II SA/Go 545/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzów Wlkp.2021-11-03
NSAinneWysokawsa
choroba zawodowazespół cieśni nadgarstkapostępowanie administracyjneumorzenie postępowaniares iudicataKodeks postępowania administracyjnegoprawo pracymedycyna pracy

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J.Z. na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, uznając sprawę za tożsamą z wcześniej prawomocnie rozstrzygniętą.

J.Z. zgłosiła podejrzenie chorób zawodowych, w tym zespołu cieśni nadgarstka. Postępowania w tej sprawie były już wcześniej prowadzone i zakończyły się prawomocnymi decyzjami o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia nowego postępowania, a następnie umorzył je jako bezprzedmiotowe, co zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, potwierdzając tożsamość sprawy i zasadność umorzenia postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi J.Z. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (PWIS) utrzymującą w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie podejrzenia choroby zawodowej – zespołu cieśni nadgarstka. J.Z. wielokrotnie zgłaszała podejrzenie chorób zawodowych, powołując się na długoletnią pracę w narażeniu. Organy administracji publicznej, po analizie dokumentacji i wcześniejszych postępowań, uznały, że sprawa jest tożsama z wcześniej prawomocnie rozstrzygniętą decyzją o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. W związku z tym, postępowanie zostało umorzone na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, zgodził się ze stanowiskiem organów, podkreślając zasadę res iudicata i tożsamość podmiotową, przedmiotową oraz prawną sprawy. Sąd uznał, że nowe okoliczności wskazane przez skarżącą nie odnosiły się do czynników występujących w miejscu pracy i nie miały wpływu na zmianę wcześniejszych orzeczeń lekarskich. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne postępowanie w tej samej materii jest niedopuszczalne i powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, chyba że wystąpiły nowe okoliczności faktyczne lub prawne modyfikujące stan rzeczy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zachodzi tożsamość podmiotowa, przedmiotowa i prawna pomiędzy obecnym postępowaniem a postępowaniem zakończonym prawomocną decyzją. Brak nowych okoliczności faktycznych uzasadniających ponowne rozpatrzenie sprawy, a nowe dowody medyczne nie wniosły niczego nowego. Zasada res iudicata wyklucza ponowne rozstrzyganie sprawy już osądzonej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 61a § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 16 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p. art. 235 § § 22

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 czerwca 2010 r. w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Tożsamość podmiotowa, przedmiotowa i prawna sprawy z wcześniej prawomocnie rozstrzygniętą sprawą. Brak nowych okoliczności faktycznych uzasadniających ponowne postępowanie. Zasada res iudicata wyklucza ponowne rozstrzyganie sprawy już osądzonej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej o niewłaściwości i niekonsekwencji decyzji o umorzeniu postępowania. Twierdzenie o braku obiektywnego rozpoznania istoty sprawy.

Godne uwagi sformułowania

Dopóki orzeczenie rozstrzygające w sposób ostateczny daną sprawę funkcjonuje w obrocie prawnym, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii jest w oczywisty sposób bezprzedmiotowe. Wydanie decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy w sytuacji, gdy sprawa została rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną, stanowiłoby kwalifikowaną wadę prawną, będącą podstawą do stwierdzenia nieważności takiej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Nowe okoliczności, na które powoływała się skarżąca, nie odnosiły się do czynników występujących w miejscu pracy.

Skład orzekający

Krzysztof Rogalski

przewodniczący-sprawozdawca

Grażyna Staniszewska

członek

Michał Ruszyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego z powodu zasady res iudicata w sprawach o choroby zawodowe."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy nie występują nowe okoliczności faktyczne lub prawne modyfikujące stan rzeczy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje znaczenie zasady res iudicata w postępowaniu administracyjnym, szczególnie w kontekście powtarzających się wniosków o stwierdzenie chorób zawodowych. Jest to istotne dla prawników procesowych i specjalistów prawa pracy.

Czy można ponownie dochodzić stwierdzenia choroby zawodowej, gdy sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Go 545/21 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2021-11-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Grażyna Staniszewska
Krzysztof Rogalski /przewodniczący sprawozdawca/
Michał Ruszyński
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 361/22 - Wyrok NSA z 2025-09-24
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Michał Ruszyński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 listopada 2021 r. sprawy ze skargi J.Z. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] stycznia 2020 r. J.Z., zgłosiła w oparciu o art. 235 § 22 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2019 r., poz. 1040 ze zm. – dalej w skrócie: "K.p."), Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu (dalej w skrócie: "PPIS") podejrzenie chorób zawodowych pod postacią: przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy tj.: przewlekłego zapalenia ścięgna i jego pochewki (poz. 19.1 wykazu chorób zawodowych), przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej (poz. 19.5 wykazu chorób zawodowych), zmęczeniowego złamania kości (poz. 19.6 wykazu chorób zawodowych) oraz przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy tj.; zespół cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych). Do zgłoszenia załączyła dokumentację medyczną sporządzoną w latach 2011-2020.
W uzasadnieniu zgłoszenia wskazała na wykonywanie w latach 1962-2009 długotrwale monotypowych czynności, wielokrotnie powtarzających się w czasie zmiany roboczej tj. praca tkacza, prace z użyciem stempla, prace przy komputerze, liczenie pieniędzy (mikrourazy). Zaznaczyła, że tego typu schorzenia z reguły są skutkiem warunków pracy polegających na wykonywaniu w czasie zmiany roboczej długotrwale monotypowych czynności, mogących powodować przeciążenie kończyn górnych i powstanie chorób układu ruchu, co tak zostało zakwalifikowane przez lekarzy specjalistów w czasie badań, w oparciu o objawy potwierdzone w czasie wizyt.
PPIS mając na uwadze, iż jednostki chorobowe wyszczególnione w zgłoszeniu z dnia [...] stycznia 2020 r. były już przedmiotem wcześniej prowadzonych postępowań administracyjnych, co do których zapadły prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. oddalające skargi J.Z. na decyzje Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (dalej w skrócie: "PWIS") utrzymujące w mocy decyzje PPIS w przedmiocie ponownie zgłoszonych chorób, pismem z dnia [...] lutego 2020 r. zwrócił się do J.Z. o wskazanie, czy domaga się wszczęcia nowego postępowania w sprawie podejrzeń ww. chorób zawodowych, czy też wzruszenia wcześniej wydanych decyzji w sprawie w trybie nadzwyczajnym, a jeśli tak, to w jakim trybie i w oparciu o jakie przesłanki. Ponadto wystąpił o doprecyzowanie żądania we wskazanych sprawach i wskazanie, czy po 2009 r. ww. była zatrudniona na umowę o pracę.
W odpowiedzi na powyższe , pismem z dnia [...] marca 2020 r. J.Z. oświadczyła, że domaga się wszczęcia nowego postępowania w sprawie podejrzeń chorób zawodowych wymienionych w zgłoszeniu i jednocześnie poinformowała, że po roku 2009 nie była zatrudniona na umowę o pracę.
Wobec powyższego PPIS uznając, że wystąpiły przesłanki przewidziane w przepisie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020r., poz. 256 ze zm. – dalej w skrócie: "K.p.a.), postanowieniem z dnia [...] marca 2020 r. Nr [...] (znak sprawy: [...]), odmówił J.Z. wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby o której mowa w § 8 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013r., poz.1367).
Po wniesieniu przez J.Z. zażalenia na powyższe postanowienie PWIS stwierdził, że zostało ono wydane z naruszeniem przepisu art. 61 a § 1 w zw. z art. 124 § 1 K.p.a. oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, zatem postanowieniem z dnia [...] maja 2020 r. Nr [...] (znak sprawy [...]) uchylił w całości postanowienie PPIS z dnia [...] marca 2020 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Jak ustalono, J.Z. po dokonaniu zgłoszenia podejrzenia chorób zawodowych z dnia [...] stycznia 2020 r. nie została skierowana na badania do uprawnionej jednostki orzeczniczej. PPIS nie przekazał również do oceny uprawnionych lekarzy dokumentacji medycznej załączonej do zgłoszenia podejrzenia chorób zawodowych z dnia [...] stycznia 2020 r. Wskazania co do dalszego postępowania dotyczyły rozstrzygnięcia kwestii tożsamości spraw zainicjowanych kolejnym wnioskiem J.Z. z dnia [...] stycznia 2020 r. o stwierdzenie chorób zawodowych wymienionych pod poz. 19.1, poz. 19.5, poz. 19.6, poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych, w związku z przedłożoną dokumentacją medyczną.
W trakcie ponownego rozpatrywania sprawy PPIS na podstawie art. 61 § 4 K.p.a. pismem z dnia [...] czerwca 2020 r. znak: [...] zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie podejrzenia u wnioskodawczyni choroby zawodowej pod postacią "przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka", wymienionej pod poz. 20.1 obowiązującego wykazu chorób zawodowych, a następnie w związku załączeniem do zgłoszenia z dnia [...] stycznia 2020 r. dokumentacji medycznej, pismem z dnia [...] czerwca 2020 r. zwrócił się do Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy o zajęcie stanowiska i wyjaśnienie, czy obecnie występujące dolegliwości chorobowe u J.Z. mogą być następstwem wykonywania pracy zawodowej w latach 1962-2009, czy mogą wpłynąć na zmianę orzeczeń lekarskich wydanych w prowadzonych postępowaniach oraz czy istniejące schorzenia mogą wynikać z ogólnego stanu zdrowia J.Z. W załączeniu przesłano do oceny dokumentację medyczną dostarczoną przez J.Z. PPIS poinformował także Poradnię Chorób Zawodowych WOMP o prowadzonych postępowaniach administracyjnych w sprawie chorób zawodowych wymienionych w poz. 19.1, poz. 19.5, poz. 19.6 i poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych, które wcześniej zostały zakończone prawomocnymi wyrokami sądu, oddalającymi skargi na decyzje PWIS.
W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia [...] lipca 2020 r. Poradnia Chorób Zawodowych WOMP poinformowała, że informacje zawarte w dokumentacji medycznej przekazanej przez J.Z., a wymienione w piśmie PPIS z dnia [...] czerwca 2020 r., nie wnoszą nowych okoliczności i tym samym nie mają wpływu na zmianę wydanych wcześniej orzeczeń lekarskich. Do opisanych w ww. dokumentacji schorzeń odniósł się już wcześniej kilka razy Instytut Medycyny Pracy, wydając opinie oraz orzeczenia lekarskie o braku podstaw do stwierdzenia chorób zawodowych z pkt. 19.1, 19.5, 19.6, 20.1, a całość spraw odnośnie podejrzenia chorób zawodowych zakończyła się prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. oddalającymi skargi. Do rozpoznania choroby zawodowej niezbędne są trzy zasadnicze elementy: właściwe rozpoznanie kliniczne zgodne z chorobą wymienioną w obowiązującym wykazie chorób zawodowych, udokumentowane objawy choroby muszą wystąpić w okresie zatrudnienia w narażeniu bądź po zakończeniu pracy w narażeniu w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych (dla wszystkich rozpatrywanych ww. schorzeń jest to okres 1 roku) oraz wykazany jest istotny związek przyczynowo-skutkowy rozpoznanej choroby z wykonywaną pracą. Niespełnienie chociażby jednego z ww. warunków skutkuje brakiem podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
Dotychczasowa analiza czynności zawodowych (przypomniano, że badana pracowała do 2009 r.) wykazała, że J.Z. na zajmowanych stanowiskach pracy nie wykonywała długotrwale czynności powtarzalnych, monotypowych, które mogłyby powodować przeciążenie kończyn górnych bądź wywoływać ucisk na pnie nerwów pośrodkowych i w konsekwencji prowadzić do rozwoju schorzeń. Etiologia rozpatrywanych schorzeń może być wieloczynnikowa, natomiast do pozamedycznych czynników ryzyka chorób układu ruchu należą m.in. wiek, płeć, masa ciała, poziom sprawności fizycznej, stres. Ponadto u J.Z. rozpoznano liczne zmiany zwyrodnieniowe, mogące również odpowiadać za dolegliwości zgłaszane przez badaną.
W związku z powyższym, decyzją z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] PPIS na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie podejrzenia u J.Z. choroby zawodowej wymienionej pod poz. poz. 20.1 obowiązującego wykazu chorób zawodowych.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego, wyjaśnień J.Z. oraz informacji uzyskanej z Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, nie znalazł nowych okoliczności i dowodów mających wpływ na kontynuowanie postępowania, ponieważ w powyższej sprawie były już prowadzone postępowania administracyjne, które zostały zakończone prawomocnymi wyrokami WSA w Gorzowie Wlkp. powołanymi w uzasadnieniu decyzji. W ocenie organu postępowanie jest bezprzedmiotowe, gdyż w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja rozstrzygająca sprawę w sposób ostateczny i kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii staje się niedopuszczalne.
Od powyższej decyzji J.Z. złożyła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie oraz zmianę poprzez nadanie sprawie właściwego biegu, mającego na celu wydanie merytorycznej i korzystnej dla odwołującej się decyzji.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy ww. decyzję PPIS.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie z przyjętym orzecznictwem sądów administracyjnych bezprzedmiotowość postępowania, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a., oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialno-prawnego skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy poprzez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Orzeczenie o bezprzedmiotowości jest orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie bez merytorycznego rozstrzygnięcia. Jedną z przyczyn bezprzedmiotowości postępowania skutkującą jego umorzeniem będzie prowadzenie go w sprawie tożsamej, zakończonej decyzją ostateczną. O tożsamości sprawy mówić można wówczas, gdy w sprawie występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu, w rozumieniu takich samych interesów prawnych lub obowiązków, które po wydaniu decyzji stają się prawem nabytym (lub jego brakiem w przypadku decyzji odmownej) i stanu prawnego, przy niezmienionym stanie faktycznym, co do faktów prawotwórczych.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja PWIS nr [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., utrzymująca w mocy decyzję PPIS nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej tj. przewlekłej choroby układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych (por. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. sygn. akt II SA/Go 584/19 z dnia 20 listopada 2019 r.). Wydanie decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy w sytuacji, gdy sprawa została rozstrzygnięta inną decyzją ostateczną, stanowiłoby kwalifikowaną wadę prawną, będącą podstawą do stwierdzenia nieważności takiej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
PWIS uznał, że postępowanie w obu sprawach tj. sprawie zakończonej ww. prawomocną decyzją i zainicjowanej zgłoszeniem podejrzenia choroby zawodowej z dnia [...] stycznia 2020 r. dotyczy tych samych podmiotów, bowiem tak jak w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r., z ponownym żądaniem stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej pod poz. 20.1 wystąpiła J.Z., która jest stroną w obecnym postępowaniu. Nie zmienił się również pracodawca, u którego wystąpiło narażenie na chorobę zawodową, co jasno wynika z pisma J.Z. z dnia [...] marca 2020 r. W dacie wydania zaskarżonej decyzji obowiązuje to samo rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869 ze zm.), które stanowiło podstawę prawną decyzji PWIS z dnia z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...]. Przedmiotem postępowania w obu decyzjach – tej ostatecznej oraz tej będącej obecnie przedmiotem odwołania jest m.in. choroba wymieniona pod poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych zespól cieśni nadgarstka. Zachodzi zatem tożsamość podmiotowa, przedmiotowa i prawna.
Ponadto według lekarzy posiadających kwalifikacje określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 czerwca 2010 r. w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych (Dz. U. z 2010r. Nr 736, poz. 110), J.Z. nie wskazała żadnych nowych okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do rozpoznania sprawy w innym stanie faktycznym, czego potwierdzeniem są pisma Poradni Chorób Zawodowych WOMP z dnia [...] lipca 2020 r. oraz z dnia [...] października 2020 r. [...]. Powyższe stanowisko zostało wyrażone po dokonaniu oceny przekazanej do uprawnionej jednostki orzeczniczej dokumentacji medycznej J.Z., co wynika z wymienionych załączników do pism PPIS z dnia [...] czerwca 2020 r. i [...] września 2020 r. Mając jednocześnie na uwadze wydane w przedmiotowej sprawie we wcześniejszych postępowaniach administracyjnych orzeczenia lekarskie w efekcie stwierdzono brak podstaw prawnych do wdrożenia kolejnej procedury diagnostyczno-orzeczniczej w przedmiotowej sprawie. Dodatkowo w związku ze zgłoszeniem dnia [...] stycznia 2020 r. przez J.Z. podejrzenia dodatkowych chorób zawodowych tj. wymienionych pod poz. 19.1, 19.5, 19.6 obowiązującego wykazu chorób zawodowych, PPIS ponownie rozpatrując sprawę wszczął odrębne postępowania administracyjne, w których zostały wydane odrębne decyzje, od których również w piśmie z dnia [...] lutego 2021 r. J.Z. wniosła odwołanie. Odwołania od tych decyzji są przedmiotem odrębnych postępowań.
W ocenie PWIS, w przedmiocie choroby zawodowej, wymienionej pod poz. 20.1 obowiązującego wykazu chorób zawodowych, zarzuty J.Z. sprowadzają się m.in. do polemiki z ostateczną decyzją PWIS z dnia z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję PPIS nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. o braku podstaw do stwierdzenia powyższej choroby zawodowej. (sprawa zakończona wyrokiem WSA w Gorzowie Wlkp. sygn. akt II SA/Go 584/19 z dnia 20 listopada 2019 r.). Ta zaś decyzja zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a., mogłaby być zweryfikowana tylko w trybach nadzwyczajnych wskazanych w tym przepisie, gdy zachodziłyby ku temu stosowne przesłanki.
Co prawda WSA w Gorzowie Wlkp. w wyrokach z dnia 29 stycznia 2014 r. sygn. akt II SA/Go 1060/13 oraz II SA/Go 1061/13 zauważył, iż nie jest wykluczone skuteczne wszczęcie postępowania i zakończenie postępowania administracyjnego dotyczącego choroby zawodowej przez tę samą stronę i w tym samym stanie prawnym, jednak zaistnieć muszą wówczas okoliczności modyfikujące w zakresie stanu faktycznego, którymi mogą być przykładowo: znaczny upływ czasu pomiędzy ostateczną decyzją a wszczęciem kolejnego postępowania wiążący się z pojawieniem nowych okoliczności, fakt wskazania nowej jednostki chorobowej przez stronę, zmiana stanu zdrowia, zmiana wskazanego we wniosku okresu pracy, postęp medycyny. To jednak na podstawie dokonanych ustaleń w ocenie PWIS nie wystąpiło.
PWIS wydając decyzję, miał na względzie również wyrok NSA w Warszawie z dnia 15 stycznia 2013 r. sygn. akt. II OSK 1633/12 oddalający skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 28 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Go 941/11 w sprawie ze skargi na inną decyzję PWIS w przedmiocie umorzenia postępowania, z którego wynika, że wystarczającym dowodem w sprawie może być również opinia WOMP o braku podstaw do wdrożenia po raz kolejny procedury związanej z rozpoznanej choroby zawodowej, skoro kolejne skierowanie (zgłoszenie) dotyczy tej samej choroby u skarżącej a załączone dokumenty do skierowania (zgłoszenia) nie wnoszą żadnych nowych okoliczności faktycznych.
W tym stanie rzeczy PWIS po rozpatrzeniu odwołania J.Z. nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji PPIS z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] uznając, iż zachodziły na podstawie art. 105 k.p.a. przesłanki do umorzenia w całości postępowania w sprawie choroby zawodowej z poz. 20.1.
Na powyższą decyzję PWIS J.Z. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., domagając się jej uchylenia jako sprzecznej z prawem, a następnie jej zmianę przez stwierdzenie występowania u skarżącej choroby zawodowej w postaci m.in. zespołu cieśni nadgarstka oraz orzeczenie o kosztach postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżąca powieliła argumentację podniesioną w toku postępowania administracyjnego podkreślając, iż decyzja o umorzeniu postępowania w I instancji jest absolutnie niewłaściwa, niekonsekwentna i podjęta z rażącym naruszeniem prawa, gdyż nie była poprzedzona właściwym, obiektywnym rozpoznaniem istoty sprawy.
W odpowiedzi na skargę PWIS wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd rozpoznał przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). W myśl cytowanego art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie przedmiotowej sprawy w trybie uproszczonym złożył organ oraz uczestnik postępowania, natomiast strona skarżąca terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o tym fakcie nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.
Przedmiotem kontroli pod względem legalności w niniejszej sprawie była decyzja PWIS z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję PPIS z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie podejrzenia choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka – wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych określonej w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1367).
Podstawą umorzenia postępowania przez PPIS było ustalenie, że niniejsza sprawa została już wcześniej, w innym postępowaniu administracyjnym rozstrzygnięta decyzją ostateczną, funkcjonującą w obrocie prawnym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, a mianowicie decyzją PWIS z dnia z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję PPIS nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. o braku podstaw do stwierdzenia wskazanej wyżej choroby zawodowej, wymienionej pod poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych, co do której wyrokiem z dnia 20 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Go 584/19 WSA w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę. Powyższe spowodowało, iż PPIS uznał za niedopuszczalne przeprowadzenie kolejnego postępowania w tej samej materii i wydanie decyzji merytorycznej, co z kolei uzasadniało wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Zadaniem Sądu było dokonanie oceny, czy rozstrzygnięcie PWIS utrzymujące – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – decyzję PPIS umarzającą postępowanie w sprawie, jest zgodne z prawem, a zatem czy pomiędzy postępowaniem administracyjnym w niniejszej sprawie a postępowaniem administracyjnym wcześniej zakończonym decyzją PWIS z dnia [...] czerwca 2019 r. zachodzi tożsamość pozwalająca uznać, iż sprawa została wcześniej merytorycznie rozstrzygnięta i zakończona ostateczną decyzją organu z dnia [...] czerwca 2019 r. (jednocześnie prawomocną z uwagi na wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. wydany w sprawie II SA/Go 584/19) i czy wobec powyższego postępowanie wszczęte wnioskiem J.Z. z dnia [...] stycznia 2020 r. uznać można było za bezprzedmiotowe.
Przedmiot postępowania administracyjnego istnieje, jeśli między innymi nie zostało w sprawie podjęte ostateczne rozstrzygnięcie. Sprawa administracyjna musi mieć charakter "otwarty" w tym znaczeniu, że nie może być rozstrzygnięta orzeczeniem ostatecznym (res iudicata). Dopóki orzeczenie rozstrzygające w sposób ostateczny daną sprawę funkcjonuje w obrocie prawnym, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii jest w oczywisty sposób bezprzedmiotowe. Dopiero bowiem eliminacja z obrotu prawnego w trybie prawem przewidzianym takiego rozstrzygnięcia otworzyłaby możliwość ponownego rozstrzygnięcia tej samej sprawy (por. wyrok NSA z 19 czerwca 2000 r. I SA/Ka 2247/98).
Zgodnie natomiast z art. 16 § 1 k.p.a. ostateczne są decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji. Art. 16 § 1 k.p.a. ustanawia ochronę decyzji ostatecznych przyznając im cechę trwałości, przy równoczesnym wyznaczeniu granic tej trwałości. Sprawa ta zatem nie może być ponownie przedmiotem postępowania administracyjnego (por. B. Adamiak, K.p.a. Komentarz. Wydawnictwo C.H. Beck 2005 , s. 101). Z kolei stosownie do art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Decyzja ostateczna ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Sprawa musi dotyczyć więc tych samych podmiotów oraz tego samego przedmiotu, tj. podstawy prawnej, podstawy faktycznej i treści żądania strony. Zmiana stanu prawnego nie wpływa przy tym na zmianę przedmiotu, jeżeli regulacja prawna została w pełni przejęta przez nowy akt. Stan faktyczny powinien być natomiast brany pod uwagę, jeżeli chodzi o tożsamość sprawy, tylko w odniesieniu do faktów prawotwórczych (por. J. Borkowski, K.p.a. Komentarz, C.H. Beck 2004, s. 732, wyrok NSA z 10 czerwca 1994 r., II SA 1192/93, ONSA 1995, nr 2, poz. 83, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 26 października 2016 r. II SA/Go 642/16).
Co do zasady przyjąć należy, że stwierdzenie w toku postępowania administracyjnego, iż sprawa administracyjna została już poprzednio rozstrzygnięta inną decyzją administracyjną, powoduje konieczność umorzenia tego postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Stosownie do treści tego przepisu organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części. Niedopuszczalne bowiem jest ponowne rozstrzyganie sprawy już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, gdyż prowadziłoby to do naruszenia obowiązującej również w postępowaniu administracyjnym zasady res iudicata oraz do wydania decyzji nieważnej z mocy art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, iż stanowisko PWIS zawarte w zaskarżonej decyzji jest zgodne z prawem. Analiza akt sprawy wskazuje, iż w istocie pomiędzy postępowaniem zakończonym decyzją PWIS z [...] czerwca 2019 r., a postępowaniem zainicjowanym przez skarżącą w styczniu 2020 r. zachodzi tożsamość. Po pierwsze, zarówno w postępowaniu administracyjnym podlegającym kontroli w niniejszej sprawie, jak i w postępowaniu zakończonym decyzją PWIS z [...] czerwca 2019 r., stroną domagającą się stwierdzenia choroby zawodowej była skarżąca. Również ten sam był organ administracji publicznej właściwy do rozpoznania w obu sprawach. Jeżeli chodzi o podstawę prawną żądania skarżącej wskazać należy, że zarówno w dacie złożenia pierwszego wniosku o stwierdzenie u skarżącej choroby zawodowej – zespół cieśni w obrębie nadgarstka (poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych), jak i wniosku z dnia [...] stycznia 2020 r. dotyczącego stwierdzenia choroby zawodowej, obowiązywało to samo rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych, wydane na podstawie art. 237 § 1 k.p. Świadczy to o tożsamości stanu prawnego istotnego dla rozstrzygnięcia w obu porównywanych sprawach.
Sąd uznał, iż także w zakresie stanu faktycznego w obu analizowanych sprawach zachodzi zbieżność. Skarżąca wskazała bowiem ten sam okres pracy: 1962-2009. Bezsporna w niniejszej sprawie pozostaje okoliczność, że skarżąca od [...] stycznia 2009 r. nie pracuje, nie ulega zatem żadnej wątpliwości, że oba wnioski dotyczą tego samego okresu zatrudnienia. Skarżąca wskazała też na tego samego pracodawcę, z pracą u którego wiąże wystąpienie choroby zawodowej: [...] i stanowisko pracy: [...]. Ponadto skarżąca wskazała w obu sprawach na tę samą jednostkę chorobową – zespół cieśni w obrębie nadgarstka (pkt 20.1 wykazu chorób określonych w rozporządzeniu), przy jednoczesnym braku wskazania nowych okoliczności, w zakresie postępowania wszczętego z inicjatywy skarżącej, a zakończonego w 2019 r. Za taką okoliczność nie mogła uchodzić dokumentacja załączona do wniosku, z której wynika, iż u skarżącej rozpoznano m.in. "zmęczeniowe złamanie kości palca III ręki prawej". Podkreślić bowiem należy, iż przyczyną wydania decyzji PPIS i PWIS z 2019 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych była m.in. okoliczność, iż w środowisku pracy skarżącej brak było czynników powodujących powstanie tego rodzaju schorzeń, a mianowicie strona nie była narażona na wykonywanie długotrwałych monotypowych czynności, wielokrotnie powtarzalnych, mogących powodować przeciążenie kończyn górnych i w konsekwencji powstanie chorób układu ruchu i układu nerwowego. Stąd też wobec tego, iż nowe okoliczności, na które powoływała się skarżąca, nie odnosiły się do czynników występujących w miejscu pracy, organy zasadnie zaniechały dalszego prowadzenia postępowania, zwłaszcza przeprowadzania ponownych badań i poprzestały na piśmie wyjaśniającym Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy – Poradni Chorób Zawodowych z dnia [...] lipca 2020 r. oraz piśmie z dnia [...] października 2020 r. wskazującymi, iż "informacje zawarte w dokumentacji medycznej przekazanej przez J.Z. nie wnoszą nowych okoliczności i tym samym nie mają wpływu na zmianę wydanych wcześniej orzeczeń lekarskich". Nie sposób w związku z tym formułować w tym zakresie wobec organów zarzutu naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe, bez wątpienia można zatem stwierdzić całkowitą tożsamość podmiotową i przedmiotową spraw co potwierdza prawidłowość i zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Dlatego też należało zaakceptować ustalenie organu odwoławczego, że niniejsza sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta, co powodowało konieczność umorzenia przez organ I instancji postępowania w niniejszej sprawie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
W konsekwencji Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI