II SA/GO 521/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzów Wlkp.2007-01-10
NSAAdministracyjneŚredniawsa
hodowla gołębiuciążliwośćprawo administracyjnepostępowanie administracyjneutrzymanie czystości i porządkuprawo miejscoweuchwała rady gminywsasamorządowe kolegium odwoławcze

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając naruszenie przepisów postępowania przy przekazywaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Sprawa dotyczyła skargi W. i A.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy umarzającą postępowanie w sprawie przeniesienia hodowli gołębi. Skarżący domagali się wyeliminowania uciążliwości związanych z hodowlą gołębi na sąsiedniej działce. Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta, uznając, że postępowanie nie było bezprzedmiotowe i powinno zostać rozpatrzone merytorycznie. WSA uznał jednak, że Kolegium naruszyło przepisy postępowania, stosując art. 138 § 2 kpa bez uzasadnionych podstaw i nie orzekając co do istoty sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. rozpoznał skargę W. i A.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję Wójta Gminy umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie przeniesienia hodowli gołębi. Wniosek o przeniesienie hodowli złożono z powodu uciążliwości dla otoczenia, środowiska i zdrowia ludzi. Wójt Gminy umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ obowiązujące przepisy i regulamin gminy nie przewidywały możliwości nakazania likwidacji lub przeniesienia hodowli. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 138 § 2 kpa, uchyliło decyzję Wójta i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując, że organ I instancji powinien wydać decyzję merytoryczną w oparciu o przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. WSA uznał jednak, że decyzja Kolegium była wadliwa, ponieważ organ odwoławczy nie wykazał potrzeby uzupełnienia postępowania dowodowego ani wątpliwości co do stanu faktycznego, a tym samym powinien był orzec co do istoty sprawy zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Sąd stwierdził naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, i uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może zastosować art. 138 § 2 kpa w sytuacji, gdy nie ma potrzeby uzupełniania postępowania dowodowego ani wątpliwości co do stanu faktycznego. W takim przypadku powinien orzec co do istoty sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania, stosując art. 138 § 2 kpa bez spełnienia przesłanek wskazanych w tym przepisie. Organ odwoławczy nie wykazał potrzeby przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, ani nie miał wątpliwości co do stanu faktycznego. W konsekwencji, organ odwoławczy powinien był rozpoznać sprawę merytorycznie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

u.u.c.p.g. art. 5 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.u.c.p.g. art. 5 § ust. 7

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Pomocnicze

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.u.c.p.g. art. 4 § ust. 2 pkt 7

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, stosując art. 138 § 2 kpa bez uzasadnienia i nie orzekając co do istoty sprawy.

Godne uwagi sformułowania

organ odwoławczy miał obowiązek zastosować instytucję reformacji i orzec co do istoty sprawy nie można było stwierdzić, że postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe rzeczywistą treścią wniosku i celem skarżących jest wyeliminowanie, czy też ograniczenie uciążliwości hodowli gołębi

Skład orzekający

Maria Bohdanowicz

przewodniczący

Michał Ruszyński

sprawozdawca

Joanna Brzezińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja stosowania art. 138 § 2 kpa przez organy odwoławcze w sprawach administracyjnych, zwłaszcza gdy brak jest podstaw do przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu administracyjnym, gdzie organ odwoławczy błędnie zastosował przepis o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje typowy problem proceduralny w postępowaniu administracyjnym, gdzie organ odwoławczy unika merytorycznego rozstrzygnięcia. Jest to ciekawe dla prawników procesualistów.

Kiedy sąd administracyjny uchyla decyzję organu odwoławczego za błąd proceduralny?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Go 521/06 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2007-01-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2006-09-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Joanna Brzezińska
Maria Bohdanowicz /przewodniczący/
Michał Ruszyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Sygn. powiązane
I OSK 543/07 - Postanowienie NSA z 2010-03-10
I OSK 424/10 - Wyrok NSA z 2010-07-08
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Bohdanowicz, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Brzezińska, Asesor WSA Michał Ruszyński (spr.), Protokolant, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 stycznia 2007 przy udziale sprawy ze skargi W.D. na Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie Umorzenie postępowania administracyjnego Uchylono zaskarżoną decyzję
Uzasadnienie
Wnioskiem z [...] maja 2005r. W.D. zwróciła się do Wójta Gminy o przeniesienie działalności prowadzonej na działce nr [...] przez D.Ł., polegającej na hodowli gołębi w inne miejsce, albowiem w jej ocenie działalność ta powoduje uciążliwości dla otoczenia, zagraża środowisku oraz zdrowiu ludzi.
Decyzją z [...] maja 2006r. Nr [...] Wójt Gminy umorzył na podstawie art. 105 § 1 kpa postępowanie w sprawie żądania natychmiastowego przeniesienia w inne miejsce hodowli gołębi prowadzonej przez D.Ł..
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że [...] czerwca 2005r. pracownik Urzędu Gminy dokonał kontroli działki Nr [...] stanowiącej własność D.Ł.. W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że na działce tej znajduje się gołębnik o powierzchni ok. 18m2 i wysokości ok. 3,5 m oraz barakowóz użytkowany jako gołębnik. Ustalono, że tymczasowy obiekt budowlany (barakowóz) zlokalizowany jest w odległości 4m od granicy działki W.D.. Organ wskazał ponadto, że [...] lipca 2005r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny przeprowadził wizję lokalną na działce D.Ł.. Podczas kontroli nie stwierdzono śladów bytowania gołębi na parapetach i tarasie domu W.D. oraz uciążliwości zapachowych. Kolejną kontrolę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny przeprowadził w obecności pracownika Urzędu Gminy w dniu [...] sierpnia 2005r. Z kontroli Inspektor Sanitarny sporządził sprawozdanie i przekazał sprawę Wójtowi Gminy celem rozwiązania problemu zgodnie z obowiązującym regulaminem utrzymania czystości i porządku na terenie gminy.
Organ I instancji wskazał, że ustawa z 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz Regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy uchwalony w dniu [...] kwietnia 2005r. uchwałą Rady Gminy nr [...] nie dają możliwości nakazania likwidacji ani przeniesienia hodowli gołębi. Organ wskazał także, że obowiązujący Regulamin nie określa szczegółowo wymagań utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej, w tym także zakazu ich utrzymywania na określonych obszarach lub w poszczególnych nieruchomościach o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wobec powyższego w ocenie organu I instancji zachodzi bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznaczającego brak elementów stosunku materialnoprawnego skutkującego tym, że nie można sprawy załatwić przez rozstrzygnięcie co do jej istoty.
Z rozstrzygnięciem organu I instancji nie zgodzili się W. i A.D. i złożyli od niego odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Organ odwoławczy działając na podstawie art. 138 § 2 kpa, decyzją z [...] lipca 2006r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek W.D.. We wniosku tym W.D. wnosiła o natychmiastowe spowodowanie przeniesienia hodowli gołębi w inne miejsce. Strona nigdy nie zmodyfikowała wniosku, nadal konsekwentnie domaga się załatwienia sprawy. Dlatego też organ odwoławczy uznał, że nie można było stwierdzić, że postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe. W ocenie Kolegium organ I instancji powinien wydać decyzję merytoryczną. Podstawę prawną takiej decyzji powinien stanowić art. 5 ust. 7 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz odpowiedni § regulaminu stanowiącego prawo miejscowe tj. uchwały Rady Gminy Nr [...] z [...].04.2005r. w sprawie szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku w gminie. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 7 ustawy w przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków o których mowa w art. 5 ust. 1-4 wójt wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku. Stosownie natomiast do art. 5 ust. 1 pkt 5 właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez realizację obowiązków określonych w regulaminie. Na mocy regulaminu mogą być nałożone na osoby utrzymujące zwierzęta gospodarskie na terenach skoncentrowanego budownictwa jednorodzinnego obowiązki, które prowadzić będą do ograniczenia uciążliwości dla otoczenia i sąsiednich nieruchomości i w tym kontekście należy rozpatrywać złożony przez skarżących wniosek. Oczywistym jednak jest, że ani ustawa ani regulamin nie znają instytucji "przeniesienia w inne miejsce hodowli gołębi". Nie ma jednak wątpliwości, że rzeczywistą treścią wniosku i celem skarżących jest wyeliminowanie, czy też ograniczenie uciążliwości hodowli gołębi.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lipca 2006r. stała się przedmiotem skargi W. i A.D. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. W skardze skarżący opisali utrudnienia jakie powoduje hodowla gołębi na sąsiedniej działce. Skarżący wskazali, że postępowanie w niniejszej sprawie toczy się ponad 15 miesięcy. Wyjaśnili, że mają zastrzeżenia co do rzetelności dowodów zgromadzonych w tej sprawie przez organy obu instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Decyzja kasacyjna powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia może być podjęta tylko w sytuacjach określonych w art. 138 § 2 kpa. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchylając w trybie art. 138 § 2 kpa decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia nie wskazało, że ma wątpliwości co do stanu faktycznego i nie stwierdziło potrzeby dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów (art. 136 kpa). W takiej sytuacji organ odwoławczy miał obowiązek zastosować instytucję reformacji i orzec co do istoty sprawy (art. 138 § 1 pkt 2 kpa). Uzasadniając zaskarżoną decyzję organ odwoławczy nie wskazał w ogóle, że występują przesłanki przewidziane w cytowanym przepisie.
Przepis art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy z 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2005r. Nr 236, poz. 2008) stanowi, że właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości przez realizację obowiązków określonych w regulaminie (w niniejszej sprawie w uchwale Rady Gminy z [...] kwietnia 2005r. Nr [...] w sprawie szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku w gminie). W przypadku zaś stwierdzenia niewykonania obowiązków określonych w regulaminie wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku (art. 5 ust. 7 cyt. ustawy). Oznacza to, że w niniejszej sprawie organ odwoławczy, który ponownie rozpoznaje sprawę w jej całokształcie, powinien ocenić (w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji), czy D.Ł. realizuje obowiązki wynikające z regulaminu i w zależności od ustaleń wydać decyzję rozstrzygającą co do istoty sprawy. Organ odwoławczy tego nie uczynił. Sąd uznał zatem, że organ naruszył przepisy postępowania a naruszenie to mogło mięć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z przytoczonych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
J. Brzezińska M. Bohdanowicz M. Ruszyński
II SA/Go 521/06 15.01.2007r.
ZARZĄDZENIE
1. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć (z pouczeniem o skardze kasacyjnej):
- skarżącym – W.D., A.D.,
- Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu,
- uczestnikom postępowania – D.Ł., J.K., J.B., M.W. – B..
2. Za 30 dni.
As. WSA Michał Ruszyński

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI