II SA/GO 488/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na J. B. za niezgłoszenie w ustawowym terminie nabycia pojazdu w drodze dziedziczenia po zmarłym mężu. Skarżąca nabyła pojazd w grudniu 2023 r., jednak zawiadomiła o tym fakcie dopiero w marcu 2024 r., po sporządzeniu aktu poświadczenia dziedziczenia w styczniu 2024 r. Organy administracji nałożyły karę pieniężną, powołując się na przepisy Prawa o ruchu drogowym obowiązujące od 1 stycznia 2024 r., które wyłączyły możliwość stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących odstąpienia od wymierzenia kary lub jej miarkowania. Skarżąca wniosła skargę, argumentując, że nabycie pojazdu nastąpiło przed 1 stycznia 2024 r., a zatem powinny mieć zastosowanie przepisy dotychczasowe, które pozwalały na uwzględnienie okoliczności usprawiedliwiających opóźnienie i ewentualne odstąpienie od kary. Wojewódzki Sąd Administracyjny przychylił się do stanowiska skarżącej. Sąd wskazał, że zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, nabycie spadku następuje z chwilą śmierci spadkodawcy, a nie z datą sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia. W związku z tym, nabycie pojazdu przez skarżącą nastąpiło w grudniu 2023 r. Zastosowanie znalazł przepis przejściowy ustawy nowelizującej, który stanowił, że do spraw nabycia pojazdu przed 1 stycznia 2024 r. stosuje się przepisy Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym. Oznacza to, że do oceny możliwości nałożenia kary pieniężnej i ewentualnego odstąpienia od niej, należało zastosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 189d-189f k.p.a.). Ponieważ organy błędnie zastosowały przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2024 r. i nie rozważyły możliwości odstąpienia od kary, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd zasądził również od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów przejściowych dotyczących kar pieniężnych za niezgłoszenie nabycia pojazdu, a także ustalenie daty nabycia spadku dla celów stosowania przepisów prawa.
Dotyczy spraw, w których nabycie pojazdu nastąpiło przed 1 stycznia 2024 r., a kara pieniężna została nałożona na podstawie przepisów obowiązujących od tej daty.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku nabycia pojazdu w drodze dziedziczenia przed dniem 1 stycznia 2024 r., do spraw związanych z nałożeniem kary pieniężnej za niezgłoszenie tego faktu w terminie, stosuje się przepisy Prawa o ruchu drogowym obowiązujące przed tą datą, w tym przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące odstąpienia od wymierzenia kary?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w przypadku nabycia pojazdu na terytorium RP przed dniem 1 stycznia 2024 r., stosuje się przepisy Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym, co pozwala na zastosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nabycie spadku następuje z chwilą śmierci spadkodawcy, a nie z datą sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia. W związku z tym, skarżąca nabyła pojazd przed 1 stycznia 2024 r. Zastosowanie znalazł przepis przejściowy ustawy nowelizującej, który nakazywał stosowanie przepisów dotychczasowych do spraw nabycia pojazdu przed tą datą. Oznacza to, że do oceny kary pieniężnej miały zastosowanie przepisy k.p.a. pozwalające na odstąpienie od jej nałożenia.
Czy data nabycia spadku, a tym samym pojazdu wchodzącego w skład spadku, jest datą śmierci spadkodawcy, czy datą sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Data nabycia spadku, a tym samym pojazdu wchodzącego w skład spadku, jest datą śmierci spadkodawcy.
Uzasadnienie
Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 924 i 925 k.c.), spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku (lub akt poświadczenia dziedziczenia) ma charakter deklaratoryjny i stwierdza istniejący stan prawny, nie kształtując nowego.
Przepisy (23)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i lit.c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.r.d. art. 73 aa § ust.1 pkt 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140 mb
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
p.r.d. art. 140 n § ust.6
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
k.c. art. 922 § § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 924
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 925
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczania niektórych skutków kradzieży tożsamości art. 14 § pkt 3
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 1 § pkt 1
Pomocnicze
k.p.a. art. 189f
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nabycie pojazdu w drodze dziedziczenia nastąpiło przed 1 stycznia 2024 r., co skutkuje zastosowaniem przepisów Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r., w tym przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego pozwalających na odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej. • Data nabycia spadku jest datą śmierci spadkodawcy, a nie datą sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej ma charakter związany. • Postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku ma charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. • Nabycie spadku następuje z mocy samego prawa z chwilą otwarcia spadku.
Skład orzekający
Krzysztof Rogalski
przewodniczący sprawozdawca
Krzysztof Dziedzic
sędzia
Kamila Karwatowicz
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych dotyczących kar pieniężnych za niezgłoszenie nabycia pojazdu, a także ustalenie daty nabycia spadku dla celów stosowania przepisów prawa."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których nabycie pojazdu nastąpiło przed 1 stycznia 2024 r., a kara pieniężna została nałożona na podstawie przepisów obowiązujących od tej daty.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa interpretacja daty nabycia spadku i przepisów przejściowych, co może decydować o możliwości uniknięcia kary pieniężnej. Jest to praktyczny przykład dla osób dziedziczących pojazdy.
“Dziedziczysz samochód? Uważaj na kary pieniężne – sąd wyjaśnia, kiedy przepisy sprzed 2024 roku ratują przed mandatem.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.