowych i podziemnych, z uwzględnieniem ich ilości i jakości, a także uwzględniać winno zasadę wspólnych interesów.
Ponadto należy zwrócić uwagę na konieczność szczegółowego uzasadnienia wydanej w sprawie decyzji administracyjnej, zgodnie z wymogami określonym w art. 107§3K.p.a.
l