II SA/Go 578/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA oddalił skargę I.Ś. na postanowienie SKO utrzymujące w mocy odmowę wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie powtórzenia badania technicznego pojazdu, uznając brak podstaw prawnych do wszczęcia takiego postępowania.
Skarga dotyczyła postanowienia SKO utrzymującego w mocy odmowę wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie powtórzenia badania technicznego pojazdu i ustalenia diagnostów. WSA, działając na podstawie art. 153 p.p.s.a. i wiążącej oceny prawnej z poprzedniego wyroku, uznał, że organy prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania, ponieważ żądanie skarżącego nie znajduje podstawy prawnej w przepisach ustawy Prawo o ruchu drogowym, a sama kontrola stacji diagnostycznych nie stanowi postępowania administracyjnego w rozumieniu k.p.a. Skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniach dotyczących cofnięcia uprawnień diagnostom czy zakazu prowadzenia stacji.
Przedmiotem skargi była odmowa wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie powtórzenia badania technicznego pojazdu i ustalenia diagnostów, którzy odmówili jego przeprowadzenia. Organy administracji dwukrotnie odmawiały wszczęcia postępowania, uznając, że skarżący I.Ś. nie posiada interesu prawnego, a jego żądania nie znajdują podstawy materialnoprawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 20 stycznia 2022 r. uchylił poprzednie postanowienia, zobowiązując organy do wezwania skarżącego do sprecyzowania żądania i udzielenia pouczeń. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, organy ponownie odmówiły wszczęcia postępowania, uznając, że nawet po sprecyzowaniu żądania przez skarżącego, brak jest podstaw prawnych do jego rozpatrzenia. WSA, związany oceną prawną z poprzedniego wyroku, uznał odmowę wszczęcia postępowania za zasadną. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym nie przewidują możliwości wszczęcia postępowania w formie żądanej przez skarżącego, a sama kontrola stacji diagnostycznych nie jest postępowaniem administracyjnym. Skarżący nie posiadał również legitymacji procesowej jako strona w postępowaniach dotyczących cofnięcia uprawnień diagnostom czy zakazu prowadzenia stacji. W związku z brakiem podstaw prawnych do wszczęcia postępowania, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, taka osoba nie posiada interesu prawnego, a jedynie interes faktyczny, co nie nadaje jej statusu strony postępowania.
Uzasadnienie
Przepisy Prawa o ruchu drogowym określają strony postępowań dotyczących uprawnień diagnostów i stacji kontroli pojazdów jako diagnostów lub przedsiębiorców. Wynik tych postępowań nie wpływa na prawa i obowiązki osoby zgłaszającej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (15)
Główne
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 64 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 63 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.r.d. art. 84 § 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 84 § 3
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 83b § 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 83c
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
p.przed. art. 59 § 16
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podstawy materialnoprawnej do wszczęcia postępowania administracyjnego w żądanej przez skarżącego formie. Skarżący nie posiada statusu strony w postępowaniach dotyczących cofnięcia uprawnień diagnostom lub zakazu prowadzenia stacji kontroli pojazdów. Kontrola stacji diagnostycznych nie stanowi postępowania administracyjnego w rozumieniu k.p.a.
Odrzucone argumenty
Organ powinien wszcząć postępowanie administracyjne, a następnie je umorzyć, aby umożliwić skarżącemu udział w postępowaniu dowodowym. Organy naruszyły art. 7, 8, 77 § 1, 80 k.p.a. przez brak wszechstronnego rozważenia zarzutów zażaleniowych. Organy naruszyły art. 61a § 1 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie. Organy naruszyły art. 7 k.p.a. w zw. z art. 84 ust. 1 p.r.d. przez niezastosowanie przepisów dotyczących badań technicznych.
Godne uwagi sformułowania
interes faktyczny nie powoduje uzyskania statusu strony postępowania administracyjnego brak jest podstawy materialnoprawnej do spełnienia tak sformułowanego żądania sama kontrola nie spełnia cech postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 1 k.p.a.
Skład orzekający
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
przewodniczący
Sławomir Pauter
sprawozdawca
Krzysztof Rogalski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że brak podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania stanowi przesłankę do odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego, a także kwestia statusu strony w postępowaniach dotyczących diagnostów i stacji kontroli pojazdów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podstawy prawnej do wszczęcia postępowania administracyjnego w kontekście Prawa o ruchu drogowym i k.p.a.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne określenie żądania we wniosku administracyjnym i jak organy oraz sądy interpretują przepisy dotyczące statusu strony i możliwości wszczęcia postępowania. Jest to przykład złożonego sporu proceduralnego.
“Czy można zmusić stację diagnostyczną do przeprowadzenia badania, jeśli nie ma podstawy prawnej?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Go 578/22 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. Data orzeczenia 2022-11-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-09-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. Sędziowie Adam Jutrzenka-Trzebiatowski /przewodniczący/ Krzysztof Rogalski Sławomir Pauter /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu Hasła tematyczne Ruch drogowy Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 151,153 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2021 poz 450 art. 81 ust 1, art 83 c Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j. Dz.U. 2022 poz 2000 art. 61 a par 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Rogalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 listopada 2022 r. sprawy ze skargi I.Ś. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę. Uzasadnienie Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie przez I.Ś. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2022 r., którym utrzymano w mocy postanowienie Starosty z dnia [...] maja 2022 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie powtórzenia postępowania dowodowego z udziałem diagnostów, którzy w dniu [...] lipca 2021 r. nie przeprowadzili badania technicznego pojazdu. Powyższe postanowienie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne: W dniu 29 lipca 2021 r. I.Ś. zwrócił się do Starosty Powiatu z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie odmowy przeprowadzenia badania technicznego samochodu N. nr rejestracyjny [...] na okręgowych stacjach kontroli pojazdów: - Stacja "[...]", adres stacji nr [...], - P.K., adres stacji nr [...] - P. Sp. z o. o., adres stacji nr [...]. Ponadto wniósł o ustalenie z imienia i nazwiska uprawnionych diagnostów, którzy w dniu [...] lipca 2021 r. dokonali odmowy przeprowadzenia badania powyższego pojazdu z wyżej wymienionych OSKP. Wnioskodawca zaznaczył, że na podstawie art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm.; aktualny tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 450; dalej jako p.r.d.) diagnosta ma obowiązek przeprowadzić badanie każdego pojazdu dostarczonego do badań - bez wyjątku. Odmowa przeprowadzenia badania technicznego jest równoznaczna z niewykonaniem badania technicznego w jego zakresie i sposobie niezależnie od tego, czym się kieruje diagnosta odmawiając wykonania badań pojazdu. Dalej wnioskodawca podniósł, że starosta ma obowiązek na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 1 p.r.d cofnąć nadane uprawnienia diagnostom, którzy nierzetelnie wykonują powierzone obowiązki. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...], wydanym na podstawie art. 61 a § 1 w zw. z art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej jako k.p.a.) oraz. art. 83b ust. 1 i art. 84 ust. 3 p.r.d., Starosta Powiatu w punkcie 1 odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie odmowy przeprowadzenia badania technicznego samochodu [...] nr rejestracyjny [...] na okręgowych stacjach kontroli pojazdów: - Stacja [...], - P.K., - P. Sp. z o. o., natomiast w punkcie 2 odmówił w ramach ww. żądanego postępowania ustalenia z imienia i nazwiska uprawnionych diagnostów, którzy w dniu [...] lipca 2021 r. dokonali odmowy przeprowadzenia badania powyższego pojazdu z wyżej wymienionych okręgowych stacji kontroli pojazdów. W uzasadnieniu postanowienia organ podniósł, że I.Ś. nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. oraz że z jego wniosku jednoznacznie wynika, iż nie posiada on interesu prawnego w żądanym postępowaniu, posiada natomiast interes faktyczny. Przytaczając poglądy orzecznictwa organ I instancji wskazał, że interes prawny, aby mógł być zaspokojony przez administrację, musi być osobisty, własny, indywidualny oraz musi być konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić, aktualny i znajdujący swoją podstawę w przepisach prawa materialnego oraz mający potwierdzenie w okolicznościach faktycznych. Zdaniem organu niewątpliwie wnioskujący posiada interes faktyczny w żądaniu i prowadzeniu ww. postępowań, jednakże interes faktyczny nie powoduje uzyskania statusu strony postępowania administracyjnego. Przepisy p.r.d., określające przesłanki do wydania uprawnień do wykonywania badań technicznych oraz cofnięcia wydanych uprawnień nie wskazują poza osobą ubiegającą się o wydanie uprawnień oraz diagnostą innych stron postępowań administracyjnych w tym przedmiocie. Ewentualna decyzja wydana w przypadku zakończenia przez starostę postępowań skierowana będzie do diagnostów, którzy będą jej adresatem. To ich prawa i obowiązki będą przez te decyzje kształtowane. Oznacza to, że w tym przypadku stroną postępowania są diagności, gdyż decyzja administracyjna będzie dotyczyła ich praw i obowiązków. To diagnoście w wyniku decyzji organu mogą zostać cofnięte uprawnienia nadane przez starostę i to diagnosta w wyniku postępowania może ponieść konsekwencje wydanej przez starostę decyzji. Wnioskujący nie ma w tych postępowaniach interesu prawnego, bowiem wynik postępowań nie wpływa na jego prawa i obowiązki wynikające z przepisu art. 84 ust. 3 p.r.d., a wydana decyzja nie wpłynie chociażby pośrednio na sytuację prawną wnioskodawców. W ocenie organu brak interesu prawnego po stronie wnioskującego we wszczęciu postępowań administracyjnych wynika wprost z treści powyższych przepisów p.r.d. I.Ś. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, w którym zarzucił wydanie go z obrazą art. 7 k.p.a. w zw. z art. 61 § 1 k.p.a. przez odmowę wszczęcia prawidłowo wnioskowanego postępowania administracyjnego oraz błędną wykładnię art. 28 k.p.a. przez przyjęcie w ustalonym stanie faktycznym, iż wnioskodawca nie posiada interesu prawnego, a jedynie interes faktyczny w wnioskowanym postępowaniu administracyjnym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało w dniu [...] września 2021 r. postanowienie nr [...], którym utrzymało zaskarżone postanowienie organu I instancji w mocy. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 83b ust. 1, art. 84 ust. 3 p.r.d. oraz art. 28, art. 61, art. 61a § 1, art. 124 § 1 i § 2, art. 126, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy, powołując się na poglądy orzecznictwa i literatury dokonał wykładni art. 61 a § 1 k.p.a. wskazując, że ustawodawca wymienia dwie przesłanki dające podstawę do ewentualnej odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Pierwszą przesłanką jest złożenie żądania przez osobę, która nie jest stroną. Drugą przesłanką jest zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego jest dopuszczalne wyłącznie z powodu przeszkód oczywistych, zarówno o charakterze przedmiotowym, jak i podmiotowym, tj. takich, których wystąpienie jest możliwe do stwierdzenia po wstępnej analizie żądania. Następnie organ zgodził się z organem I instancji co do tego, że I.Ś. posiada interes faktyczny w żądaniu i prowadzeniu wskazanych we wniosku postępowań, jednakże interes faktyczny nie powoduje uzyskania statusu strony postępowania administracyjnego. Przepisy p.r.d., określające przesłanki do wydania uprawnień do wykonywania badań technicznych oraz cofnięcia wydanych uprawnień, nie wskazują poza osobą ubiegającą się o wydanie uprawnień oraz diagnostą innych stron postępowań administracyjnych w tym przedmiocie. Ewentualna decyzja wydana w przypadku zakończenia przez starostę postępowań skierowana będzie do diagnostów, którzy będą jej adresatem. To ich prawa i obowiązki będą przez te decyzje kształtowane. Oznacza to, że w tym przypadku stroną postępowania są diagności, gdyż decyzja administracyjna będzie dotyczyła ich praw i obowiązków. To diagnoście w wyniku decyzji organu mogą zostać cofnięte uprawnienia nadane przez starostę i to diagnosta w wyniku postępowania może ponieść konsekwencje wydanej przez starostę decyzji. Wnioskujący nie ma w tych postępowaniach interesu prawnego, bowiem wynik postępowań nie wpływa na jego prawa i obowiązki wynikające z przepisu art. 84 ust. 3 p.r.d., a wydana decyzja nie wpłynie chociażby pośrednio na sytuację prawną wnioskodawcy. Organ podkreślił również, iż informacje przekazane przez stronę "w piśmie z dnia [...] sierpnia 2021 r." należy uznać za skargę polegającą na zgłoszeniu nieprawidłowości w działaniach wskazanych stacji diagnostycznych, które stanowiło podstawę wszczęcia postępowania administracyjnego, którego stroną nie jest jednak wnioskodawca. Wskazują na to przede wszystkim sankcje związane z wynikami kontroli. Po przeprowadzeniu kontroli starosta wydaje bowiem zalecenia pokontrolne i wyznacza termin usunięcia naruszeń oraz może wydać decyzję o zakazie prowadzenia przez przedsiębiorcę stacji kontroli pojazdów. Postępowanie to w żaden sposób nie oddziałuje na prawa i obowiązki wnioskodawcy. Dotyczący to również drugiego z żądań, tj. ustalenia danych diagnostów, którzy odmówili przeprowadzenia kontroli. Działania takie będą z pewnością wyjaśnione w ramach czynności kontrolnych. Dodatkowo organ wskazał, że Starosta w 2017 r. prowadził już postępowania z urzędu wobec stacji kontroli pojazdów w związku z zawiadomieniem I.Ś. i M.Ś. o nieprawidłowościach, które w konsekwencji się nie potwierdziły. Kwestie związane z przymiotem strony były rozpatrywane także przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze (sprawa o sygn. akt [...]). Sprawa braku interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym uprawnień diagnosty była także przedmiotem wcześniejszych rozstrzygnięć Samorządowego Kolegium Odwoławczego (sprawa o sygn. akt [...]). Na powyższe postanowienie Kolegium I.Ś. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., który wyrokiem z dnia 20 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Go 1065/21 uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty z dnia [...] sierpnia 2021 r. W ocenie Sądu przedstawionej w uzasadnieniu tegoż wyroku, zarówno zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, zostały wydane przedwcześnie z naruszeniem przepisów postępowania, bez dokładnego ustalenia żądania wnioskodawcy. Złożony przez I.Ś. wniosek z dnia [...] lipca 2021 r. został bowiem sformułowany w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości co do rzeczywistego żądania wnioskodawcy. W osnowie wniosku I.Ś. domagał się wszczęcia postępowania w sprawie odmowy przeprowadzenia badania technicznego pojazdu samochodowego, którego jest właścicielem przez wskazane stacje diagnostyczne oraz ustalenia z imienia i nazwiska diagnostów, którzy przeprowadzenia tego badania odmówili. Przy czym analiza wniosku wskazuje, iż to drugie żądanie było elementem ustaleń postępowania zainicjowanego pierwszym żądaniem. W uzasadnieniu wniosku dodatkowo wnioskodawca przytoczył przepisy p.r.d, określające zamknięty katalog przesłanek uzasadniających cofnięcie uprawnień diagnostom, jednakże w żadnej części wniosku nie zawarł żądania przeprowadzenia postępowania administracyjnego w oparciu o te przepisy. Mając na uwadze powyższą treść wniosku skarżącego trudno przyjąć, że jego zamiarem było zainicjowanie postępowania zmierzającego do cofnięcia uprawnień diagnostom. Wobec trudności ustalenia rzeczywistej intencji skarżącego organ winien skorzystać z instytucji określonej w art. 64 § 2 k.p.a., zgodnie z którym jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa (w niniejszej sprawie określenia w sposób jednoznaczny żądania, będącego elementem koniecznym podania stosownie do art. 63 § 2 k.p.a.), należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Jednocześnie Sąd podkreślił, że organ administracji, dysponując pismem strony, nie może przypisywać mu znaczenia, jakie z niego nie wynika, nie może domniemywać, jakie były intencje strony przy składaniu pisma i co strona chciała osiągnąć. O tym jaki charakter ma pismo decyduje sama strona. Jednocześnie zgodnie z art. 9 k.p.a. organ ma obowiązek czuwania nad tym, aby strona z powodu nieznajomości prawa nie poniosła szkody, w tym celu powinien udzielić jej w razie potrzeby niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, które powinny w szczególności dotyczyć dopuszczalności pisma. Dopiero jednoznaczne ustalenie treści żądania wnioskodawcy umożliwi sprecyzowanie materialnej podstawy załatwienia sprawy zakreślonej żądaniem strony. W dalszej części uzasadnienia Sąd podzielił argumentację organów, że skarżący nie jest stroną postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień diagnoście (art.84 ust. 3 u.d.p.). Podobnie w postępowaniu w przedmiocie wydania zakazu prowadzenia przez przedsiębiorcę stacji kontroli pojazdów (art. 83b ust. 1 pkt 3 p.r.d.) stroną tego postępowania jest jedynie tenże przedsiębiorca. Dalej stwierdził, iż do kontroli przeprowadzanej przez starostę w ramach nadzoru nad stacjami kontroli pojazdów, stosuje się w myśl art. 83c p.r.d. przepisy dotyczące kontroli zawarte w rozdziale 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 162). Zgodnie z art. 59 ust. 16 tej ustawy przepisy k.p.a. do takiej kontroli stosuje się tylko w wąskim zakresie dotyczącym rozpoznania sprzeciwu złożonego w trakcie kontroli i rozpoznania zażalenia na postanowienie wydane po rozpoznaniu sprzeciwu. Oznacza to, iż sama kontrola nie spełnia cech postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 1 k.p.a., czyli postępowania kończącego się wydaniem przez organ rozstrzygnięcia w formie przewidzianej przez przepisy k.p.a. Skoro zatem sama kontrola nie jest objęta postępowaniem administracyjnym, brak podstaw do jej wszczęcia na podstawie przepisów k.p.a.(por. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 10 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Go 255/15, CBOSA). Przekazując sprawę do ponownego rozpoznania organom administracji, Sąd zobowiązał je do ustalenia dokładnej treści żądania I.Ś. zawartego we wniosku z dnia [...] lipca 2021 r., poprzez wezwanie wnioskodawcy do jego sprecyzowania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. i udzielenie mu stosownych pouczeń na podstawie art. 9 k.p.a. Po otrzymaniu akt, Starosta w dniu 5 kwietnia 2022 r. wysłał do wnioskodawcy wezwanie o jednoznaczne określenie żądania, które kieruje do tutejszego organu. W swojej odpowiedzi z dnia [...] kwietnia 2022 r. strona wniosła o: - wszczęcie postępowania administracyjnego w związku z odmową wykonania czynności badania technicznego przedmiotowego pojazdu i wydania dokumentu (zaświadczenia) z takiego badania, ewentualnie - zwolnienie właściciela pojazdu z obowiązku przedstawiania pojazdu do badań technicznych i uzyskanie zwolnienia z dostarczania organowi zaświadczenia z badań technicznych pojazdu w celu dokończenia procedury wymiany dowodu rejestracyjnego. Jednocześnie wnioskodawca w swoim piśmie stwierdził, że w zakresie stanu faktycznego sprawy wezwanie organu nie spełnia wymogów art. 9 k.p.a., bowiem pouczenie zawarte w wezwaniu jest lakoniczne, nieprecyzyjne i może wprowadzać w błąd wezwanego. Organ mając powyższe uwagi na względzie, w dniu 20 kwietnia 2022 r. wysłał do strony kolejne wezwanie z obszernymi wyjaśnieniami oraz ponownie wezwał do sprecyzowania żądania, co pozwoli organowi na określenie materialnej podstawy załatwienia sprawy. W dniu 25 kwietnia 2022 r. I.Ś. dostarczył do Starostwa Powiatowego odpowiedź, z której ostatecznie wynikało, że jego żądanie sprowadza się do wszczęcia postępowania z jego udziałem na prawach strony, w którym zostanie powtórzone postępowanie dowodowe z udziałem diagnostów, którzy w dniu [...] lipca 2021 r. na trzech OSKP nie przeprowadzili badania technicznego pojazdu, które to postępowanie, jak wyjaśnia wnioskodawca, w szczególności winno zakończyć się rozstrzygnięciem określającym prawo I.Ś. do wykonania badania technicznego pojazdu na podległych Staroście stacjach kontroli pojazdów. Mając na uwadze powyższe oświadczenia strony, Starosta postanowieniem z dnia [...] maja 2022 r., powołując się na art. 61a § 1 k.p.a. odmówił I.Ś. wszczęcia postępowania administracyjnego, sprecyzowanego ostatecznie jako żądanie powtórzenia postępowania dowodowego z udziałem diagnostów, którzy w dniu [...] lipca 2021 r. na trzech OSKP nie przeprowadzili badania technicznego pojazdu, które to postępowanie w szczególności winno zakończyć się rozstrzygnięciem określającym prawo do wykonania badania technicznego pojazdu na podległych Staroście stacjach kontroli pojazdów. Organ I instancji stwierdził, że w piśmie z dnia [...] kwietnia 2022 r. I.Ś. ostatecznie sprecyzował swoje żądanie. Brak jest jednak podstawy materialnoprawnej do spełnienia tak sformułowanego żądania. Obecnie obowiązujące przepisy umożliwiają wykonanie badań technicznych pojazdu na każdej stacji kontroli pojazdów w zakresie jej uprawnień, nie tylko na terenie powiatu na terenie którego strona ma miejsce pobytu, ale także na terenie całego kraju . Brak jest zatem w tym przypadku podstaw do wydawania w tym przedmiocie decyzji. Brak jest również w systemie prawnym przepisów prawnych, które statuowały uprawnienie organu do wydania decyzji zwalniającej konkretny pojazd mechaniczny z badań technicznych w celu dokończenia procedury wymiany dowodu rejestracyjnego. Jednocześnie organ I instancji podkreślił, że strona nie wnioskowała o przeprowadzenie żadnego z postępowań określonych w art. 83b ust. 2 pkt 3, art. 83b ust.1 i art. 84 ust. 3 p.r.d. Powyższe zdaniem organu I instancji uzasadniało, w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a. odmowę wszczęcia postępowania, o którym strona mówi w piśmie z dnia [...] kwietnia 2022 r. W dniu 6 maja 2022 r. I.Ś. wniósł na powyższe postanowienie zażalenie. Postanowieniem noszącym datę [...] czerwca 2022 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżone postanowienie organu I instancji w całości w mocy. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium, po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania, stanowiska strony prezentowanego w składanych przez nią pismach, a dotyczących dokładnego określenia żądania oraz argumentacji Starosty uzasadniającej odmowę wszczęcia postępowania stwierdziło, że realizując wytyczne Sądu zawarte w wyroku z dnia 20 stycznia 2022 r. organ I instancji kilkakrotnie wzywał stronę do sprecyzowania żądania, które strona ostatecznie określiła w piśmie z dnia [...] kwietnia 2022 r. Zgodnie z treścią tego pisma strona wnioskowała o wszczęcie postępowania z jej udziałem na prawach strony, w którym zostanie powtórzone postępowanie dowodowe z udziałem diagnostów, którzy w dniu [...] lipca 2021 r. na trzech OSKP nie przeprowadzili badania technicznego pojazdu. Zostało to powtórzone w złożonym zażaleniu. Pozwala to w ocenie Kolegium stanowisko strony uznać za jednoznaczne. W dalszej części uzasadnienia wskazano, że w związku z zawiadomieniami strony toczyło się kilka postępowań administracyjnych. Dotyczy to zarówno postępowań w zakresie cofnięcia uprawnień diagnosty (K.S. i K.R.), jak i przeprowadzono kontrolę stacji diagnostycznych, które to postępowania organ mógł przeprowadzić zgodnie z posiadanymi uprawnieniami wynikającymi z ustawy o ruchu drogowym. Dalej organ powołując się na wyrok WSA w Gorzowie z dnia 20 stycznia 2022r. ( IISA/Go 1065/21) wskazał, iż intencją stron nie było wszczęcie postępowania w sprawie cofnięcia diagnostom uprawnień. W ocenie Kolegium intencją strony nie jest także wszczęcie postępowania w sprawie zakazu prowadzenia przez przedsiębiorcę stacji kontroli pojazdów. W takim postępowaniu stroną jest wyłącznie przedsiębiorca, którego dotyczy postępowanie. Obowiązujące przepisy dotyczące odpowiedzialności diagnostów, czy też przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów, nie przewidują innych postępowań niż te ściśle określone w ustawie Prawo o ruchu drogowym, a które wskazano I.Ś. Żaden przepis prawa nie przewiduje również prowadzenia postępowania, którego celem byłoby zobowiązanie stacji diagnostycznej do wykonania badania pojazdu, o co wnosi strona. Żądanie natomiast wszczęcia postępowania w sprawie odmowy wykonania badania technicznego pojazdu z powtórzeniem czynności dowodowych z diagnostami, które to postępowanie w szczególności ma stwierdzić prawo do wykonania badania technicznego na stacjach kontroli pojazdów na terenie Powiatu, czy też wszczęcia nowego postępowania, w którym te czynności miałyby być powtórzone jest pozbawione podstawy prawnej, jak również pozbawione możliwości wydania przez organ decyzji administracyjnej. Przyjmując zaś, iż wnioskodawca żądałby ponownego postępowania dowodowego z udziałem diagnostów, które już się toczyło organ odwoławczy wyjaśnił, że były to postępowania wszczynane z urzędu i także uzasadniałoby zastosowanie art. 61 a § 1 k.p.a. Brak podstawy prawnej do wszczęcia postępowania i wydania decyzji stanowi, zdaniem Kolegium, podstawę do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Tak też prawidłowo uczynił organ I instancji, a które podzieliło Kolegium. Kolegium zauważyło, że dotychczasowe liczne postępowania, znane organom obu instancji z urzędu, wskazują na trwający latami konflikt strony ze stacjami diagnostycznymi w rejonie, jednak nie wpływa to w żaden sposób na kwestię niniejszego rozstrzygnięcia. Kolegium nie podzieliło także stanowiska skarżącego, iż dokonano błędnej wykładni art. 8, art. 7 i 61 a k.p.a. Organ I instancji w sposób prawidłowy ustalił intencję strony i brak było podstaw do prowadzenia dalszego postępowania. Za niezasadny uznało także zarzut naruszenia art. 124 § 2 k.p.a. przez brak wskazania podstawy prawnej podnoszonych twierdzeń. Uzasadnienie zawiera przedstawienie stanu faktycznego sprawy oraz podstaw prawnych rozstrzygnięcia. Skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożył I.Ś. wnosząc o uchylenie zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie zwrotu poniesionych kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił: 1/ naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. przez brak wszechstronnego rozważenia zarzutów zażaleniowych podniesionych pismem z dnia [...] maja 2022 r., 2/ naruszenie art. 61a § 1 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie w sytuacji, kiedy w realiach przedmiotowej sprawy nie zachodzi żadna przesłanka do jego zastosowania, 3/ naruszenie art.7 k.p.a. w zw. z art. 84 ust. 1 p.r.d. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia w sprawie badań technicznych pojazdów (Dz. U. z dnia 21 kwietnia 2015 r. poz. 776 z póź. zm.) przez niezastosowanie ww. przepisów w rozstrzyganej sprawie. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zgodnie z wytycznymi zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gorzowie Wlkp. z dnia 20 stycznia 2022 r. na organach administracji publicznej spoczywał obowiązek ponownego rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2021 r., w tym obowiązek ustalenia dokładnej treści żądania wnioskodawcy, któremu to obowiązkowi nie sprostały. Prowadzone postępowanie z urzędu organu I stopnia w sprawie diagnostów zostało umorzone. W tym postępowaniu skarżący nie uczestniczył na prawach strony. Organ pozbawił tym samym skarżącego prawa do czynnego udziału w postępowaniu dowodowym w sprawie nie wykonania badania technicznego jego pojazdu i wydania mu stosownego zaświadczenia. Nic nie stało na przeszkodzie, aby organ wszczął postępowanie administracyjne na wniosek, przeprowadził postępowanie dowodowe z udziałem wnioskodawcy na prawach strony, ustalił prawdę obiektywną, a następnie umorzył postępowanie w całości lub części na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Tak przeprowadzone postępowanie umożliwiłoby organowi ustalenie prawdy i dalsze prowadzenie postępowania w stosunku do diagnostów bez udziału wnioskodawcy. Żądanie zatem wszczęcia postępowania administracyjnego z udziałem wnioskodawcy na prawach strony jest więc uzasadnione. Umorzenie postępowania w stanie faktycznym sprawy, po uprzednim przeprowadzeniu postępowania z udziałem strony winno powodować uznanie, że upoważniony pracownik organu nie dopełnił obowiązków w zw. z art. 84 ust.3 u.p.r.d. Dotychczasowym swym działaniem organ I instancji lekceważy dowody urzędowe dostarczone organowi, aby ochraniać nierzetelnych diagnostów przed odpowiedzialnością administracyjną. Brak obiektywizmu organu I stopnia w czynnościach w przedmiotowej sprawie uzasadnia zarzut naruszenia art. 8 § 1 i 2 k.p.a. Dalej strona wskazała, że w 2015, jak i w 2017 r. organ prowadził postępowania w stosunku do diagnostów, którzy czy to poświadczyli nieprawdę w zaświadczeniach z przeprowadzonych badań przedmiotowego samochodu, czy też nie wykonali badania technicznego pojazdu strony - które to organ umorzył. W tych postępowaniach skarżący nie uczestniczył na prawach strony. W ocenie skarżącego takie sprawowanie ustawowego nadzoru nad czynnościami diagnostów powoduje utratę zaufania do organu, co dodatkowo uzasadnia zarzut naruszenia art. 8. § 1 k.p.a w zw. z art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2p.r.d. - a u skarżącego dodatkowo poczucie bezsilności, doznania krzywdy i szkody. Podkreslił, że istotą jego wniosku z dnia [...] lipca 2021 r. do Starostwa Powiatowego był fakt niewykonania badania technicznego pojazdu skarżącego w dniu [...] lipca 2021 r. pomimo, że skarżący przedstawił pojazd do badań (fakt niesporny). Skarżący nie jest prawnikiem, a dąży jak umie, aby jego pojazd ostatecznie przeszedł badanie techniczne zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Skarżący nie żąda nic ponadto i w tym zakresie winno być prowadzone postępowanie administracyjne z udziałem skarżącego. W dalszej części uzasadnienia skargi strona opisała problemy związane z przeprowadzeniem badań technicznych jego samochodu, będące następstwem wprowadzonych zmian technicznych, skutkujących koniecznością wprowadzenia zmian w dowodzie rejestracyjnym, a dotyczących dopuszczalnej masy całkowitej. W złożonej odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm. - dalej w skrócie jako "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając nadto na uwadze, że niniejsza sprawa była już przedmiotem orzekania przez tutejszy Sąd wyrokiem z dnia 20 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Go 1065/21. Wyrokiem tym uchylono poprzednio wydane przez organy administracji publicznej, zarówno przez I instancji jak i II instancji postanowienia w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. W tych okolicznościach zastosowanie znajduje art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w tej sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna, o której stanowi analizowany przepis, to wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna o charakterze wiążącym musi dotyczyć właściwego zastosowania konkretnego przepisu czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana. Natomiast wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (A. Kabat (w:) B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el. 2019, art. 153.). Zatem zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do tak rozumianej oceny prawnej i wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku. W orzecznictwie podkreśla się, iż działania naruszające wyrażoną w art. 153 p.p.s.a. zasadę muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną także i samego sądu administracyjnego (por. wyroki NSA: z dnia 21 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1681/97 i z dnia 1 września 2010 r., sygn. akt I OSK 920/10). Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Podsumowując stwierdzić należy, zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 534/12) "Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania". Mając powyższe na uwadze należy zatem w pierwszej kolejności przywołać ocenę prawną i wskazania wyrażone przez Sąd w wyroku z dnia 20 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Go 1065/21. Podstawą uchylenia wydanych postanowień przez organ I, jak i II instancji w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego było niedostateczne wyjaśnienie przedmiotu żądania wnioskodawcy co stanowiło podstawę do przyjęcia naruszenia przez te organy art. 9 i art. 64 § 2 w zw. z art. 63 § 3 k.p.a., które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W związku z powyższym naruszeniem Sąd zobowiązał organy administracji publicznej do dokładnego ustalenia treści żądania zgłaszanego skarżącego I.Ś. zawartego we wniosku z dnia [...] lipca 2021 r. przez wezwanie go do jego sprecyzowania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. i udzielenia mu stosownych pouczeń na podstawie art. 9 k.p.a. Należy również zauważyć, że Sąd w powyższym wyroku nakazał organom uwzględnienie także poczynionych uwag w sporządzonym uzasadnieniu. W uzasadnieniu tegoż wyroku zawarł analizę postępowań administracyjnych prowadzonych w oparciu o art. 84 ust. 3 p.r.d., jak i na podstawie 83c tejże ustawy, wskazując jednocześnie kto może być uczestnikiem tych postępowań. Jednocześnie powołując się na art. 59 ust. 16 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców wskazał, że przepisy k.p.a. do kontroli prowadzonej na podstawie art. 83c p.r.d. stosuje się tylko w wąskim zakresie dotyczącym rozpoznania sprzeciwu złożonego w trakcie kontroli i rozpoznania zażalenia na postanowienie po rozpoznaniu sprzeciwu. Oznacza to, iż sama kontrola nie spełnia cech postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 1 k.p.a. czyli postępowania kończącego się wydaniem przez organ rozstrzygnięcia w formie przewidzianej przez przepisy k.p.a., co skutkuje brakiem podstaw do jej wszczęcia na podstawie przepisów k.p.a. Powyższa ocena wiąże zarówno organy administracji publicznej, jak i sąd rozpatrujący skargę na wydane przez organ w tej sprawie rozstrzygnięcia. Dotyczy to również zaleceń, wytycznych co do dalszego prowadzenia postępowania przez organ, a dotyczących obowiązku sprecyzowania przez skarżącego żądania zawartego we wniosku z dnia [...] lipca 2021 r. i udzielenia mu stosownych pouczeń. Oceniając wydane w sprawie decyzje w oparciu o wyżej wskazane kryterium Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Wskazać należy, że organy ponownie rozpatrując wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2021 r., dwukrotnie powołując się na art. 64 § 2 w zw. z art. 63 § 2 k.p.a., wykonując wskazania Sądu co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku z dnia 20 stycznia 2022 r. wezwał skarżącego do sprecyzowania żądania. Jak wynika z akt sprawy administracyjnej pismem z dnia [...] kwietnia 2022 r. I.Ś. ostatecznie sprecyzował swoje żądanie w ten sposób, że zażądał "wszczęcia postępowania z jego udziałem na prawach strony , w którym zostanie powtórzone postępowanie dowodowe z udziałem diagnostów, którzy w dniu [...] lipca 2021 r. na trzech OSKP nie przeprowadzili badań technicznych pojazdu" (strona 50 akt sprawy). Uzasadniając swoje tak sprecyzowane żądanie podniósł, że postępowanie to ma zakończyć się rozstrzygnięciem określającym jego prawo do wykonania badania technicznego pojazdu na podległych Staroście stacjach kontroli technicznej pojazdów, wobec obowiązku wyrażonego treścią art. 81 ust. 1 p.r.d. Mając na uwadze tak sprecyzowane przez stronę skarżącą żądania zawarte we wniosku z dnia [...] lipca 2021 r. uznać należy, że stanowisko organów w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. należy uznać za zasadne. Przepis ten stanowi, że organ odmawia wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Dokonując wykładni art. 61a § 1 k.p.a. należy stwierdzić, że ustawodawca wymienia tu dwie przesłanki dające podstawę do ewentualnej odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Pierwszą przesłanką jest złożenie żądania przez osobę, która nie jest stroną, co nie było przedmiotem rozważań organów administracji w niniejszej sprawie. Drugą przesłanką jest zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania. W literaturze i orzecznictwie sądów administracyjnych jednomyślnie prezentowane jest stanowisko, że wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego jest dopuszczalne wyłącznie z powodu przeszkód oczywistych, zarówno o charakterze przedmiotowym, jak i podmiotowym, tj. takich, których wystąpienie jest możliwe do stwierdzenia po wstępnej analizie żądania. Zastosowanie instytucji określonej w art. 61a § 1 k.p.a. powinno być ograniczone co do zasady do takich sytuacji, w których brak jest możliwości wszczęcia postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych, a ustalenie tych okoliczności nie wymaga prowadzenia postępowania dowodowego. Z taką sytuacją będziemy mieli do czynienia np. gdy żądanie wszczęcia postępowania dotyczy sprawy, w której prowadzone jest już postępowanie, wydano w sprawie rozstrzygnięcie, albo brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia zgłoszonego żądania (por. B. Adamiak (w) B. Adamiak, J. Borkowski, k.p.a. Komentarz, C.H. BECK 2012, s. 297-299, wyrok NSA z dnia 7 lutego 2014 r., I OSK 2159). Skoro na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty to konsekwentnie, w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się aktem formalnym, a nie merytorycznym (por. wyroki WSA: z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 893/11; z dnia 27 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1356/11; z dnia 7 sierpnia 2012 r. VII SA/Wa 813/02; z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 332/12; z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II SA/Go 695/12; z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 487/12). Natomiast w wyroku z dnia 26 maja 2022 r. w sprawie o sygn. akt III OSK 1406/21 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "jeśli przepis prawa materialnego nie przewiduje potencjalnych prawa lub obowiązków jednostki, a przepisy kompetencyjne nie określają sytuacji faktycznej, w której organ mógłby w drodze aktu stosowania prawa autorytatywnie przypisać je konkretnej jednostce, tj. gdy przepisy materialne i kompetencyjne nie kreują sprawy administracyjnej, której załatwienie wymagałoby wydania decyzji administracyjnej, to zachodzi inna uzasadniona przyczyna, o której mowa w art. 61a § 1 k.p.a., z powodu której postępowanie nie może być wszczęte. Przepis art. 1 pkt 1 k.p.a. stanowi że kodeks postepowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco. Sprawy, o których mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a. mogą zaistnieć wyłącznie w takich stanie prawnym, w jakim o prawach lub obowiązkach jednostki stanowi się w przepisach pośrednio, a nie kształtuje się ich lub stwierdza bezpośrednio (z mocy prawa). Regulacja prawa pośrednia charakteryzuje się tym, że do powstania jej skutków w sferze prawa lub faktu konieczna jest konkretyzacja indywidualnych praw lub obowiązków przez taki podmiot, który jest prawnie do tego umocowany i dokonuje tego w normatywnie przypisanej formie decyzji. Sprawa będzie nosiła miano "administracyjnej", gdy właściwy i kompetentny do podjęcia decyzji stosowania prawa i ustanowienia nią jednostkowej normy prawnej będzie organ administracji publicznej w znaczeniu ustrojowym lub funkcjonalnym. Organ administracyjny powołany będzie do załatwienia indywidulanej sprawy decyzją administracyjną w przypadku sporu o prawo lub w razie nieustalenia prawa określonej osoby, o tym zaś, że może on stosować prawną formę działania władczego tzn. wydać indywidualny akt administracyjny stanowią przepisy prawa materialnego (Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. pod redakcją Barbara Adamiak, Janusz Borkowski wydanie 13, strona 12). Zakres stosowania przepisów k.p.a. jest zatem wyznaczony spełnieniem jednocześnie czterech przesłanek. Tymi przesłankami są prawny charakter organu, jego właściwość, rodzaj sprawy, prawna forma załatwienia sprawy. W określonych przypadkach organ administracyjny musi zatem stwierdzić niedopuszczalność orzekania o prawach lub obowiązkach stron. Ma to istotne znaczenie w niniejszej sprawie przy określonym przez stronę skarżąca żądaniu zwartym we wniosku. Jak bowiem stwierdzono w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 20 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Go 1065/21, którego oceną prawną zgodnie z art. 153 p.p.s.a. Sąd w niniejszej sprawie jest związany, kontrola przeprowadzana na podstawie art. 83b p.r.d. wykonywana jest w ramach nadzoru organu nad stacjami kontroli pojazdów z zastosowaniem - w myśl art. 83c p.r.d. - przepisów dotyczących kontroli zawartych w rozdziale 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 162). Zgodnie z art. 84c ust. 16 tej ustawy, przepisy k.p.a. do takiej kontroli stosuje się tylko w wąskim zakresie dotyczącym rozpoznania sprzeciwu złożonego w trakcie kontroli i rozpoznania zażalenia na postanowienie wydane po rozpoznaniu sprzeciwu. Oznacza to, iż sama kontrola nie spełnia cech postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 1 k.p.a., czyli postępowania kończącego się wydaniem przez organ rozstrzygnięcia w formie przewidzianej przez przepisy k.p.a. Skoro zatem sama kontrola nie jest objęta postępowaniem administracyjnym brak podstaw do jej wszczęcia. Organ w ramach sprawowanego nadzoru zgodnie z art. 83b ust. 2 pkt 3 p.r.d. jest uprawniony do wydania zakazu prowadzenia przez przedsiębiorcę stacji kontroli pojazdów, dokonuje tego w formie decyzji administracyjnej - zatem to postępowanie stanowi postępowanie administracyjne. Jednak w takim postępowaniu skarżącemu nie przysługuje legitymacja procesowa do występowania w charakterze strony. Także orzeczenie o cofnięciu uprawnień diagnosty, o którym mowa w art. 84 p.r.d. następuje na podstawie decyzji administracyjnej, wydawanej w postępowaniu administracyjnym. Również w tym postępowaniu skarżącemu nie przysługuje legitymacja do występowania w charakterze strony. Nadmienić należy, że z ustaleń poczynionych przez organ takie postępowania były wszczęte i zostały zakończone. Natomiast przepisy ustawy o ruchu drogowym nie przewidują możliwości wszczęcia postępowania, którego przedmiot został przez skarżącego ostatecznie określony w piśmie z dnia [...] kwietnia 202 r. Organom administracji publicznej przepisy prawa materialnego nie przyznały w tym zakresie prawa do wszczęcia w tym zakresie postępowania i orzekania. Uznać zatem należy, że zaskarżone postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania, wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. nie narusza prawa. Tym samym na podstawie art. 151 p.p.s.a. uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, podlega oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI