II SA/Go 808/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie WielkopolskimGorzów Wielkopolski2021-06-23
NSAAdministracyjnewsa
spółka wodnauchwałanieważnośćnadzórprawo wodnestatutczłonkostwoskład zarządupostępowanie administracyjnesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Prezydenta Miasta stwierdzającą nieważność uchwały Walnego Zgromadzenia Członków Spółki Wodnej w sprawie wyboru zarządu, uznając, że uchwała została podjęta z naruszeniem prawa i statutu.

Sprawa dotyczyła skargi O. Spółki Wodnej na decyzję Prezydenta Miasta stwierdzającą nieważność uchwały Walnego Zgromadzenia Członków w sprawie wyboru zarządu. Prezydent Miasta uznał uchwałę za nieważną, wskazując na naruszenie trybu jej podejmowania, w tym udział podmiotów niebędących członkami spółki oraz brak wymaganej większości głosów. Spółka Wodna kwestionowała tę decyzję, podnosząc liczne zarzuty proceduralne i merytoryczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając argumentację organu co do wadliwości uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim rozpoznał sprawę ze skargi O. Spółki Wodnej na decyzję Prezydenta Miasta stwierdzającą nieważność uchwały Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie wyboru członków zarządu. Prezydent Miasta, działając jako organ nadzoru, wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały, wskazując na liczne nieprawidłowości. W szczególności podniesiono, że w głosowaniu brały udział podmioty niebędące członkami spółki, a także że liczba głosujących była większa niż liczba członków spółki. Spółka Wodna wniosła skargę, zarzucając m.in. naruszenie przepisów o właściwości, terminów, a także błędne ustalenia faktyczne dotyczące składu członkowskiego spółki i obowiązującego statutu. Sąd administracyjny, po analizie zebranego materiału dowodowego i argumentacji stron, oddalił skargę. Sąd uznał, że uchwała Walnego Zgromadzenia Członków została podjęta z naruszeniem prawa i statutu, co uzasadniało stwierdzenie jej nieważności. W szczególności podkreślono, że spółka nie wykazała, aby podmioty głosujące na zgromadzeniu były jej członkami, a umowy cesji wierzytelności nie stanowiły podstawy do nabycia członkostwa. Sąd podzielił stanowisko organu, że Prezydent Miasta był właściwy do wydania decyzji i nie zachodziły podstawy do jego wyłączenia. Rozstrzygnięcie opierało się na analizie przepisów Prawa wodnego oraz statutu spółki, a także na orzecznictwie sądów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała podjęta z naruszeniem prawa i statutu, w tym z udziałem osób nieuprawnionych do głosowania, podlega stwierdzeniu nieważności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wadliwy tryb podejmowania uchwały, w tym udział podmiotów niebędących członkami spółki oraz brak wymaganej większości głosów, miał istotny wpływ na jej treść i skuteczność, co uzasadnia stwierdzenie nieważności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (32)

Główne

P.w. art. 179 § 1

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

P.w. art. 179 § 2

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 24 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

P.w. art. 179 § 3

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

P.w. art. 179 § 4

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

P.w. art. 164 § 1

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

P.w. art. 166 § 1

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

P.w. art. 165 § 7

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

P.w. art. 178

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.p. art. 92 § 1

Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym

p.w.1974 art. 109 § 2

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo wodne

p.w.1974 art. 108

Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo wodne

p.w.2017 art. 447

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

k.c. art. 58 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 365 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 55

Kodeks cywilny

k.c. art. 42 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 118

Kodeks cywilny

k.c. art. 120 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 30 § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 10 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 365 § 1

Kodeks cywilny

ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § 3

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Walnego Zgromadzenia Członków Spółki Wodnej została podjęta z naruszeniem prawa i statutu, w tym z udziałem podmiotów niebędących członkami spółki. Umowy cesji wierzytelności nie stanowią podstawy do nabycia członkostwa w spółce wodnej. Prezydent Miasta był właściwy do wydania decyzji i nie zachodziły podstawy do jego wyłączenia.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o właściwości, terminów i wyłączenia organu. Twierdzenie o możliwości nabycia członkostwa w spółce wodnej na podstawie umów cesji wierzytelności. Argumentacja o nieważności uchwały z powodu braku wymaganego kworum lub większości głosów.

Godne uwagi sformułowania

członkostwo w spółce wodnej ma charakter osobisty i jest związane z realizacją jej statutowych zadań umowy cesji wierzytelności nie stanowią wystarczającej podstawy do nabycia członkostwa w spółce wodnej uchwała podjęta z naruszeniem prawa i statutu podlega stwierdzeniu nieważności

Skład orzekający

Grażyna Staniszewska

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Jaśkiewicz

sędzia

Adam Jutrzenka-Trzebiatowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonych kwestii prawnych związanych z funkcjonowaniem spółek wodnych, w tym zasad członkostwa, podejmowania uchwał i nadzoru administracyjnego. Analiza przepisów i orzecznictwa w kontekście konkretnego przypadku jest cenna dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i wodnym.

Spółka wodna kontra Prezydent Miasta: Kto ma rację w sporze o uchwałę zarządu?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Go 808/20 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia
2021-06-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-12-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Sędziowie
Adam Jutrzenka-Trzebiatowski
Grażyna Staniszewska /przewodniczący sprawozdawca/
Jacek Jaśkiewicz
Symbol z opisem
6093 Spółki wodne i związki wałowe
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III OSK 7531/21 - Wyrok NSA z 2025-05-20
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 24 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2015 poz 469
art. 164, art. 166, art. 178, art. 179
Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi O. Spółka Wodna na decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały oddala skargę.
Uzasadnienie
UZSASADNIENIE
Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm.), dalej jako - kpa oraz art. 179 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r. poz. 469 z późn. zm.), dalej jako - P.w. oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 814 z późn. zm.), dalej jako - u.s.p. Prezydent Miasta stwierdził nieważność Uchwały Nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków [...] Spółki Wodnej z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków .
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że w dniu 4 kwietnia 2017 r. do Prezydenta Miasta (miasto na prawach powiatu) wpłynęła uchwała Nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. ( dalej zwaną "Spółką wodną" ). Pismo przewodnie podpisane zostało przez Pana L.K., Pana M.Ł. i Panią J.P. działających jako Zarząd Oczyszczalni Ścieków. Prezydent Miasta działając jako organ nadzoru (wykonujący zadania Starosty w mieście na prawach powiatu), na podstawie art. 61 § 4 kpa oraz art. 178 i art. 179 ust. 2 P.w., wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności Uchwały Nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków w [...]. Jednocześnie wezwaniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. organ wezwał Spółkę wodną do przedłożenia: aktualnego na dzień [...] maja 2017 r. Statutu Spółki Wodnej Oczyszczalnia Ścieków, aktualnego na dzień [...] marca 2017r. wykazu członków spółki wodnej Oczyszczalnia Ścieków, zawiadomienia o zwołaniu na dzień [...] marca 2017 r. Walnego Zgromadzenia Członków wraz z dowodami nadania lub doręczenia, protokołu Walnego Zgromadzenia Spółki z dnia [...] marca 2017 r., listy obecności członków Spółki Wodnej na Walnym Zgromadzeniu Członków z dnia [...] marca 2017 r., dokumentów potwierdzających ewentualne zmiany w składzie członków Spółki oraz następstwo prawne ewentualnych nowych członków, uchwał organów Spółki w sprawie przyjęcia nowych członków, decyzji właściwego organu w sprawie przyjęcia/włączenia nowych członków do Spółki. Wezwanie doręczone zostało na adres korespondencyjny Spółki wodnej, wskazany w piśmie przewodnim przedkładającym uchwały Organowi, dnia [...] kwietnia 2017 r. W dniu 18 kwietnia 2017r. do akt sprawy wpłynęło pismo pełnomocnika Spółki Wodnej, kwestionujące możliwość kontroli przez organ nadzoru legalności uchwał nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017r. Pismo to zawierało również " wniosek o wyłączenie Prezydenta Miasta jako pracownika piastującego funkcje organu". Spółka Wodna nie przedłożyła zarówno aktualnego na dzień [...] marca 2017 r. wykazu członków spółki wodnej Oczyszczalnia Ścieków [...] jak również listy obecności członków Spółki Wodnej Oczyszczalnia Ścieków [...] w [...] na Walnym Zgromadzeniu Członków z dnia [...] marca 2017 r.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. Prezydent Miasta odmówił wyłączenia się od udziału w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały.
Na podstawie dokumentów złożonych organowi nadzoru przez Spółkę wodną stwierdzono, iż na dzień zakończenia likwidacji Spółka liczyła 15 członków. Okoliczność ta wynika z treści protokołów Walnych Zgromadzeń Członków nr [...] z dnia [...] marca 2007 r. (vide. s. 3 "przewodnicząca Komisji Mandatowo-Skrutacyjnej T.M. stwierdziła, że Spółka liczy 15 członków), nr [...] z dnia [...] sierpnia 2006r., nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. ("przewodniczący Komisji Mandatowo - Skrutacyjnej pan W.M. stwierdził, że Spółka Wodna [...] liczy 15 członków, a w obradach Walnego Zgromadzenia uczestniczy 11 uprawnionych do głosowania członków") oraz z list obecności na tych zgromadzeniach.
Organ wskazał, że z treści Uchwały Nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. jak również przedłożonego przez pełnomocnika Spółki Wodnej protokołu zgromadzenia wynika, że w Zgromadzeniu Członków Oczyszczalni Ścieków w dniu [...] marca 2017 r. brało udział oraz głosowało w sprawie uchwały 18 podmiotów. Spółka nie przedłożyła aktualnego na dzień [...] marca 2017 r. wykazu członków spółki wodnej, listy obecności członków Spółki Wodnej na Walnym Zgromadzeniu Członków z dnia [...] marca 2017 r., jak również jakiegokolwiek innego dokumentu, z którego wynikałyby ewentualne zmiany w składzie osobowym Członków Spółki, i to pomimo wezwania organu z dnia [...] kwietnia 2017 r. Organ wskazał, że analiza treści protokołu z Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. pozwala ustalić, że brało w nim udział co najmniej 6 podmiotów nie będących członkami spółki wodnej tj.: T. S.A., E. SA, B. SA, I. SA S.K.A., E. SA, P. SA S.K.A. - jak również, że ilość głosujących (18 ) była większa niż liczba członków Spółki. Zgodnie bowiem z listą członków znajdującą się w aktach Spółki wodnej, wg stanu na dzień [...] marca 2007 r. do Spółki należały:
1. P. sp. z o.o.,
2. L. Spółka Akcyjna,
3. ,,F." SA,
4. V. Spółka Akcyjna
5. "N." Spółka z o.o.
6. I. SA,
7. Z. sp. z o.o.,
8. P.,
9. "S.,
10. Z.
11. "Z." Spółka Akcyjna
12. E. Spółka Akcyjna
13. P. sp. z o.o.
14. "N." Spółka Akcyjna,
15. E." Spółka Akcyjna.
Zgodnie z postanowieniami statutu Spółki (vide § 7 ust. 2), w brzmieniu obowiązującym na dzień [...].06.1998 r., przyjęcie nowego członka do Spółki następuje w drodze uchwały zarządu Spółki. W aktach Spółki brak jest uchwał Zarządu dotyczących przyjęcia w charakterze nowych członków: T. S.A., E. SA, B. SA, I. SA S.K.A., E. SA, P. SA S.K.A. Tymczasem uchwały Zarządu Spółka zobowiązana była przedłożyć organowi nadzoru (art. 179 ust. 1 P.w.). Nadto, wobec powołania likwidatora, a tym samym utraty prawa do reprezentacji Spółki przez Zarząd, uchwały takie nie mogły być podjęte przez Zarząd. Organ wskazał, że w treści protokołu z Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. znajduje się jedynie stwierdzenie, że ,,zgłosili się także następcy prawni członków i wykazali swoje następstwa prawne" (str. 1) oraz że "cały szereg podmiotów w międzyczasie, swoje uprawnienia przeniosły. Przedsiębiorstwa się przekształciły (...). W niektórych sytuacjach to wprost wynika z informacji w KRS. W niektórych przypadkach wynika, że podmioty, które łączą się ze sobą te podmioty, które były. Niekiedy było, że te umowy miały ciąg cesji. Wszystkie te umowy oczywiście będą do wglądu dla organów" (str. 4, trzeci akapit Protokołu z dnia [...] marca 2017 r.).
Bezspornym jest również, iż prawo głosu na Zgromadzeniu przysługuje jedynie Członkowi (vide: § 10 Statutu). Jest to warunek sine qua non. Organ podkreślił, że zgodnie z postanowieniami statutu (vide: § 10 Statutu), wykonywanie prawa głosu uzależnione jest nie tylko od uzyskania statusu członka Spółki Wodnej, ale również uiszczenia w pełnej wysokości składki za dany rok ustalonej przez zarząd Spółki (,,każdemu członkowi przysługuje jeden głos, pod warunkiem uiszczenia w pełnej wysokości składki za dany rok ustalony przez zarząd Spółki'). Z treści dokumentów znajdujących się w aktach nadzoru nad Spółką wynika, że byli członkowie Spółki Wodnej tj. L. sp. z o.o., P. SA, Z. SA, B. SA, F. SA zalegali z zapłatą składek Członkowskich, a co za tym idzie nie były to podmioty uprawnione do wykonywania prawa głosu. Nawet zatem ewentualne następstwo prawne (o ile zostałoby skutecznie wykazane), do czasu uregulowania zaległych składek nie uprawniałoby do wykonywania prawa głosu. Niezależnie od powyższego organ wskazał, że stosownie do postanowień § 7 statutu, członkami Spółki mogą być zakłady, których udział w Spółce jest gospodarczo uzasadniony.
Organ powołał się na pogląd wyrażony w orzecznictwie, zgodnie z którym "z uwagi na fakt, iż członkostwo w spółce wodnej wiąże się z możliwością (i obowiązkiem) realizacji jej ustawowych zadań, następcą członka spółki wodnej może być jedynie podmiot, którego udział w spółce związany będzie z realizacją takich zadań (wyrok Sądu Apelacyjnego -1 Wydział Cywilny z dnia [...] grudnia 2010 r. [...]. Wyrokiem tym oddalono powództwo Spółki E. SA przeciwko Oczyszczalni Ścieków [...] o ustalenie że Spółka ta wstąpiła w prawa członka pozwanej spółki i jest jej członkiem).
Ustawodawca w art. 166 ust. 1 pkt 1 P.w. ustalił, że warunki następstwa prawnego członków spółki określa statut spółki wodnej. Spółka pomimo wezwania nie wskazała, aby podmioty T. S.A., E. SA, B. SA, I. SA S.K.A., E. SA, P. SA S.K.A spełniały warunki członkostwa w Spółce.
Zgodnie z przepisem art. 179 ust. 1 P.w. zarząd spółki wodnej obowiązany jest do przedłożenia staroście uchwał organów spółki w terminie 7 dni od dnia ich podjęcia. Uchwały organów spółki wodnej sprzeczne z prawem lub statutem są nieważne; o nieważności uchwał w całości lub w części orzeka, w drodze decyzji, starosta w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały (art. 179 ust. 2 P.w.). Nie ulega wątpliwości, że powyższy przepis nie ogranicza zakresu przedmiotowego uchwał podlegających weryfikacji przez organ nadzoru.
W ocenie organu w okolicznościach sprawy naruszenie trybu podejmowania uchwał przez Walne Zgromadzenie Członków miało wpływ na wynik głosowania (podjęcie bądź nie uchwał) oraz ich treść. Skoro statut Spółki wodnej określa warunki ważności uchwał w ten sposób, że konkretyzuje większość głosów potrzebnych do podjęcia uchwały i liczbę członków, których obecność przy tej czynności jest konieczna (kworum), to oba warunki ważności muszą zaistnieć łącznie (jednocześnie). W konsekwencji głosowanie podmiotów nie będących członkami, a tym samym nie mających prawo głosu lub też będących członkami ( ewentualnie ich następcami prawnymi), lecz nie mogącymi skorzystać z prawa głosu z uwagi na zaległość w składkach członkowskich miało istotny wpływ na skuteczność podejmowanych uchwał. Wobec faktu, że głosowało nad uchwałą 18 podmiotów (10 za, 7 przeciw i 1 wstrzymujący się) w tym 6 nie będących członkami, to oznacza, że uchwała nie została podjęta. W konsekwencji uchwała podjęta została sprzecznie ze Statutem Spółki oraz prawem co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności.
Od powyższej decyzji Prezydenta Miasta Oczyszczalnia Ścieków Spółka Wodna złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. We wniosku skarżąca zawarła wniosek o wyłączenie się Prezydenta Miasta od ponownego rozpoznania sprawy i wystąpienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o załatwienie sprawy lub wyznaczenie innego organu oraz o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z wymienionych dokumentów. Skarżąca zarzuciła, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem:
1) art. 179 ust. 2 P.w. polegającym na orzeczeniu o stwierdzeniu nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. po upływie przewidzianego w tym przepisie 30-dniowego terminu,
2.) art. 179 ust. 2 i 3 P.w. w zw. z art. 164 P.w. polegającym na stwierdzeniu nieważności uchwały w sprawie wyboru członków zarządu Spółki, w sytuacji, gdy z przepisów prawa wynika brak możliwości sprawowania przez starostę nadzoru nad relacjami zachodzącymi wewnątrz tego podmiotu i orzekania w przedmiocie uchwał dotyczących tych relacji,
3) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że członkostwo w spółce na dzień likwidacji przysługiwało piętnastu podmiotom, podczas gdy z dostępnej organowi dokumentacji nadzorczej wynikały odmienne wnioski,
4) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w skład członków spółki wchodzą jedynie podmioty wymienione na bliżej niesprecyzowanej liście członków znajdujących się w aktach spółki, według stanu na dzień [...] marca 2007 r., podczas gdy z dostępnej organowi dokumentacji nadzorczej wynikały odmienne wnioski,
5) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 9, 11 i 7 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia, jakie podmioty wchodziły pierwotnie w skład członków Spółki, a jakie nabyły to członkostwo w sposób następczy, przy uznaniowym potraktowaniu bliżej niesprecyzowanej listy członków z dnia [...] marca 2007 r. jako wiążącej i przesądzającej tą kwestię,
6) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w spółce obowiązuje statut w wersji na dzień [...] czerwca 1998 r. podczas gdy ostatnim zatwierdzonym i funkcjonującym w obrocie prawnym statutem spółki jest statut w kształcie nadanym uchwałą nr [...] z dnia [...] grudnia 1998 r. Walnego Zgromadzenia Członków o zmianie statutu,
7) art. 165 ust. 7 P.w. oraz art. 109 ust. 2 P.w. polegającym na przyjęciu, że następca prawny członka spółki wodnej nie wstępuje ex lege w jego prawa i obowiązki lecz musi zostać dodatkowo przyjęty uchwałą zarządu jako nowy członek, podczas gdy tryb przyjmowania nowych członków nie dotyczy następstwa prawnego członków spółki,
8) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w spółce został powołany likwidator, podczas gdy likwidacja spółki nigdy się nie rozpoczęła,
9) art. 175 ust. 3 P.w. polegającym na przyjęciu, że podmioty zalegające z zapłatą składek członkowskich nie są uprawnione do wykonywania prawa głosu na walnym zgromadzeniu, podczas gdy członkowi spółki przysługuje na walnym zgromadzeniu co najmniej jeden głos,
10) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 9 i 11 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu wydanej decyzji:
a) z jakich zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika, że spółki: L. sp. z o.o., P. S.A., Z. S.A., B. S.A., F. S.A. zalegały na dzień [...] marca 2017 r. z zapłatą składek członkowskich. b) za jaki okres i w jakiej wysokości występowały powyższe zaległości, ani kto i kiedy ustalił wysokość składek członkowskich,
11) art. 7. 77 § 1 i 4 oraz art. 80 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegającym na bezpodstawnym przyjęciu, że spółki: L. sp. z o.o., P. S.A., Z. S.A., B. S.A., F. S.A. zalegały na dzień [...] marca 2017 r. z zapłatą składek członkowskich, podczas gdy na dzień [...] maja 2007 r. żaden podmiot nie zalegał z zapłatą składek członkowskich, a od tego czasu nie zachodził obowiązek uiszczania takich składek,
12) art. 166 ust. 1 pkt 1 P.w. w zw. z § 7 statutu poprzez uznanie, że przepisy te nakładają ograniczenia co do warunków następstwa prawnego członków Spółki, podczas gdy przepisy te w ogóle nie dotyczą kwestii następstwa prawnego, a statut Spółki nie reguluje tej materii,
13) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że statut spółki uzależnia ważność uchwał od obecności koniecznej liczby członków (kworum), podczas gdy wymóg taki nie występuje w treści statutu,
14) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że "za" uchwałą głosowała taka liczba członków, którym organ odmówił prawa głosu, że w razie ich pominięcia nie doszłoby do przegłosowania uchwały, podczas gdy z treści uchwał, ani żadnego innego dokumentu nie wynika, którzy członkowie głosowali "za", a którzy "przeciw" uchwale, co nie pozwalało na ustalenie, iż bez głosu tych członków nie zostałaby ona przegłosowania.
Zaskarżeniem objęto również: postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r. o wstrzymaniu wykonania Uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r Walnego Zgromadzenia Członków w sprawie wyboru członków Zarządu zarzucając mu naruszenie art. 104 § 1 kpa w zw. z art. 179 ust. 3 P.w., art. 7, 77 § 1i § 4 kpa oraz art. 80 kpa; postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r. o odmowie wyłączenia się od udziału w sprawie stwierdzenia nieważności w.w. Uchwały zarzucając mu naruszenie art. 24 § 3 kpa w zw. z art. 26 § 2 i §3 kpa.
Decyzją nr [...] uchw. [...] z dnia [...] września 2020 r. Prezydent Miasta po rozpatrzeniu wniosku Oczyszczalni Ścieków "[...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją stwierdzającą nieważność Uchwały Nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków utrzymał w mocy powyższą decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r., [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, [...], odmówiło Oczyszczalni Ścieków [...] Spółka Wodna wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy dotyczącej stwierdzenia .nieważności uchwał Walnego Zgromadzenia nr [...] z dnia [...] marca 2017 r.
Organ wyjaśnił, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017 r. Prezydent Miasta stwierdził uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozparzenie sprawy zakończonej w.w. decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r.
W wyniku skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 8 listopada 2017 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Go 893/17, uchylił postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] czerwca 2017 r. w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarga kasacyjna Prezydenta Miasta od powyższego wyroku wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 520/18, została oddalona.
Prezydent Miasta wskazał, że orzekając w niniejszej sprawie oparł się m.in. na materiale dowodowym z postępowania przygotowawczego prowadzonym pod sygn. akt [...] Prokuratora Rejonowego. W toku postępowania ustalono nadto, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] lipca 2020 r., sygn. akt [...], stwierdzone zostało nieistnienie stosunku członkostwa T. SA, zapisanego w KRS pod numerem [...] w Oczyszczalni Ścieków spółka wodna w likwidacji, wpisanej w dziale I katastru wodnego pod numerem ewidencyjnym [...], prowadzonego przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej.
Organ wskazał, że w dniu 1 stycznia 2018 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1566 ze zm.). Na podstawie art. 573 tej ustawy moc utraciła ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, przy czym - w myśl art. 545 ust. 4 nowej ustawy - do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, niewymienionych w art. 545 ust. 1 - 3 nowej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Stosownie do treści art. 179 P.w. zarząd spółki wodnej obowiązany jest do przedłożenia staroście uchwał organów w terminie 7 dni od dnia ich podjęcia (ust. 1). Uchwały organów spółki wodnej sprzeczne z prawem lub statutem są nieważne; o nieważności uchwał w całości lub w części orzeka, w drodze decyzji, starosta w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały (ust. 2). Starosta wszczynając postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały, może wstrzymać jej wykonanie (ust. 3). Decyzja, o której mowa w ust. 2, jest ostateczna; spółka wodna, której uchwała została uchylona, może zwrócić się do starosty z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, a po wyczerpaniu tego trybu spółce wodnej przysługuje skarga do sądu administracyjnego (ust. 4).
Odnosząc się do zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w pierwszej kolejności organ zauważył, że brak jest podstaw do wyłączenia Prezydenta Miasta od ponownego rozpoznania sprawy i zwrócenia się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o załatwienie sprawy lub wyznaczenie innego organu do jej załatwienia. Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. odmówił wyłączenia się od udziału w sprawie. Wniosek Skarżącej o wyłączenie Prezydenta Miasta jako pracownika pełniącego funkcję organu był rozpatrywany w, oparciu o przepis art. 24 k.p.a. Wszystkie argumenty, które wskazuje Skarżąca, zdaniem organu, nie mogą świadczyć o wątpliwościach co do bezstronności J.K. (pracownika). Jak wskazuje Skarżąca to Gmina [...] o statusie miejskim jest materialnie zainteresowana w utrzymaniu majątku, której organem jest Prezydent Miasta. Nie można przyjąć, że J.K. jest materialnie zainteresowany w utrzymaniu majątku Gminy o statusie miejskim. J.K. jako organ Gminy [...] o statusie miejskim gospodaruje mieniem gminy i reprezentuje ją na zewnątrz. Wobec tego wniosek o wyłączenie mógł być rozpatrywany w aspekcie wyłączenia organu - Prezydenta Miasta, a nie pracownika J.K. Żadna z okoliczności, o których mowa w art. 25 § 1 k.p.a w przedmiotowej sprawie. nie zachodzi. Sprawa nie dotyczy interesów majątkowych kierownika organu administracji publicznej – J.K., czy też osób pozostających z J.K. w stosunkach określonych art. 24 § 1 pkt 2 i 3, t.j. małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia, osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli. Sprawa nie dotyczy również osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia, czy też osób pozostających z taką osobą w stosunkach określonych art. 24 § 1 pkt 2 i 3, t.j. małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia, osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. odmówiło wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy, wskazując, że nie można przyjąć, że Prezydent Miasta jest materialnie zainteresowany w utrzymaniu majątku Gminy [...] o statusie miejskim oraz, że rozstrzygnięcie spraw w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwał Walnego Zgromadzenia Członków nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. dotyczy jego interesów majątkowych lub interesów majątkowych osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 la. Prezydent Miasta nie podlega wyłączeniu od załatwienia ww. sprawy jako organ na podstawie art. 25 k.p.a, a nadto z uwagi na powyżej podniesione okoliczności, nie ma w odniesieniu do przedmiotowych spraw zastosowania art. 24 k.p.a.
Jako niezasadny uznał organ zarzut dotyczący wydania decyzji po upływie przewidzianego prawem terminu. Przepis art. 179 ust. 2 P.w. jednoznacznie wskazuje, że o nieważności uchwał w całości lub w części orzeka, w drodze decyzji, starosta w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały. W dniu 4 kwietnia 2017 r. do Prezydenta Miasta wpłynęła uchwała Nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r.
Dnia [...] kwietnia 2017 r., z zachowaniem 30-dniowego terminu, Prezydent Miasta orzekł o nieważności uchwały. Tego samego dnia wysłano decyzję listem poleconym do pełnomocnika Spółki wodnej. Dnia 28 kwietnia 2017 r. podjęto próbę doręczenia decyzji osobiście pełnomocnikowi Spółki wodnej. Faktycznie decyzja została odebrana dopiero dnia 10 maja 2017 r. Nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, że 30-dniowy termin, o którym mowa w przepisie art. 179 ust. 2 P.w. oznacza konieczność doręczenia w tym terminie decyzji stwierdzającej nieważność uchwały. Ustawodawca posłużył się pojęciem "orzeka", a nie "doręcza".
Odnosząc się do zarzutu braku podstaw do orzekania przez organ nadzoru w drodze decyzji o nieważności uchwał dotyczących powołania władz spółki, organ wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2017 r., SK 49/13, w którym orzeczono, że art. 179 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz.U. z 2015 r. poz. 469, 1590, 1642 i 2295 oraz z 2016 r. poz. 352, 1250, 1948 i 2260) jest zgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Podstawa prawna wydania decyzji wynika zatem wprost z przepisu art. 179 ust. 2 ustaw) z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących podstaw stwierdzenia nieważności uchwały Nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków [...] organ wskazał, że Spółka Wodna zarówno w pierwotnym jak i w postępowaniu toczącym się w skutek ponownego rozpoznania sprawy nie przedłożyła organowi nadzoru aktualnego na dzień [...] marca 2017 r. wykazu członków oraz listy obecności członków spółki wodnej na Walnym Zgromadzeniu Członków w dniu [...] marca 2017 r. W konsekwencji na podstawie złożonych przez Spółkę Wodną organowi nadzoru dokumentów statutowych stwierdzono, iż na dzień zakończenia likwidacji spółka liczyła 15 członków, co wynika z treści protokołów Walnych Zgromadzeń Członków nr [...] z dnia [...] marca 2007r. (vide. str. 3 - "przewodnicząca Komisji Mandatowo-Skrutacyjnej T.M. przeczytała protokół i stwierdziła, że Spółka liczy 15 członków"), nr [...] z dnia [...] sierpnia 2006r., nr [...] z dnia [...] czerwca 2006r. oraz nr [...] z dnia [...] maja 2005r. ("po wyłonieniu odpowiednich Komisji głos zabrał przewodniczący Komisji Mandatowo - Skrutacyjnej pan W.M. i stwierdził, że Spółka Wodna ,, [...]" liczy 15 członków a w obradach Walnego Zgromadzenia uczestniczy 11 uprawnionych do glosowania członków") oraz list obecności na tych zgromadzeniach.
Zgodnie z listą członków znajdującą się w aktach Spółki Wodnej, według stanu na dzień [...] marca 2007 r. do Spółki należały: 1. P. sp. z o.o., 2. L" Spółka Akcyjna, 3. "F." SA, 4. V. Spółka Akcyjna, 5. "N." Spółka z o.o., 6. I. SA, 7. Z. sp. z o.o., 8. P.", 9. "S., 10. Z., 11. "Z." Spółka Akcyjna, 12. E. Spółka Akcyjna, 13. P. sp. z o.o., 14. "N." Spółka Akcyjna, 15. E.," Spółka Akcyjna.
Tymczasem z treści przedmiotowej uchwały jak również z przedłożonego przez pełnomocnika Spółki wodnej protokołu zgromadzenia wynika, że w Walnym Zgromadzeniu Członków Oczyszczalni Ścieków' w dniu [...] marca 2017 r. brało udział oraz głosowało w sprawie uchwały 18 podmiotów. Analiza treści protokołu z Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. pozwala ustalić, że brało w nim udział co najmniej 6 podmiotów nie będących członkami spółki wodnej tj.:T. S.A., E. S.A., B. S.A., I. S.A., E. S.A., P. S.A., jak również, że ilość głosujących ( 18 ) była większa niż liczba członków Spółki.
Organ wskazał, że z materiałów zgromadzonych w postępowaniu przygotowawczym (umowa sprzedaży praw majątkowych z dnia [...] listopada 1999 r., umowa sprzedaży praw majątkowych z dnia [...] kwietnia 2010 r., wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia [...] grudnia 2010 r., sygn. akt [...]) prowadzonym przez Prokuratura Rejonowego, sygn. akt [...], wynika, że E. S.A. dnia [...] listopada 1999 r. zawarła z pierwotnym członkiem Spółki wodnej - "W." w likwidacji - umowę sprzedaży praw majątkowych. Zapis § 1 ust. 2 tejże umowy stanowi, że "Sprzedający oświadcza, że sprzedaje wszelkie swoje prawa majątkowe związane z uczestnictwem w spółce wodnej "[...]" za kwotę 6.1000 złotych (...). Kupujący oświadcza, że powyższe udziały za tę cenę kupuje.". Następnie "E." S.A. w dniu [...] kwietnia 2010 r. zawarła z pozwaną umowę sprzedaży praw majątkowych. Pozwem z dnia [...] czerwca 2009 r. "E." S.A., skierowanym przeciwko Spółce wodnej domagała się ustalenia, że wstąpiła w prawa członka Spółki wodnej i jest jej członkiem. Wyrokiem zaocznym z dnia [...] czerwca 2010 r. Sąd Okręgowy oddalił powództwo. Wyrokiem z dnia [...] grudnia 2010 r., sygn. akt [...], Sąd Apelacyjny oddalił apelację E. S.A.. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że " zgodnie z art. 164 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tj.: Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019) spółki wodne są formami organizacyjnymi, które nie działają w celu osiągnięcia zysku, zrzeszają osoby fizyczne łub prawne i mają na celu zaspokajanie wskazanych ustawą potrzeb w dziedzinie gospodarowania wodami. W literaturze przyjmuje się, że spółka taka jest spółką prawa administracyjnego (a nie prawa cywilnego, jak spółka cywilna czy spółki handlowe); nie ma w niej wspólników a jedynie członkowie, którzy nie mają obowiązku wnoszenia udziałów czy wkładów gruntowych - ciąży na nich tylko obowiązek udostępniania gruntów do wykonania i utrzymania urządzeń służących do wykonania zadań spółki. Sam stosunek członkostwa w spółce wodnej jest natomiast stosunkiem cywilnoprawnym (postanowienie SN z dnia 31 sierpnia 1965 r, II CZ 60/65, OSNCP 1966, nr 7-8, poz. 118, z dnia 11 sierpnia 2004 r, II CK 481/03). Członkostwo takie jednak wiąże się z realizacją zadań spółki. Nie istnieje zatem możliwość zbycia udziałów, prowadząca do sukcesji w spółce. Nabycie, nie - jak twierdzi powód - praw członkowskich a bliżej nie sprecyzowanych "wszystkich praw majątkowych związanych z uczestnictwem spółce wodnej "[...]" nie może prowadzić do przyjęcia, że w postulowanym zakresie jest on następcą prawnym członka pozwanej spółki. Powód zresztą w żaden sposób nie wykazał też, by zbywca tych praw był członkiem pozwanej spółki". Wyrok jest prawomocny. Tym samym prawomocnie oddalone zostało powództwo o ustalenie, że "E." S.A. wstąpił w prawa członka [...] Spółki wodnej po "W.", na podstawić umowy z dnia [...] listopada 1999 r. i że jest członkiem Spółki wodnej. Podczas Zgromadzenia Członków Oczyszczalni Ścieków w dniu [...] marca 2017 r. T. S.A. przedstawiał się jako następca prawny "E." S.A., na podstawie umowy sprzedaży praw majątkowych z dnia [...] kwietnia 2010 r. Zgodnie z prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia [...] lipca 2020 r., sygn. akt [...], ustalono nieistnienie stosunku członkostwa T. SA, zapisanego w KRS pod numerem [...] w Oczyszczalni Ścieków spółka wodna w likwidacji, wpisanej w dziale I katastru wodnego pod numerem ewidencyjnym [...], prowadzonego przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej. W myśl art. 365 § 1 k.p.c orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Odnoście spółki B. SA organ wskazał, że nie nabyła ona statusu członka Spółki wodnej, albowiem brak było "następstwa prawnego" F. S.A. po spółce "P." S.A. w upadłości. B. SA nie jest członkiem Spółki wodnej na podstawie umowy przelewu wierzytelności zawartej z F. S.A. z dnia [...] kwietnia 2010 r.
Zarząd Oczyszczalni Ścieków' Spółki Wodnej uchwałą z dnia [...] grudnia 1999 r. wyłączył z tej spółki "P." S.A. w upadłości. Podjęcie przedmiotowej uchwały odniosło prawny skutek w postaci wykluczenia spółki "P." S.A. w upadłości z [...] Spółka wodna. Uchwała ta zapadła przed zawarciem pierwszej umowy pomiędzy spółką "P." S.A. w upadłości, a spółką F. S.A.
Na mocy umowy z dnia [...] października 2001 r. zawartej pomiędzy spółką "P." S.A. w' upadłości, a F. S.A. (akta postępowania prowadzonego przez Prokuratura Rejonowego, sygn. akt [...]), nastąpił wyłącznie przelew oznaczonej wierzytelności pieniężnej w postaci uiszczonej składki członkowskiej, w kwocie 1.552.495,04 zł. Umowa ta w § 1 ust. 1 stanowiła bowiem: "Sprzedawca [spółka "P." S.A. w upadłości] oświadcza, iż przysługuje mu prawo majątkowe w postaci uiszczonej składki członkowskiej na budowę oczyszczalni ścieków położonej w [...], realizowanej przez Spółkę Wodną Oczyszczalnia Ścieków (...).
Umowa z dnia [...] kwietnia 2010 r., zawarta pomiędzy F. S.A., a B. S.A. (akta postępowania prowadzonego przez Prokuratura Rejonowego, sygn. akt [...]), w § 1 ust. 1 stanowiła, że "Sprzedający oświadcza, iż jest właścicielem praw majątkowych P." S.A. jako członka Spółki Wodno-Ściekowej [...], które to prawa zakupił w dniu [...] października 2001 r. " (tj. na podstawcie umowy sprzedaży prawa majątkowego z dnia [...] października 2001 r., zawartej pomiędzy spółką "P." w upadłości, a F. S.A.). Zapis § 1 ust. 2 tej umowy stanowił natomiast, że "Sprzedający oświadcza, że sprzedaje nabyte prawa majątkowe związane z uczestnictwem w Spółce Wodnej za kwotę 18.500 zł. Tym samym F. S.A. dokonał na rzecz B. S.A. wyłącznie przelewu oznaczonej wierzytelności pieniężnej w kwocie 1.552.495,04 zł. Tylko ta wierzytelność bowiem przysługiwała F. S.A., na podstawie umowy sprzedaży prawa majątkowego z dnia [...] października 2001r.
Zarówno umowa z dnia [...] października 2001 r., jak i umowa z dnia [...] kwietnia 2010 r., były umowami przelewu, przedmiotem których było zbycie oznaczonej wierzytelności pieniężnej w kwocie 1.552.495,04 zł. Abstrahując od skuteczności tych umów i samego istnienia przelanej wierzytelności organ zauważył, że prima facie nabycie jakiejkolwiek oznaczonej wierzytelności pieniężnej przysługującej członkowi spółki wodnej nie powoduje zmiany podmiotowej po stronie członka spółki wodnej - nie kreuje następstwa prawnego w zakresie stosunku członkostwa w spółce wodnej. Podobnie, zbycie wierzytelności pieniężnej w postaci wkładu wniesionego przez wspólnika do spółki jawnej (niezależnie od skuteczności takiej umowy), nie powoduje, że nabywca wierzytelności automatycznie staje się wspólnikiem spółki jawniej.
Z powyższego wynika, zgodnie z zasadą nemo plus iuris in alium transferre potest, quam ipse habet, że F. S.A. nie mogła skutecznie zbyć na rzecz B. SA członkostwa w [...] Spółka wodna, albowiem F. S.A. członkiem Spółki wodnej nigdy nie była. F. S.A. nabyła wyłącznie (hipotetycznie zakładając skuteczność umowy przelewu wierzytelności z dnia [...] października 2001 r.), oznaczoną wierzytelność pieniężną, w kwocie 1.552.495,04 zł. Natomiast oznaczona wierzytelność pieniężna w postaci uiszczonej składki, nie stanowi ogółu praw majątkowych przysługujących członkowi spółki wodnej.
Dodatkowo organ wskazał, że spółka "P." S.A. w upadłości, zawarła z F. S.A. umowę przelewu wierzytelności z dnia [...] października 2001 r., w toku prowadzonego postępowania upadłościowego. Postępowanie upadłościowe w tamtym okresie regulowane było przepisami rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawe upadłościowe (t.j. Dz. U. z 1991 r., Nr 118, poz. 512, dalej: "r.p.u."). Rozporządzenie to obowiązywało do dnia 1 października 2003 r. Przepis art. 131 § 1 pkt 5 r.p.u. stanowił, że nie może być dokonywana przez syndyka bez zezwolenia rady wierzycieli sprzedaż praw i wierzytelności. Przepis art. 132 r.p.u. stanowił, że jeżeli rada wierzycieli nie wykona swego obowiązku w terminie wyznaczonym przez sędziego- komisarza, czynność jej będzie dopełniona przez sędziego-komisarza. Natomiast art. 140 r.p.u. stanowił, że jeżeli rada wierzycieli nie jest ustanowiona, czynności jej należą do sędziego-komisarza. W sytuacji sprzedaży przez syndyka praw lub wierzytelności bez zgody rady wierzycieli lub sędziego komisarza, umowa sprzedaży pozostaje nieważna, jako sprzeczna z ustawą (art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 140 r.p.u, w zw. z art. 131 § 1 pkt 5 r.p.u.). W niniejszej sprawie postanowienie sędziego komisarza, z dnia [...] sierpnia 2001 r. (postanowienie Sądu Rejonowego, Wydział Gospodarczy z dnia [...] sierpnia 2001 r., sygn. akt [...], w przedmiocie wyrażenia zgody na zbycie przez upadłego wierzytelności pieniężnej), obejmowało wyłącznie zgodę "na sprzedaż prawa majątkowego upadłego wierzytelności w kwocie 1.552.495 zł stanowiącej wpłatę członkowską na rzecz Spółki Wodnej "[...] z tytułu budowy oczyszczalni ścieków ". Tym samym umowa przelewu wierzytelności z dnia [...] października 2001 r., mogła obejmować wyłącznie wierzytelność pieniężną do kwoty 1.552.495 zł. W pozostałym zakresie przeniesienie jakichkolwiek praw byłoby nieważne na podstawie art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 140 r.p.u, w zw. z art. 131 § 1 pkt 5 r.p.u.
Niezależnie od powyższego organ zauważył, że nie było możliwe wstąpienie do spółki wodnej (uzyskanie statusu członka spółki wodnej), na podstawie jakiejkolwiek umowy przenoszącej prawa majątkowa lub majątkowe i niemajątkowe. Członkostwo w spółce wodnej, jako ściśle związane z przedmiotowym zakresem działalności spółki wodnej nie stanowi przedmiotu obrotu, który można dowolnie nabyć lub zbyć w drodze sukcesji singularnej, lecz związane jest ściśle z przedmiotem działalności spółki wodnej, a wtórne nabycie statusu członka spółki wodnej możliwe jest - co do zasady - w drodze sukcesji uniwersalnej.
Następnie organ wskazał na zmiany stanu prawnego w obrębie regulacji Prawa wodnego zauważając, że przestrzeni lat 1999-2019 obowiązywały trzy ustawy Prawo wodne: a. ustawa z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 1974 r. Nr 38 poz. 230, dalej: "p.w.1974"), obowiązująca od dnia 1 stycznia 1974 r. do dnia 1 stycznia 2002 r.; b. ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2009 r., Nr 215 poz. 1664, dalej: "p.w.2001 "),■ obowiązująca od dnia 1 stycznia 2002 r. do dnia 1 stycznia 2018 r.; c. ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2268, dalej: "p.w.2017").
Przepis art. 109 ust. 1 p.w. z 1974 r. stanowił, że członkami spółki widnej mogą być osoby fizyczne i zakłady, których udział w spółce jest gospodarczo uzasadniony. Natomiast art. 109 ust. 2 p.w. z 1974 r. stanowił, że następcy prawni członka spółki wodnej wstępują w jego prawa i obowiązki. Z kolei art. 164 ust. 1 p.w. z 2001 r. stanowił, że spółki wodne, z zastrzeżeniem ust. 2, oraz związki wałowe są formami organizacyjnymi, które nie działają w celu osiągnięcia zysku, zrzeszają osoby fizyczne łub prawne i mają na celu zaspokajanie wskazanych ustawą potrzeb w dziedzinie gospodarowania wodami. Przepis art. 165 ust. 7 p.w. z 2001 r. stanowił natomiast, że następca prawny członka spółki wodnej wstępuje w jego prawa i obowiązki. Taki sam zapis znajduje się w art. 447 p.w. z 2017 r. Nabycie stosunku członkostwa w spółce wodnej może mieć dwojaki charakter: dobrowolne (założenie spółki lub przystąpienie do niej) lub przymusowe, mocą decyzji administracyjnej starosty (art. 110 w fine p.w.1974, art. 168 p.w.2001) (zob. wyr. SN z 9 grudnia 2004 r. II CK 132/04).
Prezydent Miast powołał się na stanowisko Sądu Najwyższego (post. z 29.06.2010 r., sygn. akt III CZP 46/10, LEX) który stwierdził, że stosunek członkostwa w spółce wodnej, jest stosunkiem zobowiązaniowym i bezterminowym o charakterze ciągłym, który wygasa po wypowiedzeniu przez dłużnika lub wierzyciela z zachowaniem terminów umownych, ustawowych lub zwyczajowych. W razie natomiast braku takich terminów - niezwłocznie po wypowiedzeniu (art. 3651 k.c.). Stosunkowi członkostwa w spółce wodnej zdecydowanie bliżej jest do stosunku członkostwa w stowarzyszeniu, aniżeli stosunku członkostwa w spółce prawa handlowego. Członkostwo w spółce wodnej powiązane jest z zawarciem porozumienia w przedmiocie utworzenia spółki wodnej (art. 165 ust. 1 p.w.2001) lub dobrowolnym, osobowym przystąpieniem do tej spółki, względnie do jej włączenia przez starostę (art. 168 p.w'.2001). Członkostwo w stowarzyszeniu powiązane jest natomiast z uchwaleniem statutu przez członków-założycieli (art. 9 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach, t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 713, dalej: "p.s. ") lub też przystąpieniem do stowarzyszenia (złożenie deklaracji członkowskiej), którego forma regulowana jest statutem stowarzyszenia. Podobnie jak w przypadku stowarzyszenia, tak też w przypadku spółki wodnej, nie przewiduje się możliwości zbycia praw członka (rozumianych wyłącznie jako prawa obligacyjne), a tym samym uzyskania charakteru członka spółki wodnej lub stowarzyszenia poprzez nabycie stosownych praw'. Stosunek członkostwa w spółce wodnej jest stosunkiem pierwotnym i osobistym, nie zaś stosunkiem wtórnym w stosunku do przysługujących udziałów lub innych praw majątkowych. Tak samo jak w stowarzyszeniu, tak i w przypadku spółki wodnej możliwe jest przystąpienie i wystąpienie z tego podmiotu. Jednakże co do zasady nie jest dopuszczalne przeniesienie praw członkostwa w spółce wodnej na mocy umowy przenoszącej prawa majątkowe.
Dalej organ podniósł, że w doktrynie wskazuje się (G. Kozieł, Spółka wodna a stowarzyszenie, Prawo i Środowisko 2011/1, s. 119 i nast.) iż "przewidziane w przepisie art. 165 ust. 7 P.w.2001 [ale też j w art. 109 ust. 2 p.w.1974 - przyp. wł] następstwo prawne w zasadzie odnosi się wyłącznie do spadkobrania z mocy prawa po członku spółki wodnej będącym- osobą fizyczną, albo następstwa prawnego przewidzianego z mocy prawa (ex lege) po członku spółki wodnej posiadającym status podmiotowy osoby prawnej". Tożsame stanowisko zajmuje B. Rakoczy (B. Rakoczy, komentarz do art. 165 p.w:, Prawo wodne. Komentarz, Warszawa 2013, LEX), który wskazuje, że "ustawodawca wprowadza zasadę sukcesji uniwersalnej, i to z mocy prawa. Następca członka spółki wodnej wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki poprzednika związane z tym członkostwem. Sukcesja ta nie obejmuje jednak funkcji, jakie poprzednik prawny pełnił w spółce wodnej (np. gdy był członkiem zarządu lub komisji rewizyjnej). Następstwo to nie dotyczy również świadczeń spółki na rzecz poprzednika prawnego (np. wykaszanie trawy z przydrożnego rowu). Sukcesja ta dotyczy jedynie praw i obowiązków wynikających z członkostwa w spółce wodnej". Powyższą argumentację podziela się również w orzecznictwie sądów powszechnych (por. przykł. wyr. Sądu Rejonowego w Bielsku Podlaskim z dnia 27 września 2013 r., sygn. akt I C 623/13 ).
Należałoby tym zatem przyjąć, że pojęcie "następstwo prawne" w art. 109 ust. 2 p.w.1974, art. 165 ust. 7 P.w. z 2001 oraz art. 447 P.w. z 2017, powinno być rozumiane co do zasady jako następstwo w drodze sukcesji uniwersalnej, nie zaś syngularnej. Taką interpretację wspiera wykładnia systemowa oraz funkcjonalna. Podstawowe znaczenia ma dla dokonania wykładni ww. przepisów brzmienie art. 109 ust. 1 p.w.1974 oraz art. 164 ust. 1 p.w.2001. Przepis art. 109 ust. 1 p.w.1974 stanowił wprost, że członkami spółki wodnej mogą być osoby fizyczne i zakłady, których udział w spółce jest gospodarczo uzasadniony. Podobne założenie można wywieść z treści art. 164 ust. 1 p.w.2001, który to przepis wskazywał, że spółki wodne jako zrzeszające osoby fizyczne lub prawne mają na celu zaspokajanie wskazanych ustawą potrzeb w dziedzinie gospodarowania wodami. Przepis art. 165 ust. 2 p.w.2001 wskazywał ponadto, że głównym celem spółki wodnej jest zaspokajanie potrzeb zrzeszonych w niej osób w dziedzinie gospodarowania wodami. Zgodnie z art. 108 p.w.1974 Spółki wodne mogły być tworzone dla wykonania, utrzymania i eksploatacji urządzeń: 1) melioracji wodnych oraz prowadzenia racjonalnej gospodarki na zmeliorowanych terenach; 2) zaopatrzenia w wodę; 3) służących do odprowadzania ścieków oraz ochrony wód przed zanieczyszczeniem i wykorzystania substancji zawartych w ściekach; 4) służących do wykorzystania wody do celów przeciwpożarowych, a także zabudowy kanałów oraz utrzymania rzek, potoków i innych cieków wodnych. Z kolei art. 164 ust. 3 p.w'.2001 stanowił, że Spółki wodne mogą być tworzone w szczególności do wykonywania, utrzymywania oraz eksploatacji urządzeń służących do: 1) zapewnienia wody dla ludności, w tym uzdatniania i dostarczania wody; 2) ochrony wód przed zanieczyszczeniem, w tym odprowadzania i oczyszczania ścieków; 3) ochrony przed powodzią; 4) melioracji wodnych oraz prowadzenia racjonalnej gospodarki na terenach zmeliorowanych; 5) wykorzystywania wody do celów przeciwpożarowych; 6) utrzymywania wód. W uzasadnieniu projektu prawa wodnego z 2001 r. wskazano; "Spółka wodna, jako instytucja umożliwiająca szeroką i skuteczną działalność gospodarczą poprzez łączenie potencjałów majątkowych i umiejętności różnych podmiotów. (...) w zmienionej sytuacji ustrojowej i gospodarczej kraju będzie (...) mogła racjonalnie służyć gospodarce wodnej. Tak jak w obecnie obowiązującym prawie spółka wodna nie będzie spółką w rozumieniu ani Kodeksu handlowego, ani prawa cywilnego" (druk sejmowy nr 1723/ III kadencja).
Z powyższego wynika, że przedmiotowym zakresem działalności spółki wodnej było wykonanie, utrzymanie i eksploatacja urządzeń w szczególności melioracyjnych, zaopatrujących w wodę lub służących do odprowadzania ścieków lub ochrony wód. Przedmiotowy zakres działalności spółki wodnej powinien determinować równocześnie jej skład podmiotowy. Spółki wodne w założeniu ustawodawcy miały powstawać w celu "połączenia sił" określonych podmiotów gospodarczych, dla sprawnego zarządzania gospodarką wodną na terenie objętym działalnością tych podmiotów. Na brak - co do zasady - możliwości nabycia statusu członka spółki wodnej w drodze sukcesji syngularnej wskazuje również charakter prawny spółki wodnej. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 12 maja 2017 r., sygn. akt SK 49/13, Spółki wodne są instytucją swoistą, wymykającą się prostym kwalifikacjom. Z regulacji zawartej w prawie wodnym z 2001 r. wynika, że spółki te nie są ani organami administracji publicznej, ani jednostkami pomocniczymi aparatu władzy publicznej, ani stowarzyszeniami czy spółkami prawa handlowego lub cywilnego (zob. Prawo wodne. Komentarz, red. J. Rotko, Wrocław 2002, s. 409). Mają zarówno cechy prywatno jak i publicznoprawne. W literaturze zalicza się je np. do form organizacyjnych samorządu gospodarczego (zob. R. Paczuski, Spółki wodne - cele, zadania, prawne podstawy organizacji oraz perspektywy ich rozwoju w kontekście zachodzących zmian, Toruń 2006, s. 10-11), do tzw. spółek administracyjnych lub form zbliżonych do przedsiębiorstwa użyteczności publicznej (zob. J. Szachułowicz, Prawno wodne. Komentarz, Warszawa 2003, s. 353; M. Kalużny, Prawo wodne. Komentarz, Warszawa 2016, s. 720), zawsze jednak podkreślając szeroki zakres nadzoru administracyjnego nad tymi spółkami. Mając na względzie charakter prawny spółki wodnej należy stwierdzić, że gdyby ustawodawca dopuszczał możliwość nieograniczonego obrotu prawami członka spółki wodnej, do regulacji tworzących tę formę prawna z pewnością włączone byłyby albo przepisy wiążące członkostwo w spółce widnej z posiadaniem udziałów (w sposób tożsamy do udziałów w spółkach kapitałowych), które to udziały mogłyby być przedmiotem obrotu (por. np. art. 180 § 1 Kodeksu spółek handlowych), albo wprost przewidziana zostałaby możliwość przeniesienia ogółu praw i obowiązków członka spółki wodnej (w sposób tożsamy do regulacji zawartej w art. 10 § 1 Kodeksu spółek handlowych). Jednak intencją ustawodawcy było, aby spółka wodna nie była spółką w rozumieniu prawa handlowego, ani prawa cywilnego, a co za tym idzie, aby niedopuszczalna była zmiana członka spółki wodnej w drodze sukcesji singularnej.
Reasumując powyższe organ stwierdził, że uzyskanie statusu członka spółki wodnej w drodze sukcesji singularnej jest dopuszczalne wyłącznie wyjątkowo, w przypadku, gdy pierwotnie nabycie statusu członka spółki wodnej miało charakter administracyjnoprawny, a zbywane jest prawo własności nieruchomości, której wykorzystanie jest niezbędne do działalności spółki wodnej, taka sytuacja stanowi wyjątek od zasady, który nie powinien być wykładany rozszerzająco.
Członkostwo w spółce wodnej - podobnie jak w stowarzyszeniu, czy uczestnictwo w spółce jawnej - składa się z elementów majątkowych oraz osobistych (niemajątkowych). Podobnie jak w przypadku stowarzyszenia oraz spółki jawnej, nie jest możliwe wyodrębnienie ze stosunku członkostwa (uczestnictwa) praw majątkowych i osobistych (niemajątkowych), a następnie zbycie tak wyodrębnionego prawa. Prowadziłoby to bowiem do podziału członków (wspólników) na tych, którzy posiadaliby prawa majątkowe i tych, którzy posiadaliby prawa osobiste (niemajątkowe).
Z uwagi na powyższe, nawet przyjmując, że dopuszczalne jest zbycie praw majątkowych związanych z uczestnictwem w spółce wodnej to zbycie tych praw bez przeniesienia praw osobistych (niemajątkowych), nie powoduje przeniesienia na nabywcę statusu członka spółki wodnej.
W treści protokołu z Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. znajduje się jedynie stwierdzenie, że "zgłosili się także następcy prawni członków i wykazali swoje następstwa prawne" oraz że "Cały szereg podmiotów w międzyczasie, swoje uprawnienia przeniosły. Przedsiębiorstwa się przekształciły (...). W niektórych sytuacjach to wprost wynika z informacji w KRS. W niektórych przypadkach to wynika, że podmioty, które łączą się sobą te podmioty, które były. Niekiedy były, że te umowy miały ciąg cesji. Wszystkie te umowy oczywiście będą do wglądu dla organów" (str. 4, trzeci akapit Protokołu z dnia [...] marca 2017 r.).
Organ podkreślił, że bezspornie prawo głosu na Zgromadzeniu przysługuje jedynie Członkowi (zob. § 10 Statutu). Jest to warunek sine qua non. Zgodnie z postanowieniami statutu (vide § 10 Statutu), wykonywanie prawa głosu uzależnione jest nie tylko od uzyskania statusu członka Spółki Wodnej, ale również uiszczenia pełnej wysokości składki za dany rok ustalony przez zarząd Spółki ("każdemu członkowi przysługuje jeden głos, pod warunkiem uiszczenia w pełnej wysokości składki za dany rok ustalony przez zarząd Spółki" ). Z treści dokumentów znajdujących się w aktach nadzoru nad Spółką wodną wynika, że byli członkowie Spółki Wodnej tj. L. sp. z o.o., P. SA, P. SA, B. SA, F. SA zalegali z zapłatą składek Członkowskich, a co za tym idzie nie były to podmioty uprawnione do wykonywania prawa głosu. Nawet zatem ewentualne następstwo prawne (o ile zostałoby skutecznie wykazane), do czasu uregulowania zaległych składek nie uprawniałoby do wykonywania prawa głosu.
Niezależnie od powyższego organ zauważył, że stosownie do postanowień § 7 statutu, członkami Spółki wodnej mogą być zakłady, których udział w Spółce jest gospodarczo uzasadniony. Jak wskazano w orzecznictwie, "z uwagi na fakt, iż członkostwo w spółce wodnej wiąże się z możliwością (i obowiązkiem) realizacji jej ustawowych zadań, następcą członka spółki wodnej może być jedynie podmiot, którego udział w spółce związany będzie z realizacją takich zadań ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego - Wydział Cywilny z dnia [...] grudnia 2010 r. [...] , jak wyżej podano wyrokiem tym oddalono powództwo Spółki E. SA przeciwko Oczyszczalni Ścieków [...] Spółki Wodnej o ustalenie że Spółka ta wstąpiła w prawa członka pozwanej spółki i jest jej członkiem).
Organ wskazał, że ustawodawca w art. 166 ust. 1 pkt 1 P.w. ustalił, że warunki następstwa prawnego członków spółki określa statut spółki wodnej. Spółka pomimo wezwania nie wskazała aby T. S.A., E. SA, B. SA, I. SA S.K.A., E. SA, P. SA S.K.A spełniały warunki członkostwa w Spółce.
W ocenie organu nie ulega wątpliwości, że przepis art. 179 ust. 2 P.w. nie ogranicza zakresu przedmiotowego uchwał podlegających weryfikacji przez organ nadzoru. Jak wskazano w doktrynie, "analiza przepisów prawa wodnego pozwala przyjąć, iż podstawowym środkiem kontroli, realizowanym w ramach nadzoru nad spółką wodną, jest obowiązek przedkładanie staroście uchwał organów spółki. Obowiązek ten wynika expressis verbis z treści art. 179 ust. 1 P.w. i jest skierowany do zarządu spółki. Zakres obowiązku przedkładania uchwal organowi nadzoru obejmuje wszystkie uchwały organów spółki, a więc zarówno uchwały walnego zgromadzenia członków spółki, uchwały komisji rewizyjnej, a w przypadku zarządu wieloosobowego, również uchwały zarządu" (Małgorzata Szalewska, Nadzór nad działalnością Spółki wodnej, Przegląd Prawa Ochrony Środowiska ).
Oznacza to, że skoro obowiązek przedkładania uchwał organów Spółki wodnej dotyczy wszystkich uchwał, to żadna z uchwał podjętych przez Walne Zgromadzenie członków jako organu Spółki wodnej nie jest wyłączona spod kognicji organu nadzoru w zakresie nadzoru.
W okolicznościach sprawy zatem, naruszenie trybu podejmowania uchwał przez Walne Zgromadzenie Członków miało wpływ na wynik głosowania (podjęcie bądź nie uchwał) oraz ich treść. Skoro statut Spółki wodnej określa warunki ważności uchwał w ten sposób, że konkretyzuje większość głosów potrzebnych do podjęcia uchwały i liczbę członków, których obecność przy tej czynności jest konieczna (kworum), to oba warunki ważności muszą zaistnieć łącznie (jednocześnie). W konsekwencji głosowanie podmiotów nie będących członkami, a tym samym nie mających prawo głosu lub też będących członkami (ewentualnie ich następcami prawnymi), lecz nie mogącymi skorzystać z prawa głosu z uwagi na zaległość w składkach członkowskich miało istotny wpływ na skuteczność podejmowanych uchwał. Wobec faktu, że głosowało nad uchwałą 18 podmiotów (12 za, 6 przeciw) w tym 6 nie będących członkami, to oznacza, że uchwała nie została podjęta. W konsekwencji uchwala podjęta została w sposób sprzeczny ze Statutem Spółki oraz sprzeczny z prawem, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności.
Na okoliczność, że Spółka Wodna znajduje się w stanie likwidacji organ wskazał, że postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...] lutego 2016 r., sygn. akt [...] k. 161, M.A. powołany został jako kurator Oczyszczalni Ścieków spółka wodna (dalej: "Ł. sp. w. "). Do powołania doszło w związku z postępowaniem toczącym się z powództwa F. S.A. (popieranego następnie przez następcę prawnego, tj. F. S.A. s.k.a.), przeciwko Ł. sp. w., toczącej się przed Sądem Okręgowym, sygn. akt [...]. Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2017 r. Miasto wniosło o zwolnienie kuratora M.A. z powodu nienależytego wykonywania funkcji. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. Sąd Rejonowy oddalił wniosek Prezydenta Miasta o odwołanie kuratora ustanowionego dla Oczyszczalni Ścieków [...] spółka wodna. Od powyższego postanowienia apelację wniosło Miasto [...]. Wyrokiem z dnia [...] marca 2018 r., sygn. akt [...], Sąd Okręgowy, Wydział Gospodarczy, uchylił zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu, referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym, Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r., sygn. akt [...], zwolnił M.A. z funkcji kuratora dla spółki Ł. sp. w. Skargę na powyższe orzeczenie referendarza sądowego do Sądu Rejonowego, złożył zarówno M.A., jak i F. S.A. s.k.a. Sprawy ze skarg na orzeczenie referendarza sądowego posiadają sygnatury [...]. Postępowania te nie zostały zakończone.
Jako niezasadny uznał organ zarzut Spółki Wodnej dotyczący postanowienia o wstrzymaniu wykonania uchwały nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 października 2018 r., sygn. akt II SA/Go 504/18, rozstrzygnął, że brak jest argumentów przemawiających za formą decyzji do orzekania o wstrzymaniu wykonania uchwały. Dla sądu nie budzi wątpliwości, że postanowienie wydawane w trybie art. 179 ust. 3 ustawy ma charakter wpadkowy i podporządkowany tokowi postępowania głównego, czyli postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały. Po drugie, co do przesłanek przemawiających za wydaniem takiego postanowienia, wskazać należy, że istniało zagrożenie, iż wykonanie uchwały spowoduje niebezpieczeństwo powstania nieodwracalnych skutków prawnych wynikających z działania osób wybranych w sposób niezgodny z przepisami prawa i statutem spółki.
Od powyższej decyzji Prezydenta Miasta znak: [...] uchw. [...] z dnia [...] września 2020 r. Oczyszczalnia Ścieków "[...] Spółka Wodna, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę domagając się:
I. stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w całości jako wydanej z naruszeniem:
1.) przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.), które to naruszenie jest skutkiem zaniechania przez Prezydenta Miasta - mimo wniosku skarżącej - wyłączenia samego siebie od udziału w ponownym rozpatrzeniu sprawy;
2.) art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 24 § 3 k.p.a. polegającym na wydaniu zaskarżonej decyzji bez uprzedniego rozpoznania przez Prezydenta Miasta wniosku skarżącej o wyłączenie go jako pracownika piastującego funkcję organu od ponownego rozpoznania sprawy, podczas gdy z wiążącej dla organu oceny prawnej wyrażonej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 8 listopada 2017 r., sygn. akt: II SA/Go 893/17, wynikało, że złożenie takiego wniosku powoduje wstrzymanie merytorycznego rozpatrzenia sprawy administracyjnej, aż do czasu rozstrzygnięcia kwestii wyłączenia osób, co do których żądanie takie zostało zgłoszone,
3.) art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 24 § 3 k.p.a. polegającym na utrzymaniu w mocy orzeczenia o stwierdzeniu nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r., mimo że zostało ono wydane przed rozpoznaniem przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosku skarżącej o wyłączenie Prezydenta Miasta jako pracownika piastującego funkcję organu od rozpatrzenia spraw dotyczących stwierdzenia nieważności uchwał Walnego Zgromadzenia Członków nr: [...] z dnia [...] marca 2017 r., a z wiążącej dla organu oceny prawnej wyrażonej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 8 listopada 2017 r, sygn. akt: II SA/Go 893/17, wynikało, że złożenie takiego wniosku powoduje wstrzymanie merytorycznego rozpatrzenia sprawy administracyjnej, aż do czasu rozstrzygnięcia kwestii wyłączenia osób, co do których żądanie takie zostało zgłoszone,
4.) art. 179 ust. 2 P.w. z dnia 18 lipca 2001 r., polegającym na utrzymaniu w mocy orzeczenia o stwierdzeniu nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r, mimo że zostało ono wydane po upływie przewidzianego w tym przepisie 30-dniowego terminu,
5.) art. 179 ust. 2 i 3 P.w. z dnia 18 lipca 2001 r w zw. z art. 164 P.w. z dnia 18 lipca 2001 r polegającym na utrzymaniu w mocy orzeczenia o stwierdzeniu nieważności uchwały w sprawie wyboru członków zarządu Spółki, w sytuacji, gdy z przepisów prawa wynika brak możliwości sprawowania przez starostę nadzoru nad relacjami zachodzącymi wewnątrz tego podmiotu i orzekania w przedmiocie uchwał dotyczących tych relacji,
6.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. polegającym na przyjęciu, iż członkostwo w spółce na dzień likwidacji przysługiwało piętnastu podmiotom, podczas gdy z dostępnej organowi dokumentacji nadzorczej wynikały odmienne wnioski,
7.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. polegającym na przyjęciu, iż w skład członków Spółki wchodzą jedynie podmioty wymienione na bliżej niesprecyzowanej liście członków znajdującej się w aktach Spółki, według stanu na dzień [...] marca 2007 r., podczas gdy z dostępnej organowi dokumentacji nadzorczej wynikały odmienne wnioski,
8.) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 9, 11 i 7 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia, jakie podmioty wchodziły pierwotnie w skład członków Spółki, a jakie nabyły to członkostwo w sposób następczy, przy uznaniowym potraktowaniu bliżej niesprecyzowanej listy członków z dnia [...] marca 2007 r. jako wiążącej i przesądzającej tą kwestię,
9.) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 9, 11 i 7 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia, jaka wersja statutu Spółki jest obowiązująca i jaką organ ma na myśli posługując się tym pojęciem w odniesieniu do jego § 10 i § 7,
10.) art. 165 ust. 7 P.w. oraz art. 109 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. P.w. w zw. z § 4 ust. 2 statutu, polegającym na przyjęciu, że spółki: T. S.A., E. S.A., B. S.A., I. S.A. S.K.A., E. S.A. i P. S.A. S.K.A. nie są członkami skarżącej Spółki, podczas gdy stali się nimi jako następcy prawni dotychczasowych członków w związku z nabyciem ich praw majątkowych wynikających z udziału w realizacji jej statutowego zadania, tj. budowy kanału głównego i grupowej oczyszczalni ścieków dla miasta [...],
11.) art. 365 § 1 k.p.c. polegającym na przyjęciu, iż E. S.A. nie jest członkiem skarżącej spółki, podczas gdy z prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego z dnia [...] marca 2010 r. (sygn. akt: [...]), który wiąże Prezydenta Miasta jako organ administracji publicznej, wynika, że E. S.A. wstąpił w prawa członka Oczyszczalni Ścieków Spółka Wodna w likwidacji i jest jej członkiem,
12.) art. 112 ust. 1 P.w. z dnia 24 października 1974 r. w zw. z § 7 ust. 3 statutu, polegającym na przyjęciu, że "P." S.A. zostały skutecznie wykluczone ze skarżącej spółki uchwałą jej Zarządu z dnia [...] grudnia 1999 r, podczas gdy na uchwałę tę nie wyraził zgody Starosta,
13.) art. 175 ust. 3 P.w. z dnia 18 lipca 2001 polegającym na przyjęciu, że podmioty zalegające z zapłatą składek członkowskich nie są uprawnione do wykonywania prawa głosu na walnym zgromadzeniu, podczas gdy członkowi spółki przysługuje na walnym zgromadzeniu co najmniej jeden głos,
14.) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 9 i 11 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu wydanej decyzji:
a) z jakich zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika, że spółki: L. sp. z o.o., P. SA, P. S.A., L. S.A., Z. S.A. zalegały na dzień [...] marca 2017 r. z zapłatą składek członkowskich,
b) za jaki okres i w jakiej wysokości występowały powyższe zaległości, ani kto i kiedy ustalił wysokość składek członkowskich,
15.) art. 7, 77 § 1 i 4 oraz art. 80 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegającym na bezpodstawnym przyjęciu, że spółki: L. sp. z o.o., P. S.A., P. S.A., L. S.A., Z. S.A. zalegały na dzień [...] marca 2017 r z zapłatą składek członkowskich, podczas gdy na dzień [...] maja 2007 r. żaden podmiot nie zalegał z zapłatą składek członkowskich, a od tego czasu nie zachodził obowiązek uiszczania takich składek,
16.) art. 166 ust. 1 pkt 1 P.w. w zw. z § 7 statutu poprzez uznanie, że przepisy te nakładają ograniczenia co do warunków następstwa prawnego członków Spółki, podczas gdy przepisy te w ogóle nie dotyczą kwestii następstwa prawnego, a statut Spółki nie reguluje tej materii,
17.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., polegającym na przyjęciu, iż statut Spółki uzależnia ważność uchwał od obecności koniecznej liczby członków (kworum), podczas gdy wymóg taki nie występuje w treści statutu,
18.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., polegającym na bezzasadnym przyjęciu, iż "za" uchwałą głosowała taka liczba członków, którym organ odmówił prawa głosu, że - w razie ich pominięcia - nie doszłoby do przegłosowania uchwały, podczas gdy z treści uchwały, ani żadnego innego dokumentu nie wynika, którzy członkowie głosowali "za", a którzy "przeciw" uchwale, co nie pozwalało na ustalenie, iż bez głosu tych członków, nie zostałaby ona przegłosowana,
19.) art. 179 ust. 2 P.w., polegającym na orzeczeniu o stwierdzeniu nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. pomimo jednoczesnego ustalenia, że uchwała ta nie została podjęta,
II. stwierdzenie - na podstawie art. 135 p.p.s.a. - nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r. (znak sprawy: [...]) o stwierdzeniu nieważności Uchwały nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków [...] z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków Spółki Wodnej w całości jako wydanej z naruszeniem:
1.) art. 179 ust. 2 P.w. z dnia 18 lipca 2001 r. polegające na stwierdzeniu nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. po upływie przewidzianego w tym przepisie 30-dniowego terminu,
2.) art. 179 ust. 2 i 3 P.w. w zw. z art. 164 P.w. polegającym na stwierdzeniu nieważności uchwały w sprawie wyboru członków zarządu Spółki, w sytuacji, gdy z przepisów prawa wynika brak możliwości sprawowania przez starostę nadzoru nad relacjami zachodzącymi wewnątrz tego podmiotu i orzekania w przedmiocie uchwał dotyczących tych relacji,
3.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. polegającym na przyjęciu, iż członkostwo w spółce na dzień likwidacji przysługiwało piętnastu podmiotom, podczas gdy z dostępnej organowi dokumentacji nadzorczej wynikały odmienne wnioski,
4.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. polegającym na przyjęciu, iż w skład członków Spółki wchodzą jedynie podmioty wymienione na bliżej niesprecyzowanej liście członków znajdującej się w aktach Spółki, według stanu na dzień [...] marca 2007 r., podczas gdy z dostępnej organowi dokumentacji nadzorczej wynikały odmienne wnioski,
5.) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 9, 11 i 7 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia, jakie podmioty wchodziły pierwotnie w skład członków Spółki, a jakie nabyły to członkostwo w sposób następczy, przy uznaniowym potraktowaniu bliżej niesprecyzowanej listy członków z dnia [...] marca 2007 r. jako wiążącej i przesądzającej tą kwestię,
6.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., polegającym na przyjęciu, iż w Spółce obowiązuje statut w wersji na dzień [...] czerwca 1998 r., podczas gdy ostatnim zatwierdzonym i funkcjonującym w obrocie prawnym statutem Spółki jest statut w kształcie nadanym uchwałą nr [...] z dnia [...] grudnia 1998 r. Walnego Zgromadzenia Członków o zmianie statutu,
7.) art. 165 ust. 7 P.w. oraz art. 109 ust. 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo wodne, polegającym na przyjęciu, że następca prawny członka spółki wodnej nie wstępuje ex lege w jego prawa i obowiązki, lecz musi zostać dodatkowo przyjęty uchwałą zarządu jako nowy członek, podczas gdy tryb przyjmowania nowych członków nie dotyczy następstwa prawnego członków spółki,
8.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., polegającym na przyjęciu, iż w Spółce został powołany likwidator, podczas gdy likwidacja Spółki nigdy się nie zaczęła,
9.) art. 175 ust. 3 P.w. polegającym na przyjęciu, że podmioty zalegające z zapłatą składek członkowskich nie są uprawnione do wykonywania prawa głosu na walnym zgromadzeniu, podczas gdy członkowi spółki przysługuje na walnym zgromadzeniu co najmniej jeden głos,
10.) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 9 i 11 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu wydanej decyzji:
a) z jakich zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika, że spółki: L. sp. z o.o., P. S.A., P. S.A., L. S.A., Z. S.A. zalegały na dzień [...] marca 2017 r. z zapłatą składek członkowskich.
b) za jaki okres i w jakiej wysokości występowały powyższe zaległości, ani kto i kiedy ustalił wysokość składek członkowskich,
11.) art. 7. 77 § 1 i 4 oraz art. 80 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegającym na bezpodstawnym przyjęciu, że spółki: L. sp. z o.o., P. S.A., P. S.A. , L. S.A., Z. S.A. zalegały na dzień [...] marca 2017 r. z zapłatą składek członkowskich, podczas gdy na dzień [...] maja 2007 r. żaden podmiot nie zalegał z zapłatą składek członkowskich, a od tego czasu nie zachodził obowiązek uiszczania takich składek,
12.) art. 166 ust. 1 pkt 1 P.w. w zw. z § 7 statutu poprzez uznanie, że przepisy te nakładają ograniczenia co do warunków następstwa prawnego członków Spółki, podczas gdy przepisy te w ogóle nie dotyczą kwestii następstwa prawnego, a statut Spółki nie reguluje tej materii.
13.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., polegającym na przyjęciu, iż statut Spółki uzależnia ważność uchwał od obecności koniecznej liczby członków (kworum), podczas gdy wymóg taki nie występuje w treści statutu,
14.) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., polegającym na bezzasadnym przyjęciu, iż "za" uchwałą głosowała taka liczba członków, którym organ odmówił prawa głosu, że - w razie ich pominięcia - nie doszłoby do przegłosowania uchwały, podczas gdy z treści uchwały, ani żadnego innego dokumentu nie wynika, którzy członkowie głosowali "za", a którzy "przeciw" uchwale, co nie pozwalało na ustalenie, iż bez głosu tych członków, nie zostałaby ona przegłosowana,
15.) art. 179 ust. 2 P. w., polegającym na orzeczeniu o stwierdzeniu nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. pomimo jednoczesnego ustalenia, że uchwała ta nie została podjęta,
16.) art. 179 ust. 2 P.w. w zw. z art. 6 k.p.a. i art. 365 § 1 k.p.c., polegającym na stwierdzeniu nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. w celu wykazania, że Spółka nie istnieje, co stoi w sprzeczności z prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...] lutego 2016 r, sygn. akt: [...], o ustanowieniu dla niej kuratora w osobie M.A. i upoważnienia go do podejmowania czynności mających na celu niezwłoczne powołanie organów Spółki, a w razie potrzeby jej likwidacji;
17.) przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.), które to naruszenie jest skutkiem bezzasadnej odmowy Prezydenta Miasta wyłączenia samego siebie od udziału w sprawie;
III. uchylenie na podstawie art. 135 p.p.s.a. postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2017 r, znak sprawy: [...], którym odmówiło ono wyznaczenia innego organu do ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], unieważniającą uchwałę Nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków Spółki Wodnej, jako wydanego z naruszeniem art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 26 § 2 i 3 k.p.a., art. 126 k.p.a. z zw. z art. 105 § 1 k.p.a. i art. 64 § 2 k.p.a. polegającym na:
1.) bezzasadnym przyjęciu, iż kwestia wyłączenia Prezydenta Miasta jest już rozstrzygnięta postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2017 r., nr [...],
2.) odmowie wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy przy jednoczesnym przyjęciu, iż kwestia wyłączenia Prezydenta Miasta jest już rozstrzygnięta postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2017 r., nr [...]. mimo że taka przesłanka winna skutkować wydaniem postanowienia o umorzeniu postępowania w przedmiocie wyłączenia,
3.) bezzasadnym przyjęciu, iż wniosek o wyłączenie Prezydenta Miasta został złożony przez osobę nienależycie reprezentowaną,
4.) odmowie wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy przy jednoczesnym przyjęciu, iż wniosek o wyłączenie Prezydenta Miasta został złożony przez osobę nienależycie reprezentowaną, mimo że taka przesłanka winna skutkować wezwaniem wnoszącego do usunięcia braków wniosku,
5.) zaniechaniu wyłączenia Prezydenta Miasta, jako pracownika piastującego funkcję organu, od prowadzenia sprawy,
6.) odmowie wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy;
IV. uchylenie - na podstawie art. 135 p.p.s.a. - postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2017 r, znak sprawy: [...], którym odmówiło ono wyznaczenia innego organu do załatwienia spraw stwierdzenia nieważności uchwał Walnego Zgromadzenia Członków nr [...] z dnia [...] marca 2017 r., jako wydanego z naruszeniem art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 26 § 2 i 3 k.p.a. polegającym na:
1.) przyjęciu, iż art. 24 § 3 k.p.a. nie znajduje zastosowania do osoby pełniącej funkcję organu administracyjnego,
2.) zaniechaniu wyłączenia Prezydenta Miasta, jako pracownika piastującego funkcję organu, od prowadzenia sprawy,
3.) odmowie wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy;
V. stwierdzenie - na podstawie art. 135 p.p.s.a. - nieważności postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r, znak sprawy: [...], którym odmówił on wyłączenia samego siebie od udziału w sprawie stwierdzenia nieważności Uchwały nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. wyboru członków, jako wydanego z naruszeniem art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 26 § 2 i 3 k.p.a.,
VI. stwierdzenie - na podstawie art. 135 p.p.s.a. - nieważności postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak sprawy: [...], którym wstrzymał on wykonanie uchwały nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków Spółki Wodnej, jako wydanego z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 4 oraz art. 80 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegającym na bezpodstawnym przyjęciu, że wykonanie uchwały nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. może spowodować niebezpieczeństwo powstania nieodwracalnych skutków prawnych wynikających z działania wybranych osób podczas gdy Oczyszczalnia Ścieków [...] Spółka Wodna nie dysponuje obecnie jakimikolwiek dostępnymi walorami finansowymi ani rzeczowymi, a cały swój majątek musi wpierw odzyskać od Gminy [...] o statusie miejskim, a co za tym idzie działanie jakichkolwiek osób w imieniu Spółki nie może spowodować dla niej żadnych negatywnych skutków prawnych;
VII. przeprowadzenie dowodów uzupełniających - niezbędnych do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie powodujących nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie - poprzez dopuszczenie dowodu z dokumentów: a) wyroku Sądu Okręgowego z dnia [...] marca 2010 r, sygn. akt [...], b) pisma z dnia [...] października 2020 r.; c) pisma skarżącej z dnia [...] kwietnia 2017 r., d) pisma Kierownika Działu Orzecznictwa Wodnoprawnego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] maja 2017 r., e) pisma Zastępcy Dyrektora Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] stycznia 2010 r, f) wypisu z katastru wodnego nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., g) wezwania pełnomocnika strony na posiedzenie Sądu Rejonowego z dnia [...] maja 2017 r.;
VIII. umorzenie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności Uchwały nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków Spółki Wodnej,
IX. na podstawie przepisów art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. - o zasądzenie od Prezydenta Miasta na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z opłatą od niniejszej skargi, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że podstawowy postulat wniosku skarżącej nakierunkowany był na wyłączenie się organu od rozpoznania sprawy. W niniejszym postępowaniu zachodzą bowiem takie okoliczności, które wywołują zasadniczą wątpliwość co do bezstronności Prezydenta Miasta przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Otóż Prezydent Miasta sprawujący funkcję starosty (art. 92 ust 1 pkt 2 ustawy o samorządzie powiatowym), jest jednocześnie organem wykonawczym Gminy o statusie miejskim. Jego zadaniem jest m.in. gospodarowanie mieniem gminnym i reprezentowanie gminy na zewnątrz (art. 11a ust. 3, art. 26 ust. 4, art. 30 ust 2 pkt 3 i art. 31 ustawy o samorządzie gminnym). Jednocześnie jest on pracownikiem urzędu miasta (art. 4 ust 1 pkt 1 lit c ustawy o pracownikach samorządowych). Tymczasem Gmina [...] o statusie miejskim pozostaje w istotnym sporze z Oczyszczalnią Ścieków [...]" Spółką Wodną. Winna ona bowiem wydać Spółce przedsiębiorstwo, którego łączna wartość wynosi nie mniej niż 50.274.426,40 zł. Umową przekazania majątku pozostałego po likwidacji Oczyszczalni Ścieków Spółki Wodnej z dnia [...] marca 2007 r, likwidator Spółki przekazał ów majątek Gminie o statusie miejskim. Majątek ten stanowił w istocie przedsiębiorstwo Spółki. Podstawą przejęcia majątku był § 33 statutu Spółki, zgodnie z którym majątek zlikwidowanej Spółki Wodnej miał stać się docelowo własnością Miasta [...]. Przepis ten został wprowadzony do statutu Oczyszczalni Ścieków -Spółka Wodna w likwidacji uchwałą nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków zapadłą w dniu [...] grudnia 2006 r. Zmiana statutu została następnie zatwierdzona przez Prezydenta Miasta w dniu [...] stycznia 2007 r. decyzją nr [...]. Natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze, stwierdziło nieważność - decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r, nr [...] - powyższej decyzji Prezydenta Miasta. Zmiana statutu, zgodnie z brzmieniem art. 165 ust. 3 i 6 P.w. winna być zatwierdzona przez starostę w formie decyzji administracyjnej. Skoro zatem zmiana statutu Spółki nie została zatwierdzona w prawidłowej formie przez właściwy organ, to nie mogła być podstawą jakichkolwiek czynności prawnych jej organów, w tym przede wszystkim przekazania Gminie o Statusie Miejskim majątku pozostałego po likwidacji Oczyszczalni Ścieków Spółki Wodnej. Majątek ten stanowił przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 55'' k.c. Dlatego też Gmina [...] o statusie miejskim jest dłużnikiem Spółki, a jej dług opiewa na wartość nie mniejszą niż 50.274.426,40 zł. Warunkiem koniecznym do dochodzenia przez Spółkę powyższych roszczeń od Gminy o statusie miejskim jest jednak posiadanie przez nią ustawowego organu (art. 38 k.c. w zw. z art. 172 ust 1 pkt 2 P.w.) tj. zarządu, który zgodnie z art. 176 ust. 1 P.w. reprezentuje ją na zewnątrz. Ponieważ Spółka - w wyniku działań zainspirowanych przez Prezydenta Miasta - takiego organu nie miała, postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...] lutego 2016 r, sygn. akt: [...], ustanowiony został dla niej kurator w osobie M.A. Kurator został upoważniony do podejmowania czynności mających na celu niezwłoczne powołanie organów przedmiotowej Spółki, a w razie potrzeby jej likwidację. Na zwołanym przez kuratora Walnym Zgromadzeniu Członków Oczyszczalni Ścieków, które odbyło się dnia [...] marca 2017 r., uchwałą nr [...] ustalono liczbę osób, z której będzie się składał Zarząd, a uchwałą nr [...] wybrano jego skład osobowy. Zdaniem skarżącej bez wątpienia Gmina o statusie miejskim jest materialnie zainteresowana w utrzymaniu majątku, który w sposób sprzeczny z prawem uzyskała od Spółki. Jest to majątek wielomilionowy, a działania Prezydenta nakierunkowane są na przywrócenie stanu, w którym Spółka nie miała Zarządu i nie mogła dochodzić od Gminy o statusie miejskim zwrotu swojego mienia. Świadczy o tym niezasadne i bezprawne wstrzymanie wykonania uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r., a następnie bezzasadne jej unieważnienie decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. Niedopuszczalna jest więc sytuacja, w której ta sama osoba, tj. Prezydent Miasta, gospodaruje mieniem dłużnika i reprezentuje go na zewnątrz, a jednocześnie wydaje decyzje mogące skutkować pozbawieniem wierzyciela możliwości dochodzenia od dłużnika należnych roszczeń. Jest to podręcznikowy wręcz przykład konfliktu interesów, opisanego w art. 24 § 3 k.p.a., którego nie sposób rozwiązać inaczej niż poprzez wyłączenie Prezydenta Miasta, jako pracownika piastującego funkcję organu, od prowadzenia sprawy dotyczącej stwierdzenia nieważności uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. Rozstrzygnięcie takie powinno zapaść w formie postanowienia Prezydenta Miasta (tak: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 lipca 2011 r, sygn. akt: II SA/Kr 232/11), skutkującego wyłączeniem możliwości upoważnienia przez niego do załatwienia sprawy jego zastępców i pozostałych pracowników urzędu miasta (tak: uchwała Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2003 r, sygn. akt OPS 1/03). Ponieważ wyłączenie osoby Prezydenta Miasta od udziału w postępowaniu czyni organ ten niezdolnym do załatwienia sprawy (a/t. 26 § 3 k.p.a.), to znaleźć odpowiednie zastosowanie musi tu art. 26 § 2 k.p.a. Sprawa będzie więc podlegała załatwieniu przez organ wyższego stopnia nad Prezydentem Miasta - w tym przypadku przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze - z tym że organ ten będzie mógł wyznaczyć do załatwienia sprawy inny podległy sobie organ. Skarżąca wskazała, że przepisy o wyłączeniu organu nie wykluczają przy tym stosowania do osoby piastującej funkcję organu przepisów o wyłączeniu pracownika. Organ orzekający to pracownik, który tym się różni od innych, że zajmuje stanowisko, z którym związana jest właściwość do rozstrzygania, a nie tylko do załatwiania określonej kategorii spraw. Skoro tak, to organ podlega wszystkim tym samym rygorom, co szeregowy pracownik, a nadto rygorom dodatkowym, wynikającym z art. 25 § 1 k.p.a. Zdaniem skarżącej działania Prezydenta Miasta podejmowane na kanwie przedmiotowej sprawy mają za cel tylko i wyłącznie sparaliżowanie działań reaktywowanej spółki wodnej Oczyszczalni Ścieków [...] oraz jej organów. Wskazała, że decyzja o stwierdzeniu nieważności uchwały wydana została przed wydaniem postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2017 r. o odmowie wyznaczenia innego organu do załatwienia spraw stwierdzenia nieważności uchwał Walnego Zgromadzenia nr [...]. Decyzja z dnia [...] kwietnia 2017 r była więc wydana z oczywistym naruszeniem art. 24 § 3 k.p.a., bo zapadła zanim Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznało wniosek skarżącej spółki z dnia [...] kwietnia 2017 r. o wyłączenie Prezydenta Miasta. Po drugie. Prezydent Miasta stwierdził nieważność uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. po upływie przewidzianego prawem terminu. W niniejszej sprawie uchwałę przedłożono organowi w dniu 4 kwietnia 2017 r. Organ miał zatem czas na orzeczenie do dnia [...] maja 2017 r. włącznie. Tymczasem doręczenie decyzji spółce wodnej miało miejsce dopiero w dniu 10 maja 2017 r. W ocenie skarżącej przy sposobie ustalenia powyższego terminu należy stosować analogię wynikającą z art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. -Prawo budowlane. Brak w P.w. przepisu podobnego do art. 30 ust. 6a Prawa budowlanego pozwala stosować do sposobu liczenia terminu, o którym mowa w art. 179 ust. 2 P.w., dorobek orzeczniczy ukształtowany pod rządami starego brzmienia Prawa budowlanego (tj. sprzed wejścia w życie przepisu art. 30 ust. 6a tej ustawy). Skoro więc w niniejszej sprawie w ciągu 30 dni od dnia doręczenia Prezydentowi Miasta uchwały Walnego Zgromadzenia Członków Spółki, organ ten nie ujawnił treści swojego rozstrzygnięcia stwierdzającego nieważność tej uchwały stronie, decyzja nie wywarła skutku wobec spółki wodnej, jako wydana już po terminie.
Zdaniem skarżącej, przywołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. art. 179 ust. 2 i 4 P.w. nie pozwala na orzekanie przez organ nadzoru w drodze decyzji o nieważności uchwał dotyczących powołania władz spółki. Stosownie bowiem do art. 178 P.w. starosta sprawuje wprawdzie nadzór i kontrolę nad spółkami wodnymi jednak jedynie, jak to wyraźnie przepis stanowi, w zakresie "działalności spółek wodnych". Cele zaś tworzenia spółek wodnych i zakres ich działalności wskazane zostały w art. 164 P.w. Tylko zatem w takim zakresie starosta sprawuje nadzór i kontrolę nad spółkami wodnymi, co oznacza, że winien on kontrolować jedynie uchwały organów dotyczące działalności spółki jako formy organizacyjnej i tylko w odniesieniu do takich uchwał - w razie stwierdzenia ich sprzeczności z prawem lub statutem - winien on orzekać o ich nieważności {tak: prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 lutego 2013 r, sygn. akt: IISA/G11096/12). Tym samym, skoro nadzór sprawowany przez starostę nad spółką wodną jest nadzorem prawnym, nie obejmującym spraw związanych ze stosunkami, jakie zachodzą pomiędzy spółką a jej członkami {wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 maja 2008 r. sygn. akt: II S/\/Lu 186/08), to decyzja Prezydenta winna być uchylona w całości, a postępowanie prowadzone przez niego - umorzone jako w całości bezprzedmiotowe (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a.).
Następnie skarżąca wskazała, że Prezydent Miasta w prowadzonym postępowaniu błędnie ustalił, opierając się jedynie na treści protokołów Walnych Zgromadzeń Członków nr [...] z dnia [...] marca 2007 r. oraz nr [...] z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. oraz nr [...] z dnia [...] maja 2005 r., iż Spółka w chwili likwidacji liczyła 15 członków. Bezpodstawnie także przyjął on, iż członkami Spółki były jedynie podmioty wymienione na "liście członków", według stanu na dzień [...] marca 2007 r. (str. 6 decyzji). Powyższe ustalenie co do liczebności członków Spółki organ wywiódł z treści protokołów Walnych Zgromadzeń spółki. Tymczasem, samo stwierdzenie przez przewodniczących komisji mandatowo-skrutacyjnej nie ma żadnej mocy wiążącej i nie może w żadnym razie stanowić samoistnego dowodu na to, iż Spółka Wodna w chwili jej likwidacji liczyła 15 członków. Tym bardziej, gdy - po skonfrontowaniu tego ustalenia z innymi dokumentami dostępnymi organowi w ramach sprawowanego nadzoru nad Spółką - taka liczba członków wcale nie znajduje potwierdzenia. Podobnie rzecz się ma z ustaleniami co do składu członkowskiego Spółki wodnej. Z materiałów nadzorczych, jakimi dysponował Prezydent wynika bowiem, iż skład Spółki był zmienny i brak jest podstaw, by przyjąć iż akurat te podmioty, które wymienił Prezydent, a nie inne, posiadały w chwili likwidacji Spółki status członka. Na dowód innego, niż podany przez Prezydenta w treści decyzji, składu członkowskiego powołać można choćby treść sporządzonych przez likwidatora wyliczeń wysokości kwot wniesionych tytułem partycypacji w kosztach budowy Oczyszczalni Ścieków "[...]". Listy te podmiotowo znacząco różnią się od listy przyjętej przez orzekający w sprawie organ administracji publicznej. Lista członków ustalona przez organ ma się także nijak do listy członków, wynikającej ze znajdującej się w dokumentacji nadzorczej listy członków załączonej do statutu z 2002 r. Skład członkowski z niej wynikający zdecydowanie bardziej odpowiada zaś listom stworzonym przez likwidatora, aniżeli tej, którą zawarł w treści decyzji organ nadzoru. O tym, iż protokoły walnych zgromadzeń, jak i załączane do nich listy obecności oraz listy członków nie mogą stanowić kryterium tego, kto bezspornie był członkiem Spółki świadczy także choćby niewymienienie na takiej liście obecności oraz liście członków S.". Podmiot ten widnieje na w/w liście członków, załączonej do statutu z 2002 r. Uchwałą nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r [...] Walnego Zgromadzenia Członków spółdzielnia ta została wykreślona z listy członków. Mimo iż jej wykreślenie nastąpiło dopiero na tymże walnym zgromadzeniu, na liście obecności oraz liście członków załączonej do listy nie została już ona wymieniona, choć przecież - jako podmiot wciąż formalnie będący członkiem Spółki - powinna ona zostać na walne zgromadzenie zaproszona, a przynajmniej winna figurować na liście obecności.
Skarżąca podniosła, że członkostwo w Spółce wodnej Ł. powiązane było ze stricte majątkowymi prawami wynikającymi z dotychczasowego udziału członka w realizacji jej statutowych zadań i analogicznymi obowiązkami w przyszłości (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 lipca 2008 r, sygn. akt: IV CZ 48/08). Prawa te nie mogły po prostu wygasać wskutek wygaśnięcia bytu prawnego danego podmiotu. Zbycie praw majątkowych związanych z uczestnictwem w spółce wodnej Ł. następcy prawnemu skutkowało wejściem tego następcy do spółki. Znajdowało to uzasadnienie prawne zarówno w treści art. 109 ust. 2 P.w. z 24 października 1974 r. jak i art. 165 ust. 7 P.w. z 18 lipca 2001 r. Z tych właśnie względów postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2001 r, sygn. akt: [...], Sąd Rejonowy zezwolił Syndykowi "P." S.A. w upadłości na sprzedaż prawa majątkowego stanowiącego wpłatę członkowską upadłego na rzecz Spółki z tytułu budowy oczyszczalni ścieków. Analogiczne postanowienie wydał również tenże Sąd w dniu [...] listopada 1999 r., sygn. akt: [...], w sprawie P." S.A.
Prezydent Miasta niezasadnie zatem kwestionuje możliwość nabycia członkostwa przez spółki: T. S.A., E. S.A., B. S.A., I. S.A. S.K.A., E. S.A. i P. S.A. S.K.A. w drodze kolejnych umów sprzedaży praw majątkowych, a co za tym Idzie, zaskarżona decyzja jest wadliwa jako sprzeczna z art. 165 ust. 7 P.w. oraz art. 109 ust. 2 P.w. w zw. z § 4 ust. 2 statutu Spółki. Całość argumentacji organu zmierzającej do kwestionowania następstwa prawnego w/w podmiotów pomija zresztą podstawowe fakty w tej kwestii. Otóż Prezydent Miasta zataił doskonale mu znany fakt, że prawomocnym wyrokiem z dnia [...] marca 2010 r., sygn. akt: [...], w sprawie z powództwa E. S.A. przeciwko Oczyszczalni Ścieków Spółce Wodnej w likwidacji. Sad Okręgowy ustalił, że E. S.A. z wstąpił w prawa członka Oczyszczalni Ścieków Spółka Wodna w likwidacji i jest jej członkiem. Niedopuszczalne zatem było przyjęcie w zaskarżonej decyzji, że E. S.A. nie jest członkiem skarżącej spółki i bezprawnie wziął udział w Walnym Zgromadzeniu Członków w dniu [...] marca 2017 r. Co więcej, związanie Prezydenta Miasta w niniejszej sprawie wyrokiem z dnia [...] marca 2010 r., sygn. akt: [...], wyklucza jednoczesne kwestionowanie przez ten organ możliwości wstąpienia w prawa członka w spółce wodnej. To bowiem właśnie umowa z dnia [...] listopada 1999 r. zawarta pomiędzy "P." S.A. w upadłości, a spółką E. stała się podstawą powyższego wyroku. Podobnie rzecz się ma z zawartym w zaskarżonej decyzji stwierdzeniem, że B. S.A. nie nabyła statusu członka spółki wodnej gdyż jej poprzednik prawny – P." S.A. - został skutecznie wykluczony ze skarżącej spółki uchwałą jej Zarządu z dnia [...] grudnia 1999 r. Tymczasem w świetle § 7 ust. 3 statutu wyłączenie członka ze spółki nastąpić mogło wyłącznie uchwałą zarządu podjętą za zgodą Prezydenta Miasta. Od dnia 1 stycznia 1999 r. funkcję tą przejął Starosta (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o wejściu w życie ustawy o samorządzie powiatowym, ustawy o samorządzie województwa oraz ustawy o administracji rządowej w województwie) i to on winien wyrazić zgodę na wyłączenie jakiegokolwiek członka ze spółki, a takiej zgody nie wyraził. Zaskarżona decyzja zapadła zatem z naruszeniem art. 112 ust. 1 P.w. w zw. z § 7 ust. 3 statutu.
Zgodnie z art. 175 ust. 3 P.w. na walnym zgromadzeniu członkowi spółki wodnej przysługuje jeden głos, przy czym w sprawach, o których mowa w ust. 1, statut może przyznać członkowi spółki wodnej taką liczbę głosów, ile razy jego świadczenia na rzecz spółki są większe od świadczeń pozostałych członków spółki; w takim przypadku statut określi sposób obliczania podwyższonej liczby głosów. Z przepisem tym niezgodny jest § 10 statutu Spółki, uzależniający możliwość głosowania od uiszczenia w pełnej wysokości składki za dany rok ustalony przez Zarząd Spółki. Przyczyną tej niezgodności jest wejście w życie Prawa wodnego już po uchwaleniu statutu Spółki. W sytuacji wystąpienia takiej sprzeczności oczywistym jest prymat semiimperatywnej normy ustawowej możliwości głosu na walnym zgromadzeniu, lecz dopuszczającej uprzywilejowanie niektórych członków w zakresie prawa głosu - nad normą statutową. Hierarchii tej nie dostrzegł Prezydent Miasta i przez to wydał błędną decyzję. Nadto Prezydent Miasta nie wskazał w uzasadnieniu decyzji, z jakich zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów wynika, że spółki: L. sp. z o.o., P. S.A., P. S.A., L. S.A., Z. S.A. zalegały na dzień [...] marca 2017 r. z zapłatą składek członkowskich. Nie wiadomo zatem, co tak naprawdę stało u podstaw wydania zaskarżonej decyzji, zwłaszcza że organ przyjął, że głosowanie przez bliżej nieokreślone podmioty będące członkami, lecz nie mogące skorzystać z prawa głosu z uwagi na zaległość w składkach członkowskich, miało istotny wpływ na skuteczność podejmowanych uchwał. Organ nie wskazał przy tym, za jaki okres i w jakiej wysokości występowały powyższe zaległości, ani kto i kiedy ustalił wysokość składek. Ponadto ponieważ przewidziana w art. 170 P.w. składka członkowska ma charakter świadczenia cywilnoprawnego (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2004 r., sygn. akt: II CK 481/03), a roszczenie o jej o zapłatę na rzecz spółki wodnej jest roszczeniem o świadczenie okresowe (tak: wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 30 grudnia 2015 r., sygn. akt: II Ca 752/15), które ulega przedawnieniu z upływem lat 3 od dnia wymagalności (art. 118 k.c. w zw. z art. 120 § 1 k.c.), to wszelkie zaległe składki członkowskie przedawniły się najpóźniej 3 lata od 2007 roku, a więc 7 lat temu. W Spółce nie ma zatem żadnych zaległości w zapłacie składek członkowskich. Zaskarżona decyzja milczy również o tym, że Spółka już w 1999 roku przestała być wierzycielem: L. sp. z o.o.. P. SA, L. SA i Z. SA. Umowami z dnia [...] grudnia 1999 r. zbyła bowiem swoje wierzytelności wobec powyższych podmiotów na rzecz spółki akcyjnej I. Całkowicie kontrfaktycznym, a przy tym sprzecznym z Prawem wodnym, statutem i kodeksem cywilnym jest zatem poczynione przez organ ustalenie, jakoby z treści dokumentów zebranych w trybie nadzoru wynikało, iż byli członkowie Spółki, tj. L. sp. z o.o., P. SA, P. SA, L. SA, Z. SA zalegali na dzień [...] marca 2017 r. z zapłatą składek członkowskich, przez co podmioty te - i ich następcy prawni - nie mogły wykonywać prawa głosu na Walnym Zgromadzeniu Członków.
Kolejną wadą zaskarżonej decyzji jest przyjęcie, iż przepisy art. 166 ust 1 pkt 1 P. w. oraz § 7 statutu Spółki nakładają ograniczenia co do warunków następstwa prawnego jej członków. Otóż art. 166 ust. 1 pkt 1 P.w. stwierdza, że "Statut spółki wodnej określa w szczególności nazwę i siedzibę spółki oraz teren. Ani § 7 statutu, ani też żadne z pozostałych jego postanowień, nie reguluje kwestii następstwa prawnego członków Spółki. Ustawa w art. 109 ust. 2 jednoznacznie natomiast stwierdzała, iż następcy prawni członka spółki wodnej wstępują w jego prawa i obowiązki. Nie pozostawiała zatem możliwości formułowania jakichkolwiek statutowych ograniczeń dla następstwa prawnego i tak też został wówczas zredagowany statut Spółki. Brak jest więc podstaw do interpretowania któregokolwiek z postanowień statutu Spółki w taki sposób, aby wnioskować z jego treści istnienie ograniczeń, których w czasie jego uchwalania ani nie było, ani wprost być nie mogło. Co za tym idzie, nie ma żadnych podstaw do twierdzenia - jak czyni to organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - że Spółka winna wykazać, iż podmioty T. S.A., E. S.A., B. S.A., I. S.A. S.K.A., E. S.A., P. S.A. S.K.A. spełniały warunki członkostwa w Spółce.
Odnosząc się do kwestii ważności podjętych uchwał ze względu na wymagane kworum oraz wymaganą liczbę oddanych głosów, skarżąca zauważyła, że w treści statutu wynika, iż uchwały walnego zgromadzenia zapadają zwykłą większością głosów, za wyjątkiem uchwały w sprawach rozwiązania Spółki, połączenia jej z inną Spółką, albo podziału Spółki, które zapadają większością głosów przy obecności co najmniej połowy członków Spółki (§17). Przy podejmowaniu uchwały, której nieważność stwierdził Prezydent Miasta, wbrew ustaleniom organu, nie obowiązywał wobec tego wynikający ze statutu wymóg kworum, a uchwała była ważna bez względu na liczbę członków uczestniczących w Walnym Zgromadzeniu. Również chybione jest przyjęte przez organ założenie, że przy głosowaniu nad uchwałą nie osiągnięto zwykłej większości głosów oddanych, potrzebnej do przegłosowania uchwały, gdy wyraźnie co innego wynika z treści samej uchwały, gdzie liczba głosów oddanych "za" jest większa od liczby głosów "przeciw". Mylne jest stanowisko Prezydenta Miasta, że wyłączenie od głosowania sześciu - w jego mniemaniu - nieuprawnionych do tego Członków Walnego Zgromadzenia, miało przesądzać o niepodjęciu uchwały. Z treści uchwał bowiem w żaden sposób nie wynika, którzy członkowie opowiedzieli się za jej przyjęciem i czy wśród tych członków byli ci, których Prezydent uznał za nieuprawnionych do głosowania. W związku z tym nie było podstaw, by kwestionować fakt przegłosowania uchwały zwykłą większością głosów, jak był to uczynił organ.
Odnośnie wyroku zaocznego Sądu Rejonowego z dnia [...] lipca 2020 r., sygn. akt: [...], skarżąca wyjaśniła, że pozwana spółka akcyjna "T." złożyła w dniu 24 sierpnia 2020 r. sprzeciw od tego wyroku zaocznego wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Wniosek ten – według informacji posiadanych przez skarżącą -jest obecnie rozpatrywany przez w/w Sąd.
Większość zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji dotyczy również decyzji ją poprzedzającej. Dodatkowo decyzji tej skarżąca zarzuciła, iż wydając ją organ nie posiadał podstawowych informacji na temat sytuacji prawnej i faktycznej danej Spółki Wodnej. Świadczy o tym uznanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji za obowiązujący statutu Spółki w wersji na dzień [...] czerwca 1998 r. Zasadniczym błędem stojącym u podstaw wydania tej decyzji było również uznanie, iż następca prawny członka Spółki nie wstępuje ex lege w jego prawa i obowiązki, lecz musi zostać dodatkowo przyjęty uchwałą zarządu jako nowy członek. Takich uchwał zarządu w odniesieniu do spółek: T. S.A., E. S.A., B. S.A.. I. S.A. S.K.A., E. S.A. i P. S.A. S.K.A. oczekiwał organ nadzoru i z brakiem ich wiązał swoją konstatację o nieważności uchwały podjętej w dniu [...] marca 2017 r. Tymczasem następca prawny członka spółki wodnej wstępuje w jego prawa i obowiązki i staje się ex lege członkiem takiej spółki, a treść stosunku członkostwa jest taka sama jak w wypadku jego poprzednika (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 czerwca 2010 r.; sygn. akt: III CZP 46/10). Dlatego też uznać należy, że decyzja z dnia [...] kwietnia 2017 r. została wydana z naruszeniem art. 165 ust. 7 P.w. oraz art. 109 ust. 2 P,w., a naruszenie to miało kluczowe znaczenie dla jej podjęcia. W istocie decyzja Prezydenta Miasta nie zmierza do usunięcia z obrotu prawnego sprzecznej z prawem uchwały Walnego Zgromadzenia Członków Spółki, ale jest tylko jednym z środków nakierowanych na wykazanie, że tak naprawdę Spółka Wodna w ogóle nie istnieje. Prezydentowi nie chodziło zatem o to, aby Spółka Wodna nie miała organów o konkretnej liczebności i składzie osobowym, ale aby nie miała ich w ogóle. Takie działanie organu nadzoru jest wprost sprzeczne z treścią art. 365 § 1 k.p.c. Jak bowiem słusznie wskazał Sąd Apelacyjny w wyroku z dnia 20 marca 2014 r, sygn. akt.: [...], związanie organów, o których mowa w art. 365 § 1 k.p.c. "oznacza, że przy dokonywaniu czynności z zakresu swojego działania organy te zobligowane są brać pod uwagę fakt wydania danego orzeczenia, którego nie mogą zmieniać, ani uchylać [...] (wyr. SN z 8 marca 2010 r, IIPK 249/09, niepubl.; wyr. SN z 10 lutego 2010 r, IIPK 212/09, niepubl.).
W postępowaniu prowadzonym w granicach niniejszej sprawy doszło także do wydania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze niezaskarżalnego odrębnym środkiem odwoławczym postanowienia z dnia [...] maja 2017 r., znak sprawy: [...], o odmowie wyznaczenia innego organu do załatwienia spraw stwierdzenia nieważności uchwał Walnego Zgromadzenia Członków nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. Postanowienie to zapadło pomimo tego, iż wystąpiły wyraźne przesłanki uwzględnienia wniosku o wyłączenie zgłoszonego przez Skarżącą. Skarżąca powołała się na uchwałę Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt: OPS 1/03,
Podobnie rzecz się ma z postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2017 r., znak sprawy: [...], którym odmówiło ono wyznaczenia innego organu do ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], unieważniającą uchwałę Nr [...] Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie wyboru członków zarządu Oczyszczalni Ścieków Spółki Wodnej. Nie dość bowiem że SKO, wbrew treści art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 26 § 2 i 3 k.p.a., zaniechało wyłączenia Prezydenta Miasta, jako pracownika piastującego funkcję organu, od prowadzenia sprawy na etapie ponownego jej rozpoznania i odmówiło wyznaczenia innego organu do załatwienia tej sprawy, to jeszcze uczyniło to w sposób sprzeczny z przepisami postępowania dotyczącymi podstaw i formy wydania rozstrzygnięć. Organ przyjął bowiem, iż kwestia wyłączenia Prezydenta Miasta jest już rozstrzygnięta postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2017 r., nr [...]. Trudno jednak zgodzić się z taką konkluzją, skoro organ rozpatrujący wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jest zobowiązany do powtórnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w całości.
W niniejszym sprawie doszło do wydania niezaskarżalnego odrębnym środkiem odwoławczym postanowienia o odmowie wyłączenia się od udziału w sprawie, pomimo tego, iż wystąpiły wyraźne, wyżej nakreślone, przesłanki uwzględnienia wniosku o wyłączenie zgłoszonego przez skarżącą.
Odnośnie postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r. o wstrzymaniu wykonania uchwały skarżąca podniosła, że twierdzenie iż wykonanie uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie ustalenia liczby członków Zarządu Oczyszczalni Ścieków w kadencji 2017-2022, może spowodować niebezpieczeństwo powstania nieodwracalnych skutków prawnych wynikających z działania wybranych osób, nie wytrzymuje konfrontacji z rzeczywistością. Oczyszczalnia Ścieków [...] Spółka Wodna nie dysponuje obecnie jakimikolwiek dostępnymi walorami finansowymi ani rzeczowymi, a cały swój majątek musi wpierw odzyskać od Gminy [...] o statusie miejskim. Co za tym idzie, działanie jakichkolwiek osób w imieniu Skarżącej Spółki nie może spowodować dla niej żadnych negatywnych skutków prawnych. Mimo braku wypisu z katastru wodnego nie sposób przyjąć, że skarżąca nie istnieje, albo że nie ma organów. O tym, że istnieje, przesądza już samo postanowienie Sądu Rejonowego z dnia [...] lutego 2016 n, sygn. akt: [...], o ustanowieniu dla Skarżącej kuratora. Postanowienie takie może być wydane jedynie w przypadku, gdy osoba prawna istnieje, lecz nie może prowadzić swoich spraw z braku powołanych do tego organów {art. 42 § 1 k.c.). Zgodnie z art. 365 § 1 k.p.c., postanowienie to - jako prawomocne - wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy, przez co rozumieć należy m.in. sądy administracyjne (tak: A. Jakubecki, w: Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom I. Artykuły 1-366, komentarz do art. 365 k.p.c., wyd. II. LEX, 2013).
W piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2021 r. skarżąca wyjaśniła ponadto, że zawarty w skardze wniosek o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jest konsekwencją tego, iż skoro organ wykonawczy gminy [...], powstałej z połączenia gminy i miasta, nie może sprawować funkcji organu wykonawczego powiatu, tj zarządu powiatu, ani tez funkcji starosty, jako przewodniczącego tego zarządu (art. 26 ust. 1 i 2 u.s.p.), to nie jest też właściwym do wydania zaskarżonej decyzji raz decyzji ją poprzedzającej. Do pisma dołączono opinię prawną.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 180 z późn. zm.). Przepis ten zezwala wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu, w okresie obowiązywania stanu epidemii z powodu COVID - 19, na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, jeśli przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
O skierowaniu sprawy do rozpoznania w trybie powołanego wyżej przepisu oraz o terminie posiedzenia niejawnego strony zostały zawiadomione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art.134 § 1 p.p.s.a.).
Ponieważ w skardze zarzucono zarówno naruszenie przepisów prawa procesowego jak i prawa materialnego, badanie legalności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej należało rozpocząć od analizy sprawy pod kątem ich zgodności z prawem procesowym. Stwierdzenie bowiem, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, w stopniu który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czyni przedwczesnym jej kontrolę pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego.
Najdalej sformułowanym zarzutem naruszenia przepisów prawa procesowego był zarzut naruszenia art. 24 § 3 kpa. Uznanie skargi za uzasadnioną z powodu naruszenia wskazanego przepisu, zdaniem skarżącej, skutkowało koniecznością zastosowania sankcji nieważności decyzji, jako opartej jest na kwalifikowanym naruszeniu przepisów prawa, ze względu na jej wydanie przez organ, który podlegał wyłączeniu.
Zgodnie z treścią art. 24 § 1 kpa pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie:
1) w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki;
2) swego małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia;
3) osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3;
5) w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji;
6) z powodu której wszczęto przeciw niemu dochodzenie służbowe, postępowanie dyscyplinarne lub karne;
7) w której jedną ze stron jest osoba pozostająca wobec niego w stosunku nadrzędności służbowej.
W myśl art. 24 § 3.bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika.
Wyłączenie pracownika od udziału w postępowaniu, zgodnie z art. 24 § 3 k.p.a. może nastąpić, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności (niewymienionych w § 1), które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika. Chodzi tu przy tym o okoliczności natury obiektywnej. Wyłączenia pracownika nie może uzasadniać samo subiektywne przekonanie skarżącego o braku jego bezstronności.
W orzecznictwie sądowym wskazuje się na gwarancyjny charakter przepisu art. 24 § 3 kpa., którego rolą jest zapewnienie bezstronnego wykonywania czynności w postępowaniu administracyjnym. Jego istotą jest eliminacja nawet jedynie potencjalnych wątpliwości co do braku bezstronności pracownika organu, czy biegłego. Dla zastosowania art. 24 § 3 k.p.a. wystarczy więc uprawdopodobnienie istnienia okoliczności mogących wywoływać wątpliwość co do bezstronności, a nie okoliczności powodujących stronniczość. Wystarczy zatem, że z uwagi na konkretną okoliczność nie jest pewne i jasne czy dana czynność procesowa zostanie wykonana w sposób bezstronny (por. wyroki sygn. akt II SA/Ke 158/17, sygn. akt III SA/Gd 859/14, II SAB/Wa 141/19). Zdaniem Sądu prawidłowo organ uznał, że okoliczności sprawy w żaden sposób nie wskazują, aby osoba pełniąca funkcję Prezydenta Miasta była osobiście zainteresowania w wyniku danej sprawy, a wobec tego aby zachodziła wątpliwość co do jej bezstronności. Również w toku postępowania, składając omawiany wniosek, nie wykazano związku rozpatrywanej sprawy administracyjnej z osobistymi interesami osoby pełniącej funkcję Prezydenta Miasta. Z tych też względów stwierdzić należy, że w sprawie nie wykazano spełnienia przesłanki z art. 24 § 3 kpa, a wobec tego stanowisko organu ocenić należy za prawidłowe.
Wskazać w tym miejscu należy, że kompetencja Prezydenta Miasta - jako organu gminy - do wydania zaskarżonej decyzji wynika z art. 179 § 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne. Zgodnie z treścią tego przepisu uchwały organów spółki wodnej sprzeczne z prawem lub statutem są nieważne; o nieważności uchwał w całości lub w części orzeka, w drodze decyzji, starosta w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały.
Strona postępowania na podstawie art. 25 kpa wystąpiła również z wnioskiem o wyłączenie z niniejszej sprawy Prezydenta Miasta jako organu ustawowo powołanego do załatwienia sprawy w danym przedmiocie. W myśl art. 25 kpa organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów majątkowych:
1) jego kierownika lub osób pozostających z tym kierownikiem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3;
2) osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3.
Przepis art. 24 § 4 stosuje się odpowiednio.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło wyznaczenia innego organu do załatwienia sprawy dotyczącej uchwały Walnego Zgromadzenia Członków nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. Kolegium stwierdziło brak podstaw do przyjęcia, że Prezydent Miasta jest zainteresowany w utrzymaniu majątku Gminy o statusie miejskim oraz że rozstrzygnięcie sprawy nieważności uchwał dotyczy jego interesów majątkowych lub interesów majątkowych osób pozostających w nim w stosunkach wymienionych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 kpa.
Badając zgodność z prawem w.w. postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego dnia [...] maja 2017 r. wskazać należy, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz wynikające stąd okoliczności stanu faktycznego, w tym również argumentacja podnoszona przez stronę postępowania, nie dają podstaw do stwierdzenia, że spełniona została przesłanka wyłączenia organu, której mowa w art. 25 § 1 kpa, a twierdzenia organu w tym zakresie należy uznać za prawidłowe. Fakt przejęcia majątku skarżącej przez Gminę [...] nie dotyczy przecież interesów osoby piastującej stanowisko Prezydenta Miasta, a rozpatrywana sprawa nie ma charakteru sprawy dotyczącej interesów majątkowych Prezydenta Miasta. Przez sprawę dotyczącą interesów majątkowych należy rozumieć każdą sprawę, w której bezpośrednio lub pośrednio dochodzi do przysporzenia lub uszczuplenia stanu majątkowego osoby (osób) wskazanej w art. 25 § 1 [zob. np. W. Chróścielewski, Gmina jako strona postępowania administracyjnego – konsekwencje prawne uchylenia art. 27a k.p.a., Sam. Teryt. 1995/4, s. 21]. Jest również możliwa szersza interpretacja pojęcia sprawy dotyczącej interesów majątkowych – jako każdej sprawy dotyczącej praw i obowiązków majątkowych osób wskazanych w komentowanym przepisie. Okoliczność ta jest oceniana na podstawie przepisów materialnego prawa administracyjnego stanowiącego podstawę decyzji administracyjnej. Bez znaczenia jest istnienie lub brak wpływu sprawy na stan majątkowy osób wymienionych w tym przepisie w sensie przysporzenia lub uszczuplenia [A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks..., 2018, komentarz do art. 25, teza 8]. Przepis art. 25 § 1 nie wymaga, aby sprawa miała wpływ na interesy majątkowe osób wskazanych w tym przepisie. Wystarczy stwierdzenie, że sprawa dotyczy praw i obowiązków majątkowych tych osób. Zaliczenie danego stanowiska do kategorii stanowiska kierowniczego następuje na podstawie przepisów ustaw ustrojowych oraz wydanych na ich podstawie przepisów wykonawczych, jak również przepisów statutu lub regulaminu organizacyjnego organu administracji publicznej albo innych dokumentów określających wewnętrzną organizację i funkcjonowanie urzędu. Osobą zajmującą stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia jest osoba pełniąca funkcję organu i jego zastępcy, a także osoba zatrudniona w urzędzie na stanowisku określonym w przepisach ustrojowo-organizacyjnych jako stanowisko kierownicze lub równorzędne [A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks..., 2018, komentarz do art. 25, teza 6].
Badana sprawa, jak wyżej wskazano - i co wydaje się w sprawie bezsporne - nie dotyczy interesów majątkowych osoby piastującej stanowisko Prezydenta Miasta, lecz interesów majątkowych Gminy [...], wobec czego rozstrzygniecie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy wyłączenia tego organu należy ocenić jako odpowiadające przepisom prawa. W tych okolicznościach, wydanie w dniu [...] kwietnia 2017 r., decyzji stwierdzającej nieważność przedmiotowej uchwały, a zatem przed rozpoznaniem wniosku o wyłączenie organu, nie miało wpływu na wynik sprawy.
Odnosząc się do stanowiska skarżącej zawartego w piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2021 r. wskazać należy, że Uchwałą nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r pełniącego funkcję Rady Miasta (DZ.U. Woj., 2015. 9) w sprawie Utworzenia jednostki pomocniczej Miasta postanowiono o utworzeniu dniem [...] stycznia 2015 r. jednostki pomocniczej Miasta [...] - dzielnicy pn. "[...]" (§ 1). Granice dzielnicy określono w załączniku do tej uchwały.(§ 2.). Wskazać należy, że zgodnie z treścią Uchwały jednostkę pomocniczą - dzielnicę "[...]" tworzy gmina [...] według stanu - przed połączeniem z miastem na prawach powiatu . Połączenie miasta na prawach powiatu z gminą w powiecie [...] nastąpiło na podstawie § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2014 r. w sprawie połączenia gmin, ustalenia granic niektórych gmin i miast, nadania niektórym miejscowościom statusu miasta oraz zmiany siedziby gminy (DZ.U. z 2014 r. poz. 1023). Wobec powyższego stosownie do przepisów ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (DZ.U. z 2020 r. poz. 920) oraz w.w uchwały nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. [...] jest miastem na prawach powiatu, a jej organem wykonawczym jest Prezydent Miasta (art. 91, art., 26 ust. 4 u.s.p.).
W ocenie Sądu nie były zasadne pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 7, 77 § 1, 107 § 3, 9 i 11 kpa. Zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia. Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a, w celu zbadania i wyjaśnienia okoliczności podnoszonych w uzasadnianiu zaskarżonej decyzji oraz w skardze, Sąd zwrócił się do Sądu Rejonowego o udostępnienie akt sprawy o sygn. [...], Sądu Okręgowego o udostępnieni akt sprawy [...] oraz Sądu Okręgowego o udostępnienie akt sygn. [...]. Ponadto na wezwanie Sądu (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 15 kwietnia 2021 r.) przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2021 r pełnomocnik skarżącej spółki przedłożyła wymagane dokumenty. Uzupełnienie materiału dowodowego na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. nastąpiło w trybie uzupełnienia akt administracyjnych danej sprawy, jak bowiem wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, skargi oraz z pism procesowych składanych przez stronę skarżącą treść dokumentów o które wystąpił Sąd była stronom znana. Nie były to zatem nowe, nie ujawnione w toku postępowania administracyjnego dowody oraz dokumenty, nadto nie wynikały z nich okoliczności, które nie były przedmiotem rozpoznania i badania przez organ orzekający w sprawie.
Analizę zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego warto poprzedzić uwagami na temat charakteru prawnego spółki wodnej.
Artykuł 164 P.w. z 18 lipca 2001 r. określa istotne elementy konstrukcyjne spółki wodnej. Zgodnie z treścią art. 164 ust. 1 i 2 spółki wodne, z zastrzeżeniem ust. 2, oraz związki wałowe są formami organizacyjnymi, które nie działają w celu osiągnięcia zysku, zrzeszają osoby fizyczne lub prawne i mają na celu zaspokajanie wskazanych ustawą potrzeb w dziedzinie gospodarowania wodami. Spółki wodne, zapewniając zaspokojenie potrzeb zrzeszonych w nich osób w dziedzinie gospodarowania wodami, mogą podejmować prowadzenie działalności umożliwiającej osiągnięcie zysku netto. Osiągnięty zysk netto przeznacza się wyłącznie na cele statutowe spółki wodnej. Przytoczony przepis określa i definiuje spółkę wodną oraz związek wałowy jako zorganizowaną formę organizacyjną zrzeszającą osoby fizyczne lub prawne, mającą na celu zaspokajanie wskazanych ustawą potrzeb w dziedzinie gospodarowania wodami. Spółka wodna nie działa w celu osiągnięcia zysku, co oznacza, że działalność spółki koncentruje się na potrzebie zaspokojenia członków i celów, które ma osiągnąć, wynikających z ustawy i statutu. Od powyższej zasady ustawa wskazuje wyjątek, zgodnie z którym spółka, zapewniając zaspokojenie potrzeb zrzeszonych w niej osób w dziedzinie gospodarowania wodami, może podejmować prowadzenie działalności umożliwiającej osiągnięcie zysku netto, a osiągnięty zysk netto przeznacza się wyłącznie na cele statutowe spółki wodnej. Prowadzenie przez spółkę wodną działalności gospodarczej w celu osiągania zysku jest zatem uzależnione od dwóch okoliczności. Po pierwsze, spółka wodna powinna działać, zapewniając zaspokojenie potrzeb zrzeszonych w nich osób w dziedzinie gospodarowania wodami. Po drugie, osiągnięte zyski netto powinna przeznaczać na swoje cele statutowe.
W piśmiennictwie zauważa się, że spółka wodna to "związek osób fizycznych lub prawnych" utworzonych dla realizacji celów określonych w art. 108 ust. 1-4 (Prawo wodne z 1974 r. - przypad. 5. Surowiec, W. Tarasiewicz, T. Zwieglińska, Prawo wodne. Komentarz; przepisy wykonawcze, W-wa 1981 r., s. 170). Wskazano również, że "Spółki wodne wykazują duże podobieństwo do przedsiębiorstw użyteczności publicznej, ze względu na wykonywane przez nie zadania" (J. Szachułowicz, Prawo wodne..., 2010, s. 353). Istniejący pogląd przedstawił R. Paczulski, który zauważa, że Spółka Wodna jest instytucją prawnoustrojową podlegającą przepisom prawa wodnego, które dają podstawę do wykonywania działań i inicjatyw społecznych do wykonywania zadań administracji publicznej w dziedzinie gospodarki wodnej (R. Paczulski,; Spółki wodne - cele, zadania, prawne podstawy organizacji oraz perspektywy ich rozwoju w kontekście zachodzących zmian., Toruń 2006 r., s, 9 / in.).
Uwzględniając poglądy piśmiennictwa, a przede wszystkim treść komentowanego przepisu, można przyjąć, że spółka to podmiot prawa, utworzony przez osoby fizyczne i osoby prawne, w celu wykonywania zadań o charakterze publicznoprawnym, związanych z gospodarką wodną a po zatwierdzeniu statutu przez starostę uzyskuje osobowość prawną. W myśl art. 164 ust. 3 P.w. z 18 lipca 2001 r. spółki wodne mogą być tworzone w szczególności do wykonywania, utrzymywania oraz eksploatacji urządzeń służących do: 1) zapewnienia wody dla ludności, w tym uzdatniania i dostarczania wody; 2) ochrony wód przed zanieczyszczeniem, w tym odprowadzania i oczyszczania ścieków; 3) ochrony przed powodzią; 4) melioracji wodnych oraz prowadzenia racjonalnej gospodarki na terenach zmeliorowanych; 5) wykorzystywania wody do celów przeciwpożarowych; 6) utrzymywania wód.
Mając na uwadze wynikający z uregulowań ustawy Prawo wodne charakter prawny spółki wodnej, należy zauważyć, że - w przeciwieństwie do spółek prawa handlowego - członkostwo w spółce wodnej wiązać się będzie zawsze z obowiązkiem realizowania określonych w ustawie celów. Członek spółki wodnej nie ma obowiązku wnoszenia udziałów lecz ciąży na nim obowiązek udostępnienia gruntów do wykonania i utrzymania urządzeń wodnych służących do realizacji celów spółki, członkostwo w spółce wiąże się ściśle z realizacją zadań spółki. W konsekwencji członkiem .członkiem spółki wodnej może być podmiot, który ma możliwość realizacji celów ustawowych i statutowych, który jest właścicielem określonych gruntów, służących prawidłowej gospodarce wodnej. Udział w spółce w charakterze członka nie podlega samoistnemu obrotowi prawnemu, lecz ma charakter osobisty i wiąże się z prawem do danego gruntu.
Z powyższych względów należy podzielić pogląd organu, że przedłożone do sprawy umowy cesji wierzytelności zawarte pomiędzy skarżącą Spółką wodną, a wymienionymi spółkami prawa handlowego jako cesjonariuszami, nie stanowią wystarczającej podstawy do przyjęcia, że cesjonariusz na podstawie takiej umowy wszedł w prawa członka Spółki wodnej w miejsce członka Spółki, który zalega wobec niej z zapłatą należności podlegającej właśnie tejże cesji. Umowa cesji dotyczy jedynie określonej wierzytelności pieniężnej, natomiast członkostwo w spółce - jak wyżej podniesiono - ma charakter osobisty i związane jest z prawem do określonej nieruchomości. W aktach sprawy brak jest natomiast dokumentów, z których wynikałoby, że w ślad za umową cesji wierzytelności doszło do przeniesienia prawa własności określonych nieruchomości, z którymi wiąże się prawo członkostwa w Spółce.
Ustawowe uprawnienie starosty do nadzoru i kontroli spółek wodnych, wykonywane m.in. w zakresie kontroli uchwał organów spółki, zostało w ustawie Prawo wodne wyraźnie zdefiniowane i określone. Zgodnie z treścią art. 179 ust. 1 ustawy na zarząd spółki wodnej nałożony został obowiązek przedstawiania staroście uchwał organów spółki, a z kolei na starostę został nałożony obowiązek szybkiego zapoznawania się z przedłożonymi uchwałami i podejmowanie decyzji w przedmiocie ewentualnego ich kwestionowania. Wynika to z rygorystycznie oznaczonego terminu - w czasie nie dłuższym niż 30 dni od daty doręczenia uchwały. Stosownie do ust. 2 przywołanego artykułu jedynie w tym czasie starosta może orzec, w drodze decyzji, o nieważności uchwał sprzecznych z prawem lub statutem. Przepis ten nie przewiduje żadnych wyjątków. Tym samym po upływie 30 dni od daty doręczenia uchwały starosta nie posiada już kompetencji do orzekania o nieważności przedłożonych mu uchwał, niezależnie od prawnych i faktycznych okoliczności sprawy. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że Uchwała nr [...] z dnia [...] marca 2027 r. została przedłożona Prezydentowi Miasta w dniu 4 kwietnia 2017 r. natomiast dnia [...] kwietnia 2017 r. organ wydał decyzję stwierdzającą nieważność w.w. uchwały. W tym samym dniu wysłano przesyłkę zawierającą decyzję listem poleconym do pełnomocnika spółki, dnia 28 kwietnia 2017 próbowano doręczyć osobiście przesyłkę zawierająca decyzję, natomiast odebranie decyzji nastąpiło w dniu10 maja 2017 r. Wskazać należy, że 30 - dniowy termin wynikający z art. 179 ust. 2 P.w. jest zastrzeżony do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie uchwały, a nie do doręczenia decyzji, co wynika z brzmienia tego przepisu, w którym mowa jest o tym że w terminie 30 dni organ "orzeka". Skoro wykładnia gramatyczna jest wystarczająca do odkodowania treści przepisu, nie ma potrzeby do jego analizy z zastosowaniem wykładni systemowej i funkcjonalnej. Jednakże warto w tym miejscu jedynie zauważyć, że odnośnie podnoszonej w skardze analogii do regulacji zawartej w art. 30 ust. 6 ustawy Prawo budowlane dotyczącej sprzeciwu, w wyroku z dnia 7 maja 2014 r. sygn. akt II OSK 2928/12 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że 30-dniowy termin na wniesienie sprzeciwu zostanie zachowany, jeżeli organ w tym terminie wyda rozstrzygnięcie i nada go w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z 2012 r. - Prawo pocztowe. Ostatecznie aktualnie obowiązujący przepis art. 30 ust. 6a dla zachowania terminu wymaga nadania decyzji w placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1041) albo w przypadku, o którym mowa w art. 39 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, dzień wprowadzenia do systemu teleinformatycznego.
Błędne jest stanowisko skargi o braku podstaw do przeprowadzenia przez Prezydenta Miasta kontroli przedmiotowej uchwały nr [...] z dnia [...] marca 2017 r. Zgodnie z treścią art. 178 P.w. nadzór i kontrolę nad działalnością spółek wodnych sprawuje starosta. Główną czynnością starosty w zakresie nadzoru nad spółką wodną jest kontrola uchwał organów spółki. Jak wyżej powiedziano, na podstawie art. 179 ust. 1 spółka wodna, którą reprezentuje zarząd, obowiązana jest do przedłożenia organowi uchwał organów w terminie 7 dni od ich podjęcia. Termin ten ma charakter instrukcyjny, ustawa nie przewiduje bowiem sankcji w przypadku przedłożenia organowi uchwał po jego przekroczeniu. Po przesłaniu przez zarząd spółki uchwał walnego zgromadzenia organ w terminie nie dłuższym niż 30 dni rozpatruje zgodność tych uchwał z prawem. W przypadku stwierdzenia, że uchwała organu spółki może być sprzeczna z prawem, wszczyna postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały i jednocześnie może wstrzymać jej wykonanie (ust. 3) w drodze decyzji. W wyroku z dnia 9 lutego 2010 r. sygn. akt II OSK 268/09 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że art.178 P.w. statuuje starostę jako organ nadzoru i kontroli nad działalnością spółek wodnych. Instrumentem tego nadzoru jest wyposażenie starosty w możliwość stwierdzania nieważności uchwał organów spółki, jak wynika z art. 179 ust. 2 tej ustawy. Przesłanką nieważności uchwał, ustanowioną tym przepisem jest sprzeczność z prawem lub statutem spółki. Stwierdzenie nieważności uchwały następuje decyzją starosty, która jest z mocy ust. 4 art. 179 ostateczna, przy czym przepis ten przewiduje, że od tej decyzji służy wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, a następnie, po wyczerpaniu tego trybu, skarga do sądu administracyjnego. Uregulowanie nadzoru starosty nad działalnością spółek wodnych, z jednej strony daje mu uprawnienie do stwierdzenia nieważności uchwał, tj. wyeliminowania ich z bytu prawnego, z drugiej poddanie tego nadzoru kontroli sądu administracyjnego powoduje, że starosta badając uchwały organów spółki jest obowiązany do zachowania szczególnej staranności w sprawowaniu tego nadzoru.
Wskazać należy, że ustawodawca nie ograniczył kontroli i nadzoru o których mowa w art. 178 P.w. do określonego "wycinka" działalności spółki wodnej, lecz posłużył się ogólnym pojęciem, z którego wywieźć należy, że cała działalność spółki wodnej oraz podjęte w tym względzie uchwały podlegają kontroli organu. Nota bene, w ocenie Sądu, ze względu na przedmiot danej uchwały, która dotyczy istotnych i zasadniczych spraw z punktu widzenia działalności spółki, nie ulega wątpliwościom że przedmiotowa uchwała podlega kontroli, o której mowa wart. 178 P.w.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów skargi, zauważyć przyjdzie, że po myśli art. 75 § 1 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Przytoczony przepis art. 75 § 1 kpa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek dopuszczenia jako dowodu nie tylko środków dowodowych wymienionych w zdaniu drugim, lecz "wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem". Z brzmienia tego przepisu wynika, że przez pojęcie dowodu należy rozumieć także inne dowody niewymienione wyraźnie w tym przepisie. W tym sensie trafnie stwierdza się w piśmiennictwie, że art. 75 § 1 nie zawiera zamkniętego katalogu środków dowodowych dopuszczalnych w postępowaniu dowodowym, lecz że jest to jedynie wyliczenie przykładowe, na co wskazuje użycie zwrotu "w szczególności" w zdaniu drugim tego przepisu (J. Borkowski [w:] Komentarz, 1989, s. 160) por. Jaśkowska Małgorzata, Wilbrandt-Gotowicz Martyna, Wróbel Andrzej, Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, Lex).
Wskazać należy, że ustalenia w zakresie ilości członków spółki wodnej organ oparł na treści protokołów Walnego Zgromadzenia Członków Spółki Wodnej z dnia [...] marca 2007 r., [...] sierpnia 2006 r. oraz [...] maja 2005 r. W oparciu o te dokumenty organ ustalił, że na dzień [...] marca 2017 r. spółka wodna liczyła 15 członków. Wymienione powyżej protokoły Walnego Zgromadzenia Członków spółki wodnej, stosownie do art. 75 § 1 kpa posiadają moc dowodową, a podważenie wynikających z nich ustaleń może nastąpić poprzez przedstawienie kontrdowodu. W badanej sprawie, kwestionując ustalenia organu w tym zakresie, strona nie przedstawiła dowodów zmierzających do wykazania, że ilość członków spółki wodnej jest inna aniżeli ustalił to organ, nadto pomimo wezwania nie przedłożyła organowi nadzoru aktualnego na dzień [...] marca 2017 r. wykazu członków spółki Wodnej, nie podała również jaka - jej zdaniem – była na dzież [...] marca 2017 r. rzeczywista ilość członków danej spółki. Z protokołu Walnego Zgromadzenia Członków z dnia [...] marca 2017 r. wynika, że w Zgromadzeniu oraz w głosowaniu nad uchwałą wzięło udział 18 podmiotów, w tym 6 które, zdaniem organu, nie posiadały statusu członka spółki (T. S.A., E. SA, B. SA, I. SA S.K.A., E. SA, P. SA S.K.A.). Wyrokiem Zaocznym z dnia [...] lipca 2000 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy ustalił nieistnienie stosunku członkostwa spółki T. S.A. w Oczyszczalni Ścieków spółka wodna w likwidacji. Wyrok ten na datę orzekania przez organ oraz Sąd w niniejszej sprawie był prawomocny. Wyrokiem z dnia [...] czerwca 2010 r. sygn. akt [...] Sąd Okręgowy oddalił powództwo E. S.A. o ustalenie członkostwa w Oczyszczalni Ścieków spółka wodna w likwidacji. Apelacja od tego wyroku została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia [...] grudnia 2010 r. sygn. akt [...]. Wyrokiem z dnia [...] marca 2010 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy ustalił, że E. S.A. wstąpił w prawa członka Oczyszczalni Ścieków spółka wodna w likwidacji (w miejsce "P. w upadłości). Odnośnie pozostałych spółek tj. – B. SA, I. SA S.K.A., E. SA, P. SA S.K.A.- w ocenie organu - one również nie wykazały stosunku członkostwa w Spółce wodnej. Przedłożone na tę okoliczność umowy cesji wierzytelności, zdaniem organu, nie dawały wystarczającej podstawy do takich ustaleń. Stanowisko to, z przyczyn wyżej wykazanych, Sąd podziela. Taki sam pogląd wyraził Sąd Apelacyjny w wyroku z dnia [...] grudnia 2010 r. sygn. akt [...] oddalającym apelację E. S.A. Trafnie też wskazano w zaskarżonej decyzji na obowiązek zarządu spółki wodnej przedkładania uchwał organowi nadzoru, którego to obowiązku skarżąca nie wypełniła. Wobec uzasadnionych wątpliwości co do prawidłowości i zasadności dopuszczenia do udziału w Walnym Zgromadzeniu Członków Spółki Wodnej w dniu [...] marca 2017 r. w.w. podmioty, a tym samym zachowania trybu Walnego Zgromadzenia, organ stwierdził nieważność podjętych na tym Zgromadzeniu uchwał. W okolicznościach sprawy, w ocenie Sądu zbędna jest analiza sprawy pod kątem sposobu głosowania przez poszczególne spółki na Walnym Zgromadzeniu w dniu [...] marca 2017 r. Istotne znaczenie ma okoliczność braku wykazania członkostwa przez w.w. spółki, co stanowi naruszenie przepisów ustawy P.w. oraz statutu spółki. W myśl art. 166 ust. 1 pkt 6 i 7 P.w. statut spółki określa w szczególności warunki przyjmowania nowych członków oraz wykluczania członków ze spółki oraz warunki następstwa prawnego członków spółki Zgodnie z treścią § 7 pkt 1 i 2 statutu członkami spółki mogą być zakłady, których udział w spółce jest gospodarczo uzasadniony, przyjęcie do spółki nowego członka następuje w drodze uchwały zarządu spółki: włączenie do spółki następuje w drodze decyzji Prezydenta Miasta.
Nie znalazł potwierdzenia zarzut naruszenia art. 107 § 3 kpa, bowiem zaskarżona decyzja spełnia określone w tym przepisie wymogi formalne.
Z przedstawionych powyżej względów brak było podstaw do uwzględniania zawartego w skardze wniosku o uchylenie postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2017 r. i z dnia [...] maja 2017 r. o odmowie wyznaczenia innego organu oraz postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r. o odmowie wyłączenia się z niniejszej sprawy.
W okolicznościach sprawy Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2017 r. o wstrzymaniu wykonania uchwały nr [...].
Sąd uwzględnił zawarty w skardze wniosek i przeprowadził dowód z dokumentów wymienionych w pkt VII skargi.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skarga została oddalona.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI