II SA/Go 350/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi M.Z. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za marzec, kwiecień i maj 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. już wcześniej, wyrokiem z dnia 29 września 2021 r. (sygn. akt II SA/Go 710/21), uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na istotne naruszenia proceduralne organu, w tym pominięcie art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID-19 oraz naruszenie zasad k.p.a. (art. 9, 10 § 1, 79a § 1). Sąd nakazał organowi uwzględnienie tej oceny prawnej w ponownym postępowaniu. Jednakże, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ ponownie odmówił przywrócenia terminu do złożenia deklaracji, stosując standardowy miernik staranności z art. 58 § 1 k.p.a. i błędnie interpretując wytyczne sądu. Sąd w obecnym wyroku stwierdził naruszenie przez organ art. 153 p.p.s.a. i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postanowienie, wskazując, że organ powinien był przywrócić termin do złożenia deklaracji, uwzględniając winę organu w uchybieniu terminu przez stronę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie przez organ zasady związania oceną prawną sądu (art. 153 p.p.s.a.) oraz prawidłowa interpretacja przywracania terminu w sytuacji winy organu.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą COVID-19 i wnioskami o zwolnienie ze składek, ale zasady ogólne dotyczące związania sądem i odpowiedzialności organu są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zastosował się do oceny prawnej i wskazań sądu zawartych w poprzednim orzeczeniu w tej samej sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ błędnie zinterpretował ocenę prawną oraz nieprawidłowo zrealizował wytyczne sądu, naruszając art. 153 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ ponownie odmówił przywrócenia terminu, stosując niewłaściwy miernik staranności i ignorując fakt, że uchybienie terminu nastąpiło z winy organu, który naruszył wcześniej przepisy k.p.a. i ustawy o COVID-19.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił przesłanki przywrócenia terminu do złożenia deklaracji w kontekście naruszeń proceduralnych popełnionych przez sam organ?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ powinien był przywrócić termin, uwzględniając, że uchybienie nastąpiło z winy organu, a nie przez brak "obiektywnego" miernika staranności strony.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy organ sam naruszył prawa strony i uniemożliwił jej terminowe złożenie deklaracji, przywrócenie terminu powinno nastąpić z uwzględnieniem tych okoliczności, a nie na podstawie standardowych przesłanek z art. 58 § 1 k.p.a.
Czy organ prawidłowo poinformował stronę o jej prawach i obowiązkach w toku postępowania, w szczególności o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu?
Odpowiedź sądu
Nie, organ naruszył zasady k.p.a. (art. 9, 10 § 1, 79a § 1) poprzez brak należytego pouczenia strony o konieczności złożenia deklaracji w terminie i o możliwości przywrócenia tego terminu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organ powinien był czuwać nad tym, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i powinien był udzielić wyczerpujących wyjaśnień, w tym poinformować o braku dokumentów i możliwości ich dosłania przed upływem terminu.
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o COVID-19 art. 15zzzzzn2 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 79a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 58 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ naruszył art. 153 p.p.s.a., nie stosując się do wytycznych sądu z poprzedniego wyroku. • Organ błędnie zinterpretował przesłanki przywrócenia terminu, stosując niewłaściwy miernik staranności. • Uchybienie terminu nastąpiło z winy organu, który naruszył prawa strony w poprzednim postępowaniu.
Odrzucone argumenty
Organ podtrzymał stanowisko, że strona nie wykazała "obiektywnego" miernika staranności i nie udowodniła przyczyn uchybienia terminu.
Godne uwagi sformułowania
ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy • nie można akceptować w praworządnym państwie sytuacji, w której organ publiczny mający służyć obywatelom udziela im informacji tak, by nie zdążyli dopełnić formalności w terminie • odmienna interpretacja godzi bezpośrednio w istotę wyroku wydanego w tej sprawie i prowadzi do obejścia skutków stwierdzonych w nim naruszeń prawa
Skład orzekający
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
przewodniczący
Jarosław Piątek
członek
Krzysztof Dziedzic
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przez organ zasady związania oceną prawną sądu (art. 153 p.p.s.a.) oraz prawidłowa interpretacja przywracania terminu w sytuacji winy organu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą COVID-19 i wnioskami o zwolnienie ze składek, ale zasady ogólne dotyczące związania sądem i odpowiedzialności organu są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie przez organy wytycznych sądów i jak błędy proceduralne organu mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet po ponownym rozpatrzeniu sprawy.
“Organ ZUS zignorował wytyczne sądu. Sąd ponownie uchylił decyzję.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.