II SA/GO 58/25

II SA/Go 58/25 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2025-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
Grażyna Staniszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Krzysztof Rogalski
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151, art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2687
art. 18
Ustawa z dnia 15 grudnia 2022 r. o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych w 2023 r. w związku z sytuacją na rynku gazu
Dz.U. 2023 poz 2809
art. 128, art. 133 § 1
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędzia WSA Krzysztof Rogalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 marca 2025 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania refundacji podatku VAT oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] grudnia 2024 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania T. Z. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2024 r. nr [...] o odmowie przyznania refundacji podatku VAT za dostarczone paliwo gazowe w 2023 r., na podstawie art. 18 i art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2022 r. o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych w 2023 oraz 2024 r., w związku z sytuacją na rynku gazu (tj. Dz.U. 2024 poz. 303, dalej jako - ustawa) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeksu Postępowania Administracyjnego (Dz.U. 2024 poz. 572,, dalej jako - kpa) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że zaskarżoną decyzją - z powodu przekroczenia kryterium dochodowego uprawniającego do świadczenia - Prezydent Miasta [...] odmówił T. Z. przyznania refundacji podatku VAT za dostarczone paliwo gazowe w 2023 r. Odmowa przyznania refundacji została oparta na niespełnieniu warunku określonego w art. 18 ust. 2 ustawy. Przedmiotowa decyzja zapadła w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy. Z akt sprawy wynika, że dnia 16 czerwca 2023 r. T. Z. wystąpił do Prezydenta Miasta z wnioskiem o wypłatę refundacji podatku VAT za dostarczone paliwa gazowe w 2023 r. Do wniosku dołączył m.in. wystawione przez P faktury VAT za pobór gazu z dnia [...] marca 2023 r. na kwotę [...] zł oraz z dnia [...] kwietnia 2023 r. na kwotę [...] zł wraz z dowodami ich uregulowania, a także zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział z dnia [...] maja 2021 r. o pobieraniu przez stronę świadczenia emerytalnego w wysokości brutto wraz z dodatkami [...] zł; kwoty potrącenia ze świadczenia: zaliczka na podatek - [...] zł, składka na ubezpieczenie zdrowotne - [...] zł; kwota do wypłaty [...] zł oraz wysokość potrąceń komorniczych z tytułu alimentów (potrącenie w kwocie miesięcznej [...] zł). W decyzji z dnia [...] listopada 2024 r. Prezydent Miasta [...] przedstawił sytuację dochodową T. Z., którą ustalono na podstawie wydruku danych pozyskanych drogą elektroniczną poprzez platformę Epodatki o wysokości dochodów podlegających opodatkowaniu osiągniętych w 2021 r. - w kwocie [...] zł., informacji ZUS o wysokości dodatkowego rocznego świadczenia w 2021 r. w kwocie - [...] zł, która to kwota nie stanowi dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...].04.2001 r. ustalającego w pkt 3 udział ojca w kosztach utrzymania dziecka - M. Z. - w wysokości [...] zł miesięcznie, zaświadczenia komornika z dnia [...].09.2024 r o dokonanych wpłatach z którego wynika, że w 2021 r. w sprawie egzekucyjnej z wniosku wierzyciela - M. Z. przeciwko T. Z. została wyegzekwowana i przekazana wierzycielowi kwota [...] zł. Przeciętny miesięczny dochód gospodarstwa domowego T. Z. osiągnięty w 2021 r., został ustalony zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( dalej jako - u.ś.r.), zgodnie z którym dochód - oznacza, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób: a) przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27. art. 30b. art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. b) dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. c) inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ wyjaśnił, że świadczenia alimentacyjne to świadczenia które służą zaspokojeniu przede wszystkim bieżących potrzeb, których wysokość zostaje przeważnie ustalona w wyroku sądu, w ugodzie zawieranej przed sądem. Świadczenia stanowią należności powtarzalne, wypłacane regularnie co miesiąc celem zaspokojenia bieżących potrzeb wierzyciela. Jak wynika z informacji o stanie zadłużenia wystawionej przez komornika prowadzącego postępowanie egzekucyjne przeciwko T. Z. z dnia [...].09.2024 r.. stan jego zadłużenia od października 2024 r. to alimenty bieżące - [...] zł plus opłaty ponadto alimenty zaległe na rzecz wierzyciela w wysokości [...]zł. T. Z. nie posiada zaległości względem funduszu alimentacyjnego jedynie względem swojej córki - M. Z.. Zatem stan zaległości alimentacyjnych jest wynikiem niewywiązywania się przez T. Z. z obowiązku alimentacyjnego wobec wierzyciela w poprzednich okresach. To oznacza, że ustalając dochód należy odliczyć kwoty alimentów będące wynikiem bieżącego regulowania zobowiązań alimentacyjnych. W związku z powyższym organ ustalając przeciętny miesięczny dochód gospodarstwa domowego odliczył jedynie alimenty przypadające na dany rok 2021 r., w bieżącej wysokości [...] zł miesięcznie, ponieważ kwota potrącana tytułem zajęcia komorniczego zaległych alimentów nie podlega odliczeniu. Zatem dochód, a następnie przeciętny miesięczny dochód za rok 2021, ustalono zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a także art. 10 ustawy o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów tj.:- po pomniejszeniu dochodu T.Z. w wysokości [...] zł podlegającego opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, o należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne, składki na ubezpieczenie zdrowotne, oraz o dodatkowe roczne świadczenie pieniężne, do kwoty [...] zł Przeciętny miesięczny dochód osiągnięty przez stronę w 2021 r. wyniósł [...]zł ([...]zł/ 12 miesięcy), a po odliczeniu dochodu z tytułu zobowiązań alimentacyjnych na rzecz osób rodziny przeciętny miesięczny dochód gospodarstwa domowego T. Z. za rok 2021 wyniósł [...] zł. ([...]zł).
Od powyższej decyzji Samorządowego Z. Z. wniósł odwołanie zaskarżonej decyzji zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że dochód miesięczny wynosi [...] zł. Skarżący podniósł, że jedynym jego dochodem jest emerytura, która wynosi [...] zł. Skarżący zarzucił bezczynność oraz przewlekłość postępowania.
Badając zasadność odwołania Kolegium wskazało, że podstawę materialną decyzji stanowi art. 18 ustawy z dnia 15 grudnia 2022 r. o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych w 2023 r. oraz w 2024 r. w związku z sytuacją na rynku gazu. W myśl tego przepisu w przypadku gdy odbiorca paliw gazowych w gospodarstwie domowym, o którym mowa w art. 62b ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy - Prawo energetyczne: 1) wykorzystuje jako główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego urządzenia grzewcze zasilane paliwami gazowymi, o których mowa w art. 3 pkt 3a ustawy - Prawo energetyczne, wpisany lub zgłoszony do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2022 r. poz. 438, 1561, 1576, 1967 i 2456), do dnia wejścia w życie ustawy, albo po tym dniu - w przypadku głównego źródła ogrzewania wpisanego lub zgłoszonego po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy; 2) jest osobą w gospodarstwie domowym jednoosobowym, w którym wysokość przeciętnego miesięcznego dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 u.ś.r. nie przekracza kwoty 2100 zł, lub osobą w gospodarstwie domowym wieloosobowym, w którym wysokość przeciętnego miesięcznego dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 u.ś.r. nie przekracza kwoty 1500 zł na osobę - przysługuje mu refundacja kwoty odpowiadającej podatkowi VAT wynikającej z opłaconej faktury dokumentującej i informacji, o których mowa w art. 18a, dokumentujących dostarczenie paliw gazowych od dnia 1 stycznia 2023 r. do dnia 31 grudnia 2023 r. do tego odbiorcy paliw gazowych, zwana dalej "refundacją podatku VAT". Do spełnienia wymogu określonego w art. 18 pkt 2 ustawy przyjęto wysokość dochodów skarżącego osiąganych przez niego w 2021 r., w sytuacji, gdy w kontrolowanej sprawie wniosek o refundację został złożony w czerwcu 2023 r. Zgodnie bowiem z art. 20 ust. 3 ustawy do ustalenia przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta prawa do refundacji podatku VAT, o którym mowa w art. 18, stosuje się odpowiednio art. 411 ust. 10k-10o oraz 10r ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2022 r. poz. 2556). Stosownie natomiast do art. 411 ust. 10k pkt 1 tej ustawy wysokość przeciętnego miesięcznego dochodu, o którym mowa w ust. 10g, ustalana jest na podstawie dochodów osiągniętych w przedostatnim roku kalendarzowym poprzedzającym rok, w którym złożono żądanie wydania zaświadczenia, o którym mowa w ust. 10g - w przypadku żądania złożonego w okresie od dnia 1 stycznia do dnia 31 lipca danego roku. W myśl art. 3 pkt 1 u.ś.r., który stanowi - w części w jakiej miał zastosowanie w sprawie (lit. a) - że ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2647, 2687 i 2745 oraz z 2023 r. poz. 28), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Alimenty, o których mowa w tym przepisie to świadczenie pieniężne wynikające z realizacji ustawowego obowiązku określonego w art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 2809; dalej jako k.r.o.) na rzecz osób uprawnionych wymienionych w dziale 111 k.r.o. Nie ma przy tym znaczenia, czy osoba ta otrzymuje świadczenie alimentacyjne, które płacone jest przez dłużnika alimentacyjnego dobrowolnie, czy też w drodze egzekucji komorniczej. Ściąganie świadczenia alimentacyjnego w drodze egzekucji na rzecz osoby uprawnionej nie zmienia jego podstawy prawnej. Ze względu na cel i treść świadczenia, prawa i obowiązki alimentacyjne, mają charakter ściśle osobisty (por. uchwały Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 1975 r., sygn. akt III CZP 76/75, OSNCP 1976, Nr 10, poz. 207 oraz z dnia 13 lipca 2011 r., sygn. akt III CZP 39/11). Kolegium stwierdziło, że organ I instancji prawidłowo wykonał zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim zawarte w wyroku z dnia 18.01. 2024 r. sygn. akr II SA/Go 660/23, w którym Sąd wyjaśnił pojęcie dochodu w kontekście odliczania alimentów bieżących i zaległych, jak również samo pojęcie alimentów. W ślad za ww. wyrokiem organ wyjaśnił, że świadczenia alimentacyjne służą zaspokajaniu bieżących potrzeb, a ich wysokość przeważnie ustalana jest na podstawie wyroku sądu bądź w ugodzie zawartej przed sądem. Świadczenia stanowią należności powtarzalne, wypłacane regularnie, co miesiąc. Zatem zaległości alimentacyjne są wynikiem niewywiązywania się przez Skarżącego z obowiązku alimentacyjnego wobec wierzyciela w poprzednich okresach. To oznacza, że ustalając przeciętny miesięczny dochodów należy odliczyć jedynie kwoty będące wynikiem bieżącego regulowania zobowiązań alimentacyjnych. W związku z tym ustalając przeciętny miesięczny dochód Skarżącego organ I instancji prawidłowo odliczył jedynie alimenty przypadające na rok bazowy wniosku, tj. 2021 r. w wysokości [...] zł miesięcznie. Kwota potrącenia tytułem zaległych alimentów nie podlega odliczeniu. Na podstawie danych pozyskanych drogą elektroniczną poprzez platformę Epodatki o wysokości dochodów podlegających opodatkowaniu osiągniętych w 2021 r. ustalono, iż jest to kwota [...] zł. Dochód podlega pomniejszeniu o należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne, składki na ubezpieczenie zdrowotne do kwoty [...] zł: przeciętny miesięczny dochód osiągnięty w 2021 r. wyniósł [...]zł ([...]zł/ 12 miesięcy). Po odliczeniu dochodu z tytułu zobowiązań alimentacyjnych na rzecz osób spoza rodziny [...]zł. Zatem przeciętny miesięczny dochód gospodarstwa domowego T. Z. za rok 2021 wyniósł [...]zł., który przekracza kryterium dochodowe dla gospodarstwa jednoosobowego. Jednocześnie Kolegium wyjaśniło, że ustawodawca nie uzależnia przyznania refundacji od określonych warunków mieszkaniowych, nadto przedmiotem postępowania jest wniosek o wypłatę refundacji podatku VAT za dostarczone paliwa gazowe w 2023 r. Dlatego też, organ pominął wnioski dotyczące odszkodowania za zmagania z organem rozpatrującym sprawę wysokości [...] zł, jak również zarzuty dotyczące bezczynności i przewlekłości postępowania organu I instancji.
Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2024 r. nr [...] T. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił: - błąd w ustaleniach faktycznych polegający na błędnej interpretacji przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz przyjęciu, że miesięczny dochód skarżącego wynosił [...]zł. gdy w rzeczywistości wynosił on [...]zł. (dowód: zaświadczenie z ZUS-u); - naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy - art 3 pkt 1 u.ś.r. polegający na ustaleniu miesięcznego dochodu bez uwzględnienia ciążących na nim zobowiązaniach alimentacyjnych, w sytuacji, gdy zaległe alimenty również wpływają na dochód w rozumieniu wyżej wspomnianej ustawy; - brak ustosunkowania się do zarzutu naruszenia u.ś.r. poprzez dowolną modyfikację treści tej ustawy, nie popartą żadną podstawą prawną (naruszenie art 9 KPA); - brak ustosunkowania się do zarzutu bezsensownego działania Urzędu Miasta w kwestii wzywania do dostarczania pism z ZUS-u; - brak ustosunkowania się do zarzutu zakłamywania stanu rzeczywistego jakim jest wyliczenie miesięcznego dochodu w wysokości [...]zł., podczas gdy dochód wynosił wtedy [...]zł. (dowód: zaświadczenie z ZUS-u); - brak ustosunkowania się do zarzutu braku podawania podstaw prawnych do przedstawianych przez organ swoich subiektywnych treści. Ogólny brak bezstronności SKO w procesie oceny całej sprawy w tym, przeanalizowanie tylko wybranych przez siebie faktów do podjęcia odmownej decyzji - naruszenie zasady konstytucyjnej równości wobec prawa - art. 32 i 45 Konstytucji Rzeczpospolitej Polski. Stawiając powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i przyznanie refundacji podatku VAT za dostarczone paliwo gazowe w 2023 roku; - przeprowadzenie wywiadu środowiskowego w mieszkaniu skarżącego na okoliczność i zobrazowania w jakich warunkach socjalno-bytowych w XXI wieku, w europejskim państwie, w nieogrzewanym mieszkaniu egzystuje 69 letni niepełnosprawny emeryt na skutek błędnych decyzji urzędniczych; - przyznanie odszkodowania za ponad półtoraroczne zmagania z organem rozpatrującym sprawę (Urząd Miasta), narażenie zdrowia fizycznego i psychicznego w wysokości [...] zł. Będzie to stanowić rekompensatę za ewidentne naruszanie Kodeksu Postępowania Administracyjnego przez Urząd Miasta - art 37 § 1, pkt 1 i pkt 2 KPA oraz naruszenie zasady informowania stron postępowania - art 9 KPA.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.). Zgodnie z treścią art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożył organ w odpowiedzi na skargę, a skarżący zawiadomiony o tym nie wniósł o przeprowadzenie rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach;
3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Mając na uwadze tak zakreślone granice kognicji Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2022 r. o szczególnej ochronie niektórych odbiorców paliw gazowych w 2023 r. oraz w 2024 r. w związku z sytuacja na rynku gazu. (DZ.U. z 20022 r. poz. 2687, dalej jako ustawa. ).
Zgodnie z art. 18 tej ustawy w przypadku gdy odbiorca paliw gazowych w gospodarstwie domowym, o którym mowa w art. 62b ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy - Prawo energetyczne: 1) wykorzystuje jako główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego urządzenia grzewcze zasilane paliwami gazowymi, o których mowa w art. 3 pkt 3a ustawy - Prawo energetyczne, wpisany lub zgłoszony do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o której mowa w art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz o centralnej ewidencji emisyjności budynków (Dz. U. z 2024 r. poz. 1446, 1473, 1572, 1635 i 1940), do dnia wejścia w życie ustawy, albo po tym dniu - w przypadku głównego źródła ogrzewania wpisanego lub zgłoszonego po raz pierwszy do centralnej ewidencji emisyjności budynków, o których mowa w art. 27g ust. 1 tej ustawy; 2) jest osobą w gospodarstwie domowym jednoosobowym, w którym wysokość przeciętnego miesięcznego dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 323, 858, 1615 i 1871) nie przekracza kwoty 2100 zł, lub osobą w gospodarstwie domowym wieloosobowym, w którym wysokość przeciętnego miesięcznego dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych nie przekracza kwoty 1500 zł na osobę - przysługuje mu refundacja kwoty odpowiadającej podatkowi VAT wynikającej z opłaconej faktury i informacji, o których mowa w art. 18a, dokumentujących dostarczenie paliw gazowych od dnia 1 stycznia 2023 r. do dnia 31 grudnia 2023 r. oraz od dnia 1 stycznia 2024 r. do dnia 30 czerwca 2024 r. do tego odbiorcy paliw gazowych, zwana dalej "refundacją podatku VAT".
Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2023 r. skarżący zwrócił się o wypłatę refundacji podatku VAT za dostarczone paliwo gazowe w 2023 r. Do wniosku skarżący dołączył m.in. faktury Vat za pobór gazu wraz z dowodami ich uregulowania. W toku postępowania ustalono, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego dochód stanowi świadczenie emerytalne, które - jak wynika z zaświadczenia ZUS z dnia maja 2021 r.- wynosi [...] zł brutto, z której to kwoty dokonywane są potrącenia - zaliczka na podatek - [...] zł, składka na ubezpieczenie zdrowotne - [...] zł, (kwota do wypłaty [...]zł) oraz potrącenia komornicze na poczet alimentów w kwocie [...] zł miesięcznie.
Kwestią sporną w badanej sprawie była okoliczność, czy przy ustalaniu dochodu na potrzeby refundacji podatku Vat organ winien uwzględnić potrącenia dokonywane na poczet jedynie bieżących alimentów regulowanych przez skarżącego, czy ustalając dochód skarżącego organ winien uwzględnić również alimenty zaległe, które potrącane są ze świadczenia emerytalnego skarżącego w postępowaniu komorniczym. Okoliczność ta ma w sprawie zasadnicze znaczenie ze względu na wymóg spełnienia kryterium dochodowego uprawniający do otrzymania wnioskowanego świadczenia.
Odnosząc się do powyższego zagadnienia należy wskazać, że sprawa niniejsza była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., który wyrokiem z dnia 18 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Go 660/23 uchylił decyzje organów obydwu instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że jeśli chodzi o pojęcie dochodu ustawa nie formułuje własnej definicji tego pojęcia, lecz odsyła w tym zakresie do art. 3 pkt 1 u.ś.r., który stanowi - w części w jakiej miał zastosowanie w sprawie (lit. a) - że ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e, art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2647, 2687 i 2745 oraz z 2023 r. poz. 28), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Sąd wskazał, że alimenty o których mowa tym przepisie to świadczenie pieniężne wynikające z realizacji ustawowego obowiązku określonego w art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 2809; dalej jako k.r.o.) na rzecz osób uprawnionych wymienionych w dziale III k.r.o. Nie ma przy tym znaczenia, czy osoba ta otrzymuje świadczenie alimentacyjne, które płacone jest przez dłużnika alimentacyjnego dobrowolnie, czy też w drodze egzekucji komorniczej. Ściąganie tego świadczenia alimentacyjnego w drodze egzekucji na rzecz osoby uprawnionej nie zmienia bowiem jego podstawy prawnej. W pojęciu alimentów nie mieszczą się natomiast kwoty uiszczanych przez dłużnika alimentacyjnego, czy to dobrowolnie, czy też podlegających ściągnięciu w drodze egzekucji, celem zaspokojenia należności z tytułu wypłaconych osobie uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego czy zaliczek alimentacyjnych, nie stanowi to realizacji obowiązku alimentacyjnego. Sąd wskazał, że przy ustalaniu dochodu może być uwzględniona tylko ta część alimentów, która przypada na dany rok. Przepis art. 128 k.r.o. sformułował treść obowiązku alimentacyjnego, którym jest dostarczanie uprawnionemu przez zobowiązanego środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Stosownie zaś do art. 133 § 1 k.r.o. rodzice są obowiązani do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie chyba, że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie jego kosztów utrzymania i wychowania. Świadczenia alimentacyjne służą zaspokajaniu głównie potrzeb bieżących, których wysokość może być określana w wyroku sądu powszechnego, w ugodzie zawieranej przed tym sądem lub w drodze umowy stron. Świadczenia alimentacyjne w swej istocie stanowią świadczenia cykliczne, wypłacane regularnie co miesiąc celem zaspokojenia bieżących potrzeb dzieci, kosztów ich utrzymania. Taki też charakter tych świadczeń należy mieć na uwadze, analizując treść art. 3 u.ś.r. Oznacza to, że w skład dochodu wchodzą alimenty we wskazanym rozumieniu, otrzymywane w roku bazowym, a nie alimenty rozumiane jako spłata długu alimentacyjnego za poprzednie lata, jako że w tym ostatnim wypadku przyjęte rozumienie przedmiotowego elementu dochodu pozostawałoby nie do pogodzenia z konstytucyjnie chronioną zasadą sprawiedliwości społecznej i równości wobec prawa. Powyższe stanowisko wprawdzie ugruntowane jest w orzecznictwie na tle wykładni pojęcia alimentów, o których w art. 3 pkt 1 lit. c tiret 14 u.ś.r. (por. wyrok NSA z 21 lipca 2020 r., I OSK 3225/19, wyrok WSA w Krakowie 7 września 2021 r., III SA/Kr 530/21), jednakże w tożsamy sposób należy rozumieć to samo pojęcie powołane w tym samym akcie prawnym, co więcej w tym samym przepisie, tylko w innej jego części. Racjonalność prawodawcy wymaga bowiem założenia, że tym samym terminom nadał to samo znaczenie. Oznacza to, że osoba obciążona obowiązkiem alimentacyjnym może stosownie do art. 3 odliczyć od dochodów jedynie świadczone alimenty, które przypadają w danym roku bazowym. W przypadku kontrolowanej sprawy był to rok 2021. W ocenie Sądu organy obu instancji nie wyjaśniły dostatecznie wnikliwie, jakie alimenty uiszczał skarżący w 2021 r., wbrew obowiązkom wynikającym z art. 7, art. 77 §1, art. 80 oraz art. 107§ 3 kpa w zw. z art. 21 ustawy.
Stosownie do treści art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Stan prawny w badanej sprawie nie uległ zmianie wobec czego ,po myśl art. 153 p.p.s.a., rozpoznając niniejszą sprawę zarówno organy administracyjne jak Sąd są związani oceną prawną oraz wykładnią prawa zawartymi w powyższym wyroku WSA w Gorzowie Wlkp.
W toku postępowania, stosownie do wskazań wynikających z w.w. wyroku, organ przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe. Na podstawie informacji Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...] z dnia [...] września 2024 r. ustalono, że Komornik prowadzi przeciwko skarżącemu egzekucję świadczenia pieniężnego w postaci alimentów bieżących w kwocie [...] zł miesięcznie (plus opłata w wysokości [...] zł) oraz alimentów zaległych w wysokości [...] zł plus odsetki. Komornik przy Sądzie Rejonowym w [...] wystawił zaświadczenie z dnia [...] września 2024 r. o wysokości wyegzekwowanych i przekazanych wierzycielowi kwot w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przeciwko skarżącemu z wniosku wierzyciela - M. Z. Z zaświadczenia tego wynika, że w 2021 r. wierzycielowi w odstępach miesięcznych przekazywane były kwoty przewyższające kwotę bieżących alimentów ( np. w styczniu 2021 r. - przekazano kwotę [...] zł, w lutym - [...]zł, w marcu - [...]zł, w kwietniu - [...]zł).
Z powyższego wynika zatem, że egzekucja alimentów prowadzona w 2021 r. ze świadczenia emerytalnego skarżącego obejmowała alimenty bieżące w kwocie [...] zł miesięcznie oraz zaległość alimentacyjną, która jest skutkiem braku regulowania tych należności w latach poprzednich. Przy czym mając na uwadze wykładnię przepisów art. 3 u.ś.r. w zw. z art. 18 ustawy przeprowadzoną w powyższym prawomocnym wyroku WSA z dnia 18 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Go 660/23 należy stwierdzić, że przy ustaleniu dochodu skarżącego na potrzeby ustalenia prawa do przedmiotowego świadczenia odliczeniu od dochodu, czyli od świadczenia emerytalnego skarżącego podlega jedynie kwota bieżących alimentów w wysokości wynosi [...] zł miesięcznie, co w konsekwencji oznacza, że dochód skarżącego w omawianym okresie przekraczał kryterium dochodowe kwalifikujące do przyznania danego świadczenia. Wbrew stanowisku zawartemu w skardze brak jest podstaw do odliczenia od dochodu kwot egzekwowanych tytułem alimentów zaległych, na co zwrócił uwagę Sąd w powyższym wyroku, a stanowisko to Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela, nadto - po myśli art. 153 p.p.s.a. - stanowisko to jest w danej sprawie wiążące.
Wobec powyższego, opierając się na zebranym w sprawie materiale dowodowym, jako zasadne należy ocenić stanowisko organów obydwu instancji, zgodnie z którym osiągany przez skarżącego dochód, w świetle art. 18 ustawy w zw. z art. 3 u.ś.r. nie pozwala na przyznanie mu refundacji kwoty podatku Vat wynikającej z opłaconych faktur za dostawę gazu na ogrzewanie gospodarstwa domowego.
Wyjaśnić należy, że nie znajduje oparcia w stanie prawnym zawarte w skardze żądanie przyznania w ramach niniejszego postępowania odszkodowania z tytułu naruszenia przez organ administracyjny przepisów postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania żądania w tym zakresie. Jak zaznaczono na wstępie właściwość sądu administracyjnego polega na kontroli legalności działalności organów administracji publicznej, a nie w sprawach dotyczących przyznania odszkodowań. Odnosząc się natomiast do wniosku o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego zauważyć należy, że procedura przed sądem administracyjnym nie przewiduje możliwości ustalania stanu faktycznego sprawy oraz przeprowadzenia postępowania dowodowego. Jedynie w wyjątkowych sytuacjach dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu z dokumentu, o czym stanowi art. 106 § 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, skarga jako niezasadna, na podstawie art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu.