II SA/Go 358/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.Gorzów Wielkopolski2022-09-22
NSAAdministracyjneWysokawsa
dostęp do informacji publicznejtajemnica przedsiębiorcyprywatnośćfunkcja publicznaszpitalumowyzarządzaniedecyzja odmownauchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą udostępnienia umów związanych z zarządzaniem szpitalem, uznając dyrektora za osobę pełniącą funkcję publiczną, co wyłącza ograniczenia wynikające z tajemnicy przedsiębiorcy i prywatności.

Skarżący domagał się udostępnienia umów związanych z zarządzaniem szpitalem, zawartych w okresie, gdy M.J. pełnił funkcję Prezesa Zarządu. Organ odmówił, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy i prywatność osoby fizycznej. Sąd uchylił decyzję, uznając, że dyrektor szpitala jest osobą pełniącą funkcję publiczną, co wyłącza zastosowanie tych ograniczeń. Sąd podkreślił, że informacje o wynagrodzeniu i warunkach zarządzania podmiotem publicznym mają związek z pełnioną funkcją i podlegają ujawnieniu, ewentualnie po anonimizacji.

Sprawa dotyczyła wniosku o udostępnienie skanów umów lub aneksów związanych z zarządzaniem Niepublicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej (NZOZ) [...] Sp. z o.o., zawartych w okresie, gdy M.J. pełnił funkcję Prezesa Zarządu (od marca 2011 r. do marca 2012 r.). Organ odmówił udostępnienia informacji, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy oraz prywatność osoby fizycznej, zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.). Sąd administracyjny, rozpoznając skargę na decyzję odmowną, uchylił ją. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy M.J. był osobą pełniącą funkcję publiczną. Sąd, opierając się na wcześniejszych orzeczeniach NSA i WSA, stwierdził, że dyrektor szpitala, zarządzający podmiotem na podstawie umowy z organem władzy, jest osobą pełniącą funkcję publiczną. W związku z tym, ograniczenia w dostępie do informacji publicznej wynikające z tajemnicy przedsiębiorcy i prywatności osoby fizycznej nie miały zastosowania. Sąd podkreślił, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniom, ale te ograniczenia nie dotyczą osób pełniących funkcje publiczne w zakresie związanym z pełnieniem tych funkcji. Nawet jeśli umowa zawiera dane dotyczące prywatności lub tajemnicy przedsiębiorcy, to w przypadku osób pełniących funkcje publiczne, informacje te mogą podlegać ujawnieniu, ewentualnie po odpowiedniej anonimizacji. Sąd wskazał, że informacje o wynagrodzeniu i warunkach zarządzania podmiotem publicznym mają związek z pełnioną funkcją i służą transparentności życia publicznego. Organ nie wykazał, w jaki sposób ujawnienie tych umów naruszałoby sferę prywatną M.J. w sposób nieuzasadniony lub stanowiłoby tajemnicę przedsiębiorcy, która nie mogłaby zostać ujawniona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Umowy te stanowią informację publiczną, a ograniczenia wynikające z tajemnicy przedsiębiorcy i prywatności osoby fizycznej nie mają zastosowania, gdy osoba ta pełniła funkcję publiczną.

Uzasadnienie

Dyrektor szpitala jest osobą pełniącą funkcję publiczną. W związku z tym, informacje dotyczące warunków zarządzania podmiotem publicznym, w tym wynagrodzenia i organizacji pracy, mają związek z pełnioną funkcją i podlegają ujawnieniu, nawet jeśli zawierają elementy chronione tajemnicą przedsiębiorcy lub prywatnością. Organ nie wykazał, aby ujawnienie tych umów naruszało prywatność w sposób nieuzasadniony lub stanowiło tajemnicę przedsiębiorcy, która nie mogłaby zostać ujawniona.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (18)

Główne

u.d.i.p. art. 5 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, jednak ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji.

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 16 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji.

u.d.i.p. art. 4 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznych (pkt 5 - inne niż organy, o których mowa w pkt 1-3, posiadające osobowość prawną, w których Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego lub uczelnia publiczna posiada większość udziałów albo akcji).

k.p.a. art. 104 § 1

Kodeks Postępowania Administracyjnego

k.p.a. art. 104 § 2

Kodeks Postępowania Administracyjnego

u.z.n.k. art. 11 § 2

Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji

Definicja tajemnicy przedsiębiorstwa.

p.p.s.a. art. 1 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 1 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 47

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym.

Konstytucja RP art. 61 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenie prawa do informacji ze względu na prywatność osoby fizycznej jest wyłączone w zakresie informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji.

Konstytucja RP art. 51 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Autonomia informacyjna jednostki.

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenia praw i wolności mogą być ustanowione tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dyrektor szpitala jest osobą pełniącą funkcję publiczną, co wyłącza ograniczenia wynikające z tajemnicy przedsiębiorcy i prywatności. Organ nie wykazał zasadności odmowy udostępnienia informacji publicznej. Informacje o wynagrodzeniu i warunkach zarządzania podmiotem publicznym mają związek z pełnioną funkcją i podlegają ujawnieniu.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu o tajemnicy przedsiębiorcy i prywatności osoby fizycznej jako podstawie odmowy udostępnienia informacji publicznej.

Godne uwagi sformułowania

Sąd zauważył, że nawet ustalenie, iż dana informacja dotyczy osoby pełniącej funkcję publiczną lub mającej związek z pełnieniem takiej funkcji, nie powoduje, że wszelkie informacje prywatne odnoszące się do takiej osoby będą mogły zostać udostępnione. Prawo do prywatności nie znajdzie usprawiedliwienia dla ograniczenia prawa do informacji publicznej w stosunku do informacji o osobach sprawujących funkcje publiczne. Konflikt między prawem do informacji publicznej a ochroną prawa do prywatności w odniesieniu do osób pełniących funkcje publiczne jest nieuchronny.

Skład orzekający

Grażyna Staniszewska

przewodniczący sprawozdawca

Adam Jutrzenka-Trzebiatowski

sędzia

Jarosław Piątek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że dyrektor szpitala jest osobą pełniącą funkcję publiczną, co wyłącza ograniczenia w dostępie do informacji publicznej wynikające z tajemnicy przedsiębiorcy i prywatności. Podkreślenie obowiązku ujawniania informacji związanych z pełnieniem funkcji publicznych, nawet jeśli dotyczą wynagrodzenia czy warunków zarządzania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podmiotu leczniczego (NZOZ) i osoby zarządzającej nim. Interpretacja pojęcia 'funkcja publiczna' może być różna w zależności od kontekstu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście podmiotów leczniczych i roli osób zarządzających. Pokazuje, jak sądy interpretują granice prywatności i tajemnicy przedsiębiorcy w stosunku do funkcji publicznych.

Czy umowy dyrektora szpitala to tajemnica? Sąd wyjaśnia granice dostępu do informacji publicznej.

Sektor

medycyna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Go 358/22 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2022-09-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
Grażyna Staniszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Jarosław Piątek
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 2794/22 - Wyrok NSA z 2024-07-11
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 5 ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 września 2022 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Prezesa Zarządu Szpitala [...] sp. z o.o. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Prezesa Zarządu Szpitala [...] sp. z o.o. na rzecz skarżącego J.K. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia [...].06.2022 r. Prezes Zarządu Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] Sp. z o.o., na podstawie art. 17 ust. 1 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001r. dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Z 2022 r. poz. 902, dalej jako - u.d.i.p.) oraz art. 104 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks Postępowania Administracyjnego ( Dz. U. z 2021 poz. 735 z pózn. zm., dalej jako - kpa) - po rozpoznaniu wniosku J.K. z dnia [...] stycznia 2020 r., uzupełnionego pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. - odmówił udzielenia wnioskowanej informacji publicznej - w zakresie w jakim nie została ona udzielona w piśmie z dnia [...] czerwca 2022 r. - poprzez udostępnienie skanów wnioskowanych umów lub aneksów do nich związanych z zarządzaniem podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej, a zawartych lub obowiązujących w okresie, gdy M.J. uwidoczniony był w Krajowym Rejestrze Sądowym podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej - nr [...], jako Prezes Zarządu - to jest w okresie od dnia [...] marca 2011 r. do dnia [...] marca 2012 r.:
1) ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p.,
2) ze względu na prywatność osoby fizycznej w rozumieniu art. 5 ust. 2 .d.i.p.
Stan faktyczny sprawy jest następujący. Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2020 r. J.K. zwrócił się do Prezesa Zarządu Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] Sp. z o.o., (dalej jako Szpital, Prezes Szpitala lub organ) z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wszystkich umów zawartych przez wskazany Szpital z M.J. i przesłanie zeskanowanych dokumentów na adres e-mail wnioskodawcy. Pismem z dnia z dnia [...] marca 2020 r. Prezes Szpitala poinformował wnioskodawcę, że jego wniosek nie odnosi się do sfery działalności Szpitala, lecz uzyskania informacji o indywidualnej, spersonalizowanej osobie lub osobach noszących imiona i nazwiska – M.J. - odnośnie wszelkich umów (a zatem zarówno o pracę, jak i cywilnoprawnych) zawartych kiedykolwiek przez Szpital z tak określoną osobą lub osobami o tak wskazanych cechach. W związku z powyższym w ocenie Szpitala żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej.
J.K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Prezesa Zarządu Szpitala wnosząc o zobowiązanie organu do załatwienia jego wniosku z [...] stycznia 2020 r. Wyrokiem z dnia 20 maja 2020 r., sygn. akt II SAB/Go 26/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił skargę. Na skutek wniesionej przez skarżącego skargi kasacyjnej wyrokiem z dnia 14 lipca 2021 r. sygn. akt III OSK 3200/21 Naczelny Sąd Administracyjnych uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Gorzowie Wlkp. NSA przede wszystkim uznał, iż niewątpliwie Szpital, którego jedynym wspólnikiem jest powiat, jest podmiotem publicznym wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., a tym samym jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznych będących w jego posiadaniu. Dalej zaś odnosząc się do kwestii zasadniczej tj. czy wniosek strony dotyczył informacji publicznej, NSA orzekł, iż organ, a następczo Sąd pierwszej instancji, dokonały błędnej oceny wniosku skarżącego, przedwcześnie uznając, że zakres żądanych informacji nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p., skoro wniosek dotyczył informacji o podmiocie indywidualnym. Zdaniem NSA stan faktyczny sprawy nie został w wystarczający sposób wyjaśniony, wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2020 r. jest zbyt ogólny i zawiera za mało danych by móc określić jakiego rodzaju informacji wnioskujący się domaga i czy istotnie informacje te stanowią informacje publiczne w rozumieniu u.d.i.p. W przedmiotowym wniosku nie wskazano bowiem dokładnie jakiej osoby dotyczą żądane informacje, skoro podano jedynie imię i nazwisko bez dookreślenia innych danych identyfikujących taką osobę (np. zajmowane stanowisko, nazwę oddziału, w której taka osoba jest zatrudniona) w sytuacji gdy w tym Szpitalu na przestrzeni wielu lat mogło być zatrudnionych więcej osób o tym samym imieniu i nazwisku. Ponadto z wniosku nie wynikało czy w ramach "wszystkich umów" chodzi o umowy o pracę zawarte z wymienioną osobą czy też o umowy cywilnoprawne zawarte między wymienioną osobą i Szpitalem. Nie sprecyzowano także jakiego okresu miałyby dotyczyć wnioskowane umowy. W ocenie NSA dopiero po dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy, tj. ustaleniu zakresu żądanych informacji, możliwym byłoby podjęcie przez organ właściwych czynności, tj. udzielenie informacji publicznej, poinformowanie wnioskującego, że dane informacje nie stanowią informacji publicznej czy też wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji.
Ponadto NSA, zgodził się ze skarżącym kasacyjnie, że mimo, iż określona informacja odnośnie umowy o pracę zawarta przez podmiot publiczny zawiera dane dotyczące prywatności osoby fizycznej czy też inne prawem chronione tajemnice to nie oznacza to jakoby automatycznie, że traci ona przez to charakter informacji publicznej. Jest to nadal informacja publiczna z tym, że zgodnie z art. 5 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. prawo do jej uzyskania podlega stosownym ograniczeniom. W takiej sytuacji organ może odmówić udostępnienia takiej informacji, ale stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p. obligowany jest wydać stosowną decyzję w tym przedmiocie. NSA nie zgodziło się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, który niejako a priori założył, że wniosek skarżącego nie dotyczy informacji o działalności Szpitala, lecz jedynie odnosi się do ujawnienia umów zawartych z indywidualną osobą fizyczną. NSA wskazało, że umowa o pracę, czy umowa cywilnoprawna zawarta z indywidualnie spersonalizowaną osobą, może stanowić informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. i w tej sytuacji organ, mając na uwadze treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p., może jedynie odmówić, o ile oczywiście zachodzą określone przesłanki, udostępnienia informacji wydając w tym przedmiocie decyzję administracyjną.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy wyrokiem z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt II SAB/Go 178/21 tutejszy Sąd zobowiązał Prezesa Szpitala do załatwienia wniosku strony z [...] stycznia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku z aktami sprawy (pkt I), stwierdzając, iż organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II). W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał na przebieg postępowania w sprawie oraz przede wszystkim na stanowisko NSA wyrażone w wyroku z 14 lipca 2021 r. sygn. akt III OSK 3200/21 i wynikające z art. 190 i art. 153 p.p.s.a. związanie oceną prawną i wskazaniami zawartymi w tym wyroku. W związku z tym Sąd stwierdził, że dla prawidłowego rozpoznania sprawy konieczne jest przeprowadzenie przez organ czynności wskazanych powyższym wyroku NSA, a dopiero po ustaleniu charakteru żądanej informacji organ podejmie właściwą czynność lub wyda decyzję administracyjną na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
Wobec powyższego pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. organ wezwał J.K. do pisemnego uzupełnienia wniosku z dnia [...] stycznia 2020 r. poprzez:
1) dookreślenie jakiej osoby określonej zaledwie z imienia i nazwiska w przedmiotowym wniosku jako "M.J.", dotyczą wnioskowane informacje - przez bliższe wskazanie tej osoby umożliwiające dokonanie niebudzącej wątpliwości identyfikacji tej osoby (np. zajmowane stanowisko, nazwę oddziału w której taka osoba jest zatrudniona),
2) wskazanie czy w zakresie żądania przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji dotyczącej "wszystkich umów zawartych" przez adresata wniosku z określoną we wniosku z imienia i nazwiska osobą - chodzi o umowy o pracę czy też o umowy cywilnoprawne,
3) wskazanie czy w zakresie żądania przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji dotyczącej "wszystkich umów zawartych", przez adresata wniosku z określoną we wniosku z imienia i nazwiska osobą - chodzi o umowy zawarte przez adresata wniosku działającego w jego aktualnej formie organizacyjno-prawnej (tj. w formie sp. z o.o.), czy też o umowy zawarte przez poprzedników prawnych adresata wniosku,
4) wskazanie jakiego okresu miałyby dotyczyć wnioskowane umowy.
W odpowiedzi na powyższe pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. J.K. podał że: 1. wniosek dotyczy M.J., który był dyrektorem szpitala, a obecnie jest członkiem Zarządu Województwa. 2. wnioskuje o wszystkie umowy o pracę wraz z wszystkimi aneksami, jak też wnioskuje o wszystkie umowy cywilnoprawne wraz z wszystkimi aneksami zawarte przez Szpital z M.J., 3. wnioskuje o wszystkie umowy o pracę wraz z wszystkimi aneksami, jak też wnioskuje o wszystkie umowy cywilnoprawne wraz z wszystkimi aneksami zawarte przez adresata wniosku działającego w jego aktualnej formie organizacyjno - prawnej jak też o umowy zawarte przez poprzedników prawnych adresata wniosku, 4. wniosek dotyczy okresu od momentu objęcia przez M.J. stanowiska dyrektora szpitala do dnia dzisiejszego.
W wyniku rozpoznania wniosku J.K. pismem z dnia [...] stycznia 2022 r., organ poinformował wnioskodawcę, iż informacja, której udostępnienia się domaga, z uwagi na ich treść, nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ani art. 6 u.d.i.p. Organ stwierdził, że przedmiotowy wniosek odnosi się faktycznie do indywidualnej osoby zatrudnionej w podmiocie co do zasady zobowiązanym do udzielania informacji publicznej. Jest to wniosek dotyczący konkretnej osoby - a odnosi się nie tylko do wszelkich jej aktywności wynikających z wnioskowanych do udostępnienia umów o pracę (wraz z wszystkimi aneksami) oraz umów cywilnoprawnych (wraz z wszystkimi aneksami) - zawartych z podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej w sprawie - ale nawet zawartych z poprzednikami prawnymi tego podmiotu. Zdaniem organu przedmiotowy wniosek nie odnosi się faktycznie do sfery działalności organu, lecz do uzyskania informacji o indywidualnej, spersonalizowanej osobie. Wniosek nie dotyczył bowiem uzyskania informacji o działalności Szpitala np. jak wydatkuje środki finansowe zawierając umowy ze swoimi pracownikami, lecz wyłącznie konkretnej umowy o pracę wskazanej osoby fizycznej.
J.K. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Szpitala w sprawie rozpatrzenia jego wniosku z dnia [...] stycznia 2020 r. Wyrokiem z dnia 24 marca 2022 r. sygn. akt II SAB/Go 15/22 WSA w Gorzowie Wlkp. zobowiązał Prezesa Szpitala do załatwienia wniosku strony z [...] stycznia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku z aktami sprawy (pkt I), stwierdzając, iż organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II).
W uzasadnieniu wyroku Sąd zwrócił uwagę, że nie podlegała już analizie i ocenie przez Sąd w niniejszym postępowaniu w sprawie o sygn. akt II SAB/Go 15/22, czy organ jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznych, gdyż w tym zakresie orzekł NSA w wyroku z 14 lipca 2021 r., wskazując, iż niewątpliwie Szpital, którego jedynym wspólnikiem jest powiat, jest podmiotem publicznym wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., a tym samym zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznych będących w jego posiadaniu. Zatem zasadniczy przedmiot oceny Sądu stanowiło ustalenie czy, po sprecyzowaniu przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, organ zasadnie, mając na uwadze okoliczności sprawy, zebrany materiał dowodowy w sprawie i uprzednie wyroki: NSA i tutejszego Sądu, uznał, że informacja objęta ww. wnioskiem nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., czy też informując o tym skarżącego pismem, mimo, że informacja objęta wnioskiem stanowi informację publiczną, dopuścił się tym samym bezczynności. Według Sądu nie jest uzasadnione stanowisko organu według, którego wniosek J.K. nie dotyczy informacji publicznej, gdyż nie odnosi się faktycznie do sfery działalności organu (jako podmiotu publicznego), lecz uzyskania informacji o indywidualnej, spersonalizowanej osobie. Sąd zauważył, że organ mimo sprecyzowania wniosku przez skarżącego poprzez wskazanie m.in., iż wniosek dotyczy co prawda umów zawartych z konkretną osobą, ale w związku z pełnioną przez tę osobę funkcją dyrektora Szpitala, stwierdził, iż żądana informacja, czyli umowy zawarte z M.J. w okresie, gdy pełnił funkcję Dyrektora Szpitala, nie stanowi informacji publicznej. Przy czym organ uzasadniając to stanowisko powielił w zasadzie lakonicznie stanowisko wyrażone uprzednio w piśmie z [...] marca 2020 r. opierając się na stwierdzeniu, że żądana informacja nie dotyczy w istocie działalności Szpitala i nie stanowi informacji publicznej. Organ pominął natomiast wyrażone przez NSA w wyroku z 14 lipca 2021 r. stanowisko wskazujące wyraźnie, że umowa o pracę, czy umowa cywilnoprawna zawarta z indywidualnie spersonalizowaną osobą, może stanowić informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. i dodał też że organ powinien mieć na uwadze treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p. i ewentualnie może jedynie odmówić, o ile oczywiście zachodzą określone przesłanki, udostępnienia informacji wydając w tym przedmiocie decyzję administracyjną. Zdaniem Sądu wyrażone przez organ w piśmie z [...] stycznia 2022 r. stanowisko nie uwzględniło wyżej opisanej oceny i interpretacji NSA.
Sąd wskazał, że doktryna oraz orzecznictwo sądowe przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za informację publiczną uznaje się zatem każdą wiadomość wytworzoną lub odnoszoną do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszoną do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść wszelkiego rodzaju dokumentów (umów, wystąpień, opinii i ocen) odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno dokumenty bezpośrednio przez nie wytworzone, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Zatem stwierdzić należy, że umowy o pracę zawarte z podmiotem (organem), mogą stanowić informację publiczną, gdyż w istocie umowy te dotyczą wydatkowania środków publicznych. Przy czym niewątpliwie umowa o pracę z osobą pełniąca funkcje publiczną może zawierać informacje publiczne np. określając pełnione przez nią funkcje, kompetencje, czy zakres obowiązków i mogą dotyczyć elementów odnoszących się do wydatkowania środków publicznych. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że zakresem u.d.i.p. objęte są umowy zawierane przez organy władzy publicznej oraz osoby pełniące funkcje publiczne, w zakresie wykonywanych przez nie zadań publicznych i gospodarowania majątkiem publicznym (por. wyrok sygn. akt I OSK 1741/13, sygn. akt III OSK 3261/21). Wobec powyższego nie ulega wątpliwości, iż informacje, które mogą być zawarte we wnioskowanych przez skarżącego umowach z M.J. jako pełniącym funkcję dyrektora Szpitala, mogą stanowić informację publiczną w powyższym rozumieniu. Sąd wskazał na treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Z powyższego unormowania wynika, że obowiązkiem organu jest udzielenie informacji dotyczącej każdego, kto pełni funkcję w organach władzy publicznej lub wykonuje powierzone mu państwowe lub samorządowe zadania, nawet jeżeli nie wyraził on zgody na udzielenie takiej informacji. Obowiązek ten nie obejmuje natomiast informacji dotyczących pracowników niepełniących funkcji publicznych, mających związek z pełnieniem tych funkcji, gdyż w tym przypadku podlegają one prawnej ochronie.
Sąd zwrócił uwagę, że prawo do prywatności jako wartość, która ogranicza zakres przedmiotowy prawa do uzyskania informacji publicznej jest dobrem jednostki, a zatem wartością chronioną przed nieuzasadnioną ingerencją, o czym stanowi art. 47 Konstytucji RP. Prawo do prywatności nie znajdzie usprawiedliwienia dla ograniczenia prawa do informacji publicznej w stosunku do informacji o osobach sprawujących funkcje publiczne.
Ponadto Sąd wskazał, że za osoby pełniące funkcje publiczne w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. należy uznać pracowników, którzy w ramach swoich obowiązków wykonują zadania mające wpływ na podejmowanie decyzji o charakterze władczym. Podejmując próbę wskazania ogólnych cech, jakie będą przesądzały o tym, że określony podmiot sprawuje funkcję publiczną, można wskazać, iż chodzi o takie stanowiska i funkcje, których sprawowanie jest równoznaczne z podejmowaniem działań wpływających bezpośrednio na sytuację prawną innych osób lub łączy się co najmniej z przygotowywaniem rozstrzygnięć dotyczących innych podmiotów. Osoba pełniąca funkcję publiczną lub mająca związek z pełnieniem takiej funkcji charakteryzuje się możliwością władczego oddziaływania na inne osoby lub dysponowania środkami publicznymi.
W ocenie Sądu powyższe rozumienie pojęcia "osoby pełniącej funkcję publiczną" przemawia za uznaniem, że dyrektor szpitala jako osoba zarządzająca - na mocy stosownej umowy zawartej z organem władzy winna zostać uznana za osobę pełniącą funkcję publiczną w rozumieniu ww art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Sąd zauważył, że nawet ustalenie, iż dana informacja dotyczy osoby pełniącej funkcję publiczną lub mającej związek z pełnieniem takiej funkcji, nie powoduje, że wszelkie informacje prywatne odnoszące się do takiej osoby będą mogły zostać udostępnione. Informacje odnoszące się do prywatności osoby fizycznej nie mające związku z pełnieniem powierzonej funkcji podlegają właściwej ochronie. Jednakże kwestia związku danej informacji ze sferą prywatności osoby fizycznej i powierzonej jej funkcji publicznej, obliguje podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji do ustalenia wpływu udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej na prywatność osoby fizycznej i jej związku z powierzoną jej funkcją publiczną. Tylko bowiem wzgląd na te wartości daje podstawy do ograniczenia dostępu do informacji publicznej.
W ocenie Sądu, konieczność ochrony prywatności osób fizycznych samoistnie nie zwalnia organu z obowiązku udostępnienia informacji publicznej. Rzeczą organu jest jedynie zapobiec dostępowi do konkretnych informacji, objętych ochroną, co w praktyce oznacza udostępnienie dokumentów odpowiednio zanonimizowanych ze względu na prywatność osoby fizycznej, o czym stanowi art. 5 ust. 2 u.d.i.p.
Pismem z dnia [...] czerwca 2022 r. znak [...] organ poinformował skarżącego, że podmiot zobowiązany do udzielania informacji publicznej działający nieprzerwanie w formie spółki z ograniczona odpowiedzialnością od dnia jej rejestracji [...] czerwca 2010r. - nie dysponuje jakąkolwiek dokumentacją świadczącą by zawierał ze wskazanym we wniosku M.J. jakiejkolwiek inne umowy niż związane z zarządzaniem tym podmiotem - czy to w okresie, gdy od dnia [...] marca 2011 r. do dnia [...] marca 2012 r., zgodnie z zapisami Krajowego Rejestru Sądowego - nr [...], M.J. wpisany był w nim jako Prezes Zarządu - czy w jakimkolwiek innym czasie; podmiot zobowiązany do udzielania informacji publicznej nie dysponuje jakąkolwiek dokumentacją świadczącą, by jakikolwiek poprzednik prawny podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej, udzielający w przeszłości świadczeń zdrowotnych, a istniejący przed dniem rejestracji podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej jako spółki z ograniczona odpowiedzialnością w Krajowym Rejestrze Sądowym - nr [...] - zawierał ze wskazanym we wniosku M.J. jakiekolwiek umowy.
Wskazaną na wstępie decyzją nr [...] z dnia [...].06.2022 r. Prezes Zarządu Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] Sp. z o.o., na podstawie art. 17 ust. 1 i art. 5 ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 104 § 1 i § 2 kpa odmówił udzielenia informacji publicznej - w zakresie w jakim nie została ona udzielona w piśmie z dnia [...] czerwca 2022 r. - poprzez udostępnienie skanów wnioskowanych umów lub aneksów do nich związanych z zarządzaniem podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej, a zawartych lub obowiązujących w okresie, gdy M.J. uwidoczniony był w Krajowym Rejestrze Sądowym podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej - nr [...], jako Prezes Zarządu - to jest w okresie od dnia [...] marca 2011 r. do dnia [...] marca 2012 r.:
1) ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p.,
2) ze względu na prywatność osoby fizycznej w rozumieniu art. 5 ust. 2 .d.i.p.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności organ przedstawił przebieg postępowania w sprawie a następnie wyjaśnił, że przedmiotową decyzją odmówiono udzielenia informacji publicznej - w zakresie w jakim nie została ona udzielona w piśmie z dnia [...] czerwca 2022r. znak: [...] - z uwagi na zaistnienie równolegle i niezależnie od siebie następujących przyczyn:
- ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p.,
- ze względu na prywatność osoby fizycznej w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p.,
Organ wskazał, że odmowa udostępnienia skanów umów oraz aneksów do nich – wynika z konieczności ochrony treści wszelkich zapisów tych dokumentów - stanowiących funkcjonalną całość jako tajemnica przedsiębiorstwa - z wyjątkiem tych treści (danych) - które nie stanowią tajemnicy przedsiębiorstwa - lecz dotyczą sfery prywatności osoby fizycznej. Organ przytoczył treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p. oraz zauważył, że ustawa ta nie zawiera w swych zapisach definicji "tajemnicy przedsiębiorcy, definicja "tajemnicy przedsiębiorstwa,, zawarta jest w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.
W niniejszej sprawie chodzi o skany umów lub aneksów do nich związanych z zarządzaniem podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej - a zawartych lub obowiązujących w okresie, gdy M.J. uwidoczniony był w Krajowym Rejestrze Sądowym Szpitala - nr [...] - jako Prezes Zarządu - to jest w okresie od dnia [...] marca 201 Ir. do dnia [...] marca 2012 r. Dalej organ wskazał, że umowy tego typu - z uwagi na swa istotę - oprócz powszechnie chronionych takich danych osobowych jak adres osoby fizycznej z którą są one zawierane - zawierają także inne dane (niezależnie od równoległej przynależności niektórych z nich do wskazanej kategorii danych osobowych) - to jest dane stanowiące tak określoną — jak wyżej w wyżej art. 11 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - tajemnicę przedsiębiorstwa (przedsiębiorcy). W szczególności w tego typu umowach tajemnicę przedsiębiorcy stanowią nie tylko dane dotyczące wynagrodzeń wypłacanych przez przedsiębiorcę osobie fizycznej z tytułu zarządzania przedsiębiorstwem - ale także, w szczególności takie jak dotyczące organizacji pracy zarządczej, rozmiaru i zasad refundacji ponoszonych kosztów związanych z zarządzaniem, mediów przeznaczonych do komunikacji, kwestii zakwaterowania.
W przedmiotowym wniosku chodzi o ujawnienie wszelkich treści i danych i regulacji tych umów - bez żadnych wyjątków (także dotyczących ścisłej sfery prywatności osoby fizycznej). Podmiot zobowiązany do udzielania informacji publicznej jako przedsiębiorca działający w formie spółki z ograniczona odpowiedzialnością i jednocześnie podmiot leczniczy - działa w warunkach silnej rynkowej konkurencji w procesie pozyskiwania personelu - w tym kadry zarządzającej. W tej sytuacji nawet umowa o zarządzanie zawarta ponad 10 lat temu - to także źródło aktualnej wiedzy na temat szeroko rozumianej organizacji zarządzania i wynagrodzenia za czynności zarządcze, refundacji poniesionych kosztów i innych uregulowań natury socjalno-bytowej.
Nawet jeśli z upływem tak wskazanego czasu wynagrodzenie to uległo dezaktualizacji - to wespół z uregulowaniami w zakresach wyżej wskazanych - stanowi istotny i przydatny materiał porównawczy - dla porównań z regulacjami w tych zakresach przyjętych w podobnych, innych podmiotach leczniczych.
Organ wskazał na szczególne warunki działania które polegają na tym, że [...] - na terenie których podmiot zobowiązany do udzielania informacji publicznej posiada infrastrukturę w oparciu o którą prowadzi działalność leczniczą - są bardzo słabo skomunikowane - a to z uwagi na zupełny brak komunikacji kolejowej a komunikacja samochodowa zapewniana przez profesjonalne przedsiębiorstwa - jest istotnie niewydolna. Specyfika bezpośrednio przygranicznego położenia [...] - wiąże się z wyższymi kosztami bieżącego utrzymania z uwagi na ceny rynkowe towarów i usług - faktycznie dostosowane do mieszkańców pobliskich Niemiec. Ujawnienie takich różnic jest szczególnie niedogodne dla podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej - jako negocjatora przyszłych kontraktów z kandydatami na członków zarządu. Danych takich podmiot zobowiązany do udzielania informacji publicznej nie ujawnia w interesie przedsiębiorstwa i chroni je jako poufne i stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa. Dane w tym zakresie gromadzone są wyłącznie w aktach osobowych osób sprawujących te funkcje, do których to dostęp mają tylko uprawnione osoby - co szczególnie istotnie i znacząco ogranicza krąg osób mających dostęp do tych danych.
Ponadto nie sposób na chwilę wydania decyzji przewidzieć, czy są to jedyne negatywne konsekwencje dla przedsiębiorstwa udostępniania powyższych danych i czy mogłyby w przyszłości pojawić się inne - w tej chwili nieznane podmiotowi zobowiązanemu do udzielania informacji publicznej. Nie sposób pominąć faktu publikacji na publicznie dostępnym profilu społecznościowym Facebook o nazwie "Jawneslubice.pl"- dokumentów w zakresie żądań udzielenia informacji publicznej podpisanych przez wnioskodawcę w sprawie - oraz innych stanowiących w szczególności odpowiedzi na nie.
Reasumując organ stwierdził, że żądanie udzielenia informacji publicznej odnosi się do informacji stanowiącej tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a ściślej - w zakresie tej tajemnicy odnoszącej się do "informacji posiadających wartość gospodarczą, które jako całość łub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykłe zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób".
Odnośnie ograniczenia prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej w rozumieniu art. 5 ust.2 u.d.i.p. organ wskazał, że status M.J. jako osoby uprzednio zarządzającej przedsiębiorstwem podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej - został już w sposób wiążący ustalony w zapadłych w sprawie prawomocnych wyrokach Sądów.
Podmiot zobowiązany do udzielania informacji publicznej - dokonując odmowy udostępnienia skanów tych umów oraz aneksów do nich - z zasady kieruje się koniecznością ochrony treści wszelkich zapisów tych dokumentów — odnoszących się do sfery prywatności osoby fizycznej (takich w szczególności jak: adres zamieszkania, PESEL) lub nadto równolegle stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa - to jest danych dotyczących wynagrodzenia, danych w zakresie refundacji poniesionych kosztów oraz danych w zakresie uregulowań natury socjalno-bytowej. Jednak w niniejszej sprawie wskazany wyżej zakres "zwyczajowej,, ochrony - ulega istotnemu poszerzeniu - w taki sposób, że rozciąga się ona na całość treści wnioskowanych skanów umów i aneksów do nich,
Tym samym nawet, gdyby jedyną przyczyną odmowy udostępnienia wnioskowanych skanów umów i aneksów do nich byłaby konieczność ochrony prywatności osoby fizycznej, w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. to z tej przyczyny - zupełnie niemożliwym byłoby przedstawienie "zanonimizowanych,, skanów wnioskowanych dokumentów - gdyż ochroną objęte są one w całości.
Organ podał, że wskazany z imienia i nazwiska M.J. - wpisany był do tego rejestru jako Prezes Zarządu w dniu [...] marca 2011 r., a wykreślony w dniu [...] marca 2012 r.
Z uwagi na treść przedmiotowego wniosku - chodzi o ujawnienie wszelkich treści i danych i regulacji tych umów - bez żadnych wyjątków - także dotyczących ścisłej sfery prywatności osoby fizycznej. W zakresie tak poczynionej odmowy organ powołał się na pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lipca 2021r. sygn. akt. III OSK 3275/21.
Zdaniem organu - bezsprzecznie i w każdym przypadku - wręcz "automatycznie,, podlegają ochronie takie ściśle związane ze sferą prywatności osoby fizycznej jej dane - jak w szczególności: miejsce zamieszkania osoby fizycznej, jej PESEL - to jest treści, których udostępnienie narusza intymność osoby fizycznej.
W ocenie podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji żądanie udostępnienia skanów przedmiotowych umów i aneksów do nich - zawartych lub obowiązujących w istotnie czasowo odległym okresie - to jest w okresie od dnia [...] marca 2011 r. do dnia [...] marca 2012 r.
-"nie jest niezbędne z punktu widzenia celów prawa do informacji publicznej., w rozumieniu zapisów uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lipca 2022r. - sygn. akt III OSK 3275/21- gdyż:
• nie służy usprawnieniu realizacji przez organ zadań publicznych - w rozumieniu wskazanym w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 marca 2019r. -sygn. aktu SAB/Ke 6/19,
• nie odnosi się do problemu lub kwestii mających znaczenie dla większej ilości osób czy grup obywateli - w rozumieniu wskazanym w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 maja 2017r. - sygn. akt I OSK 2777/16,
• stanowi sprzeczne z celami ustawy z dnia z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - zaspokojenie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci uzyskiwania informacji dotyczących wprawdzie kwestii publicznych, lecz przeznaczonych w dla celów handlowych, edukacyjnych lub zawodowych - w rozumieniu wskazanym w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia II maja 2017r. - sygn. akt I OSK 2777/16.
W zaistniałej sytuacji, w ocenie organu, zachodzi negatywna przesłanka do udzielenia tak sformułowanego żądania udzielenia informacji publicznej - a to wobec ograniczeń w jej udzielaniu z uwagi na "prywatność osoby fizycznej,, - w rozumieniu art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej.
Ponadto wnioskodawca od wielu lat stale składa do podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej liczne wnioski - zawierające równie liczne i rozbudowane żądania - jak choćby przedmiotowy wniosek w niniejszej sprawie. W dalszym biegu wydarzeń - zwykłe składa skargi na rozstrzygnięcia podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej. Tego typu zachowania najczęściej istotnie dezorganizują pracę personelu administracyjnego podmiotu zobowiązanego, który jako podmiot leczniczy prowadzi działalność w zakresie ratowania życia i zdrowia pacjentów - a personel administracyjny pełni role służebną zabezpieczającą tę działalność.
Czynności, które ten personel wykonuje w zakresie realizacji wniosków skarżącego czy odmów udzielania żądanych informacji, czy też na użytek inicjowanych przez tego wnioskodawcę postępowań sądowych - są szczególnie pracochłonne, czasochłonne i absorbujące pracę licznych osób tego personelu administracyjnego - różnych szczebli i pionów organizacyjnych (jak choćby w niniejszej sprawie).
Od powyższej decyzji Prezesa Zarządu NZOZ J.K. wniósł skargę. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie: art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez nieuzasadnione ograniczenie prawa do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa oraz ze względu na prywatność osoby fizycznej; art. 10 ust. 1 i 2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych poprzez nieproporcjonalne ograniczenie prawa do informacji publicznej. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że organ nie wykazał zasadności ograniczenia prawa do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa. Argumentacja organu w tym względzie nie jest przekonywująca. Odnośnie ochrony danych dotyczących prywatności skarżący zarzucił, że organ nie badał czy wnioskowane informacje wiążą się ze sferą prywatną lub osobistą, dlatego nie sposób dociec, dlaczego uznał że na gruncie niniejszej sprawy zasadne jest wydanie decyzji odmownej. Nie sposób dociec, które i z jakiej racji informacje dotyczą "sfery intymnej" - bo bez wątpienia nie może się to odnosić to wszystkich elementów umowy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, zgodnie z wolą stron (art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2019 r. poz. 2325, zwana dalej - p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami prawa procesowego normującymi zasady procedury administracyjnej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sądowej kontroli jest decyzja Prezesa Zarządu NZOZ [...] Sp. z o.o. z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...] o odmowie udzielenia informacji publicznej - poprzez udostępnienie skanów umów lub aneksów do nich związanych z zarządzaniem podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej, a zawartych lub obowiązujących w okresie, gdy M.J. uwidoczniony był w Krajowym Rejestrze Sądowym podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej - nr [...], jako Prezes Zarządu - to jest w okresie od dnia [...] marca 2011 r. do dnia [...] marca 2012 r. Odmowa udostępnienia informacji publicznej nastąpiła: 1) ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p., 2) ze względu na prywatność osoby fizycznej w rozumieniu art. 5 ust. 2 .d.i.p.
Jak wyżej wykazano sprawa informacji publicznej, o którą zwrócił się skarżący we wniosku z dnia [...] stycznia 2020 r., uzupełnionym następnie pismem z dnia [...] grudnia 2021 r., była już przedmiotem badania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. (sygn. spraw przywołane powyżej) oraz przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt III OSK 3200/21. Przedmiotem badania w w.w. sprawach sądowych była kwestia bezczynności organu w udostępnieniu żądanej informacji, niemniej jednak w sprawie której przedmiotem jest bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej zasadniczym zagadnieniem jest kwalifikacja prawna żądanej informacji oraz istnienie po stronie podmiotu do którego skierowano wniosek obowiązku jej udostępnienia, które to zagadnienia rozpatrywane są na podstawie przepisów u.d.i.p. Wskazać zatem przyjdzie, że w wyższej wymienionych wyrokach Sądy wyraziły jednoznaczne stanowisko, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej oraz, że podmiot do którego złożono wniosek jest zobowiązany do jej udostępnienia. W tym stanie sprawy, na obecnym etapie postępowania brak jest podstaw do prowadzenia ponownej analizy sprawy w powyższym zakresie. Dodać należy, że rozpoznając sprawę organ prawidłowo zakwalifikował żądaną informację jako informację publiczną, uznając jednocześnie że - w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. - jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia. Następnie przyjmując, że zachodzą podstawy do odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. organ wydał decyzję administracyjną. Zgodnie z treścią tego przepisu odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie była zgodność z prawem powyższej decyzji odmawiającej udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. Odmowa udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej nastąpiła z powołaniem się na art. 5 ust. 2 u.d.i.p., tj.: 1) ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p., 2) ze względu na prywatność osoby fizycznej w rozumieniu art. 5 ust. 2 .d.i.p.
Przepis art. 5 ust. 2 stanowi, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zawiera definicji użytego w art. 5 ust. 2 pojęcia -"tajemnica przedsiębiorcy". Posługując się wykładnią systemową dla zrozumienia tego pojęcia zasadnym jest sięgnięcie do ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (DZ.U. z 20022 r. poz. 1233). Zgodnie z art. 11 ust. 2 tej ustawy przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności.
Dla rozpoznania niniejszej sprawy wystarczy jedynie informacyjnie wskazać, że w orzecznictwie prezentowane jest stanowisko zgodnie, z którym pojęcia - "tajemnica przedsiębiorstwa" i pojęcie - "tajemnica przedsiębiorcy" nie są tożsame, z pojęcia - "tajemnica przedsiębiorstwa" można wywodzić pojęcie "tajemnica przedsiębiorcy". Ponadto trzeba zwrócić uwagę, że na "tajemnicę przedsiębiorcy" składają się dwa elementy: materialny - posiadanie przez informację określonej wartości dla przedsiębiorcy oraz formalny - wola utajnienia danych informacji. Tajemnicę przedsiębiorcy stanowią więc informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich poufności. Nie tracą natomiast swojego charakteru przez to, że wie o nich pewne ograniczone grono osób zobowiązanych do dyskrecji, np. pracownicy przedsiębiorstwa (wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 192/13, wyrok NSA z dnia 5 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 511/13).
Rozpatrując natomiast kwestię ochrony prawa do prywatności, w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p., wskazać należy na art. 47 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym, również osoba pełniąca funkcję publiczną.
A zatem podsumowując powyższe - zgodnie z art. 5 ust. 2 zd. pierwsze prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na ochronę takich dóbr jak m.in. życie prywatne i rodzinne (prywatność osoby fizycznej) lub ochronę działalności gospodarczej, czyli informacji technicznych, technologicznych, organizacyjnych przedsiębiorstwa lub innych informacji posiadających wartość gospodarczą (tajemnica przedsiębiorcy). Jednakże, jak wynika z dalszej części omawianego przepisu, powyższe ograniczenia w dostępie do informacji publicznej nie dotyczą osób pełniących funkcje publiczne. Przepis art. 5 ust. 2 należy stosować jako całość.
W prawomocnym wyroku z dnia 24 marca 2022 r. sygn. akt II SAB/Go 15/22 Sąd wskazał, że znaczenie pojęcia "osoba pełniąca funkcję publiczną" użyte w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. przemawia za uznaniem, że dyrektor szpitala jako osoba zarządzająca - na mocy stosownej umowy zawartej z organem władzy - winna zostać uznana za osobę pełniącą funkcję publiczną w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę jest związany stanowiskiem wyrażonym w wyroku z dnia 24 marca 2022 r. sygn. akt II SAB/Go oraz jednocześnie w całości je podziela. Sąd zauważa również, że orzecznictwo sądów administracyjnych wyraźnie skłania się za szeroką wykładnią pojęcia osoby pełniącej funkcję publiczną. Przyjmuje się w nim generalnie, że funkcja publiczna to funkcja związana z uprawnieniami i obowiązkami w zakresie realizacji zadań o znaczeniu publicznym (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt I OSK 1526/16 oraz z dnia 8 lipca 2015 r., I OSK 1530/14, dostępne w CBOSA).
W toku postępowania ustalono bezspornie, że w okresie od [...] marca 2011 r. M.J. wpisanym był w KRS NZOZ [...] Sp. z o.o. jako Prezes Zarządu Spółki oraz w tym okresie zawarto z nim umowę dotyczącą zarządzania NZOZ [...] Sp. z o.o. Powyższe ustalenia dają podstawę do stwierdzenia, że w omawianym okresie M.J. był osobą pełniącą funkcję publiczną. W związku z powyższym, mając na uwadze treść art. 5 ust. 2 u.d.i.p., należy uznać, że badanej sprawie wyłączone jest ograniczenie w dostępie do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy oraz prywatności osoby fizycznej.
Odnośnie kwestii ochrony prywatności osób pełniących funkcje publiczne zwrócić należy uwagę na następujące kwestie. Zauważyć trzeba, że powszechnie przyjmuje się iż ujawnianie wysokości wynagrodzenia bez zgody osoby zatrudnionej może nastąpić, jeżeli wiąże się to bezpośrednio z jej działalnością publiczną. Jeśli mamy do czynienia z osobą, której praca ma wymiar publiczny, trudno bronić tezy, że informacje o jej wynagrodzeniu należą do sfery jej prywatności. Ze względu na interes publiczny sfera jej prywatności ulega zawężeniu. Zgodnie przytoczonym już art. 47 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym, również osoba pełniąca funkcję publiczną. Ochrona ta ulega ograniczeniu na rzecz realizacji prawa do informacji publicznej. Konflikt między prawem do informacji publicznej a ochroną prawa do prywatności w odniesieniu do osób pełniących funkcje publiczne jest nieuchronny. Dostrzega to również orzecznictwo TK, wskazując, iż o ile sfera życia intymnego objęta jest pełną ochroną prawną, o tyle ochrona sfery życia prywatnego podlega pewnym ograniczeniom, uzasadnionym "usprawiedliwionym zainteresowaniem" (wyrok TK z dnia 20 marca 2006 r., K 17/05). We wcześniejszych wyrokach TK wskazywano, że mimo stosunkowo szerokiego unormowania bezpośrednio w Konstytucji prawa obywateli do dostępu do informacji, zarówno jeśli chodzi o krąg podmiotów obowiązanych zapewnić ten dostęp, jak i treść owych informacji, zachodzi konieczność doprecyzowania zarówno cech i zakresu podmiotów obowiązanych do udzielenia informacji, jak i samej treści tej informacji i sposobu jej pozyskiwania (por. wyrok TK z dnia 16 września 2002 r., K 38/01). W kolejnym wyroku czytamy, iż nie istnieje formuła "zagwarantowania obywatelom dostępu do informacji za wszelką cenę" (wyrok z TK z dnia 19 czerwca 2002 r., K 11/02). W orzeczeniu tym Trybunał nie wykluczył możliwości ingerencji w sferę prywatności za pomocą instrumentu prawa do informacji, jednak podkreślił, że wykluczona jest nadmierna ingerencja w sferę życia prywatnego. Zdaniem TK dopuszczalna ingerencja w sferę prywatności osoby w świetle praw do informacji publicznej musi spełniać kilka cech. Po pierwsze, informacje nie mogą wykraczać poza niezbędność określoną potrzebą transparentności życia publicznego, ocenianą zgodnie ze standardami przyjętymi w demokratycznym państwie. Po drugie, muszą to być zawsze informacje mające znaczenie dla oceny funkcjonowania instytucji oraz osób pełniących funkcje publiczne. Tylko wtedy, jeśli ujawnione zdarzenia oddziaływają na sferę publicznego funkcjonowania podmiotu, usprawiedliwiona będzie ingerencja w sferę życia prywatnego. Po trzecie, nie mogą to być informacje ze swej natury i zakresu przekreślające sens (istotę) ochrony prawa do życia prywatnego (por. wyrok TK z dnia 20 marca 2006 r., K 17/05) ( por. Komentarz do ustawy o dostępie do informacji publicznej Piotr Sitniewski, Lex ).
W wyroku z dnia 24 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 123/13 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził stanowisko, zgodnie z którym z art. 61 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 5 ust. 2 zdanie drugie ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika, że ograniczenie prawa do informacji ze względu na prywatność osoby fizycznej jest wyłączone w zakresie informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania tych funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna rezygnuje z przysługującego jej prawa. Wyłączenie to jest więc wyjątkiem od zasady ochrony prywatności i jako takie musi być wykładane ściśle. Takie rozumienie styku prawa do informacji i ochrony prywatności jest rezultatem tego, że obie wartości są chronione konstytucyjnie. Obok ustanowionego w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP prawa dostępu do informacji publicznej, istnieje wszak konstytucyjne prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym (art. 47 Konstytucji RP) oraz autonomia informacyjna jednostki przewidziana w art. 51 ust. 1 Konstytucji RP. Skoro prawo do ochrony danych osobowych zostało zagwarantowane w normach konstytucyjnych, to ewentualne ograniczenie tego prawa, może być uzasadnione jedynie względami wyjątkowymi, odnoszącymi się do praw i wolności obywatelskich, wymienionymi w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP (por. Bogusław Banaszak "Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej. Komentarz", C. H. Beck 2012, s. 297). Podkreślenia wymaga, że nie zasada ochrony życia prywatnego osób pełniących funkcje publiczne, ale granice tej ochrony były przedmiotem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 marca 2006 r., sygn. akt K 17/05, w którym Trybunał stwierdził, że art. 5 ust. 2 pkt 2 zdanie drugie ustawy o dostępie do informacji publicznej jest zgodny z art. 31 ust. 3, art. 47 oraz art. 61 ust. 4 Konstytucji RP (OTK-A 2006/3/30). Także według Trybunału Konstytucyjnego, wykładnia i stosowanie przepisu art. 5 ust. 2 pkt 2 zdanie drugie musi uwzględniać wyjątkowy charakter tej regulacji oraz założenia wyprowadzone bezpośrednio z norm art. 61 ust. 3, art. 31 ust. 3 oraz art. 47 Konstytucji RP (uzasadnienie powołanego wyroku TK, OTK-A 2006/3/30, s. 16-17). Sąd rozpatrujący tę sprawę powyższe stanowisko podziela.
Konieczne jest spostrzeżenie, że sfera prywatności jest chroniona także przez art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 z późn. zm.). W sytuacjach, w których prawo dostępu do informacji i związane z nim prawo do przekazywania informacji może łączyć się z wkroczeniem w sferę prywatności, pojawia się konieczność harmonizacji art. 8 i 10 Konwencji. Granicę chronionych dóbr, w odniesieniu do osób pełniących funkcje publiczne stanowi, według orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, sfera intymności oraz życia rodzinnego (patrz: Leszek Garlicki (w:) L. Garlicki, P. Hofmański, A. Wróbel "Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Tom I. Komentarz do art. 1-18", C.H. Beck, Warszawa 2010, s. 646-647) ( por. wyrok NSA sygn. akt I OSK 123/13).
W tym stanie sprawy argumentacja zawarta w zaskarżonej decyzji nie zasługiwała na uwzględnienie. Jako chybione należało ocenić stanowisko organu w kwestii powołania się na ograniczenie w udostępnieniu informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Nie została również dowiedziona zasadność odmowy dostępu do informacji ze względu na prywatność osoby pełniącej funkcję publiczną. Powołując się na to ograniczenie w dostępie do informacji publicznej organ nie wskazał jakiego charakteru dane dotyczące sfery życia prywatnego zawiera przedmiotowa umowa dotycząca zarzadzania Szpitalem, a które ze względu na ochronę życia prywatnego (w wyżej podanych granicach) osoby pełniącej funkcję publiczną uzasadniają odmowę udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. Odnośnie informacji dotyczącej wynagrodzenia, jak wyżej wskazano dane dotyczące wynagrodzenia osób pełniących funkcję publiczną podlegają udostępnieniu, ograniczeniu w dostępie mogą podlegać jedynie składniki tego wynagrodzenia, które nie mają związku z pełnioną funkcją, a dotyczą sfery życia rodzinnego bądź sfery socjalnej osoby pełniącej funkcję publiczną. Wskazane uchybienie jakim dotknięta jest zaskarżona to powoduje, że rozstrzygniecie organu umyka merytorycznej ocenie.
W związku z powyższym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" oraz "c" p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI