III SA/Gl 85/24

III SA/Gl 85/24 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-05-24
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-02-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Gołuch /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2328
art. 18 pkt 1
Ustawa z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy  Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Beata Machcińska, Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Protokolant Ewelina Cyroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2024 r. sprawy ze skargi S. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 4 grudnia 2023 r. nr SKO.K.41.3/2341/2023/24591/AW w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w formie egzaminu państwowego oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 4 grudnia 2023 r. nr SK0.K.41,3/2341/2023/24591/AW Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: SKO, Kolegium, organ II instancji) utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] (dalej: organ I instancji) Nr [...] z dnia 9 października 2023 r. o skierowaniu S. I. (dalej: skarżący, strona) na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi kategorii B,BE.
Rozstrzygnięcie to zapadło w następującym stanie faktycznym.
Komendant Wojewódzki Policji w K. wnioskiem o nr [...] z 4 września 2023 r. wystąpił do Starosty [...] o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w zakresie prawa jazdy kategorii B, BE, z powodu przekroczenia liczby 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec skarżącego.
W związku z otrzymanym wnioskiem organ I instancji w dniu 12 września 2023 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w ww. sprawie.
W konsekwencji decyzją z dnia 9 października 2023 r. organ I instancji powołując się na art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2021 r., poz. 2328 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a.
orzekł o skierowania skarżącego na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w zakresie prawa jazdy kategorii B i BE. Podstawą przedmiotowego rozstrzygnięcia było przekroczenie przez skarżącego limitu punktów karnych (tj. liczby 24).
Z przedmiotową decyzją nie zgodził się skarżący i wniósł odwołanie od ww. decyzji organu I instancji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach za pośrednictwem Starosty [...] zarzucając:
1. obrazę przepisów postępowania poprzez bezzasadne przyjęcie, że odwołujący się jest zobowiązany do poddania się egzaminowi kontrolnemu sprawdzającemu kwalifikację kierowcy w zakresie kategorii B i BE do dnia 9 stycznia 2024 r., podczas gdy po dniu 24 listopada 2023 r. wobec odwołującego się zostaną usunięte punkty karne w związku z upływem roku od dnia ich naliczenia, wobec czego odpadnie podstawa faktyczna jak i prawna dalszego obowiązku wykonania egzaminu kontrolnego.
Skarżący wniósł o:
- uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Starosty [...] w przedmiocie skierowania odwołującego się na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w zakresie prawa jazdy kategorii B i BE,
Skarżący w uzasadnieniu odwołania wskazał, iż podstawą wydania przedmiotowej decyzji o skierowaniu odwołującego się na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w okresie prawa jazdy kategorii B i BE jest przekroczenie przez odwołującego się dopuszczalnego limitu punktów karnych. Podkreślił, iż zgodnie z art. 98 ustawy o kierujących pojazdami, informacje o otrzymanej liczbie punktów zgromadzonych w centralnej ewidencji kierowców usuwane są z upływem jednego roku. Zdaniem skarżącego przyjmując, że pierwsze wykroczenie drogowe, za które otrzymał punktu karne zostało popełnione w dniu 24 listopada 2022 r. a więc po tej dacie nałożony obowiązek w postaci skierowania na egzamin kontrolny odpadnie, jako pozbawiony nie tylko podstawy prawnej ale również i faktycznej, gdyż odwołujący się będzie miał mniej aniżeli 24 punkty karne.
W dniu 4 grudnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art, 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775) oraz art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 570), po rozpatrzeniu odwołania skarżącego reprezentowanego przez pełnomocnika od decyzji Starosty [...] Nr [...] z dnia 9 października 2023 r. o skierowaniu strony na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi kategorii B,BE wydało zaskarżoną decyzję w przedmiocie utrzymania w mocy ww. decyzji organu I instancji.
SKO w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazało, że zgodnie z art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021, poz. 2328) Starosta wydaje decyzję o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji.
Organ II instancji podkreślił, że wniosek organu policji jest dokumentem urzędowym, a zatem - w myśl art. 76 § 1 k.p.a. - stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo poświadczone. Na moc dowodową tego dokumentu zwracano wielokrotnie uwagę w orzecznictwie sądowo administracyjnym, zgodnie z którym ani starosta (prezydent miasta na prawach powiatu), ani samorządowe kolegium odwoławcze, prowadząc postępowanie w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi, nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania i badania, czy organy kontroli ruchu drogowego dokonały właściwej kwalifikacji zachowań kierowcy, ani też, czy stwierdzonym naruszeniom przepisów ruchu drogowego przypisano właściwą liczbę punktów. To ostatnie uprawnienie przysługuje bowiem Komendantowi Wojewódzkiemu Policji, którego działanie może być poddane jedynie kontroli sądu administracyjnego w drodze wniesienia skargi na czynności tego organu. Strona zainteresowana wykreśleniem punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego może zwrócić się o podjęcie określonego aktu lub czynności, a w razie milczenia organu skorzystać ze skargi w oparciu o przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym. Kwestia ta nie może natomiast być rozpatrywana ani w postępowaniu administracyjnym, w którym ilość punktów uwidocznionych w prowadzonej przez Policję ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, jest przesłanką rozstrzygnięcia, ani też w postępowaniu sądowym prowadzonym ze skargi na decyzje wydane w takich sprawach (por. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2017r., I OSK 730/15, LEX nr 2240881).
Reasumując SKO podkreśliło że, Starostę (Prezydenta miasta na prawach powiatu) oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze wiąże wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w zakresie stwierdzonych w nim faktów.
SKO wskazało, że Komendant Wojewódzki Policji w K. zwrócił się o poddanie strony kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień. Podstawę wydania wniosku stanowiło uzyskanie przez stronę liczby 27 punktów za wielokrotne naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od dnia 24 listopada 2022 r. do dnia 3 września 2023 r. Wykroczenia oraz przypisane punkty zostały szczegółowo opisane przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. we wspomnianym wyżej wniosku, w szczególności wskazano w nim datę i miejsce popełnienia wykroczeń, rodzaj pojazdu, którym je popełniono oraz przydzieloną ich liczbę.
SKO wskazało, że w rozpatrywanej sprawie zaistniała przesłanka skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji skarżącego, z powodu przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Jednocześnie Kolegium podniosło, że z uwagi na treść obowiązujących przepisów prawa nie mogło w żaden sposób uwzględnić okoliczności podniesionych przez pełnomocnika strony w odwołaniu i odstąpić w rozpatrywanej sprawie od wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
SKO podkreśliło, że według przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego (Dz. U. 2022 poz. 1951), które weszło w życie 17 września 2022 r., punkty uzyskane przez kierowców po tej dacie (do 17 września 2023 r.) są kasowane po upływie 2 lat od daty ich popełnienia, zatem w przypadku strony punkty otrzymane w dniu 24 listopada 2022 r. przepadają 24 listopada 2024 r. Tym samym, w przypadku otrzymania wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji o sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, Starosta (Prezydent miasta na prawach powiatu) zobligowany jest wydać decyzję o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Nadto Kolegium zaznaczyło, że w razie doprowadzenia przez skarżącego do odmiennych ustaleń w kwestii posiadanych punktów karnych przed organem Policji, będzie on mógł żądać wznowienia postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł 15 stycznia 2024 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji wraz z decyzją organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji skarżący na zasadzie art. 57 § 1 pkt 3 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c) p.p.s.a. zarzucił:
1. Obrazę przepisów prawa materialnego, a to art. 18 pkt. 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym uznaniu, iż w niniejszej sprawie zachodzi obowiązek poddania się przez skarżącego egzaminowi kontrolnemu sprawdzającemu kwalifikację kierowcy w zakresie kategorii B, BE, podczas gdy na dzień wydania decyzji przez organ drugiej instancji, wobec skarżącego liczba punktów karnych została zmniejszona z uwagi na upływ roku od dnia, w którym zostały nałożone pierwsze punkty karne w dniu 24 listopada 2022 r. wobec czego postępowanie w zakresie nałożenia obowiązku poddania się egzaminowi kontrolnemu stało się bezprzedmiotowe.
2. obrazę przepisów postępowania poprzez bezzasadne przyjęcie, że odwołujący się jest zobowiązany do poddania się egzaminowi kontrolnemu sprawdzającemu kwalifikację kierowcy w zakresie kategorii B i BE do dnia 9 stycznia 2024 r., podczas gdy w dniu 24 listopada 2023 r. wobec odwołującego się zostały usunięte punkty karne w związku z upływem roku od dnia ich naliczenia, wobec czego odpadnie podstawa faktyczna jak i prawna dalszego obowiązku wykonania egzaminu kontrolnego.
3. Obrazę przepisów postępowania poprzez pominięcie ustalenia stanu faktycznego przez organ II instancji, podczas gdy w dacie wydania orzeczenia przez organ II instancji punkty karne winny zostać usunięte z upływem jednego roku od dnia ich naliczenia, co skutkowało wydaniem błędnej decyzji przez organ drugiej instancji,
4. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a zwłaszcza pominięciu, że z upływem roku od dnia uprawomocnienia się rozstrzygnięcia punkty karne winny zostać usunięte z centralnej ewidencji kierowców, co skutkowało błędem w ustalonym stanie faktycznym.
Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący wniósł o:
1. uchylenie decyzji Organu II instancji w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 p.p.s.a.,
2. uchylenie decyzji Organu I instancji w oparciu o art. 135 § 1 p.p.s.a.,
3. skierowanie sprawy na rozprawę,
4. umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a.
W uzasadnieniu skargi strona wskazała m.in., że podstawą wydania decyzji przez organ pierwszej instancji o skierowaniu skarżącego na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w zakresie prawa jazdy kategorii B i BE jest przekroczenie przez odwołującego się dopuszczalnego limitu punktów karnych. Skarżący na dzień wydania decyzji przez organ pierwszej instancji miał na swoim koncie 27 punktów karnych. Pierwsze punkty karne otrzymał w dniu 24 listopada 2022 r., a ostatnie w dniu 3 września 2023 r. W związku z przekroczeniem dopuszczalnego limitu punktów karnych, organ pierwszej instancji wszczął stosowne postępowanie.
Skarżący wskazał, iż zgodnie z art. 98 ustawy o kierujących pojazdami, informacje o otrzymanej liczbie punktów zgromadzonych w centralnej ewidencji kierowców usuwane są z upływem jednego roku od uprawomocnienia się rozstrzygnięcia. Przyjmując, że pierwsze wykroczenie drogowe, za które skarżący otrzymał punkty karne zostało popełnione w dniu 24 listopada 2022 r. to posiłkując się obecnie obowiązującymi przepisami należy przyjąć, iż ich usunięcie w centralnej ewidencji kierowcy nastąpi w dniu 24 listopada 2023 r. a nie jak wskazała organ II instancji w dniu 24 listopada 2024 r. Jednocześnie wskazał, iż po dacie 24 listopada 2023 r. nałożony na skarżącego obowiązek w postaci skierowania na egzamin kontrolny odpadnie, jako pozbawiony nie tylko podstawy prawnej ale również i faktycznej, gdyż odwołujący się będzie miał mniej aniżeli 24 punkty karne na swoim koncie.
Skarżący wskazał, iż akt prawny wprowadzający okres dwóch lat jako okres niezbędny do zatarcia uzyskanych punktów karnych jest uchylony, winna być stosowana ustawa nowa, przewidująca jeden rok niezbędny do usunięcia danych z centralnej ewidencji kierowców. W przeciwnym razie akt uchylony, który nie powinien wywierać żadnych skutków prawnych, niestety ale nadal byłby stosowany. W ocenie skarżącego winna być stosowań wyłącznie nowa ustawa, przewidująca korzystniejsze rozstrzygnięcie.
Skarżący podkreślił, iż organ drugiej instancji wskazał, że punkty karne otrzymane po dacie 17 września 2022 r. kasowane są dopiero po upływie 2 lat, podczas gdy od 17 września 2023 r punkty karne są anulowane z konta kierowcy po upływie jednego roku.
Skarżący argumentował, że ustawodawca nie wskazał jak wygląda sytuacja prawna kierowców, którzy uzyskali punkty karne po dniu 17 września 2022 r, a przed 17 września 2023 r. Natomiast w ocenie strony skarżącej z uwagi na fakt, iż akt prawny wprowadzający okres dwóch lat jako okres niezbędny do zatarcia uzyskanych punktów karnych jest uchylony, to winna być stosowana ustawa nowa, przewidująca jeden rok niezbędny do usunięcia danych z centralnej ewidencji kierowców. W przeciwnym razie akt uchylony, który nie powinien wywierać żadnych skutków prawnych, niestety ale nadal byłby stosowany. W ocenie skarżącego winna być stosowań wyłącznie nowa ustawa, przewidująca korzystniejsze rozstrzygnięcie.
Posiłkując się wyżej przedstawioną argumentacją wskazał, iż w przedmiotowym postępowaniu występuje bezprzedmiotowość przedmiotowa prowadzonego postępowania administracyjnego, która wiąże się z istnieniem przesłanek dopuszczalności drogi administracyjnej o charakterze przedmiotowym. Do tych przesłanek należy zaliczyć: obowiązek rozstrzygnięcia danej sprawy w formie decyzji administracyjnej oraz istnienie indywidualnej i konkretnej sprawy o charakterze administracyjnym. W wypadku braku którejkolwiek z przesłanek organ zobowiązany jest umorzyć postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości przedmiotowej.
W ocenie skarżącego gdy brakuje przedmiotu postępowania, można mówić o braku przesłanki przedmiotowej do merytorycznego rozstrzygnięcia. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu.
Nadto skarżący wskazał, iż bezprzedmiotowość postępowania może być także wynikiem zmiany stanu faktycznego sprawy. Postępowanie musi być uznane za bezprzedmiotowe wskutek ustania stanu faktycznego podlegającego uregulowaniu przez organ administracji w drodze decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja, wbrew twierdzeniom strony, nie została podjęta z naruszeniem przepisów prawa, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja SKO utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] Nr [...] z dnia 9 października 2023 r. o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi kategorii B,BE w związku z przekroczeniem przez stronę liczby 24 punktów karnych otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego na podstawie art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem skarżącego organ błędnie zastosował powyższy przepis iż w niniejszej sprawie zachodzi obowiązek poddania się przez skarżącego egzaminowi kontrolnemu sprawdzającemu kwalifikację kierowcy w zakresie kategorii B, BE, podczas gdy na dzień wydania decyzji przez organ drugiej instancji, wobec skarżącego liczba punktów karnych została zmniejszona z uwagi na upływ roku od dnia, w którym zostały nałożone pierwsze punkty karne w dniu 24 listopada 2022 r. wobec czego postępowanie w zakresie nałożenia obowiązku poddania się egzaminowi kontrolnemu stało się bezprzedmiotowe.
Rozstrzygnięcie w tej materii organy administracji oparły na normie prawa materialnego wyrażone w art. 18 pkt 1 ustawy zmieniającej.
Przedmiotem sporu jest kwestia skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w ramach posiadanych uprawnień – prawo jazdy kategorii B, BE,.
Przystępując do oceny zasadności złożonej skargi i podniesionych w niej zarzutów w punkcie wyjścia należy zauważyć, że ustawa z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 2328 - dalej jako "ustawa zmieniająca") w art. 18 stanowi, że do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 14, starosta wydaje decyzję:
1) o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji;
2) o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie:
a) przekroczenia, w okresie roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy albo tymczasowego elektronicznego prawa jazdy, liczby 20 punktów,
b) stwierdzenia, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć, że kierujący pojazdem silnikowym w okresie 2 lat od dnia wydania mu po raz pierwszy prawa jazdy albo tymczasowego elektronicznego prawa jazdy popełnił:
– przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji lub
– trzy wykroczenia określone w art. 86 § 1, 1a lub 2, art. 86b § 1, art. 87 § 1, art. 92a § 2, art. 92b, art. 97a lub art. 98 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2021 r. poz. 2008, 2052, 2269 i 2328)
– przy czym decyzja o cofnięciu uprawnienia jest wydawana na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji;
3) o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w pkt 1.
Wymaga wskazania, że przepis art. 18 ustawy zmieniającej wszedł w życie w dniu 17 września 2022 r. (vide art. 23 pkt 3 ustawy zmieniającej).
Skoro postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało wszczęte z urzędu pismem z 12 września 2023 r., doręczonym skarżącemu 18 września 2023 r., czyli po wejściu w życie ustawy zmieniającej, to zastosowanie znajdują przepisy w brzmieniu nadanym właśnie ustawą zmieniającą z dnia 2 grudnia 2021 r.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy zmieniającej, do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 14, Policja prowadzi ewidencję kierujących pojazdami silnikowymi, motorowerami oraz tramwajami naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu popełnionemu przez osobę uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym, motorowerem lub tramwajem przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 1 do 15 i wpisuje się ją do tej ewidencji. Stosownie do art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 957), minister właściwy do spraw informatyzacji w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu ogłasza w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw informatyzacji komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie.
Dotąd nie został ogłoszony komunikat, o którym mowa w przywołanych wyżej przepisach, tj. komunikat określający termin wdrożenia wymienionych rozwiązań technicznych. Z powyższego wynika, że organ I instancji właściwy był do wydania w rozpoznawanej sprawie decyzji na podstawie art. 18 pkt 1 ustawy zmieniającej. Skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji nastąpiło na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., w którym Komendant wskazał, że skarżący otrzymał 27 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Z wniosku wynikało, że skarżący wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego to jest 24 listopada 2022 r., 28 lutego 2023 r., 11 sierpnia 2023 r., oraz 3 września 2023 r. W ten sposób przekroczył liczbę 24 punktów karnych, co wynikało z wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
W związku z powyższym organ zobligowany był uwzględnić wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., a następnie, po wszczęciu postępowania, orzec na podstawie powołanego wyżej przepisu art. 18 pkt 1 ustawy zmieniającej, o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Rozstrzygnięcie i argumentacja zawarta w zaskarżonej decyzji w ocenie Sądu jest zatem prawidłowa.
Istotne w niniejszej sprawie było przekroczenie 24 punktów karnych, które nastąpiło po wejściu w życie art. 18 pkt 1 ustawy zmieniającej, który obowiązywał też w dacie wszczęcia postępowania w przedmiocie skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy.
Organy związane były powyższą informacją co do liczby punktów karnych. Prowadząc postępowanie w sprawie dotyczącej kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji kierowcy organy nie miały kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego. Tylko Komendant Wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w ewidencji punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń, a zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności. Kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być jedynie rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność. Natomiast w postępowaniu w sprawie o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy organy związane są liczbą punktów. Dlatego okoliczność, że w chwili odwołania stan posiadanych punktów karnych był inny nie miała większego znaczenia. Organ sprawdza jedynie czy wpisy wskazane we wniosku są wpisami ostatecznymi. Skoro nie zostały usunięte z ewidencji, tak jak w niniejszej sprawie, organ związany był wnioskiem (patrz wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2022 r. sygn. I OSK 2397/19, z dnia 8 października 2019 r. sygn. I OSK 2317/19 oraz WSA w Łodzi z dnia 28 lutego 2017 r. sygn. III SA/Łd 722/16 publ. na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak wynikało z wniosku KWP skarżący przekroczył 24 punkty karne, czym wyczerpał dyspozycję art. 18 pkt 1 ustawy zmieniającej. Prawidłowo zatem, zdaniem Sądu, organ zastosował ten przepis. To oznacza, że podniesione w skardze zarzuty błędnego zastosowania art. 18 pkt 1 nie mogły zostać uwzględnione.
Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi jakoby w sprawie bezzasadnym było przyjęcie, że odwołujący się jest zobowiązany do poddania się egzaminowi kontrolnemu sprawdzającemu kwalifikację kierowcy w zakresie kategorii B i BE do dnia 9 stycznia 2024 r., podczas gdy w dniu 24 listopada 2023 r. wobec odwołującego się zostały usunięte punkty karne w związku z upływem roku od dnia ich naliczenia, wobec czego odpadnie podstawa faktyczna jak i prawna dalszego obowiązku wykonania egzaminu kontrolnego. Sąd podzielił stanowisko organu, iż według przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego (Dz. U. 2022 poz. 1951), które weszło w życie 17 września 2022 r., punkty uzyskane przez kierowców po tej dacie (do 17 września 2023 r.) są kasowane po upływie 2 lat od daty ich popełnienia, zatem w przypadku Strony punkty otrzymane w dniu 24 listopada 2022 r. przepadają 24 listopada 2024 r. W przypadku otrzymania wniosku komendanta wojewódzkiego Policji o sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w związku z przekroczenia 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, starostwa (prezydent miasta na prawach powiatu) zobligowany jest wydać decyzję o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Sąd nie podzielił zarzutu skarżącego, iż organ II instancji dopuścił się obrazy przepisów postępowania poprzez pominięcie ustalenia stanu faktycznego, podczas gdy w dacie wydania orzeczenia przez organ II instancji punkty karne winny zostać usunięte z upływem jednego roku od dnia ich naliczenia, ponieważ jedynym dowodem, który stanowi podstawę dla wydania decyzji w oparciu o art. 18 pkt 1 ustawy zmieniającej jest wyłącznie pismo właściwego Wojewódzkiego Komendanta Policji, w którym zawarta jest informacja o przekroczeniu 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Kwestionowanie ilości przypisanych skarżącemu punktów karnych może nastąpić w odrębnym postępowaniu, a więc innym niż dotyczącym zatrzymania mu prawa jazdy.
Powyższe pozwala na stwierdzenie, że zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 77 § 1 k.p.a. w zw. art. 80 k.p.a,
związane z brakiem wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a zwłaszcza pominięciu, że z upływem roku od dnia uprawomocnienia się rozstrzygnięcia punkty karne winny zostać usunięte z centralnej ewidencji kierowców są nietrafne, zwłaszcza, że skarżący nie podważył domniemania prawdziwości dokumentu urzędowego w postaci pisma Komendanta Wojewódzkiego Policji z 4 września 2023 r.
Dodać należy, że sąd administracyjny nie ma również kompetencji do badania, czy organy kontroli ruchu drogowego dokonały właściwej kwalifikacji zachowań kierowcy (w tym zakresie właściwy jest sąd powszechny), ani też, czy stwierdzonym naruszeniom przepisów ruchu drogowego przypisano właściwą liczbę punktów. To ostatnie uprawnienie przysługuje bowiem Komendantowi Wojewódzkiemu Policji, którego działanie może być poddane jedynie kontroli sądu administracyjnego w drodze wniesienia skargi na czynności tego organu (por.: wyrok WSA w Krakowie z 5 czerwca 2023 r. III SA/Kr 1954/22, Legalis nr 2936214; wyrok NSA z 9 sierpnia 2013 r., I OSK 855/12, Legalis nr 737490).
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co uzasadnia oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.